Skip to main content

Full text of "The Gregorian sacramentary under Charles the Great"

See other formats


I 



x\» 



\^ 



Qi Mad/ae,/^/ 







loron^o, O^^f, 



Digitized by the Internet Archive 

in 2011 with funding from 

University of Toronto 



http://www.archive.org/details/gregoriansacrameOOcath 



HENRY BRADSHAW 

SOCIETY 



Ifounbeb in t6e ^ear of Our £orb 1890 



for tt)e ebtting of (Rare £ttura;tcaf 2^ert6. 




Vol. XLIX. 



ISSUED TO MEMBERS FOR THE YEAR 1915, 

AND 

PRINTED FOR THE SOCIETY 

BY 

HARRISON AND SONS, ST. MARTIN'S LANE, 

PRINTERS IN ORDINARY TO HIS MAJESTY. 



THE 



GREGORIAN SACRAMENTARY 



UNDER CHARLES THE GREAT 



EDITED 



FROM THREE MSS. OF THE NINTH CENTURY 



BY 



H. A. WILSON, M.A. 

Fellow of St. Mary Magdalen College, Oxford 



LONDON 
T915 




NOV J 9 1934 

7 3^6 



LONDON : 
HARRISON AND SONS, PRINTERS IN ORDINARY TO HIS MAJESTY, 

ST. martin's lane. 



tUkWB «WO ^««yrr^o «r 



CONTENTS. 



Introduction 

Qualiter missa Romana celebratur 

Benedictio Episcoporum 

Oratio ad ordinandum Presbyterum ... 

Oratio ad ordinandum Diaconum ... 

Oratio in Vigiliis Domini ... 

Natale Domini ad S. Mariam maiorem ... 

De Nocte ad S. Anastasiam 

In Natale Domini ad S. Petrum ... 

Aliae orationes de Natale Domini... 

Natale S. Stephani ... 

Natale S. loannis Euangelistae 

Natale Innocentum ad S. Paulum... ... 

Natale S. Siluestri Papae ... 

In Octauas Domini ad S. Mariam ad martyres 

Oratio in Dominica ... 

Item in alia Dominica 

Epiphania ad S. Petrum 

Natale S. Felicis in Pincis ... 

Natale S. Marcelli Papae ... 

Natale S. Priscae 

Natale S. Fabiani 

Natale S. Sebastiani. 

Natale S. Agnae 

Natale S. Vincentii 

Natale S. Agnae secundo 

Hypapante ad S. Mariam 

Natale S. Agathae ... 

Natale S. Valentini ... 

Natale S. Gregorii Papae 

Adnuntiatio S. Mariae 

Or. in Septuagesima ad S. Laurentium foris murum 

In Sexagesima ad S. Paulum 

In Quinquagesima ad S. Petrum ... 

Feria iv. Collecta ad S. Anastasiam 



PAGE 

XV 

I 

5 
6 



9 

lO 

II 

12 

13 
14 
15 
15 
i6 
i6 
i6 

17 
i8 

19 
19 

20 
20 
21 
21 
21 
22 
23 
24 
24 
24 
25 

25 
26 

26 



vi CONTENTS. 

PAGE 

Feria v. ad S. Georgium ... ... ... ... ... ... ... 27 

Feria vi. ad SS. loannem et Paulum ... ... ... ... ... 27 

In Quadragesima ad S. loannem in Lateranis ... ... ... ... 28 

Feria ii. ad S. Petrum ad uincula ... ... ... ... ... ... 29 

Feria iii. ad S. Anastasiam ... ... ... ... ... ... ... 29 

Feria iv. ad S. Mariam maiorem ... ... ... ... ... ... 29 

Feria v. ad S. Laurentium [in Formosum] ... ... ... ... 30 

Feria vi. ad Apostolos ... ... ... ... ... ... ... 30 

Sabbatum in xii. Lect. ad S. Petrum ... ... ... ... .... 31 

Die Dominico uacat ... ... ... ... ... ... ... ... 32 

Feria ii. ad S. Clementem ... ... ... ... ... ... ... 32 

Feria iii. ad S. Balbinam ... ... ... ... ... 33 

Feria iv. ad S. Caeciliam ... ... ... ... ... ... ... 33 

Feria v. ad S. Mariam trans Tiberim ... ... ... ... ... 34 

Feria vi. ad S. Vitalem ... ... ... ... ... ... ... 34 

Sabbatum ad SS. Marcellinum et Petrum ... ... ... ... 35 

Die Dominica ad S. Laurentium foris m^urum ... ... ... ... 35 

Feria ii. ad S. Marcum ... ... ... ... ... ... ... 36 

Feria iii. ad S. Pudentianam ... ... ... ... ... ... 36 

Feria iv. ad S. Xystum ... ... ... ... ... ... ... 37 

Feria v. ad SS. Cosmam et Damianum ... ... ... ... ... 37 

Feria vi. ad S. Laurentium in Lucinae ... ... ... ... ... 38 

Sabbatum ad S. Susannam ... ... ... ... ... ... ... 38 

Die Dominico ad Hierusalem ... ... ... ... ... ... 39 

Feria ii. ad SS. Quatuor Coronatos ... ... ... ... ... 39 

Feria iii. ad S. Laurentium in Damasum ... ... ... ... ... 40 

Feria iv. ad S. Paulum ... ... ... ... ... ... ... 40 

Feria v. ad S. Siluestrum ... ... ... ... ... ... ... 41 

Feria vi. ad S. Eusebium ... ... ... ... ... ... ... 41 

Sabbatum ad S. Laurentium foris murum ... ... ... ... 42 

Die Dom. de Passione Domini ad S. Petrum ... ... ... ... 42 

Feria ii. ad S. Chrysogonum ... ... ... ... ... ... 43 

Feria iii. ad S. Cyriacum ... ... ... ... ... ... ... 43 

Feria iv. ad S. Marcellum ... ... ... ... ... ... ... 44 

Feria V. ad S. Apollonarem... ... ... ... ... ... ... 44 

Feria vi. ad S. Stephanum ... ... ... ... ... ... ... 45 

Sabb. ad S. Petrum quando eleemosyna datur ... ... ... ... 45 

Die Dom. in Palmis ad S. loannem in Lateranis ... ... ... 46 

Feria ii. ad S. Praxedem ... ... ... ... ... ... ... 46 

Feria iii. ad S. Priscam ... ... ... ... ... ... ... 47 

Feria iv. ad S. Mariam maiorem ... ... ... ... ... ... 47 



CONTENTS. 



vu 



PAGE 

Oratio in Cena Domini ad Missam ... ... ... 48 

Orationes quae dicendae sunt vi. Feria maiore in Hierusalem ... 51 

Benedictio Salis ... ... ... ... ... ... ... ... 53 

Oratio ad Catechumenum faciendum 53 

Oratio super infantes in Quadragesima ad quattuor euangelia ... 54 

Oratio in Sabbato Paschae ad catechizandos infantes ... ... ... 54 

Orationes quae dicuntur ad lectiones in Ecclesia ... 54 

Benedictio Fontis ... ... ... ... ... ... ... ... 55 

Oratio in Sabbato Sancto in nocte ad Missam ... ... ... ... 5^ 

Orationes in Dominica Sancta ... ... ... ... ... ... 59 

Feria ii. ad S. Petrum ... ... ... ... ... ... ... 60 

Feria iii. ad S. Paulum ... ... ... ... ... ... ... 61 

Feria iv. ad S. Laurentium foris murum ... ... ... ... ... 62 

Feria V. ad Apostolos ... ... ... ... ... ... ... 63 

Feria vi. ad S. Mariam ad martyres ... ... ... ... ... 64 

Sabbatum ad S. loannem ... ... ... ... ... 65 

Die Dominico post Albas ... ... ... ... ... ... ... 65 

Aliae orationes Paschales ... ... ... ... ... 66 

Natale SS. Tiburtii et Valeriani ... ... ... ... ... ... 69 

Natale S. Georgii ... ... ... ... 69 

Litania maior ad S. Laurentium in Lucinae ... ... ... ... 70 

Natale S. Vitalis 71 

Natale Apostolorum Philippi et lacobi ... ... ... ... ... 71 

Natale SS. Alexandri Euentii et Theoduli ... ... ... ... 72 

Natale S. loannis ante Portam Latinam ... ... ... ... ... 72 

Natale SS. Gordiani et Epimachi ... ... ... ... ... ... 72 

Natale S. Pancratii jt, 

Natale S. Mariae ad martyres ... ... ... ... 73 

In Ascensa Domini ... ... ... ... ... ... ... ... 74 

Natale S. Urbani Papae 75 

Orationes de Pentecosten die Sabbato ante descensum fontis 75 

Orationes ad Missam in Sabbato Pentecosten post ascensum fontis ... 77 

Die Dominico ad S. Petrum ... ... ... ... ... ... 78 

Feria ii. ad Vincula ... ... ... 79 

Feria iii. ad S. Anastasiam ... ... ... ... ... ... ... 79 

Feria iv. ad S. Mariam maiorem ... ... ... ... ... ... 79 

Feria vi. ad Apostolos ... ... ... ... 80 

Sabbatum in xii. Lect. Mense quarto ... ... ... ... ... 80 

Die Dominico uacat ... ... ... ... ... ... ... ... 81 

Dedicatio [Basilicae] S. Nicomedis ... ... ... ... ... 82 

Natale SS. Marcellini et Petri •.. ... 82 

^0 05 



vm 



CONTENTS, 



Natale SS. Marci et Marcelliani 
Natale SS. Protasii et Geruasii 
Vigilia S. loannis Baptistae 
Natale S. loannis Baptistae 
Natale SS. loannis et Pauli 
Natale S. Leonis Papae 
Vigilia S. Petri 

Natale S. Petri 

Natale S. Pauli 

In Octauas Apostolorum 

Natale SS. Processi et Martiniani. 

Natale Septem Fratrum 

Natale SS. Felicis Simplicii Faustini et Beatricis 

Nat. SS. Abdon et Sennen ... 

Ad S. Petrum ad uincula ... 

Natale S. Stephani Episcopi 

Natale S. Xysti Episcopi ... 

Benedictio uuae 

Natale SS. Felicissimi et Agapiti 

Natale S. Cyriaci 

Vigilia S. Laurentii ... 

Natale S. Laurentii ... 

Natale S. Tiburtii 

Natale S. Hippolyti ... 

Natale S. Eusebii Presbyteri 

Vigilia Adsumptionis S. Mariae 

Adsumptio S. Mariae 

Natale S. Agapiti 

Natale S. Timothei ... 

Natale S. Hermetis ... 

Natale S. Sabinae 

Natale SS. Felicis et Adaucti 

Nativitas S. Mariae ... 

Natale SS. Proti et Hyacinthi 

Natale SS. Corneli et Cypriani 

Exaltatio Sanctae Crucis 

Natale S. Nicomedis 

Natale S. Euphemiae 

Natale SS. Luciae et Geminiani 

Mense septimo orationes die Dominico ad S. Petrum 

Feria iv. ad S. Mariam maiorem ... 



CONTENTS. 



IX 



Feria vi. ad Apostolos 

Sabbatum ad S. Petrum in xii Lect. 

Die Dominica uacat ... 

Natale SS. Cosmae et Damiani 

Dedicatio Basilicae S. Angeli 

Natale S. Marci Papae 

Natale S. Callisti Papae 

Natale S. Caesarii ... 

Natale SS. Quattuor Coronatorum 

Natale S. Theodori ... 

Natale S. Mennae 

Natale S. Martini 

Natale S. Caeciliae ... 

Natale S. Clementis ... 

Natale S. Felicitatis ... 

Natale S. Chrysogoni 

Natale S. Saturnini ... 

Vigilia S. Andreae ... 

Natale S. Andreae ... 

Orationes de Aduentu Domini. Dominica Prima 

Dominica Secunda ... 

Natale S. Luciae 

Dominica Tertia ad S. Petrum 

Feria iv. ad S. Mariam maiorem ... 

Feria vi. ad Apostolos 

Sabbatum in xii. Lect. ad S. Petrum 

Die Dominica uacat ... 

Aliae Orationes de Aduentu 

Oratio quando leuantur reliquiae ... 

Oratio in Dedicatione ecclesiae ... ... * ... 

Oratio post uelatum altare ... 

Ad Missas .'. 

Oratio in Natali Papae 

Oratio in Ordinatione Presbyteri ... 

Oratio ad Sponsas benedicendas ... 

Orationes pro peccatis 

Orationes Cotidianae 

Orationes Matutinales 

Orationes Vespertinales seu Matutinales ... 

Oratio ad baptizandum infirmum ... 

Oratio aquae ad baptizandum infirmum ... 



PAGE 

[03 

[04 

[05 

[05 

[05 

[06 

[06 

[07 

[07 

[08 

[08 

[08 

[09 

[09 

10 

10 

10 

II 

II 

13 

13 

13 

14 

14 

15 

15 

16 

16 

17 

17 

17 

18 

19 

[20 
20 

'22 
26 
32 
JJ 
36 
36 



CONTENTS. 



Oratio aquae exorcizatae in domo 

Oratio ad uisitandum infirmum 

Oratio super paenitentem ... 

Oratio ad agapen pauperum 

Oratio ad capillaturam 

Oratio ad clericum faciendum 

Oratio ad barbas tondendas 

Oratio ad Diaconam faciendam 

Oratio ad ancillas Dei uelandas 

Oratio ad Abbatem faciendum uel Abbatissam 

Oratio in tempore belli 

Oratio pro his qui iter agunt 

Oratio pro pluuia postulanda 

Oratio quando multum pluit 

Oratio in area 

Oratio pro peste animalium 

Oratio [de mortalitate] 

Oratio super Episcopum defunctum 

Aliae orationes in agenda mortuorum 

Oratio ad Pontificem ordinandum... 



PAGE 

138 
138 
138 
138 
139 
139 
139 
139 
140 
140 
140 
140 
140 
141 
141 
141 
142 
142 

143 



Praefatiuncula e codice Ottoboniano 

Tabula capitulorum supplementi ... 

Reconciliatio altaris sine basilicae... 

Benedictio cerei 

Alia benedictio cerei... 

Orationes per singulas lectiones in Sabbato sancto 

Oratio in uigilia Pentecosten 

Oratio ad catechumenum faciendum 

Benedictio salis 

Oratio ad catechizandum infantem 

Dominica i. pOst Natale Domini ... 

Dominica ii. post Natale Domini ... 

Dominica i. post Theophania 

Dominica ii. post Theophania 

Dominica iii. post Theophania 

Dominica iv. post Theophania 

Dominica v. post Theophania 

Dominica vi. post Theophania 

Dominica i. post octauas Paschae... 



145 
147 
50 note 

151 
153 
154 
157 
159 
159 
162 
163 
164 
164 
164 
165 
165 
165 
166 
166 



CONTENTS. 



XI 



Dominica ii. post octauas Paschae 
Dominica iii. post octauas Paschae 
Dominica iv. post octauas Paschae 
Dominica post Ascensionem Domini 
Dominica i. post Pentecosten 
Dominica ii. post Pentecosten 
Dominica iii. post Pentecosten 
Dominica iv. post Pentecosten 
Dominica v. post Pentecosten 
Dominica vi. post Pentecosten 
Dominica vii. post Pentecosten 
Dominica viii. post Pentecosten ... 
Dominica ix. post Pentecosten 
Dominica x. post Pentecosten 
Dominica xi. post Pentecosten 
Dominica xii. post Pentecosten 
Dominica xiii. post Pentecosten 
Dominica xiv. post Pentecosten 
Dominica xv. post Pentecosten 
Dominica xvi. post Pentecosten 
Dominica xvii. post Pentecosten ... 
Dominica xviii. post Pentecosten ... 
Dominica xix. post Pentecosten 
Dominica xx. post Pentecosten 
Dominica xxi. post Pentecosten 
Dominica xxii. post Pentecosten ... 
Dominica xxiii. post Pentecosten ... 
Dominica xxiv. post Pentecosten ... 
Orationes cotidianis diebus ad missas 
Missa in Natale unius ApostoH 
In Natale plurimorum Apostolorum 
In Natale unius Martyris ... 
In Natale plurimorum Martyrum ... 
In Natale unius Confessoris 
In Natale plurimorum Confessorum 
In Natale Virginis ... 
Missa ad poscenda suffragia sanctorum 
Orationes ad clericum faciendum ... 
Benedictio Vestium Virginis uel Viduae 

Benedictio Altaris 

Consecratio Altaris 



PAGE 

[66 
[67 
[67 
[68 
[68 
[68 
69 
[69 
[69 
70 
70 

71 
71 
71 

72 
72 
73 
73 
73 
74 
74 
75 
75 

75 
76 

76 

76 

77 

'77 

79 
:8o 

:8o 
80 
81 

;8i 
82 

[82 

;82 

53 
84 
[84 



xii CONTENTS. 

PAGE 

Ad consecrandam Patenam ... ... ... ... ... ... 185 

Ad Calicem benedicendum ... ... ... ... ... ... ... 185 

Orationes in dedicatione Fontis ... ... ... ... ... ... 185 

Missa in anniuersario dedicationis Basilicae ... ... ... ... 185 

Missa pro Regibus ... ... ... ... ... ... ... ... 186 

Missa cotidiana pro Rege ... ... ... ... ... ... ... 187 

Missa in tempore Synodi pro Rege dicenda ... ... ... ... 187 

Missa specialis sacerdotis ... ... ... ... ... ... ... 189 

Item alia missa ... ... ... ... ... ... ... ... 190 

Missa uotiua ... ... ... ... ... ... ... ... ... 191 

Item alia missa ... ... ... ... ... ... ... ... 192 

Item alia missa ... ... ... ... ... ... ... ... 192 

Missa pro salute uiiiorum ... ... ... ... ... ... ... 193 

Item alia pro familiaribus ... ... ... ... ... ... ... 193 

Missa pro Abbate uel congregatione ... ... ... ... ... 194 

Orationes in monasterio ... ... ... ... ... ... ... 195 

Oratio pro fratribus in uia dirigendis ... ... ... ... ... 195 

Oratio pro redeuntibus de itinere ... ... ... ... ... ... 195 

In aduentu fratrum superuenientium ... ... ... ... ... 196 

Missa pro iter agentibus ... ... ... ... ... ... ... 196 

Missa pro nauigantibus ... ... ... ... ... ... ... 196 

Missa pro peccatis ... ... ... ... ... ... ... ... 197 

Orationes in tempore belli ... ... ... ... ... ... ... 197 

Missa in tempore belli ... ... ... ... ... ... ... 198 

Item alia missa ... ... ... ... ... ... ... ... 199 

Item alia missa ... ... ... ... ... ... ... ... 199 

Missa pro pace ... ... ... ... ... ... ... ... 200 

Missa pro qiiacumque tribulatione... ... ... ... ... ... 201 

Missa pro peste animalium ... ... ... ... ... ... ... 201 

Missa in contentione ... ... ... ... ... ... ... 201 

Missa contra iudices male agentes ... ... ... ... ... 202 

Missa contra obloquentes ... ... ... ... ... ... ... 202 

Orationes ad pluuiam postulandam ... ... ... ... ... 203 

Missa ad pluuiam postulandam ... ... ... ... ... ... 203 

Orationes ad poscendam serenitatem ... ... ... ... ... 204 

Missa ad poscendam serenitatem ... ... ... ... ... ... 204 

Missa ad repellendam tempestatem ... ... ... ... ... 204 

Orationes et preces super paenitentem ... ... ... ... ... 205 

Orationes ad reconciliandum paenitentem ... ... ... ... 205 

Orationes ad uisitandum infirmum ... ... ... ... ... 206 

Missa pro infirmis ... ... ... ... ... ... ... ... 207 



CONTENTS, 



xiu 



Oratio pro reddita sanitate ... 

Reconciliatio paenitentis ad mortem 

Orationes in agenda mortuorum ... 

Missa unius defuncti... 

Missa pro defuncto nuper baptizato 

Missa pro defunctis desiderantibus paenitentiam et 

sequentibus... 
Missa in anniuersario unius defuncti 
Missa plurimorum defunctorum 
Item alia missa 
Item alia missa 
Missa in coemeteriis... 

Missa pro salute uiuorum uel in agenda mortuorum 
Exorcismus salis 
Benedictio salis 
Exorcismus aquae ... 
Benedictio aquae 

Benedictio salis et aquae pariter ... 
Oratio quando aqua spargitur in domo 
Benedictio domus 
Oratio contra fulgora 
Oratio super uasa in loco antiquo reperta 
Benedictio putei 
Benedictio uuae uel fabae ... 
Benedictio ad fruges nouas... 
Benedictio ad omnia quae uolueris 
Benedictio panis 
Orationes ante cibum 
Orationes super mensam 
Orationes in sacrario 
Oratio ubi uestimenta conseruantur 
Oratio in refectorio ... 
Oratio in dormitorio... 
Oratio in cellario 
Oratio in scriptorio ... 
Oratio in hospitale ... 
Oratio in domo infirmorum... 
Oratio in area 
Oratio in granario 
Oratio in pistrino 
Oratio in coquina 



mmim 



e con- 



PAGE 

208 
208 
209 
213 
213 

214 
215 
215 
216 
217 
217 
218 
219 
219 
219 
219 
220 
220 
220 
221 
221 
22 I 
22 I 
221 
222 
222 
222 
222 

223 
223 
223 
224 
224 
224 
224 
224 
2215 
225 



XIV 



CONTENTS. 



Oratio in lardario 

Oratio in caminata 

Orationes Matutinales 

Orationes Vespertinales 

Inpositio manuum super energumenum catechumenum 

Item alia pro paruulo energumeno 

Item aliae orationes super energumenum baptizatum 



Praefationes Codicis Reginae ^tZl ••• 
Benedictiones Episcopales eiusdem codicis 
Praefationes Codicis Ottoboniani 313 
Benedictiones Episcopales eiusdem codicis 

Appendix I 

Appendix II 

Index of Liturgical Forms 

Index to the Cues from the Antiphonary 
Index of Subjects 



PAGE 

225 
225 
226 
227 
229 
229 
229 

233 

247 

255 
302 

319 

322 

327 
347 
354 



PLATES. 

I. Collotype of Cod. Reginae 337, fol. 167^. 

II. Collotype of Cod. Ottob. 313, fol. iiZv. 



to face 
to face 



XIV 

xiv 




i<fy 



01 



JXXK- D CMC XII POST nun c05IiW 

-zarnf^uj^. ^m erTTH fuppli rum ocreWif A' 

u oxa. • fffiJ n cie- fu pfr n of ni i fejt coy^di .xm 

-TU^rri- irrcitynrT-r^yrciiifx-iy-nfcierrn^x rnS&irr- 

6ir^JtciJkfcictor:xnor>o'nprTf^'^^^'V S OBI 

ceprum- ftTnr^^frji^lrzmrabficfivmn 
il\<y^rnrrni'ful>fxi.4iurrf rnerrnf6^iX>Tpo' 



I 

Cod. Reginae 337, fol. 167 r 
(Considerably reduced) 



m 



I 



I 



clU44rtTrwiifriariaienc7r»inimiicfe^ ^ 

rVt>icnJffrnirf^crntTrripTxiif^ 



"til ifTorirae-fhi^* rutriTT^ 
trrrv cf. f^iluJtTi'sftefhfrerrie^t pie 



Z^^:'-"' 



II 

Cod. Ottobonianus 313, I'ol. 1287/ 
(Considerably reduced) 



'*i 



INTRODUCTION. 



Any editor who takes in hand to set forth a text of the 
Gregorian Sacramentary may reasonably be expected, before 
entering on the discussion of his manuscript authorities and of 
the method he has followed in dealing with them, to give some 
account of the purpose he has had in view, and to furnish some 
excuse for adding to the number of texts already published. 
He is perhaps more bound to do so if much of the material he 
has used has already been employed, and the ground of his work 
been already to some extent covered, by an earlier editor. 

It may be well therefore to say quite clearly that this volume 
is not intended to be in any sense a complete or final edition of 
the Gregorian Sacramentary. For such an edition the time has 
certainly not yet come : a good deal of work will have to be 
done before any fruitful attempt is possible : and this book is a 
contribution to the preparatory work. The object I have had in 
view is the reproduction, in a clear and convenient form, with 
such accuracy as I can secure, of a text representing a definite 
period, important both for the study of the religious history of 
Western Christendom and for that of the formation and 
development of the Sacramentary. The book does not claim, 
and is not intended, to be more than an instrument for the study 
of these subjects. I believe that, as such an instrument, it will be 
useful, and I hope that it will be found trustworthy by those who 
may employ it in time to come. 

It is right also to state here, for the information of members 
of the Society, that the idea of the work was suggested by 
Dr. Wickham Legg, the Chairman of the Council, by whose 
generosity complete '' rotographic " copies of the texts of the 
three manuscripts employed have been made available for m\' 
use.^ Without this invaluable help it would have been 
impossible for me to undertake the preparation of the book with 
any hope of a satisfactory result. I wish at the outset to record 
most gratefully the fact that the credit for any success in the 

^ I have pleasure in recording with gratitude the ready kindness with which 
permission for this work, in respect of the two manuscripts in the Vatican Library, 
was given by the Rev. Father Ehrle, and the facilities afforded, with equal kindness 
and readiness, by Monsieur Henri Omont for photographing, at the Bibliotheque 
Nationale, the manuscript from Cambrai. The copies will, it is hoped, be placed 
in the British Museum. 



xvi INTRODUCTION. 

present work is mainly due to him : for any error of judgement 
in the use of the materials thus placed at my disposal, or for 
inaccuracies of detail, the blame must rest solely upon myself as 
editor. 

The scholars who produced editions of the Gregorian Sacra- 
mentary in the sixteenth and seventeenth centuries — Pamelius, 
Rocca and Menard^ — aimed in the first place at reproducing the 
text of the earliest manuscripts which they could find. But they 
seem also to have desired to make their published text as com- 
plete as possible, and therefore to exclude nothing which 
appeared in other manuscripts accessible to them which bore the 
same title, unless it could be set aside as being clearly of a date 
after the days of St. Gregory. They were inclined, apparently, 
to run the risk of including non-Gregorian matter, rather than to 
exclude anything which seemed to have a claim to be treated as 
an integral part of the Sacramentary. Thus Pamelius used as 
his principal source a manuscript of the Chapter Library at 
Cologne, which he believed to be of a date earlier than 833^ : 
but he used also other manuscripts from Cologne, from Ghent 
and from Utrecht. The account of his sources contained in the 
preface to his work is very brief, and he does not succeed in 
making it easy to understand the method which he followed, or 
the relation of his printed text to the various sources, either by 
his statements in the preface, or by the marginal and other notes 
which accompany his text or are imbedded in it. But he marks 
certain portions of his text by brackets, regarding them, 
apparently, as added matter, either as being obviously of a date 
later than the time of St. Gregory, or on the ground of their not 
being found in the earliest of the manuscripts from which his 
text was drawn. 

Rocca's text was derived from a Vatican manuscript of the 
last years of the tenth century.^ Menard chose as the principal 
source of his text a Corbie manuscript known as " Missale 
Sancti Eligii."* In this decision he was guided partly by a 

^ Pamelius' edition is contained in the second volume of his Litiirgica Latina, 
published in 1571, and reissued in 1609, 1610 and 1675. Rocca's edition first 
appeared in 1593 as part of an edition of St. Gregory's works: a separate edition of 
the Sacramentary was published in 1595. Menard's edition appeared in 1642 : it 
was incorporated in the Benedictine edition of St. Gregory's works in 1705. 

^ Probably this was the MS. now numbered 137 in the Chapter Library, written 
late in the ninth century. Pamelius also used, apparently, that now numbered 88, 
which is later still. But the extent to which he followed these MSS. cannot be 
ascertained without detailed information about their contents, which is not now 
obtainable. 

^ MS. Vaticanus Lat. 3806. It appears to have been written at Fulda. See 
Ebner, Iter Italictun, pp. 212-215. 

■* The " Codex S. Eligii" is now MS. Lat. 12051 of the National Library, Paris. 
Menard supposed it to be of a date before 800 ; but according to Delisle (Minioire 



INTRODUCTION. xvii 

mistaken opinion as to the date of the manuscript, partly by 
the greater fuhiess of its contents as compared with those of 
the first portion of the " Codex Rodradi," which he also used. 
The Benedictine editors of St. Gregory, in selecting Menard's 
text for inclusion in their work, seem to have had specially in 
view the fact that Menard's notes, which they wished to incor- 
porate, could not be adapted to any other text. 

Cardinal Tommasi, while expressing his preference for the text 
set forth by Pamelius,^ appears to have contemplated the 
preparation of another edition, based on two manuscripts of the 
Carolingian period ; but he hoped to obtain some further material 
before undertaking his task,- and the work was not done till 
Muratori published another text in the second volume of his 
Litiirgia Roniana Veins, in 1748. 

Muratori, who was, as he tells us, assisted in his choice by 
Joseph Bianchini, employed for his edition two manuscripts in 
the Vatican Library, both of which had been formerly included 
in the collection of Queen Christina of Sweden. These are now 
distinguished as Reginae 337 and Ottoboniatms 313. Both are 
of the ninth century ; the second is almost certainly, the first 
possibly, of a date before 850. Muratori believed both to be of 
the eighth century or, at the latest, of the beginning of the ninth : 
and he may have thought Reginae 337 to be the earlier of the 
two. This was the opinion of Giorgi, who believed Reginae 337 
to be of a date earlier than 795.^ This judgement was based 
partly on the character of the script, but mainly on the fact that 
on fol. 147 the name of Hadrian has been added as that of the 
existing Pope. But Giorgi had not observed that this name has 
replaced an earlier addition, afterwards erased, of the name of 
Nicolas, and that the Pope in question is therefore not, as he 
thought, Hadrian I. {pb. 795) but Hadrian H. {ob. 872).^ 

Whether on the ground of such an opinion, or for other 
reasons, Muratori chose Reginae 337 to supply the main body of 

siir cfAnciens Sacramenf aires, p. 178) it is of the tenth century. The "Codex 
Rodradi," also a Corbie manuscript, now MS. Lat, 12050 of the National Library, 
was written early in the second half of the ninth century. 

^ See the preface to his Codices Sacramentortini nongentis annis vetustiores 
in Tho/nasii Opera, ed. Vezzosi, torn, vi., p. v. Tommasi of course regarded as 
excluded from the text the parts indicated by Pamelius as non-Gregorian. 

^ See his letter to Herman Shenk, Librarian of St. Gallen, 25 Sept., 1692, in 
Vezzosi's edition of his works, vol. iv, p. (li). It seems most likely that the two 
MSS. referred to were those afterwards used by Muratori. Tommasi certainly knew 
and used one of these [Cod. Ottob. 313) ; and it is most probable that he had also 
seen the other. 

** De Litiirgia Romaui Fontijicis, vol. II, p. clx. 

"• The presence of the name of Nicolas I. shows that the MS. must have been 

written before the end of 867, as his death took place in November of that year. 

The addition is not by the original hand and may have been madt 

the time when the book was written. 

GREG. 




xviii INTRODUCTION. 

his text, recording in his footnotes the variations and additions 
contained in Ottob. 313, so far as the contents of the two 
manuscripts may be said to coincide. Each of the two, ho\\ever, 
contains a collection of Prefaces and Episcopal Benedictions, 
and in this part of their contents they differ considerably. He 
printed both series of Prefaces in full : but for the Benedictions 
he follo^^•ed the text of Ottob. 313, adding in footnotes the forms 
peculiar to Reginae 337, and a record of its omissions and 
variations. In the arrangement of his text he unfortunatel}^ 
departed from the order of the manuscripts, transposing to a 
place between the Prefaces and the Benedictions the forms for 
Ordination which in both manuscripts stand between the 
Canon and the first of the series of Masses, and placing 
out of their proper order certain other portions of the matter | 
common to both his sources. The result of this disarrange- 
ment will appear more clearly if we consider the order 
of the contents of the two manuscripts somewhat more in 
detail. For convenience they will be denoted by the symbols R 
(= Reginae 337) and O (= Ottob. 313). 

Each of the two manuscripts consists of two distinct parts or 
books ; and it is to the first part alone that the title and the 
claim to possess the authority of St. Gregory, which the title 
expresses, really belong. The second part is a supplement to the 
Gregorian Liber Sacrainentorum^ arranged by a person not. 
named. 

This supplement is preceded both in R and in O by a list of 
its contents, corresponding with the numbered sections in 
w^hich its contents are in part arranged. But in O this table is 
preceded by a preface explaining at some length the purpose 
of the supplement, and its relation to the Liber Sacravientoriuri} 

The writer of this '' praefatiiniciila " lays it down that the 
preceding book (the Libellus Sacranientoruin) is recognized (with 
certain definite exceptions) as proceeding from St. Gregory.^ Its 
text has been carefully examined with a view to correcting the 
errors introduced by copyists, and the portions of its contents 
which cannot be regarded as having St. Gregory's own authority 
have been distinguished by virgulae prefixed to them.^ He goes 
on to explain that certain forms " quibus necessario sancta utitur 
ecclesia" were not included by St. Gregory in his book ; they 
had already been set forth by others ; and in this supplement 

^ The text of this preface will be found at p. 145 of this volume. 

2 The exceptions are the portions relating to the Nativity and the Assumption of 
the Blessed Virgin, certain masses for days in Lent, and the mass for the festival of 
St. Gregory. 

^ The only place in either manuscript in which these marks actually appear is on 
fol. 2'yv. of O, where the three mass collects for St. Gregory's day are marked by the 
sign -T- in the margin opposite each collect. 



( 



INTRODUCTION. xix 

they are collected and arranged, under their own headings, so 
that all that is needed for the present time may be found in this 
work, as the result of a careful selection from material existing 
in other Sacramentaries — a selection in which only those things 
have been retained which are known to have been written 
" a probatissimis et eruditissimis viris." 

The use of the supplement is optional : those who do not feel 
the need of the provision which it makes may dispense with it 
and employ only the book of St. Gregory. On the other hand 
the book of St. Gregory is to be used by all ; no one can reject 
it " sine sui discrimine." 

Besides the matter contained in these carefully arranged 
sections, the supplement provided " in fine codicis " a collection 
of Prefaces, which are intended for the use only of those who like 
them and understand them, a collection of Benedictions to be 
used by bishops, and forms for conferring minor orders, which 
are not to be found in St. Gregory's book.^ These parts of its 
contents seem, however, to have been regarded by the compiler — 
for there can be little doubt that the. pi^aefatiimciila was the work 
of the com])iler of the supplement — as of secondary importance 
in comparison with the numbered sections. These were intended 
to meet needs which were likely to be widely and deeply felt : 
and though their use was in a sense optional, he seems to have 
expected that it would be general rather than exceptional. »The 
forms which followed the numbered sections, on the other hand, 
though added for completeness' sake, and to meet the desire or 
the need of a certain class of persons, would be much less 
frequently employed : and, so far as the Prefaces are concerned, 
the compiler seems rather inclined to discourage their use. He 
tells us that he has placed his explanatory preface between the 
Gregorianuvr and the supplement in order that the two may be 
clearly distinguished, and that it may be made clear what portion 
of the contents of the whole book is the work of St. Gregory, and 
what is derived from other sources. 

This distinction was not, apparently, noticed by IVIuratori : 
and his method of dealing with the text had the effect of 
obscuring it, since he transferred one considerable part of the 
contents of the Gregorianuvi to a place after the numbered 
sections of the supplement'^ and another to a place between the 
Prefaces taken from R, and the Benedictions which he printed 

^ R and O both contain, after the numbered sections of the supplement, a 
collection of prefaces and benedictions; but, as has been said above, these collections 
are not identical. Neither manuscrij^t contains the forms relating to minor orders. 

- This term is applied in the supplement to denote the lihellus Sacranietitoruni : 
"require in gregoriano " (p. i6i) ; " sicut superius in gregoriano continetur" (p. 162). 

'' The matter contained in columns 241-272 of Muratori's text ought to have 
followed immediately after column 138. 

b 2 



XX INTRODUCTION. 

from the text of O.^ The explanatory preface of the compiler 
he printed in a footnote- : but as he placed it (following the 
portion of the Gregoriamun transferred to a position between the 
numbered sections of the supplement and the Prefaces taken 
from R) its references to the different portions of the whole book 
were made unintelligible, and its explanatory character was lost. 
The result has been to produce much confusion in the minds 
of those who relied upon his work, and it is only within the last 
few years that the true state of the case has been made clear. "^ 

The division into two parts and the appearance of the 
praefatiiincula before the second of these parts were features 
common to some of the Sacramentaries used by Pamelius and 
Menard. Pamelius, indeed, had arranged his text in three books, 
of which the first covered the same ground as the Gregoriamun 
of O and R (with the omission of the forms relating to Ordin- 
ation), the second corresponded more or less closely with the 
supplement of O and R, differing in respect of the Prefaces and 
Benedictions at the end of the supplement. His principal 
manuscript, he tells us, did not contain these. Th^ praefatiu7iculay 
which he printed in its place before this second book, he attributed 
" iuxta MS. codicum fidem " to " Grimoldus abbas," to whom he 
also ascribed the composition of the second book."^ The third 

^ The contents of columns 357-361 should have followed immediately after 
column 6. 

^ It is in a note to column 272. 

'^ The elucidation of this matter is primarily due to Mr. Edmund Bishop (see his 
*' Liturgical Note " in The Book of Cerne, edited by Dom A. B. Kuypers, 410, 
Cambridge, 1902, pp. 237-8). Mr. Bishop's explanation of the derangement of 
Muratori's text as the result of an error made by the printer in numbering and 
binding up the pages hardly seems to account for the facts. The columns 241-272 
form two complete quires, which might have been misplaced in this way ; but column 
138, which they should have followed, is not the last column of a quire, and columns 
357-361, which should have followed column 6, begin on the second leaf of a quire 
and end in the middle of a page. If the confusion was caused by an accidental mis- 
numbering, this must, I think, have been a misnumbering of the pages of the 
"copy" sui)plied to the printer : and for such an error the editor, rather than the 
printer, should be held responsible. 

To Mr. Bishop, and to two other scholars who worked in conjunction with him 
(the late Dom S. Biiumer and the late Dr. A. Ebner) we also owe a clearer under- 
standing of the importance of the manuscripts used by Muratori, and of the group of 
manuscripts to which they belong. It may suffice here to refer to Mr. Bishop's 
article on The Earliest Roman Mass Book in the Dublin Review of 1894, to his 
paper on Sodu Early MSS. of the Gregoriajniui in iht Jozcrnal of Theological Studies, 
vol. iv, and to the works mentioned in a footnote to that paper (p. 412). 

^ The Cologne MS. 88 has at the end of the Grcgoriamim : "Explicit liber 
Gregorii. Incipit prefatio libri secundi, a venerabili Grimoldo abbate ex opusculis 
sanctorum patrum excerpti." This seems to be Pamelius' authority for attributing 
the supplement to Grimoldus. If, as is supposed, Grimoldus was the abbot of 
S. Gallen who died in 872, the /'raefatiuncula and supplement can hardly have been 
his work : and the MS. which gives his name as that of the compiler is assigned by 
Wattenbach to the eleventh or twelfth century. See L. Delisle, Menioire sur 
(fAnciens Sacravientaires, pp. 257-9. 



INTR OD UC TION. xxi 

book, which he found in one manuscript only, consists of a series 
of masses attributed to Alcuin. 

Menard, again, found the praefathmada in the " Codex 
Rodradi." He connected it with an inscription at the begin- 
ning of the Sacramentary, in which the writer says : — 

" Hunc ego Hrodradus sanctorum indignus alumnus 
Composui librum . . . ." 

and supposed Rodradus to be the author of the praefatiuncula 
and the compiler of the supplement. He therefore treated both 
as of secondary importance, regarding the Sacramentary of 
Rodradus as a document much less valuable than the " Codex 
S. Eligii," to which, as we have seen, he assigned a date much 
earlier than its true one. But ]\Ienard's inference as to the 
authorship of the praefatiuncula and the compilation of the 
supplement may safely be rejected. Both appear in manuscripts 
of earlier date than the " Codex Rodradi " : and the work of 
Rodradus, so far as these portions of the codex are concerned, was 
merely that of transcription.^ 

In the great majority of the early manuscripts which contain 
the praefatiuncula it appears without any name of its author. 
But there seems to be good reason for accepting as correct the 
statement of the treatise entitled Micrologus de Ecclesiasticis 
observatio7iibus (probably the work of Bernold of Constance), 
which attributes the compiling of the supplement and the 
authorship of the praefatiuncula to Alcuin. 

The contents of the praefati^incula give a clear indication of 
the circumstances which gave occasion for the work. The 
Greg07'ianu7n to which the supplement was attached was 
apparenth' imposed by authorit}' as the mass-book for general 
use. It was no doubt with a view to such a measure for securing 
uniformity and agreement with the Roman standard of worship 
that Charles the Great had requested from Pope Hadrian I. the 
transmission of the Sacramentary of St. Gregor}', which a letter of 
the Pope shows to have been sent from Rome some time before 
Hadrian's death.- But the enforcement of uniformity was not a 
simple matter. The Gregoriaiium did not meet all the needs of 
the Prankish clergy ; its exclusive use involved the discarding 
of forms to which both they and their people had been accus- 
tomed ; there were occasions for which it made no special 
provision ; and it seemed impossible, and perhaps undesirable, 
to attempt altogether to prohibit recourse to sources which might 

^ On the special interest of the " Codex Rodradi," see the remarks of Mr. Bishop 
in \\[e. Journal of Theological Studies, vol. iv, p. 41. 

- The letter is assigned to a date between 784 and 791- ^hft. Germ. Hist., 
Epistolae Me?-aivingici et Karolini Aevi, vol. i, p. 626. 



xxii INTR OD UC TION. 

supply what was found to be lacking in the GregoiHamim. The 
remedy was found in the provision of a carefully arranged 
supplement, copious enough to satisfy all reasonable desires. It 
was also necessary, as the work of copyists had introduced 
corruptions of the text, to supply a more exact text of the 
Gregoriamivi itself 

For all the parts of this work Alcuin was probably better 
qualified than any other person whose help and service were at 
Charles' command. He was, in fact, the person to whom such 
a task would almost certainly ha\e been committed, and there 
is therefore a strong a priori probability in favour of the accuracy 
of the statement made by Bernold of Constance. There is, 
moreover, evidence that, within thirty years from the date ot 
Alcuin's death, the arrangement of a type of " liber missalis," 
described in terms which are evidently applicable to such books 
as O and R, was attributed to him.i Pamelius' claim in favour 
of Grimoldus has not been without adherents : but it may fairly 
be said that the effect of the most recent discussions of the matter 
has been to establish the belief that the praefatiiinciila and the 
supplement are due to Alcuin, and that in the group of ninth and 
tenth century Sacramentaries to which O and R belong \\e have 
the result of the method adopted under Charles the Great for 
carrying out his policy of securing, ^^ith a limited allowance of 
variation, uniformity of worship within his dominions, according 
to the Roman standard. 

The books thus produced supply, in the first part of their 
contents, a text of the Gregorianuin as it was accepted in the 
Prankish Kingdom in the days of Charles, derived from the 
authoritative copy sent from Rome by Hadrian I. Such a text 
has a special value as a standard of comparison with earlier and 
later Sacramentaries. They supply also, in the supplement, a 
collection of material drawn from other sources, which has a 
somewhat similar value for purposes of comparison, since it can 
also be assigned to a definite date, and is a document set forth 
under conditions which gave it a peculiar importance ; although 
its use was permitted, rather than enjoined, it also had a certain 
authority attached to it. The importance of the numbered 
sections is greater, from this point of view, than that of the 
collections of Prefaces and Benedictions appended to them in 
O and R. These occupy the place of the matter added, as 
a sort of appendix, " in fine codicis," to the numbered sections 
of the supplement. They are not the same in all the manuscripts 

^ The inventory of S. Riquier drawn up in 831 includes, among the books "qui 
ministerio altaris deserviunt," besides " Missales Gregoriani " and " Missales Gela- 
siani," a *' Missalis Gregorianus et Gelasianus modernis temporibus ab Albino 
ordinatus." Chroiiicon Centtdense^ in d'Achery's Spicilegium^ vol. iv, p. 485. 



INTR OD UC TION. xxiii 

of the group : and this fact may be said to render it doubtful 
whether this portion of Alcuin's work is actually preserved in any 
extant manuscript, or in which of the different forms it is to be 
found. But these collections are also of importance for purposes 
of comparison, whether with the earlier Sacramentaries from 
which the}' were no doubt mainly derived, or with later books 
incorporating their contents in whole or in part. 

Codex 164 of Cambrai. 

Among the Sacramentaries of this group which are now known 
there seems to be none which is of earlier date than O and R : 
all are apparently of a date later than 800, and most of a date 
certainly later than 850. But for the text of the Gregoriajiuni 
an important witness is to be found in the Cambrai manuscript, 
formerly numbered 159, more recently 164, in the Library of 
Cambrai, containing the Gregorianiun only, without the supple- 
ment.^ This manuscript was written by the order of Hildoard, 
Bishop of Cambrai, in the twenty-second year of his episcopate, 
that is to say, most probably, in 811 or 812, since Hildoard's 
predecessor, Alberic, is said to have died in 790. The fact that 
it does not contain the supplement, and the numerous gram- 
matical errors of its text, suggest that it may be a specimen of 
the books derived, independently of Alcuin's work, from the 
Gregorianuni sent by Hadrian. In any case, it appeared, from 
its early date, to be of so much importance as to claim that its 
evidence should be taken into account, together with that of R 
and O, in the preparation of this edition of the text. 

This Sacramentary, which may be conveniently denoted by 
the symbol C, occupies the central part of the volume in which 
it appears, a book of unusual form, measuring 295 milHmetres 
in height and 103 in breadth. It begins on the verso of fol. 35 
and ends on the recto of fol. 203. The leaves which now precede 
and follow it, and the other sides of those on which it begins 
and ends, are filled with additional matter written by several 
hands, all apparently of the end of the ninth or the beginning 
of the tenth century.^ 

^ Elmer, Itei- Italiciitn^ p. 383, classes the Cambrai MS. with O and R, among 
those which contain " the Gregorianum of Hadrian with regular supplement." He 
had not seen the MS., and seems to have followed, in regard to its date, a note in 
L. Delisle's Memoire sur (TAndens Sacramenf aires, p. 400, where the inscription is 
reproduced with the substitution of xxi for xxii. Mr. Bishop, in his paper already 
referred to {Journal of Theol. Studies, vol. iv, pp. 414-16), gives an account of the 
MS., from which I have taken some details, including the measurements. 

- Among the items in this added matter are included : Prefaces for various days 
from Christmas Eve to St. Andrew's Day (fif. 206-214) ; Visitation and Unction of 
the sick, and Burial of the dead (ff. 222-239) '■> Absolution of penitents (ff. 216-219) 5 
Forms of Ordination, from Ostiarius to Priest (ff. 26-33) '■> Benedictions for Sundays 



xxiv INTRODUCTION. 

The first five pages of the Gregorianuni are written in an 
ornate style in white (save for a few lines in gold) on a purple 
ground, mainly in uncial script, but with occasional lines in square 
capitals : the letters vary a good deal in size, and words are 
awkwardly divided as though the scribe had failed to estimate 
the space required for them. The last of the five pages, containing 
the Preface and Sanctus, is entirely in uncial script. The body 
of the book is in a bold and clear minuscule hand, the titles of 
masses and prayers, and the rubrics, being for the most part in 
uncials : rustic capitals are also used, but very sparingly. Words 
left out by the original scribe and added by the contemporary 
corrector in the margins are generally in small majuscule 
characters : these are also used in a good many places by the 
original scribe in abbreviations at the end of collects {e.g., PER 
D N I X). The large initial letters of the prayers are frequently 
ornamented in outline or otherwise slightly decorated : in two 
cases (fol. I2i'z;. and fol. 17 $v.) the decoration takes the form of 
dots surrounding the letter. 

In several places numbers are prefixed to the capitula. These 
are not consecutive, but the numbers agree with one another, 
reckoning the intervening capitula. They point to an archetype 
in which the sections of the Gregorianuni were numbered 
throughout. There is no musical notation in any part of the 
text. The only punctuation mark of the original scribe seems 
to be the simple point, which is not very freely used. 

The orthography of the scribe is not of a high standard : as 
Mr. Bishop has remarked^, the text " abounds in solecisms and 
grammatical errors," and there are also errors of transcription 
due apparently to the carelessness of the scribe. The following 
points in his usage are perhaps worthy of mention : — 

(i) The Sanctus is never written in a form extending 
beyond the third repetition of the word " Sanctus," 
which is sometimes written thrice, sometimes once with 
the addition of the word " ter." 

(2) In the terminations of collects, the scribe appears to 
ignore the systematic variations which are commonly 

beginning with that after Christmas and ending with Advent (ff. 2-24) ; and for a 
small numljer of Saints' days (ff. 241-245) ; Confirmation (ff. 204-205). There are 
also a few additional Masses, and a few Prefaces and Benedictions outside the series 
mentioned above. The two series of Benedictions appear to be both by the same 
hand, later than the series of Prefaces. The leaves from fol. 206 to fol. 221, and 
those from fol. 222 to fol. 245, were probably successive additions to the volume, the 
last pages of the second group being at first left blank, and afterwards utilized when 
the Benedictions (ff. 2-24) were added at the beginning of the volume. For 
information as to the script and gatherings of the later additions my thanks are due to 
Monsieur Henri Omont. 

^ Journal of Theological Studies^ iv, 416. 



INTRODUCTION. xxv 

indicated (" per eundem," '' qui tecum " and the like) ; 
the termination indicated (where more than " per " is 
written) is almost always in the form " per dominum 
nostrum," without regard to what precedes.^ The 
masses of Eastertide furnish most of the exceptions to 
this general rule. 

(3) For " ad complendum " the form " ad completum " (or 

" ad completa ") is generally used ; but the more usual 
form occurs also in a good many instances, and there 
are a good many cases in which the abbreviation 
employed might indicate either form. 

(4) The quantity of syllables is frequently indicated by marks 

above the doubtful word ; long (or accented) syllables 
are marked by a slanting line, short syllables by a 
curving line. 

(5) The crosses which are marked in the Canon are in some 

cases distinguished by the letters c or o placed above 
the cross. These symbols apparently indicate that the 
cross is to be made " super calicem " or " super oblatam," 
as the case may be. 



Codex Reginae 337. 

R {Codex Reginae 337) has 253 numbered leaves, arranged in 
32 quires, all of which, except the sixth, were of eight leaves. 
The last leaf of the last quire is wanting. The sixth quire 
contains only six leaves, but the text is continuous, and there is 
no reason to suspect that anything has been lost at this point. 

The first quire, which includes all the decorative writing of the 
manuscript,- is by a different hand from the rest of the book. 
The first two pages (" In nomine . . . celebratur") are in square 
capitals, the third and fourth (" Hoc est in primis . . . Dignum 
et iustum est ") in rustic capitals ; the next page and a half, 
containing the Preface and Sanctus, are in uncials, which are 
used also for the first line of " Te igitur." The V of **Vere 
dignum " and the T of " Te igitur " are ornamental letters. 
Throughout the manuscript uncials or rustic capitals are 
employed for titles and rubrics. The rest of the writing is a fine 
Carolingian minuscule, with plain capitals for the initial letters 
of the prayers. There are few abbreviations, all of an ordinary 
character, except the symbol V, which, in the collection of 

^ The mass for the Assumption of the Blessed Virgin (p. 97 infra) may serve to 
illustrate the difference in this matter between C and O or R. 

- The V of the " Vere dignum " of the first of the collection of Prefaces (fol. 230) 
is a large letter, plain in outline, and coloured in panels. 



xxvi INTR OD UC TION. 

Prefaces, is used alternately with the more usual symbol of 
" Vere dignum." 

The manuscript has evidently been prepared with great care, 
and the work of the first scribe has been revised and amended 
by a correcting hand, the corrections being made by the erasure 
and re-writing of the faulty words. The first scribe seems to 
have had a tendency to omit syllables and sometimes whole 
words^ ; and the correction has sometimes required the erasure 
of more than one word in order to bring the correct reading into 
the space available without writing anything between the lines, 
or extending into the margin ; in a few cases, the writing of the 
corrector does so extend ; but the words are always shown in 
their proper order. Some of the work of correction appears to 
have been done by the original scribe ; most of it by a hand 
which bears a close resemblance to that of the writer of the first 
quire ; a small amount, especially in the last portion of the 
manuscript, by another hand, also apparently contemporary. 
The spelling of the first hand is for the most part regular and 
normal, save for the substitution of ^ (or even ae) for e, and 
(more rarely) of e for ae. In the matter of the modification of 
consonants in compound words, however, the scribe is rather 
uncertain. Thus he writes {e.g.) both conpelle and compelle ; both 
inpelle and impelle ; inininere, innninere and iininere ; adsiune 
and assume ; adniitte and ammitte. Such forms as coinmitetur 
for coviitetur (p. 84), aimnittamus for aniittaimis (p. 169), abtarida 
for aptanda (p. 8), obtaiiit for optauit (p. 143), are perhaps due 
to a mistaken application of a rule. The abbreviation krmy 
(= karisshni^ pp. 209, 211) may be derived from an abbreviation 
in which the final i was carried downwards below the line. 

There are very few later additions to the text, or alterations 
by later hands. One such addition is the Memento added to the 
Canon on fol. 6r., which is in a twelfth-century hand, of the type 
rather of a French charter-hand than of a book-hand : another is 
the pra}'er added on fol. 139^., which is perhaps of the tenth 
century : an alteration on fol. 957/. is also much later than the 
original hand. The names interlined at the ^r\^oi \}c\& Benedictio 
cerei must have been inserted between 858 and 872.^ In the 
Benedictio cerei there also occur a few signs of musical notation, 
which are apparently later additions. 

The punctuation marks are in many cases apparently added, 
either by the correctors or b)' a later hand. The signs most 
regularly employed are the simple point and the i In some of 
the longer forms, and especially in those which would, or might, 



^ Some instances of such omissions have escaped the notice of the correctors. 
^ See p. xvii above. 



INTK OD UC TION. xx vii 

be sung in the manner of a preface, other signs are used. These 
are the comma, marking a pause of the value of a semicolon or 
colon, the semicolon, and the point followed b}' a comma. The 
value of the semicolon appears to be intermediate between that 
of the comma and the point and comma : but it appears possible 
that the significance of these signs is musical rather than 
grammatical. 

The Gregortanuni extends from fol. \r. to fol. 1397^. On the 
last page a blank space was left, which is now filled by a prayer 
in a later hand.^ The table of the contents of the supplement 
begins (without ^ny praefathcnaila^ and without an)- heading) on 
fol. 14O/-. and ends at the bottom of fol. 144;'. The numbered 
sections begin on fol. 144^'. and extend to fol. 2297'., where a 
blank space has been left before the title of the first of the series 
of Prefaces, which appears at the foot of the page, the Preface 
following on fol. 230;'. The series of Prefaces ends on fol. 245^ 
and is followed without break b\' " Incipiunt Benedictiones 
Episcopales." The series of Benedictions fills the remaining 
pages, and apparently extended at least to the leaf now wanting 
at the end of the last quire. 

There seems to be no reason to doubt that the manuscript was 
written in France ; but there is no indication of the actual place 
of writing, or of the place where it was in use. The addition on 
fol. 6r. may be said to give some evidence that it was in France 
in the twelfth century : the earliest indication of ownership which 
it contains shows that it was in France in the seventeenth. This 
indication is found in the inscription on the first paper fly-leaf: — 

"Joan. Tarinus Regius eloquenti[ae] Professor" 

to which is added rather lower on the page : — 
" Is. heraldi curae credidit." 

Jean Tarin became Professor of Greek and Latin Eloquence 
in the Royal College at Paris in 1629, and died in 1666. " Is. 
Heraldus " is probably to be identified with Isaac Herauld, the 
godson and namesake of Isaac Casaubon, who published at 
Paris in 1650 some posthumous treatises of his father, Didier 
Herauld, scholar and advocate. It was probably through Isaac 
Herauld that the book was acquired for the collection of Queen 
Christina of Sweden. Two notes in the handwriting of Isaac 
Vossius, on fol. ir., show that the volume was in his hands in 
1656, and was then numbered by him as "45 N. P.," that is, 
No. 45 of those manuscripts in the queen's collection which were 
classed as " Non Petaviani," having been acquired from some 

^ See p. 143 n. 



xxviii INTRODUCTION. 

other source than the Hbrary of Paul Petau.^ The queen's col- 
lection was acquired by Cardinal Pietro Ottoboni, afterwards 
Pope Alexander VIII., and this volume seems to have been among 
those which he bestowed upon the Vatican Library as part of 
the " Bibliotheca Alexandrina." It bears two press-marks, 
besides its present number, viz., 1454 (the number by which 
Montfaucon refers to it among the Queen of Sweden's manu- 
scripts) and 281 (the number given to it when it first came to the 
Vatican Library)/^ There is no sign of its having ever borne the 
number 335, which Muratori attributes to it ; the mistake which 
he made, though it was twice over corrected by V^ezzosi, and the 
number had been rightly given by Giorgi, seems to have led 
to a belief that the manuscript had been lost. 

Codex Ottobonianus 313. 

O (^Cod. Ottobonianus 313) has, besides the fly-leaf, which is not 
included in the foliation, 218 leaves, of which one (between fol. 20 
and fol. 21) has been accidentally left unnumbered. Its contents 
are divided into three parts : — 

(i.) A portion of a Martyrology (ff. i-6r.). 
(ii.) The Sacramentary (ff. 7-2 I3r.). 

(iii.) Parts of a collection of masses appended to the Sacra- 
mentary by a later hand or hands. 

(i.) The portion of the Martyrology begins with the latter part 
of the entry relating to August 22 : from that point it is complete, 
ending near the middle of fol. 6r. with the inscription " Explicit 
Martyrlogium [sic) Bedae Presbiteri." The text is written in 
a small and neat hand of the ninth century. Many notes of 
additional festivals and of obits have been added by later hands, 
of which the earliest are practically contemporary with the text, 
while some of the others are of the end of the tenth century, or 
even later.^ The added festivals are almost all those of saints 
honoured at Paris. Of the obits, the most noteworthy are : — 

Id. Sept. Obitus Fulcrici, presbiteri et prepositi. 
iiii. Kal. Oct. Obitus [Lothajrii imperatoris. 
X. Kal. Nov. Obiit Hugo regis.* 

^ The first and last leaves have been marked by Vossius as the beginning and end 
of the volume. The loss of a leaf after fol. 253 had therefore occurred before 1656. 
The present binding appears to be French work of the early part of the seventeenth 
century. 

^ For the interpretation of these successive numberings I am indebted to the 
kindness of Monsignor Stanislaus Legrelle, honorary scriptor in the Vatican Library. 

■* A full list of these additions is printed by L. Delisle in an appendix to his 
Mevioire stir d And ens Sacrai)ientaires^ pp. 372-4. 

^ This entry is probably placed a line too high : there was not quite space enough 
for it in the line below, where an earlier addition has been made for the date ix. 
Kal. Nov. 



INTRODUCTION. xxix 

viii. Kal. Dec. Obitus Hilduini abbatis. 

iiii. Kal. Ian. Obiit Ragenoldus amator locum istum et 

benefactor, qui aetiam causa benignitatis pro anima sua 

de suis rebus hie ostendit. 

The entry relating to Lothair was probably added soon after 
his death in 855 : " Hugo rex" is no doubt Hugh Capet, who 
died in 996 : the abbot Hilduinus is no doubt the abbot of St. 
Denis, who died, it is said, in 842. The entry referring to 
Ragenoldus seems to be among the latest of the additions. 

This portion of the contents of the volume was examined by 
the Bollandist Fathers Papebroch and Henschenius, who assigned 
Bourges as the place of its origin. In this opinion they relied 
solely on the entry, by the original hand, on Aug. 27th, 
" Bituricas dedicatio ecclesiae S. Sulpitii confessoris." Dom H. 
Ouentin, however, points out that on similar grounds other 
localities might be suggested, and attaches more importance to 
the indications which point to Paris or its neighbourhood as the 
place where the Martyrology was used.^ It is true that these 
are for the most part not by the first hand ; but they are 
.sufficiently numerous to leave little doubt that the Martyrology, 
if not written at Paris, had come to that place, or to its immediate 
neighbourhood, soon after it was written. It was probably 
bound up with the Sacramentary at an early date : for the verso 
of fol. 6, originally left blank, has been filled with matter of the 
nature of additions to the Sacramentary, the first of which is 
apparently not much later than the Sacramentary itself^ 

(ii.) The Sacramentary begins on fol. 7 recto and ends about 
the middle of the recto of fol. 213, with the inscription, 
" Expliciunt Benedictiones. Amen." It originally consisted of 
210 leaves, gathered in 27 quires, the first of which was of two 
leaves only, the rest of eight leaves each. Three leaves are now 
wanting in the twentieth quire, between fol. 156 and fol. 157 : the 
nineteenth quire has nine leaves, fol. 147 being an inserted leaf, 
most of the contents of which are by later hands. 

The title and the outline of the order of the Mass, with the 
Stirsiun corda . . . Digmiui et iiistum est, occupy the first four 
pages, written for the most part in square capitals, with an ad- 
mixture of uncial forms ; the upper half of fol. 9;'. is filled b\' a 
highly ornamented monogram of Vere digmini. There is no 
ornament in the rest of the manuscript. The initial letter of Te 
igitur is large, but quite plain : and the initial letters of the 
prayers are also plain throughout. The body of the manuscript 
is written in a good minuscule hand of the ninth century, which 

^ Les Martyrologes Historiques du JMoyen Age^ 8vo, Paris, 190S,' pp. 25, 26. 
^ See Appendix II (pp. 322-3) of this volume. 



XXX • INTRODUCTION. 

it is not eas}' to date with certainty. There are a good many 
abbreviations, all of a simple kind ; none of these, unless it be 
Xix\. = noster, seems to call for special mention. The titles of 
masses and prayers, and the rubrics, are for the most part in 
uncial script : rustic capitals are sometimes, but rarely, used. 
There seems to be nothing in the character of the script which 
is distinctly against assigning the writing to the first half of the 
ninth century ; and other evidence seems to be in favour of 
this date.^ There are frequent corrections and alterations, 
some apparently made by the first hand, but most by later 
scribes.- The marks of punctuation are in many cases added 
or altered. Those most frequently used are the simple point 
(sometimes with the value of a comma, sometimes with that of 
a full stop) and the i, with the value of a comma or semicolon. 
The point and virgule are also combined in other ways. Some- 
times the virgule is placed below the point, forming a semi-colon, 
sometimes after the point, and sometimes above it, but slightly 
to the right. Between these combinations there seems to be no 
very clear distinction in value, so far as the sense is concerned. 
They occur, for the most part, in the prefaces and in other forms 
where they may be supposed to have a musical significance. 
A combination of three points, one above another, appears 
occasionally, marking a full stop. The only clear signs of musical 
notation are in the " Benedictio cerei," and are apparently later 
additions. Throughout the Gregorianum and at the Sunday 
masses of the supplement, the cues of the sung portions of the 
masses are written in the margins of the pages. The writing of 
these is in a much smaller hand, resembling that of the body of 
the Martyrology. Apart from certain additions and alterations, 
which are of a somewhat later date, they seem to have been 
written at the same time and place as the text, but by a different 
scribe.'^ 

The Gregorianum extends to the beginning of fol. 103, and 
is followed immediately, on the same page and with no interven- 
ing space, by the praefatmnaila, which ends on the verso ot 
fol. 104. The lower part of this page had been left blank, but is 



^ L. Delisle {Memoir e siir d'Anciens Sao'amentaires, p. 149) assigns the MS. to 
the second half of the ninth century. Ebner {Her I/a/icuui, p. 231) follows him ; 
but his later judgement was in favour of an earlier date (p. 383). 

^ One of these perhaps deserves special mention. In the first portion of the 
Sacramentary the scribe used, as a rule, the spelling sollempnia. solletnpnitas., and 
the/ is generally erased. P^urther on the spelling sol/emnia, sollemnitas, becomes 
more frequent, and the p when it occurs is marked out by dots. In the last portion 
of the MS. the p hardly appears at all. 

^ This is the opinion expressed by Dr. Liebaert of the Vatican Library, who most 
kindly assisted Mr. Bannister in an examination of the MS. for the decision of this 
point. 



INTRODUCTION. xxxi 

now filled by writing in a rather later hand.^ The table of the 
contents of the supplement occupies six pages (fol. I05r.-fol. lojv.), 
the last of which is not completely filled. 

The first of the numbered sections of the supplement (the 
BeJiedictio cerei) begins on fol. 112;'. The intervening pages are 
now filled with the following items : — 

(i) A form for the reconciliation of an altar or a church. 
This is in the same hand as the body of the MS. and 
fills both sides of fol. 108.^ 

(2) A Litany, written by a rather later hand, occupying 
three pages. This is no part of the original Sacramen- 
tary, and has no claim to the title, given to it by the 
scribe, of " Litania Romana " ; but it is of some interest, 
and for completeness' sake it seems worth while to print 
it here. Its text is as follows : — 

INCIPIT LETANIA ROMANA. 

Kyrieleison ter. 
Christe audi nos ter. 
Sancta maria. ora 
Sancte michahel. ora 
Sancte gabrihel. ora 
Sancte raphahel. ora 
Sancte iohannes. ora 
Sancte petre. ora 
Sancte paule. ora 
Sancte andrea. ora 
Sancte iacobe. ora 
Sancte iohannes. ora 
Sancte toma. ora 
Sancte phylippe. ora 
Sancte bartolomee. ora 
Sancte mathe?. ora 
Sancte simon. ora 
Sancte taddeae. ora 
Sancte mathia. ora 
Sancte barnaba. ora 
Sancte marce. ora 
Sancte luca. ora 
Sancte stephane. ora 
Sancte line, ora 
Sancte clete. ora 
Sancte clemens. ora 

^ See p. 146 of this volume. 
^ See p. 150 of this volume. 



xxxii INTRODUCTION. 

Sancte xiste. ora 

Sancte corneli. ora 

Sancte cipriane. ora 

Sancte crisogone. ora 

Sancte laurenti. ora 

Sancte uincentii. ora 

Sancte anastasii. ora 

Sancte fabiane. ora 

Sancte sebastiane. ora 

Sancte tiburti. ora 

Sancte ualeriane. ora 

Sancte georgii. ora 

Sancte ignatii. ora 

Sancte alexander. ora 

Sancte cucufas. ora 

Sancte geruasi. ora 

Sancte protasi. ora 

Sancte celse. ora 

Sancte yppolite. ora 

Sancte dyonisi. ora 

Sancte rustice. ora 

Sancte eleutherii. ora 

Sancte saturnine, ora 

Sancte policarpi. ora 

Sancte timotheae. ora 

Sancte cosma. ora 

Sancte damiane. ora 

Sancte maurici. ora 

Sancte gereon. cum sociis tuis. ora 

Sancte crispine. ora 

Sancte crispiniane. ora 

Sancte cristophore. ora 

Sancte hilari. ora 

Sancte martine. ora 

Sancte agustine. ora 

Sancte gregorii. ora 

Sancte hieronime- ora 

Sancte siluester. ora 

Sancte benedicte. ora 

Sancte ambrosii. ora 

Sancte apollinaris. ora 

Sancte maximine. ora 

Sancte remegi. ora 

Sancte uedaste. ora 

Sancte marcelle. ora 

Sancte germane, ora 



1 



INTRODUCTION, xxxiir 

Sancte medarde. ora 
Sancte sulpici. ora 
Sancte lupe. ora 
Sancte eligii. ora 
Sancte albine. ora 
Sancte audoene. ora 
Sancta felicitas. ora 
Sancta perpetua. ora 
Sancta agatha. ora 
Sancta agnes. ora 
Sancta lucia. ora 
Sancta cecilia. ora 
Sancta anastasia. ora 
Sancta petronilla. ora 
Sancta scolastica. ora 
Sancta susanna. ora 
Sancta prisca. ora 
Sancta praxedis. ora 
Sancta brigida. ora 
Sancta afra. ora 
Sancta iuliana. ora 
Sancta eulalia. ora 
Sancta leochadia. ora 
Sancta eugenia. ora 
Sancta eufemia. ora 
Sancta genouefa. ora 
Sancta tecla. ora 
Sancta columba. ora 
Sancta helena. ora 
Sancta aldegundis. ora 
Sancta antonina. ora 
Sancta cristina. ora 
Omnes sancti orate pro nobis 
Propicius esto parce nobis domine 
Propicius esto . libera nos domine 
Ab omni malo libera nos domine 
Ab hoste malo . libera nos domine 
A periculo mortis . libera 
Per crucem tuam libera nos domine 
Peccatores te rogamus audi nos 
Ut pacem nobis dones. te 
Ut sanitatem nobis dones. te 
Ut fructum terrae nobis dones. te 
Ut aeris temperiem nobis dones. te 
Ut domnum apostolicum ilhun in sancta religione 
conseruare digneris. te 
GREG. C 



xxxiv INTRODUCTION. 

Ut domnum imperatorem et exercitum francorum 
conseruare digneris. te 

Ut cunctum populum christianum pretioso san- 
guine tuo redemptum . conseruare digneris. te 

Ut iram tuam ab eo auferre digneris. te 

Fili dei. te 

Agnus dei qui tollis peccata mundi. miserere 

Christe audi nos 

Kyrieleyson. 

(3) A very large number of names of persons, male and 
female, written by several hands at different dates. 
These 'fill the whole of fol. hot;, and both sides of 
fol. Ill: some have also been added in the margins of 
fol. nor., and a few in the lower margin of fol. \o(^v. 
It will be necessary to return to these, and to consider 
them, and some names similarly inserted in the pages 
which contain the Canon, as affording evidence of the 
date of the MS. and of the place where it was m use. 

The numbered sections of the supplement extend 
from fol. ii2r. to fol. i66t;. On fol. 167^. begins the 
collection of Prefaces, preceded by a short praefatiuncula. 
This series ends in the middle of the 7rcto of fol. 203, 
with the inscription " Expliciunt Praefationes," and is 
followed immediately by the series of Episcopal Bene- 
dictions, which ends on fol. 2i3r., with the inscription 
" Expliciunt Benedictiones. Amen." 

(iii ) The masses added to the Sacramentary, which occupy 
the remaining pages of the volume, begin on the recto of ^ol- 213. 
The pa^es are not continuous ; something has evidently been 
lost between fol. 213 and fol. 214 : and the series is not complete 
since fol 217, the last leaf of the volume, ends in the middle ot 
a sentence. These additions are attributed by Dr. Ebner^ to 
the eleventh century : but this date seems rather too late 1 he 
writing of the first mass of the series bears a considerable 
resemblance to the latest of the hands which appear on the 
inserted leaf, fol. 147. It seems clear, however, that the section 
has no claim to be regarded as a part of the ninth-century 
Sacramentary.2 

2 The fiSt'mass of th^series differs from the rest in having the Epistle and Gospc' 
written in full : the rest consist only of the mass collects. The first mass ends a the 
bo om of /0.2.3- ; on the next page appear forms for use at mass ; the first lines 
contain the end of a prayer, which is followed by " Orate pro me fratres,'' etc. The 
lastTem in the page is a prayer to be said after communicatmg. The second 
mass begin on the ...r.. of foL 214. The headings of the masses are as follows 
^) Die Dominica Missa de Sancta Trinitate ; (2) De Spiritu sancto ; (3) Missa Votiva 



INTRODUCTION. xxxv 

On the question at what place the Sacramentan- was written 
or used its text yields one piece of evidence. In the Libera 
after the Lord's Praver at the end of the Canon, the names of 
SS. Denis, Rusticus, Eleutherius and Chlodoald are added after 
those of SS. Peter and Paul and St. Andrew.^ This addition 
certainly suggests the neighbourhood of Paris : the mention of 
St. Chlodoald seemed to the Benedictine editors of St. Gregory 
to be decisive in favour of the church of St. Cloud at Nogent. 
But it does not seem certain that St. Cloud might not, even at 
Paris itself, have been commemorated in this \\ay : and the 
evidence afforded b}' some of the names which appear on 
ff. 109-11 seems rather to suggest that when those names were 
written the book was in use in Paris. 

The earliest entries on these pages seem to be those on 
fol. iiir., where a beginning appears to have been made by two 
lists, one of bishops, the other of secular princes, in two columns. 
The heading " Nomina defunctorum," which now stands almost 
directly above the first of these lists, probably refers to both, and 
perhaps to all the names on the page. But it seems to have 
been written later than the first names in the lists, and though it 
was probably an accurate description of the lists at the time 
when it was written, it may be that the lists were original!}- lists 
of benefactors, to which names were added even during the lives 
of the persons concerned.- 

The first list begins with the names of " Domnus Inchadus 
episcopus, Ercanradus episcopus, Ermbertus episcopus, Guntbal- 
dus episcopus, Adalbertus episcopus, Aldricus episcopus, Adalricus, 
Hilduinus abba." The second column begins with " Carolus 
imperator, Hludouuicus imperator, Pippinus rex " ; then a space 
has been left before the names of" Stephanus comes, Amaltrudis." 
A third column begins, rather further to the right, with the 
following names, in a somewhat later hand : " Carolus imperator, 

in commemoratione Sanctae Mariae ; (4) Missa in veneratione omnium sanctorum ; 
(5) Missa propria sacerdotis ; (6) Missa tarn vivorum quam defunctorum ; (7) Feria ii. 
[? altered from Feria iii.] Missa ad postulanda angelorum suffragia ; (8) Missa 
sanctorum quorum reliquiae ibidem habentur ; (9) Missa pro temptatione carnis ; (10) 
Missa pro pelitione lacrimarum ; (ii) Feria iii. [Paltered from Feria iiii.] Missa in 
veneratione Sanctae Mariae ; (12) Missa pro gratia Sancti Spirititus ; (13) Missa 
communis sanctorum ; (14) Missa pro peccatis ; (15) Missa sacerdotis [incomplete]. 

^ Between the words " et Andrea " and the words *' necnon et beato Dionysio " 
there is an erasure in the MS. extending to about one-third of the line. But the 
words " necnon . . . et omnibus Sanctis" are by the hand of the original scribe. 
The erasure was probably only the correction of a clerical error. In seems likely 
that the scribe wrote " Andrea et omnibus Sanctis, necnon et beato Dionysio . . . et 
omnibus Sanctis," and that the words thus repeated were erased where they first 
occurred. 

^ The whole of the names in these lists, and those scattered over the pages, are 
printed in the appendix to L. Delisle's Memoire sur ifAuciens SacramentaireSj 
pp. 374-388. They are 1047 in number. These additions gave to the volume, as 
Ebner remarks, something of the character of a " Liber vitae." 

C 2 



xxxvi JNTR ODUC TION. 

ludith regina, Hirmingardis regina." The space left in the 
second column has been filled by another hand with the name 
of " Lotharius imperator." 

" Domnus Inchadus episcopus" is no doubt the bishop of Paris 
of that name whose death is said to have occurred in 831. He 
was a benefactor of the chapter of Paris. It is noticeable that 
his is the only name of a bishop appearing in these pages to 
which the title " Domnus " is prefixed : its presence seems to 
suggest that, if he was not actually bishop at the time when his 
name was written, the interval since his death had not been 
long. "■ Ercanradus episcopus " may be either Ercanradus I. 
{pb. c. 795), who is said to have first constituted the chapter^ or 
Ercanradus II., the immediate successor of Inchadus, who is said 
to have held the see from 831 to about 857. The other bishops 
whose names follow do not seem to have been bishops of Paris : 
they may be identified, however, with occupants of various other 
sees in North France before 850. 

The second column begins with Charles the Great, his son 
Louis, and his grandson Pepin of Aquitaine. " Stephanus 
comes " and Amaltrudis are Stephen, Count of Paris, and his 
wife, who made a joint grant to the church of Paris in 81 1.^ The 
name of Lothair may have been added after the emperor's death 
in 855 : it had probably already filled the space left after Pepin's 
name when the name of Charles the Bald came to be added ; 
this was placed at the head of a new column because there was 
not room for it among the names of his kindred in the second 
column. Judith and Hirmingardis may possibly be the wives 
of Louis I., but if they are so, they are placed out of order. It 
is perhaps more likely that Judith is the daughter of Charles the 
Bald, who became, in 836, the wife of the English King Ethel- 
wulf, and Hirmingardis the daughter of Louis II., whose husband 
Boso became King of Provence in 879. 

Another list of names, on fol. iioz^., also supplies evidence 
of the connexion of the manuscript with Paris. It is headed 
"Nomina canonicorum Parisiacens," and begins with "Ercanradus 
episcopus " : the last name but one in the column is " Fulradus 
episcopus." The list, therefore, was probably begun in the time 
of Ercanradus II. (between 831 and 857) and carried on till the 
time of Fulradus {c. 922-6). Among the names of bishops 
which appear in the less systematically ordered entries there are 
at any rate four which seem to be those of bishops of Paris, the 
latest being Elisiardus {c. 987-9) or Raynaldus.- 



^ Gallia Christiana torn. vii. col. 30 (ed. 1744). 

'■^ Raynaldus may be the predecessor of Elisiardus, or a later Raynaldus {c. 992- 
1016). The names of Robert II. and his wife Constancia {c. 999-1031) are the lates 
which can be certainly identified among the additions to the original entries. 



\ 



INTRODUCTION. xxxvii 

On the whole, it may be said that the names of the saints 
which appear in the Libera are evidence that the Sacramentary 
was written for some church in or near Paris, while the names 
recorded for commemoration are evidence that it was in use 
at the cathedral church of Paris soon after it was written, and 
probably before 850. There seems to be no evidence which 
points clearly to any other place as that of its origin.^ 

The codex had apparently already passed in the sixteenth 
century into the hands of a private owner : for a note in the 
handwriting of that period, on the verso of the fly-leaf, states 
that 

" Ce liure et a Ih. gautier (?) qui le trouvara si le porte en 
son otel a la Rue de Quacot et il aura bon vin etc." 

Later, it was in the collection of Paul Petau, and was one of 
the manuscripts purchased from that collection by Vossius for 
the Queen of Sweden, and acquired with her other manuscripts 
by Cardinal Ottoboni. When, as Alexander VIII., he formed 
the " Bibliotheca Alexandrina," this volume was not included in 
that collection, but was one of those reserved for the Pope's 
private library. It was purchased, with the rest of that collection, 
from the Ottoboni family by Benedict XIV., and by him 
bestowed upon the Vatican Library. Its number in the Queen 
of Sweden's collection was 1275. Vezzosi refers to it as 
Number 2 of the Ottoboni collection, soon after that collection 
became part of the Vatican Library-, and this mark appears 
on one of the paper fly-leaves. Giorgi, writing rather earlier, 
refers to it as " Sacramentarium Gregorianum in Bibliotheca 
Ottoboniana, olim Reginae Svecorum num. 1275, nunc n. 327."^ 
Of this last numeration the manuscript now bears no trace ; but 
its present binding is of the time of Pius IX. 

Comparison of the Three Manuscripts. 

Of the three manuscripts C is the only one which can be 
confidently assigned to a date within the life-time of Charles the 
Great. It stands by itself, and between the two later manuscripts 

^ Mr. H. M. Bannister, whose wide experience of early manuscripts gives weight 
to his opinion, was inclined to think that it was written at Tours. But Professor 
E. K. Rand, of Harvard, who has given special attention to manuscripts proceeding 
from Tours, and who examined the manuscript at Mr. Bannister's request, has stated 
that, in his opinion, the Sacramentary, though it shows some points of resemblance to 
the style of Tours, and was probably produced in a scriptorium where the influence 
of Tours had had some eftect, cannot be regarded as a Tours manuscript, unless it 
could be assigned to a date earlier than that of the development of the Tours style in 
the time of Alcuin. This its contents seem not to allow. 

'^ ThoDiasii Opera, vol. v, p. xxxv, and vol. vi, p. (xlii), nole 2. 

' De Liturgia Komani Pofitijicis, vol. ii, p. clx. 



xxxviii INTRODUCTION. 

there are differences, not indeed of great importance, but not 
entirely negligible. Yet it may fairly be said that all three 
illustrate the development of that type of Sacramentary which 
was produced under Charles the Great for use in his Prankish 
dominions, and which throughout the ninth century continued to 
be the normal and recognized type in that part of Europe. 
In C we have an example of the earliest stage in the process ; 
it is an instance, the only one, probabl}', now traceable, of the 
Prankish use of the Gregorian " libellus sacramentorum " derived 
from the Gregorianum sent by Hadrian, by itself, and apart from 
the supplement.^ The other two manuscripts, R and O, exemp- 
lify, in the combination of the Gregorimiiivi with the numbered 
sections of the supplement, the most important and permanent 
results of Alcuin's work on the Sacramentary. With regard to 
the matter which follows the numbered sections, it is, perhaps, 
more doubtful whether either manuscript illustrates Alcuin's 
work, or which of them seems more likely to do so. But the 
corresponding portion of the supplement, as we have seen, was 
probabl}' regarded as secondar}', both in importance and in 
authorit}', to that in respect of which R and O are in substantial 
agreement. 

Before considering the few differences in arrangement which 
the three manuscripts show in the Gregoriantnn and R and O 
show in the first part of the supplement, it is, perhaps, well to 
take note of a difference in the titles. In all three manuscripts 
the title belongs especially to the Gregorianuift. In C and R 
this is described not only as set forth by St. Gregory, but also 
as " ex authentico libro bibliothecae cubiculi scriptum." These 
words are absent from the title of O. They are absent also 
from the titles of at any rate a considerable proportion of those 
early Sacramentaries which, like O, add to the Gregorianiivt 
both the supplement and Xh.^ praefatiuncula. Among the twelve 
Sacramentaries enumerated by Ebner as representative of the 
type which consists of Gregorianum and Alcuin's supplement, 
none but C and R includes the words in its title.^ The prae- 

^ The Paris MS. 2292, which also contains the GregoriaJitini without supplement, 
though probably written in France, appears to have been intended for use in Italy, 
and arranged to suit that purpose. See Mr. Bishop's account of this manuscript, ^ 
Journal of Theological Studies, iv, pp. 420 sq., and p. 424, note 3. j 

^ See Ebner, Iter Jtalicuni, p. 303. C, as has been already noted (p. xxiii, «.), \ 
is wrongly included in this group by Ebner, since it has not the supplement. Of the 
other eleven one now lacks the title (MS. Paris, Bibl. Nat., 2812) : the Cologne MS. 
137 seems never to have had any. The words are absent also from the later Cologne 
MS. 88. They occur in the title of the Vienna MS. from which Lambecius took the 
text of the Benedictions which he published in \(i^<) [CoDinientariorum de August- 
issinia Bibliotheca Caesarea Vindobonensi liber ii, p. 299). The original text of the)' 
Gregorianum contained in this MS. appears, from the fuller account of its contents 
given in Denis' catalogue, to agree in some places with that of C and R, where these 
differ from O ; but it has been in these places assimilated to O by a later hand. 



INTRODUCTION. xxxix 

fatiuncula indicates that Alcuin's work included a revision of 
the text of the Gregorianiim^ made necessary by the number of 
errors in grammar or transcription which were found to exist in 
the copies current in France : and even if his revision was limited 
(as it very likeh' was) to the rectification of these errors^, it 
would be natural that he should avoid, in the title of his revised 
text, the use of words which seem to imply that the text to 
which they are prefixed has been directly derived from the 
authoritative copy of the Gregorianuni sent by Hadrian to 
Charles. The absence of the words, in the title of a Sacra- 
mentary dependent on Alcuin's recension, is thus quite intelli- 
gible. But it is certainly not safe to infer, merel}' from the 
presence of these words in the title, that the Gregorianiun 
contained in a Sacramentary in which the words occur was 
copied either from Hadrian's Gregoriainon or from an early copy 
of that book. It is, of course, possible that the words may have 
such a significance in the case of C, which contains the 
Gregoriannni without the supplement, and exhibits a text in 
which there are numerous examples of such errors as Alcuin's 
revision was intended to correct : it is less likely that they have 
it in the case of R, which includes the supplement as well as the 
Gregorianiun. But the words appear also in the title of the 
Paris MS. 2292, where the Gregoriatiiun differs more widely, in 
its arrangement and contents, from the Gregorianiun of C and R 
than that contained in O. They appear also in later manuscripts, 
like the " Codex S. Eligii," where the distinction between the 
Gregoriannni and the supplement has disappeared. In such 
manuscripts their presence is a mere survival, and their 
significance can hardly be of any importance at all. 

Throughout the Gregorianuni there is a very close agreement 
in contents and arrangement between C and R. The differences 
are really onl)- two. The first of these is on the Epiphany, 
where the prayer Inlumina quaesnnius, which in C is the " super 
oblata," takes in R the place of the last of the " aliae orationes," 
the pra}'er Ecclesiae tuae quaesiunus doniine dona (which in C is 
placed at the end of the *' aliae orationes ") being used as the 
*' super oblata."- The second, on the first Monday of Lent, is 
probably due simply to an error of the scribe of C who has left 
out the text of the prayer Salutaris tui and the heading of the 
" super populum " which follows it in R, thus making the prayer 

* The language of the praefatitinciila does not suggest that the revision went 
beyond this limit. 

- See below, pp. 17, 18. The order of the prayers in O is the same as in R, and 
seems to be right, since Ecclesiae tuae is apparently meant for the place which this 
order gives it. Possibly its relegation to a less important place in C may be due to 
the fact that its text as it appears in that manuscript has been made unintelligible by 
the omission of a word necessary to the sense. 



xl INTR ODUC TION. 

Absolve quaesumus into the "ad complendum " and leaving the 
mass without a " super populum."' 

If we compare the contents and arrangement of C and R 
with that of O the differences in the Gregoriamnn are but little 
more numerous. On the Sundays in Lent C and R provide no 
" super populum " : O has one for each of these Sundays except 
the fourth.^ On Palm Sunday it provides a form for blessing 
the palms which is not in C or R. In the group of prayers 
which in R have (apparently by a mistake of the scribe^) the 
title " Orationes pro peste animalium " O inserts, as the second 
prayer of the group, and with the title " super oblata," a prayer 
which does not appear either in C or in R.^ 

These differences are certainly not of very great moment : and 
the case is much the same with regard to the variations in the 
text of the prayers. A very large proportion of these are due 
simply to lapses of the scribes in respect of spelling, grammar, 
or accurate transcription. Peculiar readings in C are frequent, 
if these are taken into account : and the spelling and grammar 
of the scribe of O are responsible for a good many of its 
differences from C and R. R has fewer errors than the others, 
but some obvious clerical errors in its text have escaped the 
notice of the corrector. Leaving such differences out of the 
reckoning, the points of divergence are not many, and the 
divergences themselves are for the most part unimportant. In 
most cases C and R agree : and sometimes O seems to have the 
true reading where it stands alone. But a good many of its 
variations from the other two are merely in respect of the order 
of words, and in several of these cases the reading of C and R 
gives a better rhythm. The most important of its divergences 
are in the Canon : and here, while all three manuscripts derive 
their text from the same recension, O introduces words and 
phrases which must be regarded as interpolations, and omits 
words which are found in the text both of C and R.^ It may 
be observed that in a few instances O adds to the headings of 

^ See below, p. 29. Here again the order is the same in O as in R. 

^ It may be observed that the forms which O employs for this purpose appear as 
the prayers "super populum" on these Sundays in the eighth-century Gelasian 
Sacramentary of St. Gallen. The first two appear also in the Vatican Gelasianiim 
(MS. Reginae 316). It is to be noted that the "super populum" for the first 
Sunday and the collect "ad vesperos" which follows it, are not in the same hand 
as the rest of the page, and are crowded into a small space. 

^ The words " pro peste animalium " have been repeated from the title of the 
prayer which precedes the group. In O the title is " Orationes pro mortalitate " ; in 
C, " Oratio de mortalitate." 

^ See below, p. 141. The prayer added in O appears as the " secreta " of a mass 
"tempore, quod absit, mortalitatis," in the Vatican Gelasianum {^Reginae 316), and 
also in the Rheinau Sacramentary. 

•^ See Mr. Bishop's article on Early Texts of the Roman Canon, in the Journal 
of Theological Studies^ vol. iv, pp. 569 sqq. 



I 



INTRODUCTION. xli 

masses for festivals the mention of another feast falling on the 
same day. On Apr. 23, the festival of St. Regulus is noted in 
the heading of the mass for St. George's day; on May 13, 
St. Ser\'asius is mentioned at that of the mass of St. Mary ad 
Mart}Tes^ ; the Decollation of St. John Baptist is mentioned on 
St. Sabina's day, and St. Adrianus on the Nativity of the Blessed 
Virgin. The cues from the antiphonary added at the last of 
these points are for the feast of St. Adrianus. 

In the numbered sections of the supplement R has an item, 
noted in its table of contents, which does not appear in O. 
This is the second form for the "Benedictio cerei,"~ On the 
other hand O inserts, between the sections numbered Ixxxv and 
Ixxxvi, a mass " pro pace" : this is on an inserted leaf, but in 
the hand, apparently, of the first scribe/^ It inserts also, in the 
mass " in tempore synodi pro rege dicenda," two forms of 
preface which are not found in R."^ Among the " Orationes 
Matutinales " O contains one collect which R omits.-^ But the 
most notable difference between the \.\\o manuscripts so far as 
this portion of their text is concerned, is in the matter relating to 
Baptism. The points of difference will be seen on pp. 159-163 : 
it may suffice here to note that the contents of the section as 
they appear in O show a much closer resemblance to the corre- 
sponding portion of the Vatican Gelasianmu than is to be traced 
in R. A minor difference (which appears not in the tables but 
in the supplement itself) concerns the mode of reckoning the 
Sundays after Pentecost. In R they are "post Pentecosten " ; 
in O " post octavas Pentecosten." The form for the reconcilia- 
tion of an altar which appears in O between the table and the 
supplement, is an addition by the first hand : there is nothing 
corresponding to it in R.^ In the text of the prayers the 
variations of readings observable in the two manuscripts (apart 
from the sections mentioned above, and from certain alterations'" 
made by later hands in O) are few and unimportant. 

In the part of their contents which follows the numbered sections 

^ This is a marginal addition by a later hand. 

- This form occurs in the Vatican Gehisianiitii {Reginae 316). 

"^ See p. 2CX) The mass is not noted in the table of contents. The prayers of 
which it consists are all to be found, together with those of the mass "pro pace" 
common to O and R, in the Vatican Gelasianmu {Reginae 316). 

■* It is to be observed that both these forms occur a second time in O. See 
pp. 188;/ and 298. 

" See below, p. 226;/. The omission in R is probably a mistake due to the 
similarity between the ending of the collect omitted and that of the collect which 
immediately precedes it in O. 

•^ See below, p. 150«. 

' See, e.g.^ p. 194«., where the phrase quorum nouiina subter [or hic\ tetienttir 
inserta may be sufficiently explained by the presence of the lists on ff. 109-11 of the 
manuscript, and of the names scattered on some of its other pages. See above, 
p. XXXV, n. 2. 



xlii INTRODUCTION. 

O and R proceed on different lines. The collection of Prefaces 
and Benedictions which is provided in R has been framed on the 
principle of supplying a small number of forms for particular 
days, and groups of forms for particular seasons, for festivals of 
saints, for Sundays, and for special purposes. The number of 
Prefaces allotted to particular days is at the most fourteen, that of 
Benedictions so allotted not more than twelve.^ In O the col- 
lection contains a very much larger number of forms, and these 
are for the most part assigned to particular days : every Sunday,, 
for example, has its own Preface. Most of the forms contained 
in R are found also in O ; but the two collections seem to be 
independent of each other, though doubtless much of their 
material has been derived directly or indirectly from the same 
source. 

The series of Prefaces in O is preceded by a short introductory 
heading, in which the collection which follows seems to be dis- 
tinguished from the sections '' studiose perscripta " which precede 
it.^ This paragraph appears also in several manuscripts of the 
same group to which O belongs, with little variation. But the 
collection of Prefaces to which it is prefixed is possibly not the 
same in all cases : the omission or addition of Prefaces in such a 
series might be varied a good deal according to local require- 
ments : and it may perhaps appear from an examination of the 
kindred books that other divergences are to be found within the 
group as great as that which exists between O and R. 

It cannot be regarded as certain that either O or R contains 
the same series of Prefaces and Benedictions which was 
originally associated with the numbered sections of the supple- 
ment : and in the case of O there are some points which seem 
to give grounds for the opinion that its collection was formed 
independently of the G^^egorianMin and of Alcuin's supplement. 
The method of reckoning the Sundays after Pentecost is different : 
in the numbered sections, as we have seen, O reckons them from 
the Octave : its Prefaces are reckoned from Whitsunday, and 
their number is greater than the number of masses provided in 
the supplement for these Sundays. There are three Prefaces 
placed before that for the third Sunday " post octavas Paschae "" 

^ It may be that some of these are intended for use on more days than one. 

'^ See p. 255. Muratori prints this heading [lit. Rom. Vet. ii. 291), but 
unfortunately fails to do so correctly: his text describes the Prefaces as "studiose 
perscriptae," whereas the actual words of the heading attribute this character to the 
preceding portion of the supplement, and by implication deny it to the Prefaces. It 
seems unlikely that Alcuin, who had already, as we have seen, dealt in the 
praefatiunciila with the Prefaces and Benedictions appended to his supplement,, 
would have furnished such an introduction to the Prefaces as the paragraph beginning 
" Haec studiose perscripta." It is more probable that this is the work of the 
collector of the series which appears in O, imitating in some degree the model of the 
praefatiuncula. 



INTR OD UC TION. xliii 



and with a heading which seems to connect them with the 
" Litania i\Iaior " of the Gregoriamnn : but their number, and 
the fact that the second and third of them are assigned to 
" Feria iii " and " Feria iv," show that they reall\- belong 
to the Roo;ation days. The Rog-ation days are of course not 
recognized in the Gregoriaiuim : and no masses are proyided 
for them in the supplement. The Gregoriamnn places the 
" Sabbatum in xii lectiones " on the Saturday after Pente- 
cost : the supplement makes no further provision for the Ember 
days of this season : but the Prefaces include one " Mensis iv. 
feria iy." which is placed between the third and fourth Sundays 
after Pentecost. The masses of the Ember da\'s in September 
in the Grcgorianiiin are placed between Sept. i6 and Sept. 27 : 
O places its Prefaces for the same days between the i8th and 
19th Sundays after Pentecost, following the Preface for 
St. IMatthew's day. 

It may be observed also that while the Prefaces include forms 
for a good many festivals which are not recognized in the 
GregoriatiHjn, a large number of those for which the G^'egorianum 
provides masses have no proper preface supplied in the appended 
series. Of course the " Commune sanctorum " of the supplement 
would furnish masses for one of these sets of festivals, and the 
prefaces for the other set might be drawn from that part of the 
series which corresponds to the " Commune sanctorum." But 
the Prefaces as a whole suggest a kalendar differing rather widely 
from that which might be constructed from the G regorianiinty 
and one which would correspond rather closely with that which 
might similarly be constructed from the 8th century Gelasian 
sacramentar}' of Rheinau.^ 

The series of Prefaces in R, on the other hand, is so framed 
that it does not show such points of divergence from the 
Gregorianuin or the preceding part of the supplement as ma\' be 
observed in that of O. It is much more limited in scope, and so 
perhaps more likely to have been part of the work of a compiler 
who was not inclined to encourage the multiplication of prefaces 
or to extend their use. But it may well be the work of some 
other hand than that of Alcuin, and it is certainly not safe to 
regard either the series of O or the series of R as the result of 
Alcuin's work with the same confidence with which we may 
attribute to him the formation of the numbered sections of the 
supplement. 

The two manuscripts follow, in their series of Benedictions,. 
the same general plans as in the series of Prefaces ; but the 

^ See the appendix to The Gelasian Sacranientary, Oxford, 1894. It may be 
added that the bulk of the Prefaces of O are to be found, with some variations of text» 
in the eighth-century Gelasian books. 



xHv INTRODUCTIOiV. 

Benedictions of R contain a smaller proportion of forms common 
to the series of O ; and those of O contain a smaller proportion 
of forms assigned to particular days. There are few Benedictions 
in either series for festivals of particular saints.^ 

The method which I have thought it best to follow in the 
present edition may be very briefly described. I have taken the 
text of the Gregorimmin and of the numbered sections of the 
supplement from R, indicating in footnotes the variant readings 
of C and O, and the additions which O makes to the text of R, 
but inserting between the Gregoyianuvi and the supplement the 
praefatiuncula as it appears in O. The Prefaces and Benedictions 
of both R and O have been printed in full. The cues from the 
Antiphonary which appear in the margins of O are given in a 
separate series of footnotes. A few masses added by later 
hands in the margins of O, and the additional matter which 
appears on the page facing the title of that manuscript, are 
added in the Appendix. 

In making choice of R as the principal authority for the text 
I have been guided mainly by reasons of convenience. The 
selection of either of the other manuscripts would have involved 
a large increase in the amount of footnotes, since the text of C 
would have required much correction, and that of O many 
indications of corrections made in the manuscript itself. The 
text of R has also undergone a good deal of correction : but the 
corrections which have been made in it are, I believe, except in 
a very small number of places, not of the nature of alterations : 
and it has been possible to indicate the fact that corrections have 
been made without multiplying footnotes. For this purpose a 
sign has been employed in the text, where words which have 
been in whole or in part re-written are marked by small crotchets 
^ ^ above the line at the beginning and end of the correction, 
save in cases where a footnote has been required for some other 
reason. 

In printing the text I have followed in all cases the spelling 
of the manuscript, adopting in the portions taken from O the 
spelling of the first hand, even where this has been altered, if it 
can still be clearly made out. Abbreviated words have been 
expanded in accordance, so far as may be, with the ordinary spell- 
ing of the scribe. In dates, when it is uncertain how the scribe 

^ The series of Benedictions printed by Lambecius (see above, p. xxxviii, //.) agrees 
on the whole closely with that of O, though it includes some forms which O does 
not contain, and omits one or two which are found in O. But the additions to the 
Gregorianuvi included in this MS., though they embody much of the material used 
in Alcuin's supplement, are not arranged on Alcuin's plan. See Denis, Codices 
Theologici Bibliothecae Palatinae Vindobonensis, Vol. I, part iii, col. 3025 sqq. 



I NT ROD UC 770 iV. xlv 

would have expanded an abbreviated word, either because he 
never expands it, or because his practice varies, I have used the 
correct form of the word, giving him the benefit of the doubt. 

With regard to punctuation, I have followed as far as ma}' be 
what now appears in the manuscripts, with the following excep- 
tions. I have conformed to modern usage by adding a full stop 
at the end of forms, although the scribes generally omit this 
sign ; and I have made uniform the varying use of a point in 
connexion with numerals. In the portions of the text for which 
O is the source, I have not always found it possible to decide, 
in the combinations of point and virgule (other than :! and ;) 
whether the scribe intended his virgule to surmount or to follow 
the point, and it seemed best to employ uniformly for these 
combinations the sign ., 

In indicating the variants of C and O I have not, as a rule, 
taken account of mere variations of spelling ; nor have I always 
noted ungrammatical variants, where no doubt can arise as to 
the true reading. But otherwise I have thought it best to err on 
the side of noting rather than of omitting even ver}' unimportant 
differences. 

In the notes which give the cues from the Antiphonary as they 
appear in O, round brackets indicate that what is enclosed in 
them has now disappeared, through the operations of the binder : 
square brackets indicate an addition or substitution by a later 
hand : angular brackets indicate that words or letters omitted have 
been supplied. The same significance belongs to round brackets 
in forms contained in the footnotes ; and angular brackets, 
wherever they occur, indicate that the words or letters enclosed 
do not appear in the manuscript. 

In conclusion, I must express my thanks for assistance and 
suggestions to various helpers, and in particular to the Rev. H. M. 
Bannister and to those who aided him in his enquiries on my 
behalf in the Vatican Library on many points of detail, to 
Mr. Edmund Bishop, to M. Henri Omont, and, as on previous 
occasions, to the Chairman and the Treasurer of the Henry 
Bradshaw Society. 

H. A. WILSON. 



THE 

GREGORIAN SACRAMENTARY 



1 



I 



I 




/in nomine DOMINI INCIPIT LIBER SACRAMENTORUM^ [fo. I 
DE CIRCULO ANXI EXPOSITUM- A SANCTO GREGORIO 
PAPA /ROMANO EDITUM^ EX AUTIiENTICO LIBRO [fo. IV 
BIBLIOTHECAE CUBICULI SCRIPTUM^ QUALITER MISSA 
ROMANA CELEBRATUR 

/Hoc est inpriniis iyitroitiLS'' qiialis fiierit st at litis teni- [fo. 2 
poribus seu^ diebiis f est is . siu^ cotidianis . deinde kyrie el e is on. 
Item dicit II r gloria in excelsis deo .si episcopus fiierit. tantuniinodo 
die doniinico sine diebus festis . a presbiteris auteui niininie dicitur 
nisi solo in pascha. Qnafido uero laetania agitur . fieque gloria in 
excelsis deo neque alleluia cajiitiir. Postnioduin dicitur oratio . 
deinde sequitiir apostolus? Item gradalis^ seu^ alleluia. Post- 
inoduni legitur euangeliiun. Deinde offertoriuni et dicitur oratio^^ 
super joblatani. Inde^^ dicit sacerdos excelsa uoceP Per [fo. 2v 
omnia saeaila saeculorum ameji. 

Dominus uobiscum 

Et cum spiritu tuo 

Sursum corda 

Habemus ad dominum 

Gratias aGramus domino deo nostro 

Dignum et iustum est. 

/Vere dignum et iustum est equum et salutare nos tibi [fo. 3 
semper et ubique gratias agerc . domine sancte pater omnipotens 
aeterne deus per christum dominum nostrum per quem maies- 
tatem tuam laudant angeli . adorant dominationes tremunt 

^ incipit liber sacramentorum hie sacramentorum C. 

- expositura exposito C : o)n. O. 

'■' editum edilu C : editus O. 

■• ex authentico .... scriptum oni. O. 

•' introitus introitum C. 

'' seu .... slue siue .... seu CO. 

~' apostolus apostolum CO. 

^ gradalis gradalem C. 

•' seu siue O. 

^" et dicitur oratio et oblatione C. 
^' oblatam. Inde oblata : qua completa O. 
^- Inde dicit .... uoce om. C. 
GREG. B 



2 CANON MISS A E. 

potestates caeli caelo/rumque virtutes . ac beata seraphin [fo. yo 
socia exultatione concelebrant . cum quibus et nostras uoces ut 
admitti iubeas deprecamur supplici confessione dicentes 

Sanctus sanctus sanctus dominus deus sabaoth.^ 

Te igitur- clementissime pater per iesum christum filium tuum 
dominum nostrum . supplices rogamus et petimus uti accepta 
habeas et benedicas haec'^ dona haec^ munera haec^ sancta 
sacrificia inlibata. Inprimis quae tibi offerimus pro ecclesia tua 
sancta catholica quam pacificare custodire adunare /et [fo. 4 
regere digneris toto orbe terrarum una cum beatissimo^ famulo 
tuo papa nostro Hid'. Memento domine famulorum famula- 
rumque tuarum et omnium circum adstantium quorum tibi fides 
cognita est et nota deuotio^ qui tibi offerunt hoc sacrificium 
laudis pro se suisque omnibus pro redemptione animarum 
suarum pro spe salutis et incolomitatis suae tibi reddunt uota 
sua aeterno deo uiuo et uero. Communicantes et memoriam 
uenerantes. 

Inprimis gloriosae semper uirginis mariae genetricis dei et 
domini nostri iesu christi . sed et beatorum apostolorum ac 
martyrum tuorum . petri . pauH . andreae . iacobi . iohannis . thorny . 
iacobi'^ . philippi . bartholomaei . matthei . /simonis et taddei [fo. ^v 
lini cleti dementis . xysti cornehi cypriani laurentii chrysogoni 
iohannis et pauH cosmae et damiani . et omnium sanctorum 
tuorum . quorum mentis precibusque concedas ut in omnibus 
protectionis tuae muniamur auxiho . per christum dominum 
nostrum.^ 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae sed et cunctae 
famiHae tuae quaesumus domine ut placatus accipias . diesque 
nostros in tua pace disponas . atque ab aeterna damnatione nos 
eripi.et in electorum tuorum iubeas grege numerari.per christum 
dominum nostrum. Quam oblationem tu deus in omnibus . quae- 



^ sanctus .... sabaoth scs ter C : pleni sunt caeli et terra gloria tua . osanna 
in excelsis, benedictus qui uenit in nomine domini. osanna in excelsis add. O. 

^ Te igitur sigmim ►J* p7-aeinittit C. 

•"' haec sii^>i:itn 4* praem. C, stip. lin. add. O. 

^ beatissimo om. O. 

'' illo et antistite nostro illo . et omnibus orthodoxis atque catholicae et apostolicg 
fidei cultoribus add. O. 1 

^ deuotio pro quibus tibi offerimus uel add. O. 

"* iohannis thom§ iacobi in viargiuc /tab. C. 

^ nostrum. Hie in luarginc codicis O mantis recentior addidit : Hanc igitui 
oblationem quam tibi acsi indignus pro emandatione uiciorum et remissionem pecca 
torum me(orum) offero et pro gloria martirum et confe(sso)rum et pro salute uiuo(rum 
uel requiem defunctorum propi(tius) aspicias sanctificand(o) sanctifi4*cas ben»t<e 
dice(ndo) ben-^edicas per que(m?) supliciter depre(cor ?) per christum dominun 
n(ostrum). 



CANON MISSAE. 3 

sumus benedictam^ adscriptam^ ratam^ rationabilem accepta- 
bilemque facere digneris Ut nobis corpus- et sanguis- fiat 
dilectissimi filii tui domini dei''' /nostri iesu christi. Qui [fo. 5 
pridie quam pateretur accepit panem in sanctas ac uenerabiles 
manus suas eleuatis oculis in celum ad te deum patrem suum 
omnipotentem tibi gratias agens benedixit^ fregit dedit discipulis 
suis dicens accipite et manducate ex hoc omnes hoc est^ corpus 
meum siniili modo posteaquam cenatum est accipiens et hunc 
praeclarum calicem in sanctas ac uenerabiles manus suas Item 
tibi gratias agens benedixit^ dedit discipuHs suis. dicens accipite 
et bibite ex eo omnes hie est enim calix sanguinis mei noui et 
aeterni testamenti mysterium fidei qui pro nobis et pro multis 
effundetur in remissionem^ peccatorum. Haec quotiescumque 
feceritis in mei memoriam facietis,.' Undeetmemores/sumus'^[fo. 52/ 
domine nos tui serui . sed et plebs tua sancta christi filii tui 
domini dei nostri tam beatae passionis necnon et ab inferis 
resurrectionis sed et in caelos^ gloriosae ascensionis offerimus 
praeclare maiestati tuae de tuis donis ac datis hostiam^ puram 
hostiam^ sanctam hostiam^ inmaculatam panem^^^ sanctum uitae 
aeternae et calicem^^ salutis perpetucle ' supra quae propitio ac 
sereno uultu respicere digneris . et accepta habere sicuti accepta 
habere dignatus es munera pueri tui iusti abel . et sacrificium 
patriarche nostri abrahae et quod tibi obtulit summus sacerdos 
tuus melchisedech . sanctum sacrificium inmaculatam hostiam. 

Supplices te rogamus omnipotens deus iube haec perferri per 
manus angeli /tui in sublime altare tuum in conspectu^- [fo. 6 
diuine maiestatis tuae ut quotquot ex hac altaris participatione 
sacrosanctum filii tui corpus^' et sanguinem^'^ sumpserimus omni 
benedictione caelesti et gratia repleamur per christum dominum 
nostrum^"* Nobis quoque peccatoribus famulis tuis de multitudine 



^ benedictam adscriptam ratam His verbis sicna ►f cnicis praerii. C, stip. lin. 
add. O. 

" corpus .... sanguis His verbis signa 4* prae?n. C, sup. lin. add. O. 
■' dei om. O. 

^ benedixit sigmini 4- sup. lin. add. O. 
•"' hoc est enim add. CO. 
^ remissionem remissione C. 
' sumus £>///. O : hab. C pr. man. sed erasuni. 
** caelos caelis C. 
hostiam His verbis signa -f- praevi. C sup. lin. add. O. 

o 

panem signuvi 4* praem. C : -t" sup. lin. add. O. 

_'^ calicem signum «f praem. C : 4- sup. lin. add. O. 
^- conspectu conspectum O. 

corpus .... sanguinem His verbis signa ►J- sup. lin. add. O. 
^* nostrum Hie scquitur in O, et in margine cod. R additur (maun saec. xii. 
\it vidt'tur) : Memento etiam domine famulorum famularumque [tuarum om. R] 
'"I .et itt. qui nos pracesserunt cum signo fidei et dormiunt in somno pacis . ipsis et 

B 2 



4 CANON MISSAE. 

miserationum tuarum sperantibus partem aliquam et societatem 
donare digneris cum tuis Sanctis apostolis et martyribus cum 
iohanne^ stephano matthia barnaba ignatio alexandro marcellino 
petro felicitate perpetua agatha"^ lucia agne^ cecilia anastasia . et 
cum omnibus Sanctis tuis. Intra quorum nos consortium non 
aestimator* meriti sed ueniae quaesumus largitor /admitte . [fo. 6v 
per christum dominum nostrum . per quem haec omnia domine 
semper bona creas sanctificas' uiuificas^ benedicis^ et pr^stas 
nobis . per ipsum et cum ipso et in ipso est tibi deo patri omni- 
potenti in unitate spiritus sancti omnis honor et gloria . per 
omnia saecula saeculorum .amen. 

Oremus. 

Praeceptis salutaribus moniti . et diuina institutione formati . 
audemus dicere. 

Pater noster qui es in caelis sanctificetur nomen tuum adueniat 
regnum tuum . fiat uoluntas tua sicut in caelo et in terra . panem 
nostrum cotidianum da nobis hodie . et dimitte nobis debita 
nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.et ne nos 
inducas in temptationem . sed libera nos a malo'^ 

Libera nos quaesumus domine ab omnibus malis /prae- [fo. 7 
teritis . praesentibus . et futuris . et intercedente beata et gloriosa 
semper^ uirgine dei genetrice maria . et beatis apostolis tuis petro 
et paulo atque andrea^ . da propitius pacem in diebus nostris . ut 
ope misericordiae tuae adiuti . et a peccato simus semper liberi^^ . 
et ab omni perturbatione securi . per dominum nostrum iesum 
christum filium tuum qui tecum uiuit et regnat deus in unitate 
spiritus sancti . per omnia saecula s^culorum amen. 



omnibus in christo quiescentibus locum refrigerii lucis et pads ut indulgeas 
deprecamur . per christum [filium tuum add. R] dominum nostrum. 

In margine cod. O addidit viamis recentior {ante Memento etiam, tit videtur^ 
inserendiuii) : Mement(o) mei queso domine (et?) miserere et l(icet?) hec sacrificia 
i(n)dignis manibus meis tibi offer(un)tur qui nee inu(o)care dignus s(um) nomen 
sanctum tuum q(ue)so iam quia in h(o)nore gloriosi filii tui domini dei n(ostri) tibi 
offeruntu(r) sicut incensum in conspectu diui(ne) maiestatis tue (cum ?) odore 
suauitatis accendantur . meque emund(a)tum a delictis omnibus tibi deo sol(i) 
inmaculatum co(n)cede famular(i) per christum dominum nostrum. 

^ iohanne et additiun fnit in R sed erasum. 

- agatha agathe C , ^/ O per correctioneni. 

•' agne agnen C : agne O, sed agnete per correctioneni. 

■* aestimator aestimatur videttir ftiisse pi-ins scripttun in cod. R 

^ sanctificas ^4^^'- "t* praem. C, sup. lin. add. O. 

c 

^ uiuificas .... benedicis His verbis signa ►{- praevi. C ; signa ►J- snp. lin. 
add. O. 'a malo amen add, O. 

^ semper semperque O. 

•* atque andrea om. C : Necnon et beato dyonisio martyre tuo atque pontifice . 
cum sociis suis rustico et eleutherio . et beato chlodoaldo confessore tuo . et omnibus 
Sanctis post rasurani add. O. 

^^ semper liberi liberi semper C. 



BENEDICTIO EPISCOPORUM. 5 

Pax domini sit semper uobiscum. 

R. Et cum spiritu tuo. 

Agnus dei qui tollis peccata mundi miserere nobis.^ 

BeXEDICTIO EPISCOPORUM. 

Adesto supplicationibus nostris omnipotens deus et quod 
humilitatis nostrae gerendum est ministerio . Tuae uirtutis 
/impleatur effectu . per dominum. [fo. Jv 

Alia. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et inclinato super 
hunc famulum tuum cornu gratiae sacerdotalis- . benedictionis 
tuae in eo effunde"^ uirtutem per dominum. 

Consecratio. 

Deus honorum omnium deus omnium dignitatum . quae gloriae 
tuae sacratis famulantur ordinibus. Deus qui moysen famulum 
tuum secreti familiaris afYatu . inter cetera caelestis documenta 
culturae. De habitu quoque indumenti sacerdotalis instituens . 
electum aaron mystico amictu uestiri inter sacra iussisti. Ut 
intelligentiae sensum de exemplis priorum caperet secutura 
posteritas. Ne eruditio doctrinae tuae ulli deesset aetati. 
/Cum et apud ueteres reuerentiam ipsa significationum [fo. 8 
species obtineret. Et apud nos certiora essent experimenta 
rerum quam enigmata figurarum. Illius namque sacerdotii 
anterioris habitus nostrae mentis ornatus est. Et pontificalem 
gloriam non iam nobis^ honor commendat uestium : Sed 
splendor animarum ; Quia et ilia quae tunc carnalibus blandie- 
bantur optutibus . ea potius quae in ipsis erant intelligenda 
poscebant. Et idcirco huic famulo tuo quem ad summi sacer- 
dotii ministerium elegisti . hanc quaesumus domine gratiam 
largiaris : Ut quicquid ilia uelamina . in fulgore auri . in nitore 
gemmarum . in multimodi'^ operis uarietate signabant . hoc in 
eius moribus actibusque /clarescat . comple in sacerdote [fo. St; 
tuo mysterii^ tui summam . et ornamentis totius glorificationis 
instructum . caelestis unguenti flore sanctifica.' Hoc domine 
copiose in eius caput influat' Hoc in oris subiecta decurrat". 
Hoc in totius corporis extrema descendat . ut tui spiritus uirtus 
et interiora eius repleat : Et exteriora circumtegat : Abundet 

^ Agnus .... nobis ovi. O. 

- sacerdotalis salutaris C. 

^ effunde funde O. 

^ nobis nos C. 

^ multimodi multis mcdis C, et forsan R tnatm prima. 

** raysterii ministerii O. 

" sanctifica . . . influat . . . decurrat Post haec verba sigjia ^ add. CO. 



6 AD ORDINANDUM PRESBYTERUM. 

in eo constantia fidei . puritas dilectionis . sinceritas pacis . tribuas 
ei cathedram episcopalem ad regendam ecclesiam tuam et 
plebem uniuersam. Sis ei auctoritas . sis ei firmitas . sis^ potestas. 
Multiplices super eum benedictionem et gratiam tuam . ut ad 
exorandam misericordiam tuam . tuo munere semper idoneus . 
tua gratia /possit esse deuotus . per dominum. [fo. 9 

Super oblata. 

Haec hostia domine quaesumus emundet nostra delicta . et- 
sacrificium celebrandum subditorum tibi corpora mentesque 
sanctificet . per. 

Praefatio. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostra . sed et cunct^ famili^ 
tuae quam tibi offerimus etiam pro famulo tuo illo . quem ad 
epis''copatus ordinem promouere digna''tus es . quaesumus domine 
ut placatus accipias . et propitius'"^ in eo tua dona custodias . ut 
quod diuino munere consecutus est.diuinis effectibus exsequatur. 
diesque nostros. 

Ad coinplenduni.^ 

Haec nos communio domine purget a crimine . et caelestis 
remedii faciat esse consortes . per. 

ORATIO AD ORDINANDUM PRESBITERUM. 

Oremus dilectissimi deum patrem omnipotentem ut super 
hunc famulum /suum quem ad pr^sbyterii munus elegit . [fo. (^v 
caelestia dona multiplicet . auxiliante domino nostro iesu christo. 
qui cum eo uiuit et regnat deus.^ 

Alia. 

Exaudi nos quaesumus^ domine deus noster et super hunc 
famulum ""tuum"! benedictionem sancti spiritus et gratis sacerdo- 
talis effunde uirtutem . ut quem tuae pietatis aspectibus offerimus 
consecrandum . perpetua muneris tui largitate consequaris . per 
dominum. 

Consecratio. J 

Domine sancte pater omnipotens aetern? deus . honorum 
auctor'^ . et distributor omnium dignitatum . per quem proficiunt 
uniuersa . per quem cuncta firmantur . amplificatis semper in 

^ sis ei add. O. 

2 et ad add. O. 

•' propitius pitius R : propitius CO. •* complendum completa C. 

•'' multiplicet .... deus. multiplicet . per dominum nostrum . C. 

'^ quaesumus oni. C. 

' auctor dator O. 



AD ORDINANDUM DIACONUM. 7 

melius nature '"rationalist incrementis per ordinem congrua ratione 
dispositum . /unde et sacerdotales gradus atque officia [fo. lo 
leuitarum sacramentis mysticis instituta creuerunt. Ut cum 
pontifices summos re'"gen''dis populis pr^fecisses , ad eorum 
societatis et^ operis adiumentum . sequentis ordinis uiros et 
secund^ dignitatis eligeres. Sic in heremo per septuaginta 
uirorum prudentium mentem- . moysi spiritum propagasti . quibus 
ille adiutoribus usus . in populo innumeras multitudines . facile 
gubernauit . sic in eleazaro et ithamar patern? plenitudinis 
abundantiam transfudisti.ut ad hostias salutares et frequentior''is'' 
officii sacramenta . ministerium sufficeret sacerdotum. Hac 
prouidentia'^ domine apostolis filii tui doctores fidei comites 
addidisti . quibus illi orbem /totum secundis predica- [fo. lot^ 
toribus impleuerunt ; quapropter infirmitati quoque nostra 
domine h^c adiumenta largire . qui quanto magis fragiliores 
sumus . tanto his pluribus^ indigemus. Da quaesumus pater in 
hunc famulum tuum pr^sbyterii dignitatem . innoua in uisceribus 
eius spiritum sanc<^ti^tatis . acceptum a te deus secundi meriti 
munus obtineat .censuramque morum exemplo su? conuersationis 
insinuet . sit probus' cooperator ordinis nostri . eluceat in eo^ 
totius forma iustiti? . ut bonam rationem dispensationis sibi 
credit? redditurus . aetern? beatitudinis pr^mia consequatur . 
per. 

ORATIO AD ORDINANDUM DIACONUM. 

Oremus dilectissimi deum patrem omnipotentem . ut super 
hunc famulum suum quem in^ sacrum ordinem"^ dignatur ad- 
/sumere . benedictionis su? gratiam clementer effundat . [fo, 1 1 
eique donum consecrationis indulgeat . per quod eum ad premia 
aeterna perducat . auxiliante domino nostro iesu christo . qui 
cum eo uiuit.^ 

Alia, 

Exaudi domine preces nostras . et super hunc famulum tuum 
spiritum tu? benedictionis emitte . ut caelesti munere ditatus . et 
tuae gratiam^*^ possit maiestatis adquirere . et bene uiuendi^^ aliis 
exemplum prebere . per. 

' et om. O. 
- mentem mentes O. 

•■' Hac prouidentia Hanc prouidentiam O. 
■* pluribus plurius C {sed ex rasiira). 
" probus prouidus C (forsan ex correctione). 
^* eo eum C. 
" in ad O. 

^ sacrum ordinem sacro ordine C. 
" perducat .... uiuit perducat . per dominum . C. 
"* gratiam gratie O. 
'^ uiuendi uiuendo O. 



VIGILIAE DOMINI. 



Consecratio. 



Adesto quaesumus omnipotens deus . honorum dator . ordinum 
distributor . officiorumque dispositor . qui in te manens innouas 
omnia . et cuncta disponis . per uerbum . uirtutem^. sapientiamque 
tuam iesum christum filium tuum dominum nostrum sempiterna 
prouidentia pr^paras . et singulis quibusque temporibus abtanda 
dispensas . cuius corpus ecclesiam /tuam caelestium [fo. iiv 
gratiarum uarietate distinctam . suorumque conexam districtione"'^ 
membrorum . per legem mirabilem totius conpagis^ unitam . in 
augmentum templi tui crescere dilatarique largiris., Sacri 
muneris seruitutem trinis gradibus ministrorum nomini tuo 
militare constituens . electis ab initio leui filiis qui mysticis 
operationibus domus tu^ fidelibus excubiis permanentes . 
hereditatem benedictionis aetern^ . sorte perpetua possiderent ; 
super hunc quoque famulum tuum quaesumus domine placatus 
intende quern tuis sa'"cra''riis seruiturum . in officium diaconii* 
suppliciter dedicamus. Et nos quidem tamquam homines diuini 
sensus et summe rationis ignari . huius uitam quantum possumus 
^stimamus . te autem /domine ea qu? nobis sunt ignota [fo. 12 
non transeunt . te occulta non fallunt . tu cognitor secretorum . 
tu scrutator es cordium . tu eius uitam caelesti poteris examinare 
iudicio . quo semper pr^uales et ammissa purgare . et ea qu^ sunt 
agenda concedere ; emitte in eum domine quaesumus spiritum 
sanctum . quo'^ in opus ministerii fideliter exsequendi . septiformis 
gratis munere roboretur ; Abundet in eo totius forma uirtutis . 
auctoritas modesta . pudor constans . innocently puritas . et 
spiritalis obseruatio discipline ; In moribus eius pr^cepta tua 
fulgeant . ut su^ castitatis exemplo . imitationem sancta plebs 
adquirat . et bonum conscienti^ testimonium proferens . in christo 
firmus et stabilis perseueret . dignisque successibus de inferiori 
/gradu . per gratiam tuam capere potiora mereatur. per [fo. \2v 
dominum. 

-'^VIIII. KALENDAS^ lANUARIAS . ID EST DIE . XXIIII. MENSIS 
DECEMBRIS . ORATIO IN VIGILIIS^ DOMINI. 

Deus qui nos redemptionis nostrae annua exspectatione 
laetificas . presta ut unigenitum tuum quem redemptorem laeti 

^ Ant. Hodie scietis. Resp. Hodie scietis. Off. Tollite portas. Com. Reve- 
labitur. 

1 uirtutem ueritatem O. 

2 districtione desiinciione C : discretione O. 
" conpagis compaginis O : compagis C. 
■* diaconii diaconi C. ^ quo qui O. 
'' Vim. Kalendas In nomine domini /ra^///. C. 
" Vigiliis Vigl R : Vigilias C : Vigiliis O. 



NAT ALE DOMINI. 9 

suscepimus . uenientem quoque iudicem securi uideamus . 
dominum nostrum . qui tecum uiuit.^ 

Super oblata. 

Da nobis quaesumus omnipotens deus . ut- sicut adoranda^ 
filii tui natalicia pr^uenimus.sic eius munera capiamus sempiterna 
gaudentes . qui tecum uiuit.^ 

Ad cojnple?idu7n} 

Da nobis domine quaesumus unigeniti filii tui recensita 
natiuitate respirare . cuius caelesti mysterio pascimur et potamur . 
per eundem.^ 

^'iVIII. KALEXDAS lAXUARIAS . ID EST DIE . XXV. MEXSIS 
DECEMBRIS . NATALE DOMIXI AD SAXCTAM MARIAM 

MAIOREM. 

/Deus qui banc sacratissimam noctem ueri luminis fecisti [fo. 13 
inlustratione clarescere . da quaesumus ut cuius lucis mysteria in 
terra cognouimus . eius quoque gaudiis in c^lo perfruamur . qui 
tecum." 

Super oblata. 

Accepta tibi sit domine quaesumus hodiern^ festiuitatis 
oblatio . ut tua gratia largiente . per hec sacrosancta commercia . 
in illius inueniamur forma in quo tecum est nostra substantia . 
qui tecum uiuit."^ 

Pr^fatio. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare . nos tibi 
semper et ubique gratias agere . domine sancte pater omnipotens 
aeternQ deus-^ . quia per incarnati uerbi mysterium . noua mentis 
nostr? oculis lux tu? claritatis infulsit . ut dum uisibiliter deum 
cognoscimus . per hunc inuisibilium /amore rapiamur . et [fo. \yo 
ideo cum angelis et archangelis . cum thronis et dominationibus . 
cumque omni militia celestis exercitus . ymnum glori? tu? 
canimus sine fine dicentes . Sanctus>I<Sanctus>I<Sanctus>I<.^^^ 

* Ant. Dominus dixit ad me. Resp. Tecum principium. All. Dominus dixit 
ad me. Off. Laetentur caeli. Com. In splendoribus. 

dominum .... uiuit per C : dominum nostrum iesum christum O. 
- ut qui add. C. 

' adoranda adorandam O : sed m expimctum. 
■* qui tecum uiuit per dominum C. 

■^ Ad complendum /// cod. C saepissime legit iir, iit hoc loco, Ad completam, vel Ad 
completa. 

^ eundem om. C. 

' qui tecum per dominum . C : O ?^/ R, sed sup. ras. (? per eundem). 
*^ qui tecum uiuit per dominum C. 
^ nos tibi .... deus otn. C. 
^° Sij^na cnicis hoc loco /ton habent CO. 



10 NAT ALE DOMINI. 

Communicantes et noctem sacratissimam celebrantes . qua^ 
beat^ mari^ intemerata uirginitas huic mundo edidit saluatorem. 
Sed et memoriam uenerantes eiusdem glorios^ semper uirginis 
mari^ genetricis dei et domini nostri iesu christi . sed et beatorum 
apostolorum. 

Ad complenduin. 

Da nobis quaesumus domine deus noster- . ut qui natiuitatem 
domini nostri iesu christi nos frequentare gaudemus . dignis 
conuersationibus ad eius mereamur pertinere'^ consortium . qui 
tecum uiuit et regnat.'* 

^DE NOCTE^ AD SANCTAM ANASTASIAM. 

/Da quaesumus omnipotens deus . ut qui beat? anastasi? [fo. 14 
martyris tu? solemnia colimus.eius apud te patrocinia sentiamus . 
per. 

Alia. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui noua incarnati^ uerbi 
tui luce perfundimur . hoc in nostro resplendeat opere . quod per 
fidem fulget in mente . per eundem.'^ 

Super oblata. 

Accipe quaesumus domine munera dignanter oblata . et beat? 
anastasi? suffragantibus meritis , ad nostr? salutis auxilium 
prouenire concede . per dominum. 

Itein^ super oblata. 

Munera nostra quaesumus domine natiuitatis hodiern? mys- 
teriis apta proueniant . ut sicut homo genitus idem refulsit deus. 
sic nobis haec terrena substantia conferat quod diuinum est. per 
eundem.^ 

Pr^fatio. 

Vere dignum aequum et salutare.nos tibi semper et ubique 
gratias agere. domine sancte pater /omnipotens aetern? [fo. i\v 
deus . qui ut de hoste generis humani maior uictoria duceretur . 

■ » Ant. Lux fulgebit hod(ie). Resp. Benedictus qui uenit. All. Dominus 
regnauit decorem. Off. Deus enim fiimauit. 

' qua quo C. 

- noster o)n. C. 

•' pertinere pertingere O. 

■* qui .... regnat per . C. 

•'' De nocte Mane prima natalem domini O. 

^' incarnati incarnatione C. 

"' eundem om. C : unigenitum filium add. O. 

^ Item Alia CO. 

•' per eundem per dominum . C. 



NAT ALE DOMINI. ii 

non solum per uiros uirtute^ martyrii.sed de eo etiam per feminas 
triumphasti . et ideo cum angelis. 

Pr^fatio? 

Vere dignum aequum et salutare . nos tibi semper et ubique 
gratias agere . domine sancte pater omnipotens aetern^ deus' . 
quia nostri saluatoris hodie lux uera processit . qu^ clara nobis 
omnia . et intellectu manifestauit et uisu . et ideo cum aneelis.^ 



''t>' 



Ad coiuplendiun. 

Satiasti domine familiam tuam muneribus sacris . eius 
quaesumus semper interuentione nos refoue . cuius solemnia 
celebramus . per dominum. 

Alia ad coinpleiidinn. 

Huius nos domine sacramenti semper nouitas"' natalis 
instauret . cuius natiuitas singularis humanam reppulit /""uetusta- 
tem"" . per eundem. [fo. 1 5 

^IN NATALE DOMINI AD SAN'CTUM PETRUM. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut nos unigeniti tui 
noua per carnem natiuitas liberet . quos sub peccati iugo uetusta 
seruitus tenet . per eundem. 

Super oblata. 

Oblata domine munera noua unigeniti tui natiuitate sanctifica . 
nosque a peccatorum nostrorum maculis emunda . per eundem.^ 

Praefatio. 

Vere dignum aequum et salutare . nos tibi" semper et ubique 
gratias agere . domine sancte pater omnipotens aetern? deus . 
quia per incarnati uerbi mysterium . noua mentis nostra oculis . 
lux tu^ claritatis infulsit.ut dum uisibiliter deum cognoscimus , 
per hunc inuisibilium amore^ rapiamur . et ideo.-^ 

^ Ant. Puer natus est. I^esp. Uiderunt omnes. All. Dies sanctificatus. Off. Tui 
sunt caeli. Cotn. Uiderunt omnes. 

' uirtute uirtutem C. 
- Pr^fatio Alia proem. CO. 
^ nos tibi .... deus om. C. 

■• cum angelis pergit usque ad Sanctus . Sanctus . Sanctus. C. 
'•* nouitas om. C. 
'^ eundem om. C. 
' nos tibi .... deus om. C. 

* inuisibilium amore in inuisibilium amore C ( sed in sup. rasiir. et sign. litt. m 
ut vid. man. recentiore addituvi). 

^ et ideo. pergit usq. ad Sanctus . Sanctus . Sanctus. C. 



12 NAT ALE DOMINI. 

Communicantes et diem sacratissimum celebrantes quo beate 
mari^ inteme/rata uirginitas hinc mundo edidit [fo. 151; 
saluatorem^ . sed et memoriam uenerantes . eiusdem glorios^ 
semper uirginis mari^ genetricis dei. 

Ad coinplendinn. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut natus hodie saluator 
mundi . sicut diuin^ nobis generationis est- auctor.ita et inmortali- 
tatis sit ipse largitor . qui tecum uiuit;^ 

ALIE ORATIONES DE NATALE DOiMINI. 

Respice nos misericors deus . et mentibus clementer humanis 
nascente christo summe ueritatis lumen ostende . per eundem.'* 

Alia. 

Largire quaesumus domine famulis tuis fidei spei et caritatis^ 
augmentum.ut qui de^ natiuitate filii tui domini nostri gloriantur. 
et aduersa mundi te gubernante non sentiant.et quae temporaliter 
c^lebrare desiderant sine fine percipiant . per eundemj 

Alia. 

/Deus qui per beat^ mari^ uirginis partum sine humana [fo. 16 
concupiscentia procreatum . in filii tui membra uenientes 
paternis fecisti praeiudiciis non teneri . presta quaesumus ut 
huius creature nouitate suscepta^ . uetustatis antique contagiis 
exuamur. per eundem.^ 

A Ha. 

Concede nobis omnipotens deus . ut salutare tuum noua 
c^lorum luce mirabile^ . quod ad salutem mundi hodierna 
festiuitate processit nostris semper innouandis cordibus oriatur . 
per eundem."^ 

Alia. 

Omnipotens sempitern^ deus. qui hunc diem per incarnationem 
uerbi tui et partum beat^ mari^ uirginis consecrasti . da populis 
tuis in hac celebritate consortium . ut qui tua gratia sunt 
redempti . tua sint adoptione securi . per dominum. 

^ saluatorem iesum christum dominum nostrum add. O. 

^ generationis est est generationis O. 

"^ qui tecum uiuit. ojh. C : qui tecum hub. O, sed niami recentiore. 

^ eundem om. C. 

"^ fidei spei et caritatis fidei et securitatis CO. 

6 de om. CO. 

"' per eundem. per dominum C. 

" suscepta suscepti C. 

'^ mirabile mirabili C. 



NATALE SANCTI STEPHANI. 13 

Alia. 

/Deus qui human^ substantia dignitatem et mirabiliter [fo. 16^» 
condidisti . et mirabilius reformasti . da nobis quaesumus eius 
diuinitatis esse consortes . qui humanitatis nostrae fieri dignatus 
est particeps . qui tecum uiuit et regnat.^ 

A Ha. 

Omnipotens sempitern? deus . qui in filii tui domini nostri 
natiuitate tribuisti . totius rel'"i"'gionis initium perfectionemque 
constare . da nobis quaesumus in eius portioned censeri . in quo 
totius salutis human^ summa consistit . qui tecum."' 

Alia. 

Da quaesumus domine populo tuo inuiolabilem fidei firmitatem. 
ut qui unigenitum tuum in tua tecum gloria sempiternum . in 
ueritate nostri corporis natum de matre uirgine confitentur, et a 
''pr^''sentibus liberentur aduersis . et man/suris gaudiis [fo. 17 
inserantur .per eundem.^ 

avil. KALENDAS lANUARIAS . ID EST .XXVI. DIE MENSIS 
DECEMBRIS NATALE SANCTI STEPHANI. 

Da nobis quaesumus domine imitari quod colimus . ut 
discamus et inimicos diligere . quia eius natalicia celebramus qui 
nouit etiam pro persecutoribus exorare . per dominum.^ 

Super oblata. 

Suscipe domine munera pro tuorum commemoratione 
sanctorum . ut quod illos passio gloriosos . nos deuotio reddat 
innocuos . per dominum . 

Ad complendinn. 

Auxilientur nobis domine sumpta mysteria . et intercedente 
beato stephano martyre tuo sempiterna protectione confirment . 
per. 

Alia oratio. 

Omnipotens sempitern^ deus . qui primitias martyrum in 
beati leuit? stephani sanguine dedicasti . tribue quaesumus ut 

^ Ant. Etenim sederunt. Resp. Sederunt principes. All. Uideo celos apertos. 
Off. In uirtute tua domine. Com. Uid<e)>o celos apertos. 

^ qui .... regnat. per dominum C. 

- portione protectione O. 

•' qui tecum, per dominum C. 

■• per eundem. per dominum nostrum. C. 

'' per dominum om. O, pr. man. : dominum nostrum sec. cur. sup. tin. add. 



14 NAT. S. lOHANNIS EVANGELISTAE. 

pro nobis intercessor existat^ . qui pro suis /etiam [fo. I'jv 
persecutoribus exorauit, per.^ 

Alia, 

Deus qui nos unigeniti tui clementer incarnatione redemisti . 
da nobis patrocinia tuorum continuata sanctorum . quibus capere 
ualeamus salutaris mysterii portio'^nem . per eundem'^ dominum^. 

^'^VI. KALENDAS lANUARTAS . ID EST .XXVII. DIE MENSIS 
DECEMBRIS NATALE SANCTI lOHANNIS EUANGELISTAE. 

Ecclesiam tuam domine benignus inlustra . ut beati iohannis 
euangelist^ inluminata doctrinis . ad dona perueniat sempiterna . 
per dominum. 

Super ohlata. 

Suscipe munera domine . quae in eius tibi solemnitate"^ 
deferimus . cuius nos confidimus'^ patrocinio liberari . per 
dominum. 

Ad complendwn. 

Refecti cibo potuque caelesti deus noster . te supplices depr^- 
camur . ut in cuius haec commemoratione percepimus . eius 
munia/mur et pr^cibus . per dominum. [fo. i8 

Ad uesperos ubi supra. 

Beati iohannis euangeliste quaesumus domine supplicatione 
placatus.et ueniam nobis tribue.et remedia sempiterna concede, 
per dominum. 

Ad font es. 

Beati euangelist^ iohannis domine pr^cibusadiuuemur.ut quod 
possibilitas nostra non obtinet . eius nobis intercessione donetur . 
per dominum. 

Ad sanctum andream. 

Sit domine quaesumus^ beatus iohannes euangelista nostra 
fragilitatis adiutor . ut pro nobis tibi supplicans . copiosi'"us'^ 
audiatur . per. 

Alia. 

Deus qui per os beati apostoli tui iohannis" uerbi tui nobis 

a Ant. In medio ecclesiae. Resp. Exiit sermo. AIL Hie est discipulus ille. 
Off. lustus ut palma. Com. Exiit sermo inter fratres. 

^ existat adsislat O. 

2 exorauit. per. exorauit iesum christum dominum nostrum. O. 

■' eundem oiii. C. 

■* tibi solemnitate solemnitate tibi O. 

•■"^ confidimus scimus C. 

" quaesumus om. C. 

"^ iohannis et euangeliste add. O. 



Ai 



NAT ALE SANCTI SILVESTRI. 15 

archana reserasti . presta quaesumus ut quod ille nostris auribus 
excellenter infudit . intellegenti^ competentis eruditione 
capiamus . per dominum. 

Alia. 

Omnipotens sempiternae deus qui huius diei ucy^nerandam 
sanctamque letitiam beati apostoli tui iohannis^ [fo. iZv 
euangelist^ festiuitate tribuisti . da ecclesi^ tu? quaesumus et 
amare quod credidit . et pr^dicare quod docuit . per. 

'W. KALENDAS lANUARIAS . ID EST .XXVIII. DIE MENSIS 
DECEMBRIS NATALE INNOCENTUM AD SANCTUM PAULUM. 

Deus cuius hodierna die preconium innocentes martyres 
non loquendo sed moriendo confessi sunt . omnia in nobis 
uitiorum mala mortifica . ut fidem tuam quam lingua nostra 
loquitur . etiam moribus uita fateatur . per dominum. 

Super oblata. 

Sanctorum tuorum nobis domine pia non desit oratio . quae 
et munera nostra con'"ciliet^ . et tuam nobis indulgentiam semper 
obtineat . per. 

Ad complendum, 

Votiua domine dona percepimus . qu^ sanctorum nobis 
precibus . et pr^sentis quaesumus uit^ pariter . et aetern^ tribue 
conferre subsidium . per. 

I Alia. [fo. 19 

Deus qui licet sis magnus in magnis . mirabilia tamen 
gloriosius operaris in minimis . da nobis quaesumus in eorum 
celebritate gaudere . qui filio tuo domino nostro testimonium 
praebuerunt . etiam non loquentes . per eundem.- 

^^11. KALENDAS lANUARIAS . ID EST .XXXI. DIE MENSIS 
DECEMBRIS NATALE SANCTI SILUESTRI PAPE. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut beati siluestri confessoris 
tui atquc pontificis ueneranda solcmnitas . et deuotionem nobis 
augeat et salutem . per dominum. 

^ Ant. Ex ore infantium deus. Resp. Anima nostra. Off. Anima nostra [sicut 
p(asser)]. Cotn. Uox in rama. \_AII. Erodes iratus occid(it) multos pueros in 
be(thleem) iude ciuita <te> dauii.] 

^ Ant. Sacerdotes tui domine. Kesp. Ecce sacerdos magnus. All. Inueni 
dauid. Off. Inueni dauid. Coin. Beatus seruus. 

' iohannis et add. O. 

" per eundem. per dominum. C. 



1 6 IN OCT. DOMINI. 



Super oblata. 

Sancti tui nos quaesumus domine ubique laetificent . ut dum 
eorum merita recolimus . patrocinia sentiamus . per dominum. 

Ad coinplenduni. 

Praesta quaesumus omnipotens deus . ut de perceptis 
muneribus gratias exhibentes . beneficia potiora sumamus . per. 



-'^MENSE lANUARIO IN OCTABAS DOMINI AD SANCTAM 
MARIAM AD MARTYRES. 

/Deus qui salutis aetern^ beat^ mari^ uirginitate [fo. \gv 
fecunda . humano generi pr^mia prestitisti . tribue quaesumus ut 
ipsam pro nobis intercedere sentiamus . per quam meruimus 
auctorem uit? suscipere . dominum nostrum iesum christum qui 
tecum uiuit.^ 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine pr^cibusque susceptis . 
et caelestibus nos munda mysteriis . et clementer exaudi . per 
dominum. 

) Ad coinplenduni. 

Haec nos communio domine purget a crimine . et c^lestis 
remedii- faciat esse consortes . per dominum. 

ORATIO IN ALIA^ DOMINICA. 

Omnipotens sempitern^ deus . dirige actus nostros in 
beneplacito tuo . ut in nomine dilecti filii tui mereamur bonis 
operibus habundare . per eundem.^ 

ITEM IN ALIA^ DOMINICA. 

Vota quaesumus domine supplicantis populi caelesti pietate 
prosequere . ut et quae agenda sunt /uideant . et ad [fo. 20 
implenda quae uiderint conualescant . per dominum. . 

a Ant. Uultum tuum. Rcsp. Diffusa est gratia. All. Specie tua. Off. Offeren- 
tur regi. Com. Diffusa est gratia. 

^ dominum .... uiuit qui tecum uiuit etc. C {super i-asuratn, fors. non 
prima viami) : iesum christum filium tuum dominum nostrum. O. 
2 celestis remedii caelestibus remediis C. 

•* alia ^w. O. ■* per eundem. per dominum. C. 

"^ in alia alia in C. 



EPIPHANIA DOMINI. 17 

^VIII. IDUS lAXUARIAS.ID EST .VI. DIE MEXSIS lAXUARII 
EPVPHAXIA AD SAXCTUM PETRUM. 

Deus qui hodierna die unigenitu^m tuum gentibus"" Stella duce 
reuelasti . concede propitius ut qui iam te ex fide cognouimus . 
usque ad contemplandam speciein tu^ celsitudinis perducamur . 
per eundem.^ 

Super oblata? 

Ecclesie tu? quaesumus dominedona propitius intue''re . quibus 
non iam . aurum .'' thus . et myrra profertur . sed quod'' eisdem 
muneribus declaratur immolatur et sumitur . per dominum. 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare nos tibi semper 
et ubique gratias agere . domine sancte pater omnipotens aeterne 
deus^ . quia cum unigenitus tuus in substantia nostr? mortalitatis 
apparuit . in noua-^ nos inmortalitatis sue luce' reparauit . et 
yideo cum angelis et archangelis [fo. 2Qv 

Communicantes et diem sacratissimum celebrantes . quo 
unigenitus tuus in tua tecum gloria coaeternus . in ueritate carnis 
nostrae uisibiliter corporalis apparuit . Sed et memoriam 
uenerantes. 

Ad coniplendiini. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus" . ut que solemni celebra- 
mus officio . purificat^ mentis intellegentia^ consequamur . per 
dominum. 

Ali^ orationes? 

Deus inluminator omnium gentium . da populis tuis perpetua 
pace gaudere . et illud lumen splendidum infunde^" cordibus 
nostris . quod^^ trium magorum mentibus aspirasti . per dominum. 

A 1 2 a. 
Deus cuius unigenitus in substantia nostrae carnis apparuit . 

* Ant. Ecce aduenit. Rcsp. Omnes de saba uenient. All. Uidimus stellam eius. 
Off. Keges tharsis et insule. Com. Uidimus stellam eius. 

■ eundem. om. C. 

- Uratio)ic)n sup. obi. hoc loco pouit C oral. Inlumina (vid. inf. p. iS. ^ 

quod om. C {injra). 
^ nos tibi .... deus om. C. 

* noua .... luce nouam .... lucem O. _ 
'' et archangelis permit C uscjite ad dicentes SCS T. 
' omnipotens deus domine deus noster C. 

"^ intellegentia intellegentiam C. *■* Ali^ orationes Alia C. 

^"^ infunde in add. C. ^^ quod quern C. 

GREG. C 



i8 NAT. S. FELICIS. 

presta quaesumus ut per eum quern similem nobis foris agnoui- 
mus . /intus reformari mereamur . per eundem.^ [fo. 21 

A Ha. 

Omnipotens sempitern? deus . fidelium splendor animarum . 
qui hanc solemnitatem electionis gentium primitiis consecrasti . 
imple mundum gloria tua . et subditis tibi~ populis . per luminis 
tui appare claritatem . per dominum. 

A Ha. 

Concede nobis omnipotens deus . ut salutare tuum noua 
c^lorum luce mirabile"^ . quod ad salutem mundi hodierna 
festiuitate processit . nostris semper innouandis cordibus oriatur . 
per dominum. 

A Ha. 

Da nobis quaesumus domine digne celebrare ''myste''rium . 
quod^ in nostri saluatoris infantia miraculis coruscantibus 
declaratur . et corporalibus incrementis manifes'"ta^ designatur 
humanitas . per eundem.^ 

A Ha. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut saluatoris /mundi 
Stella duce manifestata natiuitas*"' mentibus nostris [fo. 2iv 
reueletur semper et crescat. per eundemJ 

'AHa.'^^ 

Inlumina quaesumus domine^ populum tuum et splendore 
glori^ tu? cor eius semper accende . ut saluatorem suum et 
incessanter agnoscat . et ueraciter appr^hendat . dominum 
nostrum . qui tecum.^° 

^XVIIII. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XIIII. DIE MENSIS 
lANUARII NATALE SANCTI FELICIS IN PINCIS. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut ad meliorem uitam 

» Ant. Os iusti meditabitur. Kesp. lurauit dominus. Off. Gloria et honore. 
Co?) I. Posuisli domine. 

^ per eundem per dominum. C : qui tecum uiuit. O. 
^ tibi om. O. 
'^ mirabile mirabili C. 
^ quod quo C. 
■' eundem. om. C. 

^ manifestata natiuitas manifesta nauitas O. 
'' per eundem per dominum. C. 

^ Hoc loco ponit C orat. Ecclesiae tuae : v. stip. (p. ly ). 
^ quaesumus domine domine quaesumus CO. 
^^ dominum .... tecum, per. C : dominum nostrum iesum christum. O. 



NAT. S. PR ISC A E. 19 

sanctorum tuorum exempla nos prouocent . quatenus quorum 
solemnia agimus . etiam actus imitemur . per dominum nostrum. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine beati felicis confessoris tui dicatas meritis 
benignus adsume.et ad perpetuum nos^ tribue prouenire sub- 
sidium . per dominum. 

Ad coinplendum. 

/Ouaesumus domine salutaribus repleti misteriis . ut [fo. 22 
cuius solemnia celebramus . eius orationibus adiuuemur . per 
dominum. 

^XVII. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XVI. DIE MENSIS 
lANUARII NATALE SANCTI MARCELLI PAPI^. 

Preces populi tui quaesumus domine clementer exaudi . ut 
beati marcelli martyris tui atque pontificis meritis adiuuemur . 
cuius passione laetamur . per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine^ munera dignanter oblata . et 
beati marcelli suffragantibus meritis .ad nostra salutis auxilium 
prouenire concede . per dominum. 

Ad coinplendum . 

Satiasti domine familiam tuam muneribus sac'"ris . e^ius 
quaesumus"^ semper interuentione nos refoue . cuius solemnia 
celebramus . per dominum. 

bxv. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XVIII. DIE MENSIS 
lANUARII NATALE SANCTAE PRISC^. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui beat^ prise? mar/tyris 
tu? natalicia colimus.et annua solemnitate laetemur.et [fo. 227' 
tante fidei proficiamus exemplo . per dominum. 

Super oblata. 

Hostia domine quaesumus quam in sanctorum tuorum 
nataliciis^ recensentes offerimus . et uincula nostr? prauitatis 
absoluat . et tu? nobis misericordi? dona conciliet . per dominum. 

3 Ajit. Statuit ei dominus. Resp. Inueni dauid. All. Inueni dauid. Off. 
Ueritas mea. Com. Domine quinque talenta. 

^ Ant. Loquebar de testimoniis. Resp. Specie tua. Off. Filiae regum. Com. 
Feci iudicium. 

^ nos nobis CO, 

- quaesumus domine domine quaesumus O. 

' quaesumus domine add. C : rasitram post quaesumus cxhibeut RO. 

^ nataliciis nalalicia C. 

C 2 



20 NAT. S. SEBASTIAN/. 

Ad coniplendwji. 

Quaesumus domine salutaribus repleti mysteriis . ut cuius 
solemnia celebramus . eius orationibus adiuuemur . per. 

-'^XIII. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XX. DIE MENSIS 
lANUARII NATALE SANCTI FABIANI. 

Infirmitatem nostram respice omnipotens deus . et quia 
pondus propria actionis grauat . beati fabiani martyris tui atque 
pontificis . intercessio gloriosa nos protegat . per dominum. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine beati fabiani martyris tui dicatas meritis 
benignus adsume./et ad perpetuum nobis tribue prouenire [fo. 23 
subsidium . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Refecti participatione muneris sacri quaesumus domine deus 
noster . ut cuius exsequimur cultum sentiamus effectum . per 
dominum. 

ITEM EODEM DIE NATALE SANCTI SEBASTIANI. 

Deus qui beatum sebastianum martyrem tuum uirtute^ 
constanti? in passione roborasti . ex eius nobis imitatione tribue 
pro amore tuo prospera mundi dispicere . et nulla eius aduersa 
formidare . per dominum nostrum. 

Super oblata. 

Accepta sit in conspectu tuo domine nostra deuotio . et eius 
nobis fiat supplicatione salutaris . pro cuius solemnitate defertur . 
per dominum. 

Ad coinple7iditin. 

Sacro munere satiati supplices te domine deprecamur . ut quod 
debits seruitutis /celebramus officio . intercedente beato [fo. 2yo 
sebastiano martyre tuo . saluationis tuae sentiamus augmentum ? 
per. 

^ Ant. Intret in conspectu (tuo). Kesp. Gloiiosus deus. All. Sancti tui domine. 
Off. Letamini in domino. Com. Multitude languen(tium). 

^ uirtute uiviutem C. 

- augmentum augmento O. 



NAT. S. AGXAE SEC UNDO. 21 

axil. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XXI. DIE MEXSIS 
lANUARII NATALE SANCTAE AGN^. 

Omnipotens sempitern^ deus . 'qui infirma mundi eligis ut 
fortia quaeque confundas . concede propitius ut qui beat^ agn^ 
martyris tu^ solemnia colimus .eius apud te patrocinia sentia- 
mus . per dominum. 

Super oblata. 

Hostias domine quas tibi offerimus propitius suscipe . et inter 
cedente beata agna^ martyre tua . uincula peccatorum nostrorum 
absolue . per dominum. 

Ad c&viplcndinn. 

Refecti cibo potuque c^lesti deus noster . te supplices 
exoramus . ut in cuius h^c commemoratione percepimus . eius 
muniamur et pr^cibus . per dominum. 

bXI. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XXII. DIE MENSIS 
lAXUARII NATALE SANCTI UINCENTII. 

/Adesto quaesumus domine supplicationibus nostris . [fo. 24 
ut qui ex iniquitate nostra reos nos esse cognoscimus . beati 
uincentii martyris tui intercessione liberemur . per. 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine precibusque susceptis . 
et c^lestibus nos munda mysteriis . et clementer exaudi . per 
dominum. 

Ad coinplendiini. 

Quaesumus omnipotens deus . ut qui caelestia alimenta 
percepimus . intercedente beato uincentio martyre tuo . per hec 
contra omnia aduersa muniamur . per.- 

^V. KALENDAS FEBRUARIAS . ID EST .XXVIII. ""DIE MENSIS 
lANUARII NATALE SANCT^"" AGNE SECUNDO. 

Deus qui nos annua beate agn? martyris tu^ solemnitate 
laetificas . da quaesumus ut quam ueneramur officio etiam pie 
conuersationis sequamur exeniplo . per. 

* Ant. Me expectauerunt. Resp. Diffusa est gratia. All. Specie tua. Off. 
Offerentur regi. Com. C^uinque prudentes. 

^ Ant. Laetabitur iustus. Resp. Posuisti domine. All. Beatus uir qui timet. 
Off. Gloria et honore. Com. Qui uult uenire. 

"^ Ant. Uultum tuum. Resp. Specie tua. All. Diffusa est. Off. Diffusa est. 
Com. Simile est regnum. 

^ agna agne C. 

- In margine cod. O additur manu recentiore missa in die Conversionis S. Pauli : 
vid. App. I. infra. 



22 HYPAPANTE. 

Super oblata. 

Super has quaesumus domine hostias benedictio copiosa 
descendat . quae et sanctificatio/nem nobis clementer [fo. 241; 
operetur.et de martyrum nos solemnitate laetificet . per. 

Ad couiplenduin. 

Sumpsimus domine celebritatis annue uotiua sacramenta . 
presta quaesumus ut et temporalis nobis uitae remedia pr^beant^ 
et aetern^ . per. 

MENSE FEBRUARIO^ .IIII. NONAS FEBRUARIAS . ID EST .11. DIE 

MENSIS FEBRUARII.YPPAPANTI^ AD SANCTAM MARIAM . 

^ORATIO AD COLLECTAM* AD SANCTUM ADRIANUM. 

Erudi quaesumus dom.ine plebem tuam . et quae extrinsecus 
annua tribuis deuotione uenerari . interius assequi gratis 
tu^ luce-^ concede . per. 

bMISSA^ AD SANCTAM MARIAM MAIOREM. 

Omnipotens sempitern^ deus maiestatem tuam supplices 
exoramus . ut sicut unigenitus filius tuus liodierna die cum nostra 
carnis substantia in templo est presentatus . ita nos facias 
purifi/catis tibi mentibus pr^sentari . per eundemj [fo. 25 

Super oblata. 

Exaudi domine prices nostras . et ut digna sint munera quae 
oculis tu^ maiestatis ofiferimus . subsidium nobis tue pietatis 
impende . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Quaesumus domine deus noster . ut sacrosancta mysteria quae 
pro reparationis nostrae munimine contulisti . intercedente beata 
semper uirgine maria . et pr^sens nobis remedium esse facias et 
futurum . per dominum. 

^ Ant. Aue gratia plena. Ant. Adorna thalamum. 
*^ f'-f^w/.^ Suscepinms deus. (^/I'^ji/.^ Suscepimus deus. f^^^//. Adorabo. (Off.) 
Diffusa est gratia. (Com.) Responsum accepit. 

^ praebeant praeueniant C. - Mense Februario om. O. 

■^ Yppapanti Ypopanti C, iibi additnr in viargine, ypo : id est in omni : panti 
loco. 

^ Oratio ad collectam oratio collecta C. 

•'' luce lucem C. 

*> Missa Item ad Missa C. 

'^ per eundem. per dominum nostrum. C. 



NAT. S. AGATHA E. 23 

Super popidmii} 

Perfice in nobis quaesumus domine gratiam tuam . qui iusti 
symeonis '"exs''pectationem implesti . ut sicut ille mortem non 
uidit prius quam christum dominum uidere mereretur- . ita et nos 
uitam obtineamus aeternam . per eundem." 

ONONIS FEBRUARIIS . ID EST .V. DIE MENSIS FEBRUARII 
NATALE SANCTAE AGATHE. 

Deus qui inter cetera potenti^ tu^ mira/cula . etiam in [fo. 2'^v 
sexu fragili uictoriam martyrii contulisti . concede propitius ut 
cuius natalicia colimus . per eius ad^ te exempla gradiamur . 
per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe munera domine .quae in beat^ agath^ mart3Tis tu^ 
solemnitate deferimus . cuius nos confidimus' patrocinio liberari . 
per dominum. 

Ad complendum. 

Auxilientur nobis domine sumpta mysteria . et intercedente 
beata agatha^ martyre tua . sempiterna protectione confirment . 
per dominum. 

Alia. 

Indulgentiam nobis domine beata agatha" martyr imploret . 
quae tibi grata semper extitit^ . et merito castitatis . et tu^ 
professione uirtutis . per dominum. 

Alia. 

Deus qui nos annua beat^ agath^ martyris tu^ solemnitate 
laetificas . da ut /quam ueneramur officio . etiam pie [fo. 26 
conuersationis sequamur exemplo . per. 

Alia. 

Beat? agath? martyris tu? domine precibus confidentes. quae- 
sumus clementiam tuam . ut per ea qu? sumpsimus . aeterna 
remedia capiamus . per dominum. 

' Ant. Gaudeamus omnes. Resp. Adiuuabit earn. Tract. Qui seminant. Off. 
Oflferentur. Covi. Qui me dignatus est. 

' super populum. Alia oratio. C. 

- prius . . , mereretur om. C. '• per eundem. per dominum C. 

^ ad apud O. ^ confidimus scimus C. 

*^ agatha agathe C. 

^ agatha agathes O. 

^ extitit existit C : otii. O prima manii^ sed sup. lin. acLi. 



24 ANNUNTIATIO S. MARIAE. 

'^XVI. KALENDAS MARCIAS . ID EST .XIIII. DIE MENSIS 
FEBRUARII NATALE SANCTI UALENTINI. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut qui beati ualentini 
martyris tui natalicia colimus . a cunctis malis imminentibus . eius 
intercessione liberemur . per. 

Super oblata. 

Oblatis quaesumus domine placare muneribus , et intercedente 
beato ualentino martyre tuo . a cunctis nos defende periculis . 
per. 

Ad complendum. 

Sit nobis domine reparatio mentis et corporis celeste 
mysterium . ut cuius exsequimur actionem sentiamus effec- 
tum . per. 

bllll IDUS MARCIAS. ID EST .XII. DIE MENSIS MARCH 

/NATALE SANCTI GREGORII PAPAE.^ [fo. 26^' 

Deus qui anim^ famuli tui gregorii aetern^ beatitudinis 
praemia contulisti . concede propitius . ut qui peccatorum nos- 
trorum pondere pr^mimur . eius apud te precibus subleuemur . 
per. 

Super oblata. 

Annue nobis domine ut anim^ famuli tui gregorii prosit 
oblatio . quam"'^ immolando totius mundi tribuisti relaxari delicta. 
per dominum. 

Ad complendum. 

Deus qui beatum gregorium pontificem sanctorum tuorum 
mentis coaequasti . concede propitius ut qui commemora- 
tionis eius festa percolimus"^ . uit^ quoque imitemur exempla . 
per. 

CVIII. KALENDAS APRILES . ID EST .XXV. DIE MENSIS 
MARCH . ADNUNTIATIO SANCT^ MARI^. 

Deus qui beat^^ uirginis utero uerbum tuum angelo nuntiante"' 
carnem /suscipere uoluisti .presta supplicibus tuis . ut qui [fo. 27 

^ Ant. In uirtute tua domine. Resp. Beatus uir qui timet. Tract. Desiderium. 
Off. In uirtute tua domine. Com. Magna est gloria. 

'^ Ant. Sacerdotes dei benedicite. Reap. luiauit dominus. All. Beatus uir. 
Off. Ueritas mea. Com. Fidelis seruus. 

^ Ant. Uultum tuum. Resp. Diffusa est gratia. Off. Aue maria. Com. 
Dilexisti iustitiam. 

^ Huius missae orationes in cod. O virgulis in margine positis signantur. 

^ quam quern C. 

•^ percolimus colimus O. "* beat^ ^t praem. C : Mariae add. O. 

"^ nuntiante adnuntiante C. 



/y SEXAGESIMA. 25 

uere earn genetricem dei credimus . eius apud te intercessionibus 
adiuuemur . per eundem.^ 

Ad inissain} 

Deus qui hodierna die uerbum tuum beat^ uirginis aluo 
coadunare uoluisti.fac nos ita peragere . ut tibi placereualeamus . 
er dominum. 

Super oblata. 

I In mentibus nostris domine uere fidei sacramenta confirma . ut 
qui conceptum de uirgine deum uerum et hominem confitemur. 
per eius salutifer? resurrectionis potentiam ad aeternam mere- 
amur peruenire laetitiam . per eundem;^ 

Ad conipleiiduni. 

Gratiam tuam domine mentibus nostris infunde . ut qui angelo 
nuntiante christi filii tui incarnationem cognouimus.per passionem 
sius et crucem . ad resurrec/tionis gloriam perducamur . [fo. 27?^ 
per eundcm.^ 

aORATIO IN SEPTUAGESIMA AD SANCTUM LAURENTIUM 

FORIS MURUM. 

Prices populi tui quaesumus^ domine clementer exaudi . ut qui 
ust^ pro peccatis nostris affligimur . pro tui nominis gloria 
Tiisericorditer liberemur . per dominum. 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine pr^cibusque susceptis . et 
:aelestibus nos munda mysteriis et clementer exaudi . per. 

Ad coinplendum. 

Fideles tui deus perpetua^ dona firmentur . ut eadem et^ perci- 
Mendo requirant.et qu^rendo sine fine percipiant . per. 

^IN SEXAGISIMA AD SANCTUM PAULUM.^ 
Deus qui conspicis quia ex nulla nostra actione confidimus . 

^ Ant. Circumdederunt me. Rcsp. Adiutor in oport<(unitatibus.)> Tract. De 
)rofundis. Off. Bonum est confiteri. Com. Inlumina faciem tuam. 

^ Ant. Exurge quare obdormis. Resp. Sciant gentes. J^ract. Commouisti 
omine. Off. Perfice gressus meos. Com. Introibo ad altare. 

^ eundem. om. C ; add. sup. lin. O. 

'^ Missam Missas CO. 

^ per eundem. per dominum C : eundem sup. lin. add. O. 

■* eundem. om. C. 

^ In Cod. C hie notatur in inargine : per vii uices viiii. 

® quaesumus om. C. 

' perpetua per tua O (per rasuram). 

* et om. O. 

* In cod. C hie noiatur in niargine : per iiiio"" uices noim et per^U^ 




26 FEKIA IV. POST QUINQUAGESIMAM. 

concede propitius.ut contra aduersa omnia . doctoris gentium pro- 
tectione muniamur . per. 

Super ohlata. 
/Oblatum tibi domine sacrificium . uiuificet nos semper [fo. 28 
et muniat . per dominum. 

Ad complendiun. 
Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis.tibi etiam placitis moribus dignanter deseruire 
concedas . per. 

^IN QUINQUAGESIMA AD SANCTUM PETRUM. 

Preces nostras quaesumus domine clementer exaudi . ""atque 
a peccatorum uinculis"" absolutos . ab omni nos aduersitate 

custodi . per dominum. 

Super oblata. 

Haec hostia domine quaesumus emundet nostra delicta 
et^ sacrificium celebrandum subditorum tibi corpora mentesque 

sanctificet . per. 

Ad coinplendtnn. 

Quaesumus omnipotens deus.ut qui c^lestia alimenta per 
cepimus . per h?c contra omnia aduersa muniam.ur . pe 
dominum. 

bFERIA .1111. COLLECTA AD SANCTAM ANASTASIAM. 

Concede nobis domine- pr^sidia militiae /christian? [fo. 28 
Sanctis inchoare ieiuniis . ut contra spiritales nequitias pugnaturi 
continenti? muniamur auxiliis . per. 

'^Ad sanctam Sauinam? 

Presta domine fidelibus tuis.ut ieiuniorum uenerand 

solemnia . et congrua pietate suscipiant . et secura deuotion 

percurrant . per dominum. 

Stiper oblata. 

Fac nos quaesumus domine his muneribus offerendis cor 
uenienter aptari . quibus ipsius uenerabilis sacramenti celebrami 
exordium . per dominum. 

a Ant. Esto mihi in deum. Resp. Tu es deus qui facis. Tract. lubila 
domino. Off. Benedictus es domine. Co7}i. Manducauerunt. 

b Ant. Exaudi nos domine. Ant. luxta uestibulum. Ant. Inmutemur. 
- c Ant. Misereris omni(um). Resp. Miserere mei deus. Off. Exaltabo 
domine. Com. Qui meditabitur. 

1 et ad add. O (xup. lin.). 

- domine quaesumus ar/^/. O (^.v///. //V/.j. ^ t»,- a fJ 

^ Ad sanctam Sauinam. Item missa ad sanctam sabmam C : Missas ad sancts 

sabinam O. 



• 



FERIA VI . POST QUINQUAGESIMAM. 27 

Ad complendiuii. 

Percepta nobis domine pr^beant sacramenta subsidium . ut et 
tibi grata sint nostra ieiunia . et nobis proficiant ad medellam . 
per dominum nostrum. 

Stipei' popiiluiJi. 

Inclinantes se domine maiestati tu^ propitiatus intende . ut qui 
diuino munere /sunt refecti . celestibus semper nutri- [fo. 29 
antur auxiliis . per dominum. 

'^FERIA .V. AD SA^XTUM GEORGIUM. 

Deus qui culpa offenderis . p^nitentia placa'^ris"' . preces populi 
tui supplicantis propitius respice . et flagella tu^ iracundi^ qu? pro 
peccatis nostris meremur auerte . per dominum. 

Super oblata. 

Sacrificiis pr^sentibus domine quaesumus intende placatus . ut 
et deuotioni nostrae proficiant et saluti . per dominum. 

Ad complendiivi. 

Caelestis doni benedictione percepta . supplices te deus omni- 
potens depr^camur . ut hoc idem nobis . et sacramenti causa sit et 
salutis^ . per dominum. 

Super popiihiDi. 

Parce domine parce populo tuo . ut dignis flagellationibus 
castigatus . in tua miseratione respiret . per dominum. 

h/FERIA A"I. AD SA^XTOS lOHANNEM ET PAULUM. [fo. 2gv 

Inchoata ieiunia quaesumus domine benigno- fauore prosequere. 
ut obseruantiam quam corporaliter exhibemus . mentibus etiam 
sinceris exercere ualeamus . per dominum. 

Super oblata. 

Sacrificium domine obseruanti^ paschalis offerimus . presta 
quaesumus ut tibi et mentes nostras reddat acceptas . et con- 
tinenti^ pro'"mptio''ris nobis tribuat facultatem . per dominum. 

* Aiit. Dum clamarem. Resp. lacta cogitatum. Off. Ad te domine leuaui. 
Com. Acceptabis sacrificium. 

** Ant. Audiuit d minus. Resp. Unam petii a domino. Off. Domine uiuifica 
me. Com. Seruite domino. 

' salutis saluti O. 

- benigno sup. lineani add. O : fors. pio priiis script idii fiiit. 



28 HEBD. I. QUADRAGESIMAE. 

Ad complendum. 

Spiritum nobis^ domine tu? caritatis infunde . ut quos unc 
c^lesti pane satiasti . tua facias pietate Concordes . per. 

Super populmn. 

Tuere domine populum tuum . et ab omnibus peccati: 
clementer emimda . quia nulla ei nocebit aduersitas . si nulh 
dominetur iniquitas . per. 

aiN QUADRAGESIMA AD SANCTUM lOHANNEM IN LATERANI^ 

Deus qui ecclesiam tuam annua quadra/gesimrae"" ' [fo. 3( 
obseruatione purificas . presta famili? tug . ut quod a te obtmer 
abstinendo nititur . hoc bonis operibus exsequatur . pe 
dominum. 

Super oblata. 

Sacrificium^ quadragesimalis initii solemniter immolamus . t 
domine deprecantes.ut cum epularum restrictione carnalium . 
noxiis quoque uoluptatibus temperemur . per dommum. 

Ad complendum, 
Tui nos domine sacramenti libatio sancta restauret . et 
uetustate purgatos . in m^^y^sterii salutaris faciat transn-e conso 
tium . per.^ 

Ad uesperos.^ 

Da nobis quaesumus omnipotens deus . et aetern? promission 
gaudia quaerere . et qu^sita citius inuenire . per. 

Ad fontes. 
Adesto quaesumus domine supplicationibus nostris.et m ti. 
misericordia confidentes ab omni nos aduersitate custodi . p 
dominum. 

a Ant. Inuocauit me. Resp. Angelis suis. Trad. Qui habitat. Off. Scapi 
suis. Com. Scapulis suis. 

^ nobis in nobis C. , • i- x • -^/ 

•' quadragresimae quadragesimali C: in R >'... quadrage.imali /;v7/. script 
f ■/ ^ sacrincmm domine aaa. C 

'^ Seam-fur in O haec oratio Super populum, cuius titulus forsan mauu prir, 
reliouafcum sequenti oratione ad uesperos) alia manu.parttm ^n margine scrt 
sunt Snper populum tuum quaesumus domine benedictio copiosa descend 
indulgent^a ueniat ^ consolatio tribuatui- tides sancta succrescat .^ redemp 
sempiterna firmetur . per. _ 

^ uesperos uesperum C : uespr O. 



HEBD. I. QUADRAGESIMAE. 29 

VfERIA .II. AD SANCTUM PETRUM AD UINCULA. [fo. %0V 

Conuerte nos deus salutaris noster.et ut nobis ieiuniiim 
quadragesimale proficiat . mentes nostras caelestibus instrue 
disciplinis . per dominum. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . nosque a peccatorum 
nostrorum maculis emunda . per. 

Ad complendiun} 

Salutaris tui domine munere satiati . supplices exoramus.ut 
cuius laetamur gustu renouemur effectu . per. 

Super popuhcni. 

Absolue quaesumus domine- nostrorum uincula peccatorum . 
et quicquid pro eis meremur . propitiatus auerte . per dominum. 

bpERIA .III. AD SANCTAM ANASTASIAM. 

Respice domine familiam tuam . et presta ut apud te mens 
nostra tuo desiderio fulgeat . quae se carnis maceratione castigat . 
per dominum. 

Super oblata. 

/Oblatis quaesumus domine placare muneribus et a [fo. 31 
cunctis nos defende periculis . per. 

Ad coinplenduni. 

Quaesumus omnipotens deus ut illius salutaris capiamus 
effectum . cuius per h^c mysteria pignus accepimus . per. 

Super populum. 

Ascendant ad ""te domine prices nostra . et ab ecclesia"" tua 
cunctam repelle nequitiam"^ . per dominum. 

CFERIA .III<I.> AD SANCTAM MARIAM MAIOREM. 

Preces nostras quaesumus domine clementer exaudi . et 
contra cuncta nobis^ aduersantia dexteram tu? maiestatis 
extende . per. 

•* Ant. Sicut oculi seruorum. Resp. Protector noster. Off. Leuabo oculos meos 
C<?w. Uoce mea. . 

^ Ant. Domine refugium meum. Resp. Dirigatur. Of. In te speraui etc. 
ttfw. Lum inuocarem te. 

' Afit. Reminiscere. Resp. Tribulationes cordis mei. Item Re^p De 
necessitatibus meis. Off. Meditabor in mandatis. Com. Intellege. 

^ Textum orationis huius et titulum sequentis oni. C. 
^ quaesumus domine domine quaesumus O. 
repelle nequitiam. nequitlam repelle. O. ' cuncta nobis nobis cuncta O. 



30 ' HEED. I. QUADRAGESIMAE. 

Alia. 
Deuotionem populi tui domine quaesumus benignus intende. 
ut qui per abstinentiam macerantur in corpore . per fructum bom 
operis reficiantur in mente . per. 

Super oblata. 
Hostias tibi domine placationis offerimus . ut et delicta nostra 
miseratus absoluas . et nutantia corda tu dirigas . per. 

Ad compleiidiim. 
/Tui domine perceptione^ sacramenti . et a^ nostris [fo. 311 
mundemur occultis . et ab hostium liberemur insidiis . per. 

Super populuui. 
Mentes nostras quaesumus domine lumine tu? claritati: 
inlustra . ut uidere possimus quae agenda sunt . et qu? recta sum 
agere ualeamus . per dominum nostrum. 

^FERIA .V. AD SANCTUM LAURENTIUM FORIS MURUM."^ 
Deuotionem populi tui quaesumus domine benign^'us'" intende. u 
qui per abstinentiam* macerantur in corpore . per fructum bor 
operis reficiantur in mente . per. 

Super oblata, 
Sacrificia domine quaesumus propitius ista nos saluent . qu 
medicinalibus sunt instituta ieiuniis . per dominum. 

Ad complendum. 
Tuorum nos domine largitate donorum . et temporalibus attoll 
pr^sidiis et renoua sempiternis . per dominum. 

Super popidum. 
/Da quaesumus domine populis christianis . et quae [fo. i 
profitentur agnoscere . et caeleste munus diligere quod fr 
quentant . per. 

l^FERIA .VI. AD APOSTOLOS. 

Esto domine propitius plebi tu^.et quam tibi^ facis'^ es: 
deuotam . benigno refoue miseratus auxilio . per dominum. 

a Aiit. Confessio et pulchiitudo. I^esp. Custodi me domine. Off. Inmii 
angelum. Com. Panis quem ego. 

b Ant. De necessitatibus meis. Rcsp. Saluum fac seruum tuum. Off. lienti 
anima mea etc. Com. Erubescant et coniurbentur. 

^ perceptione perceptio C. 

3l 0))l C_/. 

=' foris murum in formonsum CO. ^ abstinentiam abstinentia C. 

■'"' facis facies O,/;'. viati.^ sed q erastim est. 



SABB. IN XII. LECTIONIBUS. 31 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine^ nostris oblata seruitiis . et ""tua 
propi''tius dona- sanctifica . per. 

Ad compleitduvi. 

Per huiusdomine operatione<m)> mysterii . et uitia nostra pur- 
gentur . et iusta desideria impleantur . per. 

StLper pop! them. 

Exaudi nos misericors deus . et mentibus nostris gratis tu? 
lumen ostende . per. 

aSABBATUM IN XII. LECTIONES AD SANCTUM PETRUM. 

Populum tuum domine quaesumus propitius respice . atque 
ab eo flagella tu^ iracundiae clementer '"auerte"' . per dominum. 

Alia. 

Deus qui nos in tantis periculis constitutos . /pro [fo. 32^' 
humana scis fragilitate non posse subsistere . da nobis salutem 
mentis et corporis . ut ea qu^ pro peccatis nostris patimur . te 
adiuuante uincamus . per dominum. 

Alia. 

Protector noster aspice deus . ut'^ qui malorum nostrorum 
pondere premimur . percepta misericordia libera tibi mente 
famulemur . per. 

Alia. 

Adesto quaesumus domine supplicationibus nostris . ut esse 
te largiente mereamur . ct inter prospera humiles . et inter aduersa 
securi . per dominum. 

Alia. 

Preces populi tui domine quaesumus clementer exaudi . ut 
qui iuste pro peccatis nostris affligimur . pro tui nominis gloria 
misericorditer liberemur . per dominum. 

A Ha. 

Quaesumus omnipotens deus uota humilium respice . atque 
ad defensionem nostram . /dexteram tu^ maiestatis [fo. 33 
cxtendc . per. 

^ AiiL Intret oratio mea. AV5/. ////, qtialia nohtcris. Tract. Laudate 
dominum. Off. Domine deus salutis mee. Com. Domine deus meus in te speraui. 

' quaesumus domine domine quaesumus O. 

propitius dona potius dona C : dona propitius O. 
^ ut et C. 



32 HEBD. II. QUADRAGESIMAE. 

A Ha. 
Actiones nostras quaesumus domine et aspirando pr^ueni . et 
adiuuando prosequere . ut cuncta nostra operatic . et a te semper 
incipiat . et per te coepta tiniatur . per dominum. 

Ad miss as} 
Deus qui tribus pueris mitigasti flammas ignium . concede 
propitius . ut nos famulos tuos non exurat flamma uitiorum . per. 

Super oblata. 
Presentibus sacrifices domine ieiunia nostra sanctifica . ut quod 
obseruantia nostra profitetur extrinsecus . interms operetur . per 

dominum. 

Ad complenduin. 

Sanctificationibus tuis omnipotens deus.et uitia nostra 
curentur . et remedia nobis aeterna proueniant . per dommum. 

DIE DOMINICO UACAT. 

Deus qui conspicis omni nos uirtute desti/tui . interius [fo. z^v 
exteriusque custodi.ut et ab omnibus aduersitatibus muniamur 
in corpore . et a prauis cogitationibus mundemur m mente . per 

dominum. 

Super oblata, 

Sacrificiis presentibus domine quaesumus intende ^placatus^ 
ut ef''? deuotioni nostr? proficiant et saluti . per dommum. 

Ad complenduin. 

Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis.tibietiam placitis moribusMeseruire concedas . pei 
dominum.^ 

aFERIA .II. AD SANCTUM CLEMENTEM.^ 
Presta quaesumus omnipotens deus . ut familia tua qu? sj 

affligendo carne ab alim^en^tis abstinet . sectando mstitiam' ^ 

culpa ieiunet . per dominum. 

a AnL Redime me domine. Kcsp. Adiutor meus. 0^. Benedicam dominumj 

Com. Domine dominus noster. 

1 Ad missas Alia C : Ad mi^ssa O. ., 

2 intende placatus placatus intende O. ei om. v.. 
4 moribus dignantev a</^. O Familiam tuam quaesumus domin 

,r:^'^^^^^^-£^^-^^^ ^-- ^''- ^^"^ ^^" "^^^^1 

""Tn ma'rg. cod. O additur, manu recentiore, missa in festo Cathedrae S. Petri: vi 

infra App. I. 

"' iustitiam iustitia C. 



HEBD. II. QUADRAGESIMAE. 33 

Super oblata. 

Haec hostia domine placationis et laudis . tua nos propitiatione 
dignos efficiat . per dominum. 

Ad coniplenduni. 

/Haec nos communio domine purget a crimine . et [fo. 34 
caelestis remedii^ faciat esse consortes . per dominum. 

Super populuni. 

Adesto supplicationibus nostris omnipotens deus . et quibus 
fiduciam sperand? pietatis indulges . consult? misericordi^ tribue 
benignus effectum . per dominum. 

'^FERIA .III. AD SANCTAM BALBINAM. 

Perfice quaesumus domine^ benignus in nobis obseruantia'"e'' 
sanct^ subsidium . ut qu^ te auctore facienda cognouimus . te 
operante impleamus . per dominum. 

Super oblata. 

Sanctificationem tuam nobis domine his mysteriis placatus 
operare . quae nos et a terrenis purget uitiis . et ad c^lestia dona 
perducat , per dominum. 

Ad coinplenditm. 

Vt sacris domine reddamur digni muneribus . fac nos tuis 
quaesumus oboedire mandatis . per. 

Super populuin. 

/Propitiare domine supplicationibus nostris. etanimarum [fo.34z^ 
nostrarum medere langoribus . ut remissione percepta . in tua 
semper benedictione laetemur . per dominum. 

bFERIA .1111. AD SANCTAM CAECILIAM. 

Populum tuum domine propitius respice . et quos ab escis 
carnalibus precipis abstinere . a noxiis quoque uitiis cessare 
concede . per dominum. 

Super oblata. 

Hostias domine quas tibi offerimus propitius respice . et 
per h^c sancta commercia . uincula peccatorum nostrorum 
absolue . per. 

* Ant. Tibi dixit cor meum. Resp. lacta cogitatum tuum. Off. Miserere mihi 
domine. Com. Narrabo omnia mirabilia. 

^ Ant. Ne derelinquas me domine. Resp. Saluum fac populum tuum. Off. Ad 
te domine leuaui. Com. lustus dominus. 

^- caelestis remedii caelestibus remediis C. 

'^ quaesumus domine domine quaesumus O. 

GREG. D 



34 HEBD. II. QUADRAGESIMAE. 

Ad complenduni. 

Sumptis domine sacramentis . ad redemptionis aetern^ quae- 
sumus proficiamus augmentum . per dominum. 

Super populum. 

Deus innocently restitutor et amator . dirige ad te tuorum 
corda seruorum . ut spiritus tui feruore concepto . et in fide 
/inueniantur stabiles . et in opere efficaces . per. [fo. 35 

^FERIA .V. AD SANCTAM MARIAM TRANS TIBERIM. 

Presta nobis domine quaesumus auxilium grati? tu? . ut 
ieiuniis et orationibus conuenienter intenti . liberemur ab hostibus 
mentis et corporis . per dominum. 

Super oblata. 

Pr^senti sacrificio nomini tuo nos domine ieiunia dicata 
sanctificent . ut quod^ obseruantia nostra profitetur exterius . 
interius^ operetur effectum . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Gratia tua nos quaesumus domine non derelinquat . qu^^ 
nobis opem semper adquirat . per. 

Super populum. 

Adesto domine famulis tuis et perpetuam benignitatem* 
largire poscentibus.ut his qui teauctore et gubernatore gloriantur. 
et congregata restaures .et restaurata conserues . per dominum. 

bpERIA .VI. AD SANCTUM UITALEM. 

/Da quaesumus omnipotens deus.ut sacro nos purifi- [fo. 35z 
cante ieiunio. sinceris mentibus a^d sancta uen''tura facias, 
peruenire . per. dominum. 

Super oblata. 

Haec in nobis sacrificia deus . et actione permaneant . e 
operatione firmentur . per. 

^ Ant. Deus in adiutorium meum. Resp. Propitius esto domine. Off. Precati 
est moyses. Coin. Qui manducat. 

^ Ant. Ego autem cum iustitia. Resp. Ad dominum dum tribularer. 0^ 
Domine in auxilium meum. Coin. Tu domine seruabis nos. 

^ ut quod per quod C. - interius et praein C. 

•^ qu§ et sacrg nos deditos faciat seruiluti i et tuam add. O. 
^ perpetuam benignitatem perpetua C, 



DOM. HI. QUADRAGESIMAE. 35 

Ad coinplendum. 

Fac nos ""domine quaesumus'' accepto pignore salutis aetern^ . 
sic tendere congruenter . ut ad earn peruenire possimus . per. 

Super populuin. 

Da quaesumus domine populo tuo salutem mentis et corporis . 
ut bonis operibus inherendo . tu? semper uirtutis mereamur^ 
protectione defendi . per dominum. 

aSABBATUM AD SANCTOS MARCELLINUM ET PETRUM. 

Da quaesumus domine nostris effectum ieiuniis salutarem-. 
ut castigatio carnis adsumpta . ad nostrarum uegetationem 
transeat animarum . per dominum. 

Super oblata. 

His sacrificiis domine concede placatus . /ut qui [fo. 36 
propriis oramus absolui delictis . non grauemur externis . per 
dominum. 

Ad coinplendum. 

Sacramenti tui domine diuina libatio . penetrabilia nostri 
cordis infundat . et sui participes potenter efficiat . per. 

Super popuhcm. 

Familiam tuam quaesumus domine continua pietate custodi . 
ut qu^'^ in sola spe grati^ caelestis innititur . caelesti etiam^ 
protectione muniatur . per. 

t>DIE DOMINICA AD SANCTUM LAURENTIUM FORIS MURUM. 

Quaesumus omnipotens deus uota humilium respice . atque ad 
defensionem nostram . dexteram tu§ maiestatis extende . per. 

Super oblata. 

Haec hostia domine quaesumus mundet nostra delicta . et' 
sacrificium celebrandum subditorum tibi corpora mentesque 

-j sanctificet . per. 

I 

^ Ant. Lex domini inreprehensibilis. Resp. Bonum est confiteri etc. Off. 
Inlumina. Com. Oportet te fili gaudere. 

^ Ant. Oculi mei semper ad dominum. Resp. Exurge domine non praeualeat. 
Tract. Ad te leuaui oculos. Off. lustitiae domini. Com. Passer inuenit sibi 
domum. 

^ mereamur mereantur C : mereatur O. 

- salutarem salutare C. 

"' qu^ qui C. 

^ caelesti etiam tua semper O. 

•' et ad add. O. 

D 2 



36 HEBD. III. QUADRAGESIMAE. 

Ad coinplendiim. 

Cunctis nos domine reatibus et periculis propitiatus absolue . 
quos tanti /mysterii^ tribuis esse participes . per dominum.^ [fo. ^&o 

^FERIA .II. AD SANCTUM MARCUM.^ 

Cordibus nostrls quaesumus domine benignus infunde . ut 
sicut ab escis corporalibus abstinemus . ita sensus quoque nostros 
a noxiis retrahamus excessibus . per. 

Super oblata. 

Munus quod tibi domine nostra seruitutis offerimus.tu salutare 
nobis perfice sacramentum . per. 

Ad coinplendum. 

Pr^sta quaesumus omnipotens et misericors deus . ut qu^ ore 
contingimus . pura mente capiamus . per dominum. 

Super popidum. 

Subueniat nobis domine misericordia tua .ut ab imminentibus 
peccatorum nostrorum periculis . te mereamur protegente saluari . 
per dominum. 

bFERIA .III. AD SANCTAM PUDENTIANAM.* 

Exaudi nos omnipotens et misericors /deus . et con- [fo. 37 
tinenti^ salutaris propitius nobis dona concede, per dominum. 

Super oblata. "! 

Per h^c ueniat quaesumus domine sacramenta nostrae redemp- 
tionis effectus . qui nos et ab humanis retrahat semper excessibus . 
et ad salutaria cuncta perducat . per. 

Ad coinplendum, 

Sacris domine mysteriis expiati . et ueniam ''con"'sequamur et| 
gratiam . per dominum. 

Super populuni. 

Tua nos domine protectione defende . et ab omni '"sem''pe^ 
iniquitate custodi . per. 

^ Ant. In deo laudabo uerbum. Resp. Deus uita mea nuntiabit tibi. Oj^ 
Exaudi deus orationem meam. Cotn. Quis dabit ex sion. 

'^ Ant. Ego clamaui quoniam exaudisti. Kesp. Ab occultis meis. Off. Dexter 
domini. Com. Domine quis habitabit. 

^ tanti mysterii tantis mysteriis O. 
^ Hie sequitur in O : Super popnhuii. Subiectum tibi populum quaesumi: 
domine propitiatio caelestis amplificet. et tuis semper faciat seruire mandatis . per. 
^ sanctum marcum sanctam mariam C. 
"* pudentianam potcntianam O. 



HEBD. III. QUADRAGESIMAE. yj 

apERIA .1111. AD SANCTUM XYSTUM. c 

Presta nobis quaesumus domine . ut salutaribus ieiuniis eruditi. 
a noxiis quoque uitiis abstinentes . propitiationem tuam facilius 
impetremus . per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine preces populi tui cum oblationibus 
hostiarum . et tua mysteria celebrantes . ab omnibus nos 
/defende periculis . per dominum. [fo. 37^; 

Ad coviplendum. 

Sanctificet nos domine qua^ pasti sumus mensa caelestis . et a 
cunctis erroribus expiatos . supernis promissionibus reddat 
acceptos . per dominum. 

Super popnhun. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui protectionis tu^ 
gratiam qu^rimus . liberati a malis omnibus . secura tibi mente 
seruiamus . per dominum. 

bFERIA .V. AD SANCTOS COSMAM ET DAMIANUM. 

Magnificet te domine sanctorum tuorum cosme et damiani 
beata solemnitas.quia^ et illis gloriam sempiternam.et opem nobis 
ineffabili prouidentia" contulisti . per dominum. 

Super oblata. 

In tuorum domine pretiosa morte iustorum . sacrificium illud 
offerimus .de quo martyrium sumpsit omne principi'"um . per."" 

jAd couiplejidum. [fo. 38 

Sit nobis domine sacramenti tui certa saluatio . quae cum 
beatorum tuorum cosm^ et damiani meritis imploratur . per 
dominum. 

Super populuni. 

Subiectum tibi populum quaesumus domine propitiatio 
caelestis amplificet . et tuis semper faciat seruire mandatis . per 
dominum. 

^ Ant. Ego autem in domino speraui. Resp. Miserere mihi domine. Oj^, 
Domine fac mecum misericordiam. Cotn. Notas mihi fecisti. 

^ Ant. Salus populi ego sum. Resp. Oculi omnium. 0§^. Si ambulauero. 
Com. Tu mandasti. 

* qua quia C. 
- ^uia qua O. 
^ ineffabili prouidentia ineflfabilem prouidentiae C. 



38 



HEBD. II L QUADRAGESIMAE. 



apERIA .VI. AD SANCTUM LAURENTIUM IN LUCINAE. 
leiunia nostra quaesumus domine benigno fauore prosequere . 
ut sicut ab "-ailimentis in corpore . ita a uitiis ieiunemus in mente . 
per dominum nostrum. 

Super oblata. 
Respice domine propitius ad munera quae sacramus . ut et 
tibi sint grata^ . et nobis salutaria semper existant . per. 

Ad complendum. 
Huius nos domine perceptio sacramenti mundet a crimine.et 
ad caelestia regna perducat . per dommum. 

Super populuni. 
/Presta quaesumus omnipotens deus.ut qui^ in tua [fo. 38;^ 
protectione confidimus . cuncta nobis aduersantia te admuante 

uincamus . per. 

bSABBATUM AD SANCTAM SUSANNAH. 
Presta quaesumus omnipotens deus.ut qui se affligendo carne* 
ab alimentis abstinent . sectando iustitiam a culpa lemnent . per. 

Super oblata. 

Concede quaesumus omnipotens deus.ut huius sacrificii munus 

oblatum . fragilitatem nostram ab omni malo purget semper et 

muniat . per. 

Ad complendum. 

Quaesumus omnipotens deus . ut inter «i"/ "^^"^bra 
numeremur . cuius corpori communicamus et sangmni . pei 

eundem.^ 

Super populum, 

Pretende domine fidelibus tuis dexteram c^lestis auxilii.U 
et te toto corde perquirant . et qu, digna^ postulant consequ 
mereantur . per dominum nostrum lesum. 

a Ant. F.C mecum domine signum. Resp. In deo sperauit. Off. Intende uoJ 
°"n:. Ue:ba*i"ea"'l'.;'"sf':i;;bule» in medio. Off Gressus meos. Co^ 
Nemo te condempnauit. 

1 mente mentem C. 

2 sint grata grata sint CO. 

3 qui quia R sed a eras. : qui CO. 
'* came carnem C. 
^ eundem. oin. CO. 
^ digna digne CO. 



HEBD. IV. QUADRAGESIMAL, 39 

aDIE DOMINICO AD HIERUSALEM. 

/Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui ex [fo. 39 
merito nostrae actionis affligimur . tuae gratiae consolatione 
respiremus . per. 

Super oblata, 

Sacrificiis pr^sentibus domine quaesumus intende placatus.ut 
et deuotioni nostra proficiant et saluti . per dominum. 

Ad compleyidiun. 

Da nobis misericors deus . ut sancta tua quibus incessanter 
explemur . sinceris tractemus^ obsequiis . et semper fideli mente^ 
sumamus . per dominum. 

Alia oratio ad missain, 

Deus qui in deserti regione multitudinem populi tua uirtute 
satiasti . in huius quoque s^culi transeuntis^ excursu . uictum 
nobis spiritalem ne deficiamus impende . per dominum. 

bpERIA .II. AD SANCTOS QUATTUOR CORONATORUM.* 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut obseruationes sacras 
annua deuotione reco/lentes . et corpore tibi placeamus et [fo. 3927 
mente . per dominum. 

Super oblata. 

Oblatum tibi domine sacrificium . uiuificet nos semper et 
muniat . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Sumptis domine salutaribus sacramentis . ad redemptionis 
aetern^ quaesumus proficiamus augmentum . per dominum. 

Super populuni. 

Depr^cationem nostram quaesumus domine benignus exaudi . 
et quibus supplicandi prestas affectum . tribue defensionis 
auxilium . per. 

* Ant. Letare hierusalem. Resp. Letatus sum. Tract. Qui confidunt. Off. 
Laudate dominum quia. Com. Hierusalem quae aedificatur. 

^ Ant. Deus in nomine tuo. Resp. Esto mihi in deum protectorem. Off. 
lubilate deo omnis terra. Codi. Ab occultis meis. 

^ tractemus tractemur O. 

^ semper fideli mente fideli semper mente C : fideli mente semper O. 

' trsmseuntis transeuntes C. 

■* coronatorum coronatos O : coronal C. 



40 HEBD. IV. QUADRAGESIMAE. 



apERIA .III. AD SANCTUM LAURENTIUM IN DAMASUM. 

Sacr^ nobis quaesumus domine obseruationis ieiunia . et pi^ 
conuersationis augmentum . et tu^ propitiationis continuum 
pr^stent auxilium . per dominum. 

Super oblata. 

H^c hostia domine quaesumus emundet nostra delicta . et^ 
sacrificium celebrandum . subditorum tibi corpora mentesque 
sanctificet . per. 

jAd complendum. [fo. 40 

Huius nos domine perceptio sacramenti mundet a crimine . et 
ad caelestia regna perducat . per dominum. 

Super poptilum. 

Miserere domine populo tuo . et continuis tribulationibus 
laborantem . propitius respirare concede . per. 

FERIA .nil. AD SANCTUM PAULUM. 

Deus qui et iustis pr^mia meritorum . et peccatoribus- per 
ieiunium ueniam probes . miserere supplicibus tuis . ut reatus 
nostri confessio^ . indulgentiam ualeat percipere delictorum . per. 

Alia. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut quos ieiunia uotiua 
castigant . ipsa quoque deuotio sancta laetificet . ut terrenis 
affectibus mitigatis . facilius caelestia capiamus . per. 

Super oblata. 

Supplices domine te^ rogamus . ut his sacrificiis peccata nostra 
mundentur . quia tunc ueram nobis tribuis et mentis /et [fo. ^ov 
corporis sanitatem . per. 

Ad complendum. 

Sacramenta qu^ sumpsimus domine deus noster.et spiritalibus] 
nos repleant alimentis . et corporalibus tueantur auxiliis . per. 



* Ant. Exaudi deus orationem me(am). Resp. Exurge domine fer opem. Off. 
Expectans expectaui. Cojh. Letabimur. 

b Ant. Dum sanctificatus fuero. Resp. Uenite filKi)> audita. Itetn Resp. Beata 
gens. Off. Benedicite gentes. Coj)i. Lutum fecit. 

1 et ad add. O. 

^ peccatoribus peccantibus O. 

^ confessio ojh. C. 

^ domine te te domine O. 






HEBD. IV. QUADRAGESIMAE, 41 

Stiper popiilum. 

Pateant aures misericordi^ tu^ domine precibus supplicantum. 
et ut petentibus desiderata concedas . fac eos quae tibi sunt^ 
placita postulare . per. 

apERIA .V. AD SANCTUM SILUESTRUM. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut quos uotiua ieiunia 
castigant . ipsa quoque deuotio sancta laetificet . ut terrenis 
affectibus mitigatis . facilius caelestia capiamus . per dominum. 

Super oblata. 

Purifica nos misericors deus . ut ecclesi^ tu^ preces quae tibi 
grat^ sunt . pia munera deferentes . fiant expiatis mentibus 
gratiores . per dominum. 

Ad coinplenduni. 

/Caelestia dona capientibus quaesumus domine. non ad [fo. 41 
iudicium peruenire patiaris . q''uod fi"'delibus tuis ad remedium 
prouidisti . per. 

Super populum. 

Populi tui deus institutor et rector . peccata quibus inpugnatur- 
expelle . ut semper tibi placitus'' . et tuo munimine sit securus . 
per dominum nostrum. 

t>FERIA .VI. AD SANCTUM EUSEBIUM. 

Deus qui ineffabilibus mundum renouas sacramentis . presta 
quaesumus ut ecclesia tua aeternis proficiat institutis.et tempora- 
libus non destituatur auxiliis . per. 

Super oblata, 

Munera nos domine quaesumus oblata purificent . et te nobis 
iugiter faciant esse placatum . per dominum. 

Ad cojnplenduin. 

Haec nos quaesumus domine participatio sacramenti . et 
propriis reatibus indesinenter expediat . et ab omnibus tueatur 
aduersis . per. 

^ Ant. Letetur cor quaerentium. Resp, Respice domine in testamentum. Off'. 
Domine ad adiuuandum. Co/n. Domine niemorabor. 

^' Atit. Meditatio cordis mei. Resp. Bonum est confidere in domino. Jteni Resp. 
Ad dominum dum tribulare(r). Off. Populum humilem. Coin. Uidens dominus 
flentes. 

^ sunt sint O. 

'■^ inpugnatur inpugnantur C. 

^ placitus placatus C. 



42 DOM, DE PASS 10 NE DOMINI. 

j Super populum. [fo. \\v 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui infirmitatis nostrae 
conscii . de tua uirtute confidimus . sub tua semper pietate 
gaudeamus . per. 

^SABBATUM AD SANCTUM LAURENTIUM FORIS MURUM. 

Fiat domine quaesumus per gratiam tuam fructuosus nostra 
deuotionis affectus . quia tunc nobis proderunt suscepta ieiunia 
si tu^ sint placita pietati . per dominum. 

Super oblata. 

Oblationibus quaesumus domine placare susceptis . et ad te 
nostras etiam rebelles conpelle propitius uoluntates . per 
dominum. 

Ad complendum. 

Tua nos quaesumus domine sancta purificent . et operation!^ 
su^ perficiant esse placitos- . per. 

Super populum. 

Deus qui sperantibus in te miserer^i"^ potius eligis quam irasci. 
da nobis digne flere mala quae fecimus . ut tu^ consolationis 
gratiam inuenire ualeamus^ . per dominum. 

bDIE DOMINICA DE PASSIONE DOMINI AD SANCTUM PETRUM. 

/Quaesumus omnipotens deus familiam tuam propitius [fo. 42 
respice . ut te largiente^ regatur in corpore . et te seruante 
custodiatur in mente . per dominum. 

Super oblata, 

Haec munera domine quaesumus . et uincula nostra prauitatis 
absoluant . et tu? nobis misericordi^ dona concilient . per 
dominum. 

Ad complendum. 

Adesto nobis domine deus noster . et^ quos tuis mysteriis 
recreasti . perpetuis defende presidiis . per.^ 

a Ant. Sitientes uenite. Resp. Tibi domine derelictus est. Off. Factus est 
dominus. Com. Dominus regit me. 

b Ant. ludica me deus. Resp. Eripe me domine de inimicis. Tract, Sepe 
expugnauerunt. Off. Confitebor tibi domine. Com. Hoc corpus. 

^ operationi operationis C, O (pr. 7nan.). 

2 placitos placatos C. 

^ ualeamus mereamur C. 

^ largiente largiante C ^ et ut O. 

'^ Hie sequitur in O : Super poptihcm. Da nobis quaesumus domine perseueranteni 
in tua uoluntate famulatum i ut in diebus nostris et merito et numero populus tibi 
seruiens augeatur . per. 






HEBD. V. QUADRAGESIMAE. 43 

apERIA .II. AD SANCTUM CHRISOGONUM. 

Sanctifica quaesumus domine^ nostra ieiunia . et cunctarum 
nobis propitius indulgentiam largire culparum .per dominum. 

Super oblata. 

Concede nobis domine deus noster- . ut haec hostia salutaris . 
et nostrorumfiat purgatio delictorum.et tu^ propitiatio maiestatis. 
per. 

Ad coniplendum. 

Sacramenti tui quaesumus domine participatio salutaris . et 
purificationem nobis pr^beat /et medellam . per [fo. \2v 
dominum. 

Super popiilinii. 

Da quaesumus domine populo tuo salutem mentis et corporis. 
ut bonis operibus inherendo . tua semper mereatur protectione 
defendi . per dominum. 

bpERIA .III. AD SANXTUM CYRIACUM. 

Nostra tibi quaesumus domine sint accepta ieiunia . quae nos 
et expiando gratia tua-^ dignos efficiant . et ad remedia perducant 
aeterna . per dominum. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine deferimus immolandas . quae temporalem 
consolationem significent^ . ut promissa certius non desperemus^ 
aeterna . per dominum. 

Ad cojHplenduin. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qu^ diuina sunt iugiter 
exsequentes . donis mereamur caelestibus propinquare . per 
dominum. 

Super populuni. 

Da nobis domine quaesumus perseuerantem in tua uoluntate 
famulatum . ut in diebus /nostris et merito et numero [fo. 43 
populus tibi seruiens augeatur . per dominum. 

* Ant. Miserere mihi domine quoniam conculcauit. Resp. Deus exaudi 
orationem. Off. Domine conuertere. Com. Dominus uirtutum. 

^ Ant. Expecta dominum. Resp. Discerne causam meam. Off. Sperent in te 
omnes. Com. Redime me deus israel. 

^ quaesumus domine domine quaesumus O. 

■^ noster om. C. 

^ gratia tua gratiae tuae C. 

* quae .... significent quae temporali quaesumus consolatione nos 
laetificent O. 

^ non desperemus speremus O. 



44 HEBD. V. QUADRAGESIMAE. 

^FERIA JIII. AD SANCTUM MARCELLUM.' 

Sanctlficato hoc ieiunio deus tuorum corda fidelium miserator 
inlustra . et quibus deuotlonis pr^stas affectum . pr^be suppli- 
cantibus pium benignus auditum . per dominum. 

Super oblata. 

Annu^ misericors deus . ut hostias placationis et laudis . sincere 
tibi deferamus obsequio . per. 

Ad coinplendiun. 

Caelestis doni benedictione percepta supplices te deus omni- 
potens deprecamur . ut hoc idem nobis ""et sacramenti causa sit 
et sa'^lutis . per dominum. 

Super populuin. 

Adesto supplicationibus nostris omnipotens deus . et^ quibus 
fiduciam sperand^ pietatis indulges . consuet^ misericordi^ ""tribue 
benignus effectum . per dominumj 

bpERiA .V. AD SANCTUM APOLLENAREM.^ 

/Presta quaesumus omnipotens deus . ut dignitas [fo. 432/ 
conditionis human^ . per inmoderantiam sau'"ciata^ . "■ medicinalis 
parsimoniae^ studio ""re^formetur . per dominum. 

Super oblata. 

Domine deus noster qui in his potius creaturis quas ad 
fragilitatis nostr^ subsidium condidisti . tuoque^ nomini munera 
iussisti dicanda'' constitui . tribue quaesumus . ut et uit^ nobis 
pr^sentis auxilium . et aeternitatis efficiant sacramentum . per 
dominum. 

Ad complendujn. 

Quod ore sumpsimus domine . mente capiam'"us . "i et de munere 
temporah . fiat nobis remedium sempiternum . per. 

3 Ant. Liberator meus. Resp. Exaltabo te domine. Off. Eripe me de inimicis. 
Com. Lauabo inter innocentes. 

^ Ant. Omnia quae fecisti nobis. Resp. Tollite hostias. Off. Super flumina. 
Com. Memento uerbi. 

^ Marcellum Marcellinum O. 

2 et ut C. 

•' apollenarem apollonarem CO. 

■* sauciata satiata C : sautiata O. 

•^ medicinalis parsimoniae medicinalibus parsimoniis C. 

^ tuoque tuo quoque O. 

' dicanda dicandam C. 



HEBD, V. QUADRAGESIMAE. 45 

Stiper popuhun. 

Esto ""quaesumus domine^'' propitius plebi tu? . ut quae tibi non 
placent respuentes . tuorum potius^ repleatur delectationibus 
mandatorum . per dominum. 

apERIA .VI. AD SANCTUM STEPHANUM. 

/Cordibus nostris domine benignus infunde . ut peccata [fo. 44 
nostra castigatione uoluntaria cohibentes . temporaliter potius 
maceremur . quam suppliciis deputemur aeternis . per. 

Super oblata. 

Presta nobis misericors deus . ut digne tuis seruire semper 
altaribus mereamur . et eorum perpetua participatione saluari . 
per. 

Ad coinplenduin. 

Sumpti sacrificii domine perpetua nos tuitio non relinquat . et 
noxia semper a nobis cuncta depellat . per dominum. 

Super populuni. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui protectionis tu^ 
gratia''m quae"'rimus . liberati a malis omnibus . secura tibi mente 
seruiamus . per. 

SABBATUM AD SANCTUM PETRUM QUANDO ELEMOSINA 

DATUR. 

Proficiat quaesumus domine^ plebs tibi dicata pi^ deuotionis 
afifectu^ . ut sacris actionibus erudita . quanto . maiestati tu? fit 
gratior . /tanto donis potioribus augeatur . per. [fo. 44?^ 

Super oblata. 

Cunctis nos domine quaesumus* reatibus et periculis pro- 
pitiatus absolue . quos tanti mysterii'' tribuis esse consortes . per. 

Ad complendum. 

Diuini satiati muneris largitate quaesumus domine deus 
noster .ut^ huius semper participatione uiuamus . per dominum. 

* Ant. Miserere mihi domine quoniam tri{bulor). Resp. Pacifice loquebantur 
mihi. Off. Benedictus es domine doce me iustificat<(iones)>. Covi. Ne tradideris me 
domine. 

^ quaesumus domine domine quaesumus O. 

' potius propitius C. 

^ affectu affectum C. 

^ domine quaesumus quaesumus domine C. 

^ tanti mysterii tantis mysteriis CO. 

" ut in add. O. 



46 FERIA II. HEBD. SANCTAE. 

Stipe r populu in . 

Tueatur quaesumus domine dextera tua populum tuum 
depr^cantem . et purificatum dignanter erudiat . ut consolatione 
pr^senti^ ad futura bona proficiat . per dominum. 

^DIE DOMINICA IN TALMAS^ AD SANCTUM lOHANNEM IN 

LATERANIS.^ 

Omnlpotens sempitern^ deus . qui humano generi ad imitan- 
dum humilitatis exemplum . saluatorem nostrum carnem sumere 
et crucem subire fecisti . concede propitius ut et patienti^ ipsius 
habere documenta.et resurrectionis consortia /mereamur*. [fo. 45 
per eundem.^ 

Super oblata. 

Concede quaesumus domine . ut oculis tu? maiestatis munus 
oblatum . et gratiam nobis deuotionis obtineat . et effectum beat^ 
perennitatis adquirat.per dominum. 

Ad complenduin. 

Per huius domine operationem^ mysterii . et uitia nostra pur- 
gentur . et iusta desideria compleantur . perj 

bFERIA .II. AD SANCTAM PRAXIDEM. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui in tot aduersis ex 
nostra infirmitate deficimus . intercedente unigeniti filii tui 
passione respiremus . per eundem.^ 

^ Ant. Domine ne e longe. Resp. Tenuisti. Tract. Deus deus meus respice. 
Off. Inproperium expectauit. Covi. Pater si non potest hie calix. 

^ Ant. ludica domine nocentes. Resp. Exurge domine et in<(tende)>. Off". 
Eripe me de inim<^icis.)> Com. Erubescant et reuereantur simul. 

^ consolatione pr^senti consolationem praesentem C. 

2 dominica in palmas dominico in palmis O. 

'^ Hie sequitur in O : Benedictio in palmis. Deus cuius filius pro salute generis I 
humani de caelo descendit ad terras i et adpropinquante [h]ora passionis suae 
hyeiosolymam in asino uenire et a turbis rex appellari ac laudari uoluit :' bcnedicere 
dignare hos palmarum ceterarumue frondium ramos . ut omnes qui eos laturi sunt ita 
benedictionis tug dono repleantur . quatinus et in hoc seculo hostis antiqui tempta- 
menta superare :' et in futuro cum palma uictorig et fructu bonorum operum tibi 
ualeant apparere . per eundem. Oratio ad missani. 

^ mereamur mereatur C. 

•'' eundem om. C : sup. tin. add. O. ^ operationem operatione C. 

"^ Hie sequitur in O : Sitper popnhim. Purifica quaesumus domine familiam 
tuam . et ab omnibus contagiis prauitalis emunda :' et [ut maji. rec.'\ redempta uasa sui 
domini passione . non spirilus inmundus rursus inficiat i sed saluatio sempiterna 
possideat . per. 

^ per eundem. per dominum . C. 



FERIA IV. HEBD. SANCTAE. 47 

Slip 67' oblata. 

Haec sacrificia nos omnipotens deus potenti uirtute mundatos . 
ad suum faciant puriores uenire principium . per dominum. 

Ad coniplendiuji. 

Pr^beant nobis domine diuinum tua sancta feruorem . quo 
eorum pariter et actu delectemur et fructu . per dominum. 

Super populuni. 

/Adiuua nos deus salutaris noster . et ad beneficia [fo. 451/ 
recolenda quibus nos instaurare dignatus es . tribue uenire 
gaudentes . per dominum. 

aFERIA .III. AD SANCTAM PRISCAM. 

Omnipotens sempiterne deus . da nobis ita dominie^ passionis 
sacramenta peragere . ut indulgentiam percipere mereamur . per. 

Super oblata. 

Sacrificia nos quaesumus domine propensius ista restaurent . 
quae medicinalibus sunt instituta ieiuniis . per dominum. 

Ad complendum. 

Sanctificationibus tuis omnipotens deus . et uitia nostra 
curentur . et remedia nobis sempiterna proueniant . per domi- 
num. 

Super populuni. 

Tua nos misericordia deus . et ab omni subreptione uetustatis 
expurget .et capaces sanct^ nouitatis efficiat . per dominum. 

bpERIA JIII. AD SA^XTAM MARIAM MAIOREM. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui nostris ex/cessibus 
incessanter affligimur . per unigeniti tui passionem [fo. 46 
liberemur . qui tecum. ^ 

Alia. 

Deus qui pro nobis filium tuum crucis patibulum subire 
uoluisti . ut inimici a nobis expelleres potestatem . concede nobis 
famulis tuis ut resurrectionis gratiam consequamur . per 
eundem.- 

* Ant. Nobis autem gloriari. Kesp. Ego autem dum mihi. Ojff. Custodi me 
domine. Com. Aduersum me exer<cebantur.> 

^ AfU. In nomine domini. Resp. Ne auertas faciem tuam. Tract. Domine 
exaudi orationem. Off. Domine exaudi oralionem. Com. Potum meum cum fletu. 

^ qui tecum sup. ras, in O : per . C. 

- eundem sup. lin. add. O : dominum C. 



48 IN CENA DOMINI. 

Super oblata, 

Purifica nos misericors deus . ut ecclesi^ tu^ preces qu^ tibi 
grate sunt pia munera deferentes . fiant expiatis mentibus 
gratiores . per dominum. 

Ad complenduin. 

Largire sensibus nostris omnipotens deus . ut per temporalem 
filii tui mortem quam mysteria ueneranda testantur . uitam nobis 
dedisse perpetuam confidamus . per.^ 

Super popiiliini, 

Respice domine quaesumus super hanc familiam tuam . pro 
qua dominus noster iesus christus non dubitauit manibus tradi 
nocentium . et crucis /subire tormentum . qui tecum [fo. 462/ 
uiuit- 

aORATIO IN CENA DOMINI AD MISSAM. 

Deus a quo et iudas reatus sui poenam . et confessionis su^ 
latro'^ premium sumpsit . concede nobis tu^ propitiationis effec- 
tum . ut sicut in passione sua^ iesus christus dominus noster 
diuersa utrisque intulit stipendia meritorum . ita nobis ablato 
uetustatis errore . resurrectionis su^ gratiam largiatur . qui tecum 
uiuit.^ 

Super oblata. 

Ipse tibi quaesumus domine sanct^ pater omnipotens^ deus . 
sacrificium nostrum reddat acceptum . qui discipulis suis in sui 
commemoratione . hoc fieri hodierna traditione monstrauit iesus 
christus dominus noster . qui tecum uiuit7 

Communicantes^ et diem sacratissimum c^lebrantes . quo 
dominus noster iesus christus pro nobis est traditus . Sed et 
memoriam uenerantes. 

/Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae sed et cunct^ [fo. 47 
famili^ tu^ quam tibi offerimus ob diem in qua dominus noster 
iesus christus tradidit discipulis suis corporis et sanguinis sui 

a Ant. Nobis autem gloriari. Resp. Christus factus est pro nobis. Off. Dextera 
domini. Com. Dominus iesus postquam. 

1 per. eundem. add. O. 

2 qui tecum uiuit. per. C. 
^ latro out. C. 

'^ passione sua passionem suam C. 

^ qui tecum uiuit. per dominum C. 

** omnipotens aeterne add. O. 

' monstrauit .... uiuit. monstrauit. per. C. 

^ Communicantes Praefatio /;-a^w. O. 



IN CENA DOMINI. 49 

mysteria caelebranda . quaesumus domine ut placatus accipias . 
qui pridie quam pro nostra omnium salute pateretur . hoc est 
hodie accepit panem in sanctas ac uenerabiFes^. 

hi ipso^ die ita cojtficitur cJirisDia in ultimo ad inissain- 
aiitequain dicatur per quejn Ji^c omnia domine semper bona creas . 
leuantur de ampnllis quas offernnt popiili . et benedicif" . tarn 
domnus papa qnam omncs presbiteri. 

Emitte^ domine spiritum sanctum tuum paraclitum de caelis, 
in hanc pinguedinem oliu^ . quam de uiridi ligno producere 
dignatus es . ad refectionem corporis . ut tua sancta [fo. ^"v 
benedictione sit omni unguenti tangenti' tutamentum mentis et 
corporis . ad euacuandos omnes dolores . omnesque infirmitates . 
omnem ^gritudinem corporis . unde unxisti sacerdotes . reges . 
Prophetas.et martyres . chrisma tuum perfectum domine. a te 
benedictum^. in nomine domini nostri iesu christi . per quem hec 
omnia domine semper bona creas. 

Incipit benediciio cJirismatis' principalis. 

Sursum corda.*^ 

Gratias agamus domino deo nostro. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare. Xos tibi 
semper et ubique gratias agere . domine sanct^ pater omnipotens 
aetern^ deus . qui in principio inter cetera bonitatis et 
pie^ tatis tu^ munera . terram producere fructifera ligna [fo. 48 
iussisti . inter qug huius pinguissimi liquoris ministry ole^ 
nascerentur. quarum fructus sacro chrismati deseruiret, Nam et 
dauid prophetico spiritu gratiae tu^ sacramenta pr^noscens . 
uultus nostros in oleo exhilarandos esse cantauit ; Etcum mundi 
crimina diluuio quondam expiarentur effuso . similitudinem 
futuri muneris columba demonstrans . per oliuae ramum pacem 
terris redditam nuntiauit, Quod in nouissimis temporibus 
manifestis est effectibus declaratum . cum baptismatis aquis 
omnium criminum commissa delentibus . h^c olei unctio uultus 
nostros iocundos efficit ac serenos ; Inde etiam moysi^ famulo tuo 
rnandatum dedisti . ut aaron fratrem suum prius aqua lotum . 
per infu sionem huius unguenti constitueret*"sacerdotem ; [fo. 48«-' 

' ipso hoc ipso C. 
- missam missa C. 

"^ benedicit littera penult i ma in C erasa est. 
^ Emitte Benedictio olei ad inhrmum praem. O. 
^ tangenti odi. O. 

** benedictum permanens in uisceribus nostris add. C. 
' chrismatis chrismae C. 
** Sursum corda. Dominus uobiscum praem 
^ moysi mose C. 
'° constitueret constitueres C. 




-Q IN CENA DOMINI. 

accessit ad hoc amplior honor . cum filius tuus iesus christus 
dominus noster lauari a iohanne undis iordanicis exegisset . ut 
spiritu sancto in columb? simiHtudinei desuper misso . unigeni- 
tum tuum in quo tibi obtime conplacuisset testimonio subse- 
quentis uocis ostenderes ; et hoc illud esse manifestissime 
conprobares . quod eum oleo laetiti? pr? consortibus suis . 
un-uendum dauid propheta cecinisset. Te igitur depr^camur 
domine sanct? pater omnipotens aetern? deus . per eundem lesum 
Christum fihum tuum dominum nostrum^ . ut hums cieatui^ 
pino-uedinem . sanctificare tua benedictione dignens et_ sancti 
spidtus ei ammiscere uirtutem . cooperante potentia christi tui . a 
cuius sancto nomine chrisma nomen accepit . /unde [to 49 
unxisti . sacerdotes Reges . prophetas . et martyres ; ut sit his 
qui renati fuerint ex aqua et spiritu sancto chrisma saUitis . 
eosque aetern? uit? participes . et c^lestis glori? facias esse 
consortes . per eundem/^ 

Exorcisnnis olei.^ 
Deus qui uirtute sancti spiritus tui inbeciUarum mentium 
rudimenta confirmas . te oramus domine ut uentuns ad beat? 
re-enerationis lauacrum . tribuas per unctionem istius creatur? 
pm-gationem mentis et corporis, Ut si que illis aduersantium 
spidtuum inhesere reliqui(? . ad tactum sanctificati olei hums 
abscedant;^ NuUus spiritahbus nequitiis locus nulla retugis 
uirtutibus sit facultas . nulla insidiantibus malis latendi licentia 
relinquatur.sed uenientibus ad fidem /serms tuis. et [fo. 49^' 
sancti spiritus tui operatione mundandis . sit unctioms hums pr^- 
paratio utilis' ad salutem . quam etiam caelestis regenerationis 
natiuitate in sacramento sunt« baptismatis adepturi per 
dominum nostrum iesum christum^ qui uenturus est ludicare 
uiuos et mortuos et s^culum per ignem. 

Ad complenditm. 

Refecti uitalibus alimentis quaesumus domine deus noster. 
ut quod tempore nostr? mortalitatis exsequimur . inmortahtatis 
tu? munere^'^ consequamur . per. 

1 similitudine similitudinem C. j ^ v r» 

'^ dominum nostrum /z^^r./.;/;a/;-..v^V/.^/^-^/ eundem /.«^ 
■' ner eundem. per dominum nostrum lesum chrislum hhum tuum qui tecum uuui 
et regnat deus in umtate spiritus sancti . per omnia saecula saeculorum . Amen . C. 
^^Htiic titulo praem. C nwncros Ixxvin. 
5 abscedant abscedat O. 
•' refugis fugis O. 
"' utilis uilali-> O. 
*^ sunt om. O. 

•' christum iilium tuum add. O. 
^•' munere munera O (ex correctione). 



IN VI. FERIA MA 10 RE. 5^ 

ORATIOXES^ QU^ DICEXDAE SUNT .VI. FERIA MAIORE IN 

HIERUSALE.M. 

Oremus dilectissimi nobis pro ecclesia sancta dei . ut earn deus 
et dominus noster pacificare et custodire dignetur toto orbe 
terrarum . subiciens ei principatus et potestates, Detque nobis 
quietam et tranquillam uitam ""de^gentibus glorificare deum 
pa/'trem omnipotentem. [fo. 50 

Orcuius? 

Omnipotens sempitern^ deus . qui gloriam tuam omnibus in 
christo gentibus reuelasti . custodi opera misericordie tu^ . ut 
ecclesia"' toto orbe diffusa . stabili fide in confessione^ tui nominis 
perseueret . per eundem."' 

Oremus et pro beatissimo papa nostro illo . ut deus et dominus 
noster qui elegit eum in ordinem episcopatus . saluum atque 
incolomem custodiat ecclesi^ su^ sancte . ad legendum populum 
sanctum dei. 

Oremus. 

Omnipotens sempitern^ deus . cuius iudicio uniuersa fundan- 
tur . respice propitius ad prices nostras . et electum nobis 
antestitem tua pietate conserua. Ut Christiana plebs quae te^ 
gubernatur auctore . sub tanto pontifice credulitatis su^ meritis 
augeatur . per dominum. 

/Oremus et pro omnibus episcopis . presbiteris . [fo. 501^ 
diaconibus . subdiaconibus . acolitis . exorcistis . lectoribus . 
ostiariis . confessoribus . uirginibus . uiduis . et pro omni populo 
sancto dei. 

Oremus. 

Omnipotens sempitern^ deus , cuius spiritu totum corpus 
ecclesi^ sanctificatur et regitur . exaudi nos pro uniuersis 
ordinibus supplicantes . ut gratis tu^ munere . ab omnibus 
gradibus fideliter seruiatur . per. 

Oremus et pro christianissimo imperatore nostro . ut deus et 
dominus noster subditas illi faciat omnes barbaras nationes . ad 
nostram perpetuam pacem . per dominum.'^ 

' Huit titu.o pracm. C )iunicros Ixxviiii. 

'" Oremus. Et dicil diaconus Flectamus genua, postquam orauerint dicit . leuate . 
postea dicit sacerdos orationem add. O. 
^ ecclesia tua add. O. 
^ confessione confessionem C. 

per eundem. per dominum nostrum CO. 
* te e sup. ras. est in cod. R : tali CO. 
' per dominum om. CO. 

E 2 



52 IN VI. FERIA MA 10 RE, 

7' emus. 

Omnipotens sempitern^ deus . in cuius manu^ sunt omnium 
potestates et omnia iura regnorum . respice ad roman'^um^ 
be^nignus imperium . ut gentes quae in /sua feritate [fo. 51 
confidunt . potenti^ tu^ dextera comprimantur . per dominum. 

Oremus et pro catecuminis nostris . ut deus et dominus noster 
adaperiat aures pr^cordiorum ipsorum . ianuamque misericordi^ . 
ut per lauacrum regenerationis accepta remissione omnium 
peccatorum . et ipsi inueniantur in christo iesu domino nostro. 

Oremus. 

Omnipotens sempitern^ deus . qui ecclesiam tuam noua 
semper prole fecundas . auge fidem et intellectum catecuminis 
nostris . ut renati fonte baptismatis . adoptionis tu^ filiis 
adgregentur . per dominum. 

Oremus dilectissimi nobis deum patrem omnipotentem . ut 
cunctis mundum purget erroribus . morbos auferat . famem 
depellat . aperiat carceres . uincula dissoluat . peregrinantibus 
reditum . in/firmantibus sanitatem . nauigantibus portum [fo. 512^ 



salutis indulgeat. 



Oremus. 



Omnipotens sempitern^ deus . m^storum consolatio . laboraii- 
tium fortitudo . perueniant ad te prices de quacumque tribula- 
tione clamantium . ut omnes sibi in necessitatibus suis miseri- 
cordiam tuam gaudeant adfuisse . per dominum. 

Oremus et pro hereticis et scismaticis . ut deus ac dominus 
noster eruat eos ab erroribus uniuersis . et ad sanctam matrem 
ecclesiam catholicam atque apostolicam reuocare dignetur. 

OremjLS. 

Omnipotens sempitern^ deus . qui saluas omnes . et nemincm 
uis perire . respice ad animas diabolica fraude deceptas.ut omni 
heretica prauitate deposita . errantium corda resipiscant . et ad 
ueritatis /tu^ redeant unitatem . per dominum. [fo. 52 

Oremus et pro perfidis iud^is . ut deus et dominus noster 
auferat uelamcn de cordibus eorum . ut et ipsi agnoscant 
christum iesum'^ dominum nostrum. 

^ manu manus C. - romanum christianuni O. 

'■'' christum iesum iesum christum O. 



AD GATE CHUMENUM EA CI END UM. 5 3 

Or emus. 

Omnipotens sempiterne dens . qui etiam iudaicam perfidiam 
a tua misericordia non repellis. exaudi prices nostras quas pro 
illius populi obcecatione deferimus . ut agnita ueritatis tu^ luce 
qu(^ christus est . a suis tenebris eruantur . per eundem.^ 

Oremus et pro paganis.ut deus omnipotens auferat iniquitatem 
a cordibus eorum . et relictis idolis suis conuertantur ad deum 
uiuum et uerum . et unicum filium eius iesum christum deum et- 
dominum nostrum . cum quo'' uiuit et regnat cum spiritu sancto* 
deus per omnia saecula saeculorum.'' 

Oremus. 

/Omnipotens sempiterne deus. qui non mortem^ pecca- [fo. 522^ 
torum sed uitam semper inquiris . suscipe propitius orationem 
nostram.et libera eos ab idolorum cultura. et adgrega ecclesi^ tu? 
sanct?. ad laudem et gloriam nominis tui . per dominum. 

BENEDICTIO SALIS. 

Benedic omnipotens deus . hanc creaturam salis tua benedic- 
tione caelesti.in nomine domini nostri iesu christi et in uirtute 
sancti spiritus tui . ad erfugandum inimicum . quam sanctificando 
sanctifices . et benedicendo benedicas . fiatque omnibus accipien- 
tibus perfecta medicina . permanens in uisceribus sumentium . in 
nomine domini nostri iesu christi. 

ORATIO AD CATECUMINUM FACIENDUM. 

Omnipotens sempiterne deus . respicere dignare super hunc 
famulum tuum.quem ad rudimenta fidei uocare dignatus es . 
/c^citatem" cordis ab eo expelle . disrumpe omnes laqueos [fo. 53 
satan^ . quibus fuerat conligatus ; Aperi ei ianuam misericordi? 
tuae.et signo sapienti^ indutus*^. omnium cupiditatum foetoribus 
careat . atque ad suauem odorem praeceptorum tuorum . laetus 
tibi in ecclesi'"a tua^ deseruiat . et proficiat de die in diem . signatus 
promiss? grati? tug. 

^ per eundem. per dominum C. 

- deum et om. O. 

^ cum quo qui cum eo O. 

^ spiritu sancto sancto spiritu O. 

■'' deus .... saeculorum om. C : Amen add. O. 

^ non mortem non uis mortem O. 

' c^citatem omnem/zYZt'///. O. 

^ indutus tuae inbutus O. 



54 IN SABBATO PASCHAE. 

ORATIO SUPER INFANTES IN QUADRAGESIMA AD QUATTUOR 

EUANGELIA. 

Aeternam ac iustissimam pietatem tuam deprecor domine 
sancte pater omnipotens aetern^ deus. luminis et ueritatis super 
hos famulos et famulas tuas . ut^ digneris eos inluminare lumine- 
intellegenti^ tuae . munda eos et sanctifica . da eis scientiam 
ueram . ut digni efficiantur accedere ad gratiam baptismi tui . 
teneant firmam spem . /consilium rectum . doctrinam [fo. ^yu 
sanctam . apti sint ad percipiendam gratiam baptismi tui . per 
dominum. 

ORATIO IN SABBATO PASCH^. 

Ad reddentes dicit donuius papa . Post pisteugis. 
/te7/i ad catechizandos infantes. 

Nee te latet satanas inminere tibi poenas . inminere tibi tor- 
menta . diem iudicii . diem supplicii sempiterni . diem qui 
uenturus est uelud clibanus ardens . in quo tibi atque angelis tuis 
pr^paratus sempiternus erit interitus ; et ideo pro tua nequitia 
damnate atque damnand? . da honorem deo uiuo'" . da honorem 
iesu christo filio eius . da honorem spiritui sancto paraclito : et 
recede ab his famuHs et famulabus dei . quos hodie deus et 
dominus noster ad suam gratiam et benedictionem uocare 
dignatus est . in nomine domini nostri iesu christi . qui uenturus 
est iudicare uiuos /et mortuos et s^culum per ignem. [fo. 54 

Post hoc tangit singulis nai^es et anres et dicit eis. Effeta . 
postea tangit de oleo sancto scaptdas et pectus et dicit. 

Abrenuntias satan?. Respondet.^ Abrenuntio. 

Et omnibus operibus eius. Respondet. x\brenuntio. 

Et omnibus pompis eius. Respondet. Abrenuntio. 

ORATIONES QUlg DICUNTUR AD LECTIONES IN ECCLESIA. 

Lectio libri genesis^' In principio fecit deus celum et terram.^ 

Deus qui mirabiliter creasti hominem et mirabiHus redimisti . 
da nobis quaesumus contra oblectamenta peccati . mentis ratione, 
persistere . ut mereamur ad gaudia aeterna peruenire . per. 

Lectio libri exodi. Factum est autem in uigilia matutina. 

Deus cuius antiqua miracula . in presenti quoque s^culo corus- 
care sentimus , pr^sta quaesumus ut sicut priorem populum ab 

^ ut oni. C. ~ lumine lumen C. 

■' uiuo et uero add. O. 

■* respondet et lespondit C. 

^ genesis genesi C. 

" fecit .... terrain, creaviit deus . O. 






BENEDICTIO FONTIS. 55 

^CTypy'tiis liberasti . hoc ad salutem gentium per aquas [fo. 54<y 
baptismatis opereris . per dominum. 

Lectio esaiac prophet^. Adprehendent^ septem mulieres uirum 

unum.~ 

Deus qui nos ad celebrandum paschale sacramentum . utriusque 
testamenti paginis instruis . da nobis intellegere misericordiam 
tuam-^ . ut ex perceptione pr^sentium munerum . firma sit expec- 
tatio futurorum . per. 

Lectio esaiae propJiete. Est hereditas credentibus in domino."^ 

Deus qui ecclesiam tuam semper gentium uocatione multi- 
plicas . concede propitius . ut quos aqua baptismatis abluis . 
continua protectione tuearis . per dominum. 

De psalino xli. Sicut ceruus desiderat ad fontes. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui festa /pas- [fo. 5 5 
chalia agimus . caelestibus desideriis accensi . fontem uitae sitiamus . 
per dominum nostrum. 

Alia oraticf in eodein psalvio xli. 

Omnipotens sempitern? deus . respice propitius ad deuotionem 
populi renascentis . qui sicut ceruus . aquarum tuarum'^ expetit 
fontem :^ et concede propitius . ut fidei ipsius sitis . baptismatis 
mysterio . animam corpusque sanctificet . per dominum nostrum.'^ 

Befiedictio fontis? 

Omnipotens sempiternae deus . adesto magn? pietatis tuae 
mysteriis . adesto sacramentis ; Et ad creandps nouos populos 
quos tibi fons baptismatis parturit . spiritum adoptionis emitte ; 
Ut quod nostrae humilitatis gerendum est yministerio . [fo. 55<y 
tuae uirtutis impleatur effectu . per dominum.^ 

Deus qui inuisibili potentia^'\ sacramentorum tuorum mirabi- 
liter operaris effectum ; et licet nos tantis mysteriis exsequcndis^^ 
simus indigni . tu tamen gratiae tu^ dona non deserens . etiam ad 

^ Adprehendent Adprehenderunt O : et adprehendent C. 

- uirum unum unum hominem C : oni. O. 

" misericordiam tuam mi^ericordias tuas O. 

* est .... in domino. Ilec hereditas seruorum. O. 

^ oratio oratione C. "' tuarum om. O. 

" nostrum. Ant. Laua me domine ab iniquitate mea :• et a peccato meo munda me. 
add. O. 

^ Benedictio fontis. Dominus uobiscum. R. Et cum spiritu tuo. add. O. 

' per dominum. Sursum corda. K. Habemus ad dominum. Graiias agamus 
domino do nosiro. Dignum et iustum est. Vere dignum et iustum est usque 
aeternae add. O. 

"^ potentia tua add. O. 

'^ exsequendis exsequendi R {per rasuram) : exsequendis CO. 



56 BENEDICTIO FONTIS. 

nostras preces aures tuae pietatis inclinas^ ; deus cuius spiritus 
super aquas inter ipsa mundi primordia ferebatur . ut iam tunc- 
uirtutem sanctificationis . aquarum natura conciperet ; Deus qui 
nocentis mundi crimina per aquas abluens.regenerationis speciem. 
in ipsa diluuii effusione signasti . ut unius eiusdemque elementi 
mysterio . et finis /esset uitii"' et origo uirtutis^ ; Respice [fo. 56 
domine in faciem ecclesiae tuae . et multiplica in ea genera- 
tiones^ tuas . qui gratiae tuae effluentis^impetu.laetificas ciuitatem 
tuam . fontemque baptismatis aperis toto orbe terrarum gentibus 
innouandis . ut tuae maiestatis imperio . sumat unigeniti tui 
gratiam de spiritu sancto" ; Qui hanc aquam regenerandis 
hominibus pr^paratam.archana sui luminis ammixtione fecundet; 
Ut sanctificatione concepta . ab inmaculato diuini fontis utero . 
in nouam renata^ creaturam . progenies caelestis emergat ; Et 
quos aut sexus in corpore . aut aetas discernit in tempore . omnes 
in unam^ pariat gratia mater infantiam^^' ; Procul ergo hinc 
iubente te domine . omnis /spiritus inmundus abscedat. [fo. ^6v 
procul tota nequitia diabolic^ fraudis absistat ; Nihil hie loci 
habeat contrari^ uirtutis ammixtio . non insidiando circumuolet . 
non latendo subripiat . non inficiendo corrumpat. Sit haec^^ 
sancta et innocens creatura , libera ab omni inpugnatoris incursu . 
et totius nequitiae purgata discessu ; Sit fons^^ uiuus . aqua 
regenerans . unda purificans ; Ut omnes hoc lauacro salutifero 
diluendi . operante in eis spiritu sancto . perfectae purgationis 

indulgentiam consequantur ; Unde benedico te creatura aquae 

per deum uiuum . per deum sanctum^^. qui^'^ te in principio uerbo 
separauit ab arida . cuius spiritus super te ferebatur :' qui te de 
paradiso manare^^.et in quattuor flu/minibus totam [To. 57 
terram rigare^' praecepit,. Qui te in deserto amaram . suauitate 
indita fecit esse potabilem . et sitienti populo de petra produxit. 



^ inclinas inclina R (per rasurani) : inclinas CO. 

^ iam tunc oni. C. 

^ uitii uitiis CO. 

^ uirtutis uiitutum O, /r. man. j^^ uirtutibus ex corr. 7nan. rec, 

^ generationes regenerationes O. 

'' effluentis allluentis CO. 

' sancto. Ilic diuidis aquam in modum crucis add. O (in iiiarg.). 

^ renata renatam C. ^ unam uno C. 

^° infantiam infanlia C. 

^^ haec .... fons signa ►}« stip. lin. add. O. 

^^ Unde .... sanctum sipia crncis ponit C ante verba Unde, per, per : O 
sup. lin. addit ad verba benedico, uiuum, sanctum ; in viarg. etiarn habet Hie 
signas. 

'•' qui per ^twvix praemittendnm add. O (in marg.^ man. recentiore). 
'"' cuius .... manare o])i. C : fecit sit p. lin. add. O, man. rec. 
^'' rigare rigari C. 



AD INFANTES CONSIGNANDOS. 57 

Benedico^ te et per iesum christum filium eius unicum dominum 
nostrum . qui te in cana- galileae . signo ammirabili , sua potentia 
conuertit in uinum ; Qui pedibus super te ambulauit . et a iohanne 
in iordane in te baptizatus est ; Qui te una cum sanguine de 
latere suo produxit . et discipulis suis iussit . ut credentes baptiza- 
rentur in te dicens ; Ite docete omnes gentes . baptizantes eos in 
nomine patris et filii et spiritus sancti.^ 

Hie muta iioceni quasi lectioiiein legeiis.^ 

Haec nobis praecepta seruantibus.tu deus /omnipotens [fo. 577^ 
clemens adesto . tu benignus aspira . tu has simplices aquas . tuo 
ore benedicito . ut praeter naturalem emundationem quam 
lauandis possunt adhibere corporibus . sint etiam purificandis 
mentibus efficaces . per dominum nostrum iesum christum fihum 
tuum qui tecum uiuit et regnat deus.-^ 

Hie suffla tribits 2iicibiis in aqita^ 

Descendat in banc plenitudinem" fontis uirtus spiritus tui . 
totamque huius aqu^^ substantiam . regenerandi fecundet efifectu ; 
Hie omnium peccatorum maculae deleantur . hie natura ad 
imaginem tuam condita^.ad honorem sui reformata principii . 
cunctis uetustatis squaloribus emundetur ; Ut omnis homo hoc 
sacramentum regenerationis /ingressus . in uere innocentiae [fo. 58 
nouam infantiam renascatur . per dominum nostrum iesum 
christum filium tuum qui uenturus est iudicare uiuos et mortuos 
et seculum per ignem. Amen.^^ 

Baptizat et Unit enm presbiter de ehrismate^^ in eerebro et dicit, 

Deus omnipotens pater domini nostri iesu christi qui te 
regenerauit ex aqua et spiritu sancto . quique, dedit tibi remis- 
sionem omnium peccatorum . "^ipse te linit chrismate^^ salutis in 
ui^tam aeternam . amen.^- 

Oratio ad infantes eonsignandos. 

Omnipotens sempiternae deus . qui regenerare dignatus es hos 
famulos ct famulas tuas . ex aqua et spiritu sancto . quique 

^ Benedico sigmtin 4* praeni. C : sup. tin. add. O. 

'^ cana chanaan C : chana O. 

*' Tria s/^jia -f* sup. lin. add. O act noniina sacra. 

^ Hie .... leg^eas om. C. 

^ per .... deus om. CO. 

'' Hie .... aqua om. C : hie ponunt cereos add. O ( non prima inanu ) ; 
addiintur ctiain si;^iia trauspositionis, i)idicantia riibricam toiam post verba spiritus 
tui lege n da III. 

' hane plenitudinem hac plenitudine C. 

** aqu^ oni. C. 

" condita et add. C. 

"^ dominum .... ignem. Amen. om. O : Amen om. C. 

" ehrismate chrisma C. 

'''^ amen om. CO. 



S8 • IN SABBATO SANCTO AD MISSAM. 

dedisti eis remissionem omnium peccatorum . emitte in eos septi- 
formem /spiritum tuum sanctum paraclitum de caelis . [fo. 58?^ 
spiritum sapientiae et intellectus^ . spiritum consilii et fortitu- 
dinis . spiritum scientiae et pietatis . adimple eos spiritu timoris 
tui~ . et consigna eos signo crucis"^ in uitam propitiatus aeternam . 
per dominum nostrum iesum christum filium tuum qui tecum 
vivit et regnat deus.^ 

'^ORATIO IN SABBATO SANCTO IN NOCTE AD MISSAM/^ 

Deus qui hanc sacratissimam noctem . gloria dominicae resur- 
rectionis inlustras . conserua in noua*" famili^ tue progeniae'' . 
adoptionis spiritum quem dedisti . ut corpore et mente renouati . 
puram tibi exhibeant seruitutem . per dominum nostrum iesum 
christum. 

Siiper oblata. 

/Suscipe domine quaesumus preces populi tui cum [fo. 59 
oblationibus hostiarum . ut paschalibus initiata mysteriis . ad 
aeternitatis nobis medellam . te operante proficiant . per dominum 
nostrum iesum christum. 

Pracfatio. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare . te quidem 
omni tempore . sed in hac potissimum nocte^ gloriosius predicare. 
cum pascha nostrum immolatus est christus. Ipse enim uerus 
est agnus . qui abstuht peccata mundi ; Qui mortem nostram 
moriendo destruxit . et uitam resurgendo reparauit ; Et ideo cum 
angelis et archangehs . cum thronis et dominationibus ; Cumque 
omni militia caelestis exercitus . ymnum gloriae tuae canimus 
sine fine dicen/tes . Sanctus.^ [fo. ^gv 

Communicantes et noctem sacratissimam celebrantes resur- 
rectionis domini ""dei^^ nostri"" iesu christi secundum carnem . sed et 
memoriam uenerantes. Inprimis gloriosae semper uirginis 
mariae . genetricis eiusdem dei et domini nostri iesu christi . sed 
et beatorum apostolorum. 

^ Ant. Letania. A//. Confilemini domino. Trait. Laudate dominum. Off. 
Angelus domini. 

^ spiritum sapientiae et intellectus hi viarg. habct C. 

- tui drn C. ■' crucis christi add. O. 

■* per .... deus. oni. C. 

'' Hiiic tiiulo praciii. C immcros Ixxxvii. 

^ noua nouam CO. 

" progeniae ))rogenifm CO. 

" hac potissimum nocte hanc poiissimam noctem C. 

" sanctus tcr scribimt CO. 

'" dei on. O. 



IN DOM. SANCTA PASCHAE. 59 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostra sed et cunctae familiae 
tuae quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum. . quaesumus domine ut placatus accipias. 

A d CO 1)1 pic lid II 111 . 

Spiritum nobis^ domine tuae caritatis infunde . ut quos 
sacramentis paschalibus saciasti . tua facias pietate Concordes . 
per. 

'YORATIONES IX DOMINICA SANCTA AD MISSAM.' [fo. 6o 

Deus qui hodierna die per unigenitum tuum aeternitatis nobis 
aditum deuicta morte reserasti . uota nostra quae praeueniendo 
adspiras . etiam adiuuando prosequere . per eundem dominum 
nostrum. 

Super oblata. 

Suscipe domine quaesumus praeces populi tui . cum oblationi- 
bus hostiarum . ut paschalibus initiata mysteriis ad aeternitatis 
nobis medellam . te operante proficiant . per dominum. 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare . te quidem 
omni tempore . sed in hac potissimum die gloriosius pr^- 
/dicare . cum pascha nostrum immolatus est christus. Ipse [fo. 6qv 
enim uerus <est)> agnus . qui abstuht peccata mundi ; Qui mortem 
nostram moriendo destruxit . et uitam resurgendo reparauit ; 
Et ideo cum angehs et archangehs . cum thronis et dominationi- 
bus . cumque omni mih'tia caelestis exercitus . ymnum gloriae 
tuae canimus sine fine dicentes.^ 

Communicantes et diem sacratissimum celebrantes . resurrec- 
tionis domini dei nostri iesu christi secundum carnem . sed et 
memoriam uenerantes. Inprimis gloriosae semper uirginis 
mariae genetricis eiusdem dei et domini nostri iesu christi . sed et 
beatorum apostolorum. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae . sed et cunctae 
familiae tuae quam tibi offerimus . pro his quoque quos [fo. 6i 
regenerare dignatus es ex aqua et^ spiritu sancto . tribuens eis 
remissionem omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus 
accipias. 

* Ant. Resurrexi. Rcsp. Haec dies. All. Pascha nostrum. Off. Terra 
tremuit. Cout. Pascha nostrum. 

^ nobis in nobis C. 

'-' Hull tiliilo pi acin. C mimcros Ixxxviii. 
■' cum angelis .... dicentes oni. O. 
■* et oni. U. 



6o FERiA II. IX A LB IS. 

Ad coiuplendmn. 

Spiritum nobis^ domine tuae caritatis infunde . ut quos sacra- 
mentis paschalibus satiasti . tua facies- pietate Concordes . per 
dominum nostrum iesum christum filium tuum qui tecum uiuit."' 

Ad sanctiiDi ioJiainicin ad jiesperos. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui resurrectionis 
dominicae solemnia colimus . innouatione tui spiritus . a morte 
animae resurgamus . per dominum nostrum iesum christum.^ 

Ad foiites. 

Praesta quaesumus omnipotens deus . /ut qui resur- \io.6\v 
rectionis dominicae solemnia colimus . ereptionis nostrae 
suscipere laetitiam mereamur . per dominum nostrum iesum 
christum.-" 

Ad sanctum andream. 

Praesta quaesumus omnipotens deus. ut qui gratiam dominicae 
resurrectionis agnouimus . ipsi per amorem spiritus a morte 
animae resurgamus. per dominum nostrum iesum christum. 

-'^FERIA .II. IX ALBAS AD SANCTUM PETRUM. 

Deus qui solemnitate paschali mundo remedia contulisti . 
populum tuum quaesumus caelesti dono prosequere . ut et 
perfectam libertatem consequi mereatur . et ad uitam proficiat 
sempiternam . per dominum nostrum iesum christum filium tuum 
qui tecum. 

I Super oblata. [fo. 62 

Suscipe quaesumus domine'' preces populi tui cum oblationibus 
hostiarum . ut paschalibus initiata mysteriis . ad aeternitatis 
nobis medellam te operante proficiant . per dominum nostrum 
iesum christum. 

PraefatioJ 

Vere dignum et iustum est aequum et salu<^ta^re . te quidem^ 
omni tempore . sed in hac potissimum die gloriosius pr^dicare . 

^ Aiit. Introduxit uos dominus. Rcsp. Haec dies. All Dominus regnauit 
decorem. Off. Angelus domini. Cojii. Surrexit dominus. 

^ nobis in nobis C. 
'^ facies facias CO. 
2 dominum .... uiuit om. CO. 
■* per .... christum per eundem CO. 
^ per .... christum per eundem dominum C : per O. 
^ quaesumus domine domine quaesumus C. 
"' Praefatio, Communicantes, llanc igitur, et Or. ad complendum non ultra prima 
verba script a sunt in O. 



FERIA III. IN ALB IS. 6i 

cum pascha nostrum immolatus est christus. Ipse enim uerus 
est agnus . qui abstulit peccata mundi. Qui mortem nostram 
moriendo destruxit . et uitam resurgendo reparauit . et ideo.^ 

Communicantes et diem sacratissimum c^lebrantes resurrec- 
tionis domini "^dei nostri iesu christi se^cundum carnem . sed et 
memoriam uenerantes . inprimis glorios? semper uirginis 
/mari^ genetricis eiusdem dei . et domini nostri iesu [fo. 62v 
christi . sed et- beatorum apostolorum. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct^ 
famili? tu^ quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum .quaesumus domine ut placatus accipias. 

Ad couiplendiuiL. 

Spiritum nobis"^ domine tu^ caritatis infunde . ut quos sacra- 
mentis paschalibus satiasti . tua faci'"as"' pietate corcordes . per. 

Ad uesperos ut supra. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui peccatorum 
nostrorum pondere premimur . a cunc<^tis> malis imminenti^bu^s . 
per haec paschalia festa liberemur . per dominum. 

A d fontes. 

Concede quaesumus onmipotens deus.ut festa pas chalia [fo. 6^ 
qu? uenerando colimus . etiam uiuendo teneamus . per. 

A d sanctum atidreain. 

Deus qui populum tuum de hostis callidi seruitute liberasti . 
prices eius misericorditer respice.et aduersantes ei tua uirtute 
prosterne . per dominum. 

^FERIA .III. .\D SANCTUM PAULUM. 

Deus qui ecclesiam tuam nouo semper faetu multiplicas . 
concede tamulis tuis. ut sacramentum uiuendo teneant.quod fide 
perceperunt . per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe domine fidelium preces cum oblationibus hostiarum . 
ut per haec pi^ deuotionis officia . ad c^lestem gloriam 
transeamus . per. 

•' A)it. Aqua sapientie. Resp. Haec dies, AIL Redcmptionem. Off". Intonuit. 
Com. Si conresurrex<(istis)>. 

^ Et ideo/tf;;^''//' C w^<///^ rtfl^. sine fine dicentes. 

- memoriam .... sed et om. C. ' nobis in nobis C. 



62 ■ FERIA /v. hV ALBIS. 

Hanc igitur^ oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct^ 
famili? tu§ quam tibi offerimiis . pro his quoque quos regenerare 
dignatiis es ex aqua et spiritu sancto . tribuens /eis [fo. (^yo 
remissionem omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus 
accipias. 

Ad coviplend^un. 

Concede quaesumus omnipotens deus~ . ut paschalis perceptio 
sacramenti . continua in nostris mentibus perseueret . per. 

A d ticsperos. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui paschalis 
festiuitatis solem.nia colimus . in tua semper sanctificatione 
uiuamus. per. 

Ad fontes. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut per h^c paschaHa festa 
qu^ coHmus . deuoti in tua semper' laude uiuamus . per. 

Ad sanctum andreaui. 

Deus qui conspicis familiam tuam . omni humana uirtute 
destitui . paschaH interueniente festiuitate . tui eam brachii 
protectione custodi . per dominum. 

apERIA .nil. AD SANCTUM LAURENTIUM FORIS MURUM. 

Deus qui nos resurrectionis dominicc^ annua solemnitate 
laetificas . concey^de propitius ut per temporaHa festa qu^ [fo. 64 
agimus . peruenire ad gaudia aeterna mereamur.per dominum. 

Super oblata. 

' Sacrificia domine paschaHbus gaudiis immolamus . quibus 
ecclesia mirabiHter et pascitur^ et nutritur . per dominum. 

Hanc igitur^ oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct? 
famili^ tu^ quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es . ex aqiia et spiritu sancto tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus accipias. 

Ad couiplendum. 

Ab omni nos quaesumus domine uetustate purgatos . sacra- 
menti tui ueneranda perceptio . in nouam transferat creaturam . 
per dominum. 

^ Ant. Uenite l^enedicti. Kesp. Haec dies. AIL Dominus regnauit exultet. 
Off. Portas caeli. Com. Christus resurgens. 

^ Hanc igitur indicat tantuni O : oiii. C. - deus o»!. C. 

• in tua semper semper in tua CO. 
^ et pascitur et nasciiur C. 



FERIA V. IN A LB IS. 63 

A^ cO iiespei'os. 

Pr^sta quaesumus omnipotens dens . ut huius paschalis 
festiuitatis mirabile sacramentum . et temporalem nobis tran- 
quillitatem /tribuat . et iiitam conferat sempiternam . per [fo. 64«^ 
dominum. 

Ad foutes. 

Deus qui nos per paschalia festa laetificas . concede propitius . 
ut ea que deuote agimus . te adiuuante fideliter teneamus . per 
dominum. 

Ad sanctum andreani. 

Tribue quaesumus omnipotens deus . ut illuc tendat christian^ 
deuotionis affectus . quo tecum est nostra substantia. per dominum 
nostrum. 

^FERIA .V. AD APOSTOLOS. 

Deus qui diuersitatem gentium in confessionem tui nominis 
adunasti . da ut renatis fonte baptismatis . una sit fides mentium . 
et pietas actionum . per. 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine munera populorum tuorum pro- 
pitius . ut confessione tui nominis et baptismate renouati . 
sempiternam beatitudinem consequantur . per. 

Pr^fatio} 

/Vere dignum et iustum est aequum et salutare . te [fo. 65 
quidem omni tempore . sed in hac potissimum die gloriosius 
predicare . cum pascha nostrum immolatus est christus . Ipse 
enim uerus est agnus . qui abstulit peccata mundi ; Qui mortem 
nostram moriendo destruxit . et uitam resurgendo reparauit . 
et ideo cum angelis. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae . sed et cunctQ 
famili^ tu? quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus accipias. 

Ad coiuplenduui. 

Exaudi domine preces nostras . ut redemptionis nostrae sacro- 
sancta comertia et uit^ nobis conferaiit praesentis auxilium . et 
gaudia sempiterna concilient . per. 

* Ant. Uictricem manum. Resp. Haec dies. All. Lauda hierusalem. Off. In 
lie solempni. Coni. Populus adquisilionis. 

' Praefationem et Hanc igitur iiidicat tantutn O : oni. C. 



64 FERIA VI. IN ALBIS. 

A d iiesperos. 

/Deus qui nobis ad celebrandum paschale sacramen- [fo. 65 z/ 
turn liberiores animos pr^stitisti . doce nos et metuere quod 
irasceris . et amare quod precipis . per. 

Ad fontes. 

Da quaesumus omnipotens deus ut ecclesia tua et suorum 
firmitate membrorum . et noua semper fecunditate laetetur . per 
dominum. 

Ad sanctiiJJi andi^eam. 

Multiplica quaesumus domine fidem populi tui . ut cuius^ per 
te sumpsit initium . per te consequatur augmentum . per 
dominum. 

'^FERIA .VI. AD SANCTAM MARIAM AD MARTYRES.^ 

Omnipotens sempitern^ deus . qui paschale sacramentum in 
reconciliationis human^ foedere contulisti . da mentibus nostris . 
ut quod professione celebram''us^ . imitemur affectu'^ . per. 

Super oblata. 

Hostias quaesumus domine placatus assume . quas et pro 
renatorum expiatione peccati de/ferimus .et pro accelera- [fol. ()(y 
tione celestis auxilii . per dominum. 

Hanc igitur^ oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct^ 
famili^ tu^ quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus accipias. 

Ad coinplendiLDi. 

Respice quaesumus domine populum tuum . et quem aeternis 
dignatus es renouare mysteriis . a temporalibus culpis dignanter 
absolue . per. 

Ad ^uesyperos ad hiemsalern!' 

Deus per quem nobis et redemptio uenit et pr^statur adoptio . 
respice in opera misericordi^ tu? . ut in christo renatis . et aeterna 
tribuatur hereditas . et uera libertas . per eundem.^ 

^ Ant. Eduxit eos dominus in spe. Kesp. Ilaec dies. All. Quoniam deus 
magnus dominus. Off. Erit nobis hie dies. Com. Data est mihi omnis. 

^ ut cuius et cuius C. 

- Hiiic tititlo praciii. C immcros xciii. 

•' affectu cffcctu O, ex correctione. 

^ Hanc igitur indicat tantiini O : otn. C. 

•"' ad hierusalem in hierusalem C : oni. O. 

^ per eundem per dominum C. 



DOM. POST ALBAS. 65 

A d fontes. 

Adesto quaesumus domine famili^ tu^.et dignanter /inpende. 
ut quibus fidei gratiam contulisti . et coronam largiaris [ fo. 66v 
aeternam . per dominum. 

aSABBATUM AD SANXTUM lOIIANNEM. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui festa paschalia 
uenerando egimus . per h^c contingere ad gaudia aeterna 
mereamur . per. 

Super oblata. 

Concede quaesumus domine semper nos per h^c mysteria 
paschalia gratulari . ut continua nostrae reparationis operatio . 
perpetuae nobis fiat causa laetiti^ . per. 

Hanc igitur oblationem^ seruitutis nostrae . sed et cunct^ 
famili^ tuae . quam tibi offerimus. pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum .quaesumus domine ut placatus accipias. 

Ad coniplendiim. 

Redemptionis nostrae munere uegetati quaesumus domine . ut 
hoc perpetu^ salutis auxilium . /fides semper uera [fo. 6^ 
perficiat . per dominum. 

Ad iiesperos ad sanctani niariani? 

Deus totius conditor creature . famuios tuos quos fonte 
renouasti baptismatis . quosque gratis tu? plenitudine solidasti . 
in adoptionis sorte facias dignanter adscribi . per. 

Ad fontes. 

Deus qui multipHcas ecclesiam tuam in sobole renascentium . 
fac eam gaudere propitius . de suorum profectibus fiHorum . per. 

bDIE DOMINICO POST ALBAS. 

Frusta quaesumus omnipotens deus . ut qui paschalia festa 
peregimus . h^c te largiente moribus et uita teneamus . per. 

^ Ant. Eduxit dominus populum. Resp. Haec dies. AIL Laudate pueri. Off. 
Benedictus qui uenit. Com. Omnes qui in christo. 

^ Ant. t^uasi modo. All. ii. qiiaks uohieris. Off. Angelus domini. Com. 
Mitte manum tuam. 

' Hanc igitur indicat tantitm O, ovi. C. 

- ad sanctam mariam in sancta maria C. 

GREG. F 



66 ORATION ES PASCHALES. 

Super oblata. 

Suscipe miinera quaesumus domine exultantis ecclesi? . et cui 
causam tanti gaudii pr^stitisti . perpetuum fructum concede 
laetitiae. per dominum. 

Ad coinplendinn. 

/Quaesumus domine deus noster . ut sacrosancta [fo. Gjv 
mysteria qu^ pro reparationis nostrae munimine contulisti . et 
pr^sens nobis remedium esse facias et futurum . per dominum. 

Ad iiesperos ad sanctos cosmmn et dainianuni. 

Largire quaesumus domine fidelibus tuis indulgentiam 
placatus et pacem . ut pariter ab omnibus mundentur ofifensis . 
et secura tibi mente deseruiant . per. 

Alia oratio. 

Deus qui nos exultantibus animis . pascha tuum c^Iebrare 
tribuisti . fac nos quaesumus et temporalibus gaudere subsidiis . 
et aeternitatis effectibus gratulari . per dominum. 

ALI]^ ORATIONES PASCHALES. 

Deus qui omnes in christo renatos genus regium et sacerdotale 
fecisti . da nobis et uelle et posse quae pr^cipis . ut populo ad 
^ternitatem uocato . una sit fi/des cordium et pietas [fo. 68 
actionum . per eundem.^ 

Alia. 

Deus qui credentes in te fonte baptismatis innouasti . hanc 
renatis in christo concede custodiam . ut nullo erroris incursu . 
gratiam tu^ benedictionis amittant . per eundem.^ 

Alia. 

Deus qui pro salute mundi sacrificium paschale fecisti. 
propitiare supplicationibus nostris . ut interpellans pro nobis 
pontifex summus . nos per id quod nostri est similis reconciliet . 
per id quod tibi est ^qualis absoluat . iesus christus filius tuus 
dominus noster . qui tecum uiuit.^ 

Alia. 

Deus qui ad aeternam uitam in christi resurrectione nos reparas. 
erige nos ad consedentem in dextera tua nostrae salutis auctorem. 

o 

ut qui propter nos iudicandus aduenit . pro nobis iudicaturus 
adue/niat. iesus christus filius tuus dominus noster. qui [fo. 68i^ 
tecum.^ 

^ eundem o>fi. C. 

'^ iesus christus .... uiuit. per dominum. C. 

•' iesus christus .... qui tecum, per. C. 



OKATIONES PASCHALES. 



Alia. 



67 



Deus et reparator innocent!? et amator . dirige ad te tuorum 
corda seruorum.ut de infidelitatis tenebris liberati . numquam 
a tu? uirtutis luce discedant . per dominum. 



Alia. 



Deus qui credentes m te populos . grati? tu? largitate multipll- 
cas . respice propitius ad electionem tuam . ut qui sacramento 
baptismatis sunt renati . regni caelestis mereantur introitum per 
domnium. '^ 



Alia. 



Omnipotens sempitern? deus . qui humanam naturam supra 
prime originis reparasi dignitatem . respice pietatis tu? ineffabile 
sacramentum . et quos regenerationis mysterio innouare dignatus 
es . in his dona tua=^ perpetua gratiae protectione conserua ner 
dominum. ' ^ 

Alia. 

Omnipotens sempitern? deus.deduc nos /ad societatem Tfo 69 
caelestium gaudiorum . ut spiritu sancto renatos . regnum tuum 
facias introire . atque eo perueniat humilitas gregis . quo pr^cessit 
celsitudo pastoris . qui tecum.^ ^ n 1 v 

Alia, 

Pr?sta nobis omnipotens et misericors deus . ut in resurrectione 
^^^^^^^".ostri lesu christi . percipiamus^ ueraciter portionem . per 

Alia. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut ueterem cum suis 
ratiombus hominem deponentes . iilius conuersatione uiuamus 
ad CUIUS nos substantiam . paschalibus remediis transtulisti per 
eundem.-' ^ 

Alia. 

Depelle quaesumus^ domine conscriptum peccati lecre cyroo-ra- 
phum . quod in nobis paschali mysterio per resurrectionem "filii 
tui' uacuasti . qui tecum.^ 

^ reparas praeparas C. 

2 tua tue O. 

'^ qui tecum, per dominum. C. 

^ percipiamus /;/ cod. R seqttitur rasiira (et nos ?) 

^ per eundem. per dominum. C. 

^ quaesumus om. CO. 

' filii tui tui filii C. 

^ qui tecum per. C. 

F 2 



68 OR A riONES PASCHALES. 

Alia. 

Deub qui ad aeternam uitam in christi resur/rectione [fo. 69^» 
nos reparas . imple pietatis tu^ ineffabile sacramentum . ut cum 
in maiestate sua saluator noster aduenerit . quos fecisti baptismo 
regenerari . facias beata inmort^a"'lita'"te uestiri^ . per eundem.^ 

Alia. 

Deus humani generis conditor et redemptor . da quaesumus 
ut reparationis nostra collata subsidia . te iugiter inspirante 
sectemur. per dominum. 

Alia. 

Gaudeat domine plebs fidelis . et cum propria recolit salua- 
tionis exordia . eius promoueatur augmentis . per dominum. 

Alia. 

Deus qui renatis aqua et spiritu sancto . c^lestis regni pandis 
introitum . auge super famulos tuos gratiam quam dedisti . ut 
qui ab omnibus sunt purgati peccatis . a nullis priuentur pro- 
missis . per dominum. 

Alia. 

Fac omnipotens deus . ut qui paschalibus remedi/is [fo. 70 
innouati . similitudinem terreni parentis euasimus . ad formam 
c^lestis transferamur auctoris . qui tecum.- 

A Ha. 

Deus qui nos fecisti hodierna die paschalia festa celebrare . 
fac nos quaesumus in caelesti regno^ gaudere . per dominum. 

Alia. 

Familiam tuam quaesumus domine dextera tua perpetuo 
circumdet auxilio . ut paschali interueniente solemnitate . ab 
omni prauitate defensa . donis celestibus prosequatur . per 
dominum. 

Ad complenduin^ diebiis festis. 

Frusta quaesumus domine deus noster. ut qu? solemni c^lebra- 
mus officio . purificat^ mentis intellegentia^ consequamur . per 
dominum. 

^ eundem. om. C. 

'-' qui tecum, per dominum. C. 

•' caelesti regno caelestia regna C. 

■* complendum completum C 

^ intellegentia intellegentiam C : indulgentiam O (sed m eras.). 



NAT. S. GEORGIl. 69 

Alia} 

Caelesti lumine quaesumus domine semper et ubique nos 
pr^ueni . ut mysterium cuius nos participes esse uoluisti . et puro 
cernamus intuitu . et digno percipiamus /affectu- . per. [fo. Jov 

f^MENSE APRILI .XVIII. KALENDAS MAIAS ID EST .XIIII. DIE 
MENSIS APRILIS NATALE SANCTORUM TIBURTII ET 

UALERIANI. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui sanctorum tuorum 
tiburtii ualeriani et maximi solemnia colimus . eorum etiam 
uirtutes imitemur. per dominum. 

Super oblata. 

Hostia h^c quaesumus domine^ quam in sanctorum tuorum 
nataliciis^ recensentes ofiferimus . et uincula nostra prauitatis 
absoluat . et tu^ nobis misericordi^ dona conciliet . per. 

Ad couiple7idiiin. 

Sacro munere satiati supplices te domine deprecamur . ut quod 
debits seruitutis caelebramus officio . saluationis tu^ sentiamus 
augmentum^ . per. 

bvnil. KALENDAS MAIAS ID EST .XXIII. DIE MENSIS APRILIS 
NATALE SANCTI GEORGIL^ 

Deus qui nos beati georgii martyris tui . meritis et inter- 
cessione laetificas .con cede propitius . ut qui eius beneficia[fo. 71 
poscimus . dona tu^ grati? consequamur . per. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . et intercedente beato 
georgio martyre tuo . nos per h^c a peccatorum nostrorum 
maculis emunda . per dominum. 

Ad coviplenduin. 

Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis . intercedente beato georgio martyre tuo . tibi etiam 
■"placitis"^ moribus dignanter tribuas deseruire . per. 

• Aut. Sancti tui domine. Off. Letamini in domino. Com. Gaudete iusti. 
^ A)it. Protexisti me deus. Off. Confitebuntur. Covi. Letabitur iustus. 

• Alia. Super oblaia O. 
- affectu effectu C. 

• quaesumus domine domine quaesumus O. 
^ nataliciis natalicia C : natalicio O. 

■' augmentum augment© O. 

^ sancti g^eorgii et sancti reguli episcopi add. O. Hiiic titulo adscribit C 
mivicros xcviiii. 



70 IN LITANIA MAIORE. 

VII. KALENDAS MAIAS ID EST .XXV. DIE MENSIS APRILIS 
LAETANIA MAIORE AD SANCTUM LAURENTIUM IN LUCINAE. 

Mentem famili? tu^ quaesumus domine intercedente beato 
laurentio martyre tuo . et munere conpunctionis aperi . et largi- 
tate pietatis exaudi . per dominum. 

Ad sanctum ualentintim. 

Deus qui culpas delinquentium districte /feriendo per- [fo. J\v 
cutis . fletus quoque lugentium non recuses . ut qui pondus 
tu^ animaduersionis cognouimus . etiam pietatis gratiam sentia- 
mus . per. 

Ad pontein molbi} 

Parce domine quaesumus parce populo tuo . et nullis iam 
patiaris aduersitatibus fatigari . quos pretioso filii tui sanguine 
redemisti . qui tecum.^ 

Ad crucem. 

Deus qui culpas nostras piis uerberibus percutis . \x\? a nostris 
iniquitatibus emundes . da nobis et de uerbere tuo profic'^ere'' . et 
de tua citius consolatione gaudere . per. 

In atrio. 

Adesto domine supplicationibus nostris . et sperantes in tua 
misericordia . intercedente beato petro apostolo tuo . caelesti 
protege benignus auxilio . per dominum. 

Alia oratio in atrio 

/Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut ad te toto [fo. 72 
corde clamantes . intercedente beato petro apostolo tuo.tu? 
pietatis indulgentiam consequamur . per dominum. 

^AD MISSAM. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui in afflictione 
nostra de tua pietate confidimus . contra aduersa omnia . tua 
semper protectione muniamur. per dominum. 

Super oblata. 

Haec munera quaesumus domine^ . et uincula nostrae 
prauitatis absoluant . et tu^ nobis misericordi? dona concilient . 
per. 

'"^ Ant. Exaudiuit. All. Confitemini domino. Off. Confitebor domino. Com. 
Petite et accipietis. 

^ Molbi Olbi C. 

^ qui tecum, per. C. 

"^ ut nos add. CO. 

^ quaesumus domine domine quaesumus CO. 



T^ 



NAT. SS. PHILIPPI ET lACOBI. 71 

Ad conipleiidiun. 

Vota nostra quaesumus domine piofauore prosequere.ut dum 
dona tua in tribulatione percepimus^ . de consolatione nostra in 
tuo amore crescamus . per dominum. 

Ad complenduni. 

Pr^tende nobis domine misericordiam tuam . ut qu^ uotis 
expetimus . conuersatione tibi placita consequamur.per dominum. 

■^IIII. KALENDAS /MAIAS ID EST .XXVn<I> DIE MENSIS [fo. 'J2V 
APRILIS NATALE SANCTI UITALIS. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut intercedente beato 
uitale martyre tuo . et cunctis- aduersitatibus liberemur in 
corpore . et a prauis cogitationibus mundemur in rnente . per 
dominum. 

Super oblata. 

Accepta sit in conspectu tuo domine nostra deuotio . et eius 
nobis fiat supplicatione salutaris . pro cuius solemnitate defertur . 
per. 

Ad coniplendum. 

Refecti participatione muneris sacri quaesumus domine 
deus noster . ut cuius exsequimur cultum . sentiamus effectum . 
per. 

^^MENSE MAIO^ KALENDIS MAIIS NATALE APOSTOLORUM 

PHILIPPI ET lACOBL 

Deus qui nos annua apostolorum tuorum philippi et iacobi 
solemnitate laetificas . pr^sta quaesumus ut quorum gaudemus 
meritis instruamur exemplis . per. 

Super oblata. 

Munera domine qu? pro apostolorum /tuorum philippi et [fo. 73 
iacobi solemnitate deferimus propitius suscipe . et mala omnia 
quae meremur auerte . per. 

Ad coinplendiiui. 

Quaesumus domine salutaribus repleti mysteriis . ut quorum 
solcmnia caelebramus . eorum orationibus adiuuemur. per domi- 
num nostrum. 

* Ant. Protexisti me deus. Off. Repleti sumus. Com. Ego sum uitis. 
'' Aut. Exclamauerunt. Off'. Confitebuntur. Com. Tanto tempore. 

^ percepimus percipimus CO. 
- cunctis a cunctis CO. 
•' Mense maio om. O. 



72 NAT. SS. GORDIANI ET EPIMACHI. 

^V. NONAS MAIAS ID EST .III. DIE MENSIS MAII NATALE 
SANCTORUM ALEXANDRI EUENTII ET THEODOLI.^ 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui sanctorum tuorum 
alexandri euenti et theodoli natalicia colimus.a cunctis malis 
imminentibus eorum intercessionibus liberemur. per dominum. 

Super oblata. 

Super has quaesumus hostias domine . benedictio copiosa 
descendat . quae et sanctificationem nobis clementer operetur . et. 
de martyrum nos solemnitate laetificet . per. 

Ad coviplendiun. 

Refecti participatione muneris sacri /quaesumus [fo. jyu 
domine deus noster . ut quorum exsequimur cultum . sentiamus 
effectum . per dominum. 

PRIDIE NONAS MAIAS ID EST .VI. DIE MENSIS MAII NATALE 
SANCTI lOHANNIS ANTE PORTAM LATINAM. 

Deus qui conspicis quia nos undique mala nostra perturbant . 
pr^sta quaesumus ut beati iohannis apostoli tui . intercessio 
gloriosa nos protegat . per dominum. 

Super' oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine pr^cibusque susceptis . 
et celestibus nos munda mysteriis . et clementer exaudi . per. 

Ad complendum. 

Refecti domine pane c^lesti . ad uitam quaesumus nutriamur 
aeternam . per dominum. 

bvi. IDUS MAIAS ID EST .X. DIE MENSIS MAII NATALE 
SANCTORUM GORDIANI ET EPIMACHI. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui beatorum martyrum 
gordiani atque epimachi solemnia colimus . eorum apud te 
in/tercessionibus adiuuemur . per. [fo. 74 

Super oblata. 

Hostias tibi domine beatorum martyrum . gordiani . atque 
epimachi dicatas mentis benignus adsume.et ad perpetuum 
nobis tribue prouenire subsidium . per dominum. 

^ Ant. Clamauerunt iusti. Resp. Gloriosus deus. Off. Repleti sumus. Com. 
lustorum anime. 

^ Ant. Sancti tui domine. Resp. lustorum anime. AIL Exultabunt sancti. Off. 
Mirabilis deus. Cotn. lustorum anime. 

^ theodoli theoduli C : teodoli O. Iluic titnlo adscribit C mimeros ciii. 



NAT. S. MARIAE AD MARTYRES. 73 

Ad coinplenduni. 

Ouaesumus omnipotens deus . ut qui c^lestia alimenta perce- 
pimus . intercedentibus Sanctis tuis gordiano atque epimacho^ . 
per haec contra omnia aduersa muniarnur . per. 

m\l. IDUS MAIAS ID EST .XII. DIE MENSIS MAII NATALE 

SANCTI PANCRATIL- 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui beati pancratii mar- 
tyris tui"^ natalicia colimus . a cunctis malis imminentibus . eius 
intercessionibus liberemur . per dominum. 

Super oblata. 

Munera quaesumus domine tibi dicata sanctifica . et inter- 
cedente beato pancratio martyre tuo . per eadem nobis ^ placatus 
intende.. per. 

Ad coinplendum. 

Beati pancratii martyris tui domme interces/sione [fo. 741/ 
placatus. pr^sta quaesumus ut quae temporali celebramus actione. 
perpetua saluatione capiamus . per dominum. 

^III. IDUS MAIAS ID EST .XIII. DIE MENSIS MAII NATALE 
SANCT^ MARI^ AD MARTYRES.'^ 

Concede quaesumus omnipotens deus ad eorum nos gaudia 
aeterna pertingere . de quorum nos uirtute tribuis annua solemni- 
tate gaudere . per dominum. 

Super oblata. 

Super has quaesumus hostias domine bcnedictio copiosa 
descendat . qu^ et sanctificationem nobis clementer operetur.et de 
martyrum nos solemnitate laetificet . per. 

Ad coinplenduni. 

Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis. tibi etiam placitis moribus dignanter deseruire con- 
cedas . per. 

* Ant. Ecce oculi doniini. Resp. Clamaueiunt iusti. All. Sancti tui domine. 
Off. Confitebuntur. Com. Gaudete iusti. 

'• Ant. Terribilis est locus iste. Resp. Locus iste a deo. All. Adorabo. Off. 
Domine deus in simpl(icitate). Com. Domus mea, 

' g^ordiano atque epimacho gordiani atque epimachi C. 
- J hue titulo adscribit C nitmeros cvi. 
martyris tui /// margine cod. C scripsit maniis reccntior : beatorum martyrum 
tuorum nerei acillei et pancratii. 

* nobis nos CO. 
ad martyres et sancti seruasii add. O f/n marg. , ;nan. rcccntiori ). 



5 



74 IN ASCENSIONE DOMINI. 

^Y^ ASCENSA DOMINI.^ 
Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui hodierna die 
unio-enitum tuum redemp/torem nostrum ad caelos [fo. 75 
ascendisse credimus . ipsi quoque mente in caelestibus habitemus . 
per eundem.-^ 

Super ohlata. 
Suscipe domine munera qu? pro filii tui gloriosa ascensione 
deferimus.et concede propitius . ut a pr^sentibus penculis 
liberemur . et ad uitam perueniamus aeternam . per eundem;^ 

Praefatio. 
Vere dic^num et iustum est aequum et salutare . nos tibi semper 
etubique gratias agere . domine sancte pater omnipotens aetern? 
deus per christum dominum nostrum^ . qui post resurrectionem 
suam omnibus discipulis suis manifestus apparuit . et ipsis cer- 
nentibus est eleuatus in caelum . ut nos diuinitatis su? tribueret 
esse participes. Et ideo cum angelis et archangehs . cum thronis 
et dominationibus . cumque omni militia caelestis /exer- [to. 75^^ 
citus ymnum glori? tu? canimus sine fine dicentes/' ^ 

Communicantes« et diem sacratissimum caelebrantes quo 
dominus noster unigenitus filius tuus . unitam sibi fragilitatis 
nostrae substantiam . in glori? tu? dextera^' collocauit. bed et 
memoriam uenerantes. 

Ad complendum, 
Presta nobis quaesumus omnipotens et misericors deus . ut qu? 
uisibilibus mysteriis sumenda percepimus.inuisibili consequamur 
effectu . per. 

Aliae orationes. 
Adesto" supplicationibus nostris . ut sicut humani generis 
saluatorem consedere tecum in tua maiestate confidimus . ita 
usque ad consummationem s?culi . manere nobiscum quemad- 
modum est pollicitus sentiamus . qui tecum umit. 

a Ant. Uiri galilei. All. Ascendit deus. Item all. Dominus in sina. Off. 
Ascendit deus. Com. Psallite domino. 

1 Hoc loco inserendam esse missam in vigilia ascensionis indicant notae manus 

recentioris in cod. O. ,7 ^ ;• ., ,.^^ 

'^ per eundem ])er dominum C : eundem add. sup. hn. man. lec. 

4 nof tibi'"'* ^' . nostrum.;;.. CO. pnmiscuris: addunt tamen manibus 
recentiorikus per christum C : usque per christum dommum nostrum O. 

^ cum aneelis .... dicentes om. O : Sanctus Sanctus Sanctus add.Q. 
« ComSantes Infraction pracm. O. '' dextera dexteram C. 

^ Adesto domine add. CO. 
9 qui tecum uiuit. per C. 



OR AT. IN SAB B. PENTECOSTES, 75 

A Ha, 

Deus cuius filius in alta caelorum potenter /ascendens . [fo. j^ 
captiuitatem nostram sua duxit uirtute captiuam . tribue 
quaesumus ut dona qu? suis participibus contulit . largiatur et 
nobis . iesus christus dominus noster . qui tecum uiuit.^ 

•n'lll. KALENDAS lUNIAS ID EST .XXV. DIE MENSLS MAII 
NATALE SANCTI URBANI PAPAE. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut qui b'eati urbani martyris 
tui atque pontificis solemnia colimus.eius apud te intercessionibus 
adiuuemur . per dominum. 

Super oblata. 

Haec hostia domine quaesumus emundet nostra delicta . et^ 
sacrificium celebrandum . subditorum tibi corpora mentesque 
sanctificet . per. 

Ad coniplendum. 

Refecti participatione muneris sacri quaesumus domine deus 
noster . ut cuius exsequimur cultum . sentiamus effectum . per 
dominum. 

INCIPIUNT ORATIONES DE PENTECOSTEN DIE SABBATO 

ANTE DESCENSUM FON/TIS. [fo. 'j6v 

Lectio libri genesis^ Temptauit deus^ abraham. 

Deus qui in abrah^ famuli tui opere.humano generi oboedienti^ 
exempla praebuisti . concede nobis et nostrae uoluntatis 
prauitatem frangere . et tuorum pr^ceptorum rectitudinem in 
omnibus'' adimplere . per dominum. 

Lectio libri^ deuteronomii Et scripsit moyses canticum hoc." 

Deus qui nobis per prophetarum ora praecepisti temporalia 
relinquere . atque ad aeterna festinare . da famulis tuis . ""ut quae a 
te i"'ussa cognouimus . implere c^lesti inspiratione ualeamus . per 
dominum. 

•* Ant. Sacerdotes tui domine. Resp. Inueni dauid. All. Memento domine 
dauid. Off. Ueritas mea. Com. Fidelis seruus. 

' iesus .... uiuit. per. C. 
- et ad add. sup. I in. O (man. rcc). 
■' libri genesis genesi C. 
^ Temptauit deus Deus temptauit C. 
■' in omnibus om. C. *' libri o/n. O. 

" canticum hoc canticum O : (add. sup. lin. tnan. rec. et doc.uit filios israel. 
Cant. Attende celum). 



76 OR A T. IN SABB. PENTECOSTES, 

Lectio isai§ prophet^. Adprehendent^ septem mulieres uirum 

unum.~ 

Deus qui nos ad celebrandam festiuitatem utriusque testamenti 
paginis instmis . /da nobis intellegere misericordiam tuam. [fo. jy 
ut ex perceptione praesentium munerum . firma sit expectatio 
futurorum . per dominum. 

Lectio hieremiae prophetae. Audi israhel mandata uitae. 

Deus incommutabilis uirtus et lumen aeternum . respice 
propitius ad totius ecclesi^ mirabile sacramentum . et da famulis 
tuis ut hoc quod deuote agimus . etiam rectitudine uit^ teneamus . 
per. 

Oratio de psalino xli. Sicut ceruus desiderat ad fontes aquarum. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui solemnitatem 
dono" spiritus sancti colimus . caelestibus desideriis accensi . 
fontem uit^ sitiamus . per dominum nostrum iesum christum 
filium tuum qui tecum uiuit et regnat deus in unitate eiusdem 
spiritus sancti . per omnia.^ 

Aliae orationes. 

Omnipotens sempiterne deus . qui pascha /le sacra- [fo. Jjv 
mentum quinquaginta dierum uoluisti m}'sterio contineri . pr^sta 
ut gentium facta dispersio diuisione linguarum . ad unam 
confessionem tui nominis caelesti munere congregetur' . 
per dominum. 

Deus qui sacramento festiuitatis hodiern^.uniuersam ecclesiam 
tuam in omni gente et natione sanctificas . in totam mundi 
latitudinem spiritus tui dona diffunde . per dominum nostrum 
iesum christum filium tuum qui tecum uiuit et regnat deus in 
unitate eiusdem spiritus sancti . per omnia saecula.^ 

Annue misericors deus . ut qui diuina pr^cepta uiolando a 
paradisi felicitate decidimus . ad aetern^ beatitudinis redeam'^us^ 
accessum . per tuorum custodia<m> mandatorum . per dominum. 

Da nobis quaesumus domine per gratiam spiritus sancti . 
nouam /tui paracliti spiritalis obseruanti^ disciplinam . ut [fo. 78 

^ Adprehendent Et adprehendent C. 

- mulieres uirum unum mulieres unum hominem C : oni. O (add. in niai-g. ma):, 
rec. Cant. Vinea). 

■' dono ita RCO priniis can's : doni ex correctione habent R et O. 

■* per dominum .... omnia per dnm C : in unitate spiritus sancti. per . O pr. 
man. : per ante in et eiusdem a)ite spiritus addidit mantis recentior. In inargine 
etiam addifnr, alia manu, Inde agatur sicut in uigilia sanctum pasche. 

•^ congregetur congregentur C. 

" nostrum .... saecula om. C : p)-o qui tecum .... saecula tantiim eiusdem 
ponit O. 



IN SABB. PENTECOSTES AD MISSAM. n 

mentes nostras^ sacro purificante ieiunio . cunctis reddantur eius 
muneribus aptiores . per dominum in unitate eiusdem.- 

aORATIONES AD MISSAM IN SABBATO PENTECOSTEN POST 

ASCENSUM FONTIS. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut claritatis tu^ super nos 
splendor effulgeat . et lux tu^ lucis corda eorum qui per gratiam 
tuam renati sunt . sancti spiritus inlustratione confirmet . per 
dominum nostrum iesum christum^ in unitate eiusdem.^ 

Super oblata. 

Munera domine quaesumus oblata sanctifica . et corda nostra 
sancti spiritus inlustratione emunda . per dominum nostrum-^ In 
unitate eiusdem.^ 

Pj'aefatio. 

Vere dignum'' aequum et salutare . nos tibi semper et ubique 
gratias agere . domine sancte pater omnipotens aeterne deus . per 
christum dominum nostrum . qui ascendens super omnes caelos . 
/sedensque ad dexteram tuam . promissum spiritum [fo. y%v 
sanctum hodierna die in filios adoptionis effudit : Quapropter 
profusis gaudiis . totus in orbe*^ terrarum mundus exultat . sed et 
supern^ uirtutes atque angelic? potestates . ymnum glori? tu? 
concinunt sine fine dicentes.^ 

Communicantes et diem sacratissimum pentecosten celebrantes^^. 
quo spiritus sanctus apostolis innumeris linguis apparuit^^ .sed et 
memoriam. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct? 
famili? tu? . quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . tribuens eis remissionem 
omnium peccatorum . quaesumus domine ut placatus accipias. 

^ Ant. Letania. All. Confitemini deo. Tract. Laudate dominum. Off. Emitte 
spiritum. Com. Ultimo festiuitatis. 

^ nostras nrie O. 

^ dominum in unitate eiusdem oin. CO. 
' per .... christum om. O. 
* nostrum .... eiusdem om. C. 
^ per .... nostrum om. O. 
•* nostrum .... eiusdem om. C. 
' dignum ct iustum est add. C. 
^ orbe orbem C. 
^ dicentes sancius add. O. 

^^ celebrantes praeuenientes O man. tec. super rasuram. 

" apostolis .... apparuit apostolis (os ex corr.) plebemque credentium 
praesentia suae maiestatis impleuit O. 



78 IN DIE PENTECOSTES. 

Ad coiuplenduni, 

Sancti spiritus domine corda nostra mundet infusio .et sui roris 
intima aspersione fecundet . /per dominum in unitate [fo. 79 
eiusdem spiritus sancti . per omnia.^ 

^DIE DOMINICO AD SANCTUM PETRUM. 

Deus qui hodierna die corda fidelium sancti spiritus inlustratione 
docuisti.da nobis in eodem spiritu recta sapere.et de eius semper- 
consolatione gaudere . per dominum nostrum iesum christum 
filium tuum qui tecum uiuit et regnat deus in unitate eiusdem 
spiritus sancti . per omnia s^cula saeculorum.^ 

Super oblata. 

Munera domine quaesumus oblata sanctifica . et corda nostra 
sancti spiritus inlustratione emunda . per dominum in unitate 
eiusdem spiritus sancti . per omnia saecula saeculorum."^ 

Praefatio, 

Vere dignum-^ aequum et salutare . nos tibi semper et ubique 
gratias agere . domine sancte pater omnipotens aetern^ deus . per 
christum dominum nostrum . qui ascendens super omnes caelos . 
sedensque a<d^ dexteram tuam . promissum /spiritum [fo. jgv 
sanctum hodierna die in filios adoptionis effudit . quapropter 
profusis gaudiis totus in orbe^ terrarum mundus exultat . sed et 
supern^ uirtutes atque angelic^ potestates . ymnum glori^ tu^ 
concinunt sine fine dicentes.''' 

Communicantes et diem sacratissimum pentecosten cele- 
brantes . quo spiritus sanctus apostolis innumeris linguis apparuit . 
sed et memoriam. 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae . sed et cunct^ 
famili^ tu? quam tibi offerimus . pro his quoque quos regenerare 
dignatus es ex aqua et spiritu sancto . '^tribuens^ eis remissionem 
omnium peccatorum . quaesumus. 

^ Ant. Spiritus domini repleuit. AIL Emitte spiritum tuum. Item all. Spiritus 
domini repleuit. Off. Confirma hoc deus. Co)ii. Faclus est repente. 

^ in unitate .... omnia ojh. C : spiritus .... omnia om. O. 
- semper om. C. 

•^ gaudere .... saeculorum gaudere. per. C : gaudere. (per man. rec. add.) in 
unitate eiusdem. O. 

^ dominum .... saeculorum om. C : eiusdem .... saeculorum otn. O. 
'^ dignum et iustum est add. C. I 

^ orbe orbem C, sed m eras. 
■^ dicentes sanctus. add. CO. 



FER, IV. POST PENTECOSTEN. 79 

Ad complendum. 

Sancti spiritus domine corda nostra mundet infusio.et sui roris 
intima aspersione fecundet . per dominum in unitate eiusdem.^ 

'VfERIA .11. AD UINCULA. [fo. 80 

Deus qui apostolis tuis sanctum dedisti spiritum . concede plebi 
tu? pi^ petitionis efifectum . ut quibus dedisti fidem largiaris et 
pacem . per dominum nostrum in unitate eiusdem.~ 

Super oblata. 

Propitius domine quaesumus . h^c dona sanctifica . et hosti^ 
spiritalis oblatione suscepta . nosmetipsos tibi perfice munus 
aeternum . per. 

Ad coviplendum. 

Adesto domine quaesumus populo tuo . et quern mysteriis 
caelestibus imbuisti . ab hostium furore defende . per dominum, 

bpERIA .III. AD SANCTAM ANASTASIAM. 

Adsit nobis domine quaesumus uirtus spiritus sancti . qu^^ et 
corda nostra clementer expurget . et ab omnibus tueatur aduersis . 
per dominum in unitate eiusdem.^ 

Super oblata. 

Purificet nos domine quaesumus muneris pr^sentis oblatio . et* 
dignos^ sacra participatione /perficiat . per. [fo. Zov 

Ad coDiplendtiui. 

Mentes nostras quaesumus domine . spiritus sanctus diuinis 
reparet sacramentis . quia ipse est remissio omnium peccatorum . 
per dominum in unitate.^ 

CPERIA .1111. AD SANCTAM MARIAM MAIOREM. 

Mentes nostras quaesumus domine paraclitus qui a te 
procedit inluminet . et inducat in omnem sicut tuus promisit filius 
ueritatem . qui tecum uiuit eiusdem spiritus sancti^ . per. 

'■* Ant. Cibauit eos. All. it. quales uolneris. Off. Intonuit. Com. Spiritus 
sanctus docebit uos. 

^ Ant. Accipite iocund(itatem). All. it. quales tioluer{is.) Off. Portas caeli. 
Cotn. Spiritus qui a patre. 

<= Ant. Deus dum egredi<eris>. All. ii. Off. Meditabor. Cotn. Pacem meam. 

^ dominum .... eiusdem. om. C. 

- per .... eiusdem per C : per {add. man. rec), in unitate eiusdem O. 

■'• qu? qui C. 

-• et ut CO. 

^ dignos nos add. (sup. lin. man. rec.) O. 

•' dominum in unitate om. CO. 

' qui .... sancti om. C : spiritus sancti om. O. 



So SABB. IN XIL LECTIONIBUS. 

Alia. 

Pr^sta quaesumus omnipotens et misericors deus . ut spiritus 
sanctus adueniens . templum nos glori^ suae dignanter habitando 
perficiat . per dominum in imitate eiusdem spiritus sancti . per.^ 

Super oblata. 

Accipe quaesumus domine munus oblatum et dignanter 
operare.ut quod mysteriis agimus.piis '"a''ffectibus^ c^lebremus . 
per dominum. 

Ad coinplenduin. 

Sumentes domine c^lestia sacramenta quaesumus clementiam 
tuam ut quod temporali/ter gerimus . aeternis gaudiis [fo. 8i 
consequamur . per dominum. 

apERIA .VI. AD APOSTOLOS. 

Da quaesumus ecclesi^ tu^ misericors deus . ut sancto spiritu" 
congregata . hostili nullatenus incursione turbetur . per dominum 
in unita''te eiusdem. "^^ 

Super oblata. 

Sacrificia domine tuis oblata conspectibus . ignis ille diuinus 
adsumat.qui discipulorum christi tui.per sanctum spiritum^ corda 
succendit . per eundem '"eiusdem.'^^ 

Ad complendum. 

Sumpsimus domine sacri dona mysterii . humiliter depr^cantes 
ut qu^ in tui commemoratione nos facere pr^cepisti . in nostrae 
proficiant infirmitatis auxilium . per dominum. 

bSABBATUM IN XII. LECTIONES MENSE ^QUARTO.'^ 

Mentibus nostris quaesumus^ domine spiritum sanctum 
benignus infunde . cuius et sapientia conditi sumus . et prouidentia 
gubernamur . per dominum in unitate '"eiusdem."'^ 

a Ant. Repleatur os meum. All. ii. Off. Lauda anima. Com. Spiritus ubi 
uult. 

^' Ant. Caritas dei. Kesp. iiii. et tractiis L(audate). Off. Domine deus salutis. 
Com. Non uos relinquam. 

^ dominum .... per om. C : in unitate O. 
- affectibus effectibus CO. 
•' sancto spiritu spiritu sancto O. 

^ per .... eiusdem. per. CO, (in unit. add. in O ma)i. rec). 
•'' sanctum spiritum spiritum sanctum O. 
^ eundem eiusdem om. C : eiusdem om. O. 
' I/nic iitiilo praem. C niimeros cxvii. 
quaesumus om. CO. 



'■^ dominum .... eiusdem om. C. 



DOM. F0S7 PENTECOSTEN. 8i 

Alia. 
/Illo nos igne quaesumus domine spiritus sanctus [fo. %iv 
inflammet . quern dominus noster iesus christus misit in terram . 
et uoluit uehementer accendi . qui tecum uiuit.^ 

Alia. 

Deus qui ad animarum medellam ieiunii deuotione castigari 
corpora pr^cepisti . concede nobis- propitius . et mente et corpore 
semper tibi esse deuotos . jDer dominum. 

Alia. 
Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut salutaribus ieiuniis 
eruditi.ab omnibus etiam uitiis abstinentes . propitiationem tuam 
facilius impetremus" . per dominum. 

A Ha. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . sic nos ab epulis carnali- 
bus abstinere . ut a uitiis ingruentibus'* pariter ieiunemus . per 
dominum. 

Alia. 

Deus qui tribus pueris mitigasti flammas ignium . concede 
propitius ut nos famulos tuos non exur'^at'' flamma uitiorum . per. 

Super oblata. 

Vt accepta tibi sint domine nostra ieiunia /pr^sta nobis [fo. 82 
quaesumus . huius munere sacramenti . purificatum tibi pectus 
offerre^ . per. 

Ad coinpleiidinn. 

Pr(^beant nobis domine diuinum tua sancta feruorem . quo 
eorum pariter et actu delectemur et fructu . per dominum. 

DIE DOMINICO UACAT.6 

Deprecationem nostram quaesumus domine benignus exaudi . 
et quibus supplicandi pr^stas affectum . tribue defensionis 
auxilium . per dominum. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . ut tui nobis unigeniti corpus 
et sanguis fiant" . per eundem.^ 

^ qui tecum uiuit. per. C. 
- nobis nos O. 

•' impetremus impetremur C. 
^ ingruentibus inruentibus CO. 
•' offerre offerri O. 

•^ Hiiic tiiiilo pracvi. C iiunieros cxviii. 
" fiant fiat C. 
'^ eundem om. C. 
GREG. G 



82 NAT. SS. MARCELLINI ET PETRI. 

Ad complendinn. 

Haec nos communio domine purget a crimine . et caelestis 
remedii^ faciat esse consortes . per dominum. 

MENSE lUNIO KALENDIS lUNIIS DEDICATIO NATALLS^ 
SANCTI NICOMEDIS. 

Deus qui nos beati nicomedis martyris tui mentis et inter- 
cessione laetificas . concede propitius ut qui eius beneficia 
poscimus . /dona^ tuae gratis consequamur . per. [fo. 82z/ 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . et intercedente beato nico- 
mede martyre tuo . nos per haec a peccatorum nostrorum maculis 
emunda . per dominum. 

Ad complendinn. 

Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis . intercedente beato nicomede martyre tuo . tibi etiam 
placitis moribus dignanter tribuas deseruire . per. 

^IIII. NONAS^ lUNIAS ID EST .II. DIE MENSIS lUNIL NATALE 
SANCTORUM MARCELLINI ET PETRL 

Deus qui nos annua beatorum marcellini et petri martyrum 
tuorum solemnitate laetificas . pr^sta quaesumus ut quorum 
gaudemus meritis . prouocemur exemplis . per. 

Stiper oblata. 

Hostia haec quaesumus domine quam in^'^ sanctorum tuorum 
nataliciis^ recensentes offerimus . et uincula nostra prauitatis 
ab/soluat . et tu^ nobis misericordi^ dona conciliet . [fo. Z^ 
per . dominum. 

Ad coniplenduni. 

Sacro munere satiati supplices te domine deprecamur . ut 
quod debits seruitutis c(^lebramus officio . saluationis tu? 
sentiamus augmentum'^ . per dominum. 

^ Ant. Clamauer(unt). Resp. Clamauei(unt). All. Sancti tui domine. Off. 
Letamini in. Com. lustorum ani(me). 

^ caelestis remedii cglestibus remediis C. 
"^ natalis oni. C. : basilicg O. 
^ dona dono O. 

^ nil. nonas III. nonas C. '' in om. O. 

^ nataliciis natalicia C : natalitia O, sed naiaViho />t'r cor r. 
• "' augmentum augmcnto O {sed ex corr.). 



VIG. S. lOANNIS BAPTISTAE. 83 

axiIII. KALENDAS lULIAS^ ID EST .XVIII. DIE MENSIS lUNII 
NATALE SANCTORUM MARCI ET MARCELLIANI. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui sanctorum marci 
et marcelliani natalicia colimus . a cunctis malis imminentibus 
eorum intercessione^ liberemur . per dominum. 

Super oblata, 

Munera domine tibi dicata sanctifica . et intercedentibus beato 
marco . et marcelliano . per eadem nos placatus intende . per. 

Ad complendiun. 

Salutaris tui domine munere satiati supplices exoramus . ut 
quorum laetamur gustu . renouemur effectu . per dominum nos- 
trum. 

bxill. KALENDAS lULIAS ID EST .XVIIII. DIE MENSIS lUNII 
/NATALE SANCTORUM PROTASI ET GERUASII.'^ [fo. 83^» 

Deus qui nos annua sanctorum tuorum^ protasi et geruasii^ 
solemnitate laetificas . concede propitius . ut quorum gaudemus 
meritis . accendamur exemplis . per dominum. 

Super oblata. 

Oblatis quaesumus domine placare muneribus . et interceden- 
tibus Sanctis tuis . a cunctis nos defende periculis . per dominum. 

Ad complenduvi. 

Haec nos communio domine purget a crimine . et interceden- 
tibus Sanctis tuis . caelestis remedii' faciat esse consortes . per 
dominum. 

^VIIII. KALENDAS lULIAS ID EST .XXIIL DIE MENSIS lUNII 
UIGILIA SANCTI lOHANNIS BAPTISTAE. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut familia tua per uiam 
salutis incedat.et beati iohannis praecursoris ortamenta sectando . 
ad eum quem prgdixit secura perueniat. dominum nostrum iesum 
christum . qui tecum.^ 

"^ Ant. Salus autem iustoium, Resp. lustorum anime. Off. Anima nostra. 
Com. Amen dico nobis quod uni ex minimis. 

'' Ant. Loquetur dominus. Resp. Gloriosus deus. Off'. Letamini, Com. 
Posuerunt mortalia. 

"= Ant. Ne timeas zacharias. Resp. Fuit homo. Off. Gloria ct honore. Com. 
Magna est gloria. 

' Julias iuii (J. 

" intercessione intercessionibus O. 

' protasi et geruasii geruasii et protasii O : protasii et geruasii C. 
' tuorum oni. O. '' caelestis remedii caelestibus remediis C. 

dominum .... tecum, per. C : dominum O. 

G 2 



84 NAT. S. lOANNIS B APT! STAR. 

Super oblata. 

/Munera domine oblata sanctifica . et intercedente beato [fo. 84 
iohanne baptista . nos per haec a peccatorum nostrorum maculis 
emunda . per. 

Ad couiplenduni. 

Beati iohannis baptist^ nos domine pr^clara commitetur 
oratio . et quern venturum esse pr^dixit . poscat nobis fauere 
placatum . dominum nostrum iesum christum qui tecum.^ 

VIII. KALENDAS lULIAS ID EST .XXIIII. DIE MENSIS lUNII 
NATALE SANCTI IOHANNIS BAPTISTAE.^ 
''^IN PRIMA MISSA. 

Concede quaesumus omnipotens deus.ut qui beati iohannis 
baptist^ solemnia colimus . eius apud te intercessione munia- 
mur . per. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . et intercedente beato 
iohanne baptista . nos per h^c a peccatorum nostrorum maculis 
emunda . per dominum. 

Ad complendiiin. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui c^lestia alimenta 
percepimus. intercedente beato /iohanne baptista. per h^c [fo. 841; 
contra omnia aduersa muniamur.per dominum. 

biTEM ALIA.^ 

Deus qui pr^sentem diem honorabilem nobis in beati iohannis 
natiuitate fecisti . da populis tuis spiritalium gratiam gaudiorum . 
et omnium fidelium mentes . dirige in uiam salutis aetern? . per. 

Super oblata. 

Tua domine muneribus altaria cumulamus.illius natiuitate<^m^ 
honore debito celebrantes . qui saluatorem mundi et cecinit ad- 
futurum et adesse monstrauit. dominum nostrum iesum christum 
qui tecum."* 

^ Ant. lustus ut palma. Rcsp. lustus ut palma. Off. In uirtute tua domine. 
Com. Posuisti domine. 

^ Ant. De uentre matiis. Resp. Priusquam foimarem. All. Beatus uir. Off. 
lustus ut palma. Co}n. Tu puer propheta. 

^ dominum .... tecum uiuit add. O : per dominum nostrum iesum christum . C. 

'" baptistae oni. C. 

•' Item alia, missa add. O : Item ad missas C. 

^ dominum .... tecum, per. C : dominum nostrum O. 



NAT. SS. lOANNIS ET PAUL/. 85 

Ad couiplefiduin. 

Sumat ecclesia tua deus beati iohannis baptist^ generatione 
laetitiam . per quern suae regenerationis cognouit auctorem . 
dominum nostrum iesum christum filium tuum qui tecum.^ 

Ad tiesperos. 

Deus qui nos beati iohannis baptist? concedis natalicio- perfrui . 
eius nos tribue /meritis adiuuari . per dominum. [fo. 85 

A d fontes. 

Omnipotens sempiterne deus da cordibus nostris illam tuarum 
rectitudinem semitarum . quam beati iohannis baptist? in deserto 
uox clamantis edocuit . per. 

ALIAE ORATIOXES. 

Deus qui conspicis quia nos undique mala nostra contristant . 
per precursorem gaudii corda nostra laetifica . per dominum. 

Alia. 

Da quaesumus omnipotens deus . intra^ sancta^e)> ecclesi? 
uterum constitutes. eo nos spiritu ab iniquitate nostra iustificari^ . 
quo beatum iohannem intra uiscera materna docuisti . per. 

Alia. 

Deus qui nos annua beati iohannis baptist? solemnia fre- 
quentare concedis . pr?sta quaesumus ut et deuotis eadem menti- 
bus celebremus . et eius patrocinio promerente . plenae capiamus 
securitatis augmentum . per. 

A Ha. 

Omnipotens et misericors deus. qui beatum iohan/nem [fo. 85^; 
baptistam tua prouidentia destinasti . ut perfectam plebem christo 
domino pr?pararet . da quaesumus ut familia tua huius interces- 
sione pr?conis . et a peccatis omnibus exuatur . et ad eum quem 
prophetauit peruenire mereatur . iesum christum fiHum tuum.^ 

avi. KALENDAS lULIAS ID EST .XXVII.^ DIE MENSIS lUNII 
NATALE SANCTORUM IOHANNIS ET PAULI. 

Quaesumus omnipotens deus . ut nos geminata laetitia 

* Ant. Multe tribulation(es). Resp. Ecce quam bonum. All. Gaudete iusti. 
Off. Gloriabuntur. Com. Et si coram homin(ibus). 

' dominum .... tecum, per. C : dominum nostrum O. 

- natalicio natalicia C. 

" intra ut intra O. 

"• iustificari iustifica C. 

' iesum .... tuum. per. C. 

•' VI kal XXVII. sic RO : V kal XXVI. C. 



86 VI G ILIA S. PETRI. 

hodierna''e fe"^stiuitatis excipiat . quae de beatorum iohannis et 
pauli glorificatione procedit . quos eadem fides et passio . uere 
fecit esse germanos . per. 

Super oblata. 

Hostias tibi <domine^ sanctorum martyrum tuorum iohannis 
et pauli dicatas meritis benignus adsume . et ad perpetuum nobis 
tribue provenire subsidium . per. 

Ad coinplendum. 

Sumpsimus domine sanctorum tuorum solem/nia c^le- [fo. 86 
brantes c^lestia sacramenta . presta quaesumus ut quod tem- 
poraliter gerimus . aeternis gaudiis consequamur . per. 

IIII. KALENDAS lULIAS ID EST .XXVIII. DIE MENSIS lUXII 
NATALE SANCTI LEONIS PAPlg. 

Deus qui beatum '"leonem pontificem sanctorum tuorum^ 
meritis quoaequasti . concede propitius ut qui commemorationis 
eius festa percolimus . uit^ quoque imitemur exempla . per 
dominum. 

Super oblata. 

Annue nobis domine ut anim^ famuli tui leonis^ haec prosit 
oblatio . quam'~ immolando totius mundi tribuisti relaxari 
delicta . per. 

Ad complendinii. 

Deus qui anim^ famuli tui leonis aetern^ beatitudinis premia 
contulisti . concede propitius ut qui peccatorum nostrorum 
pondere pr^mimur . eius apud te precibus subleuemur . per 
dominum. 

-'^IIII. KALENDAS lULIAS ID EST .XXVIII. DIE MENSIS lUNII^ 
UIGILIA /SANCTI PETRI* ORATIO AD MISSAM.^ [fo. Z6v 

Praesta quaesumus omnipotens deus . ut nullis nos permittas 
perturbationibus concuti . quos in apostolic^ confessionis petra^ 
solidasti . per. 

Super oblata. 

Munus populi tui domine quaesumus apostolica intercessione 
sanctifica . nosque a peccatorum nostrorum maculis emunda . per. 

^ Ant. Dicit dominus petro. Resp. In omnem terram. Off. Mihi autem nimis. 
Cojii. Tu es petrus. 

' leonis leoni C. 

- quam quern C. 

^ IIII. kalendas .... iunii. Item eodem die O. 

^ petri apostoli add. O. 

'" missam missas C. 

*" petra in ma7'gine additum^ alia nianu, habet O. 



NAT. S. PETRI. 87 

Pracfatio. 

Vere dignum^ aequum et salutare . te domine suppliciter 
exorare ut gregem tuum pastor aetern^ non deseras . sed per 
beatos apostolos tuos continua protectione custodias . ut hisdem 
rectoribus gubernetur . quos operis tui uicarios eidem contulisti 
pr^esse pastores.et ideo cum angelis et archangelis cum thronis 
et dominationibus cumque omni militia c^lestis exercitus . 
ymnum glori^ tu^ canimus sine fine dicentes.- 

Ad coinplenduni. 

/Ouos c^lesti domine alimento satiasti apostolicis [fo. Zj 
intercessionibus ab omni aduersitate custodi . per dominum. 

AD UIGILIAS IN^ NOCTE. 

Deus qui ecclesiam tuam apostoli tui petri fide et nomine 
consccrasti . quique beatum illi paulum ad pr^dicandam^ gentibus 
gloriam tuam^ sociare dignatus es . concede ut omnes qui ad 
apostolorum tuorum solemnia couuenerunt . spiritali remunera- 
tione ditentur . per. 

'^III. KALENDAS lULIAS ID EST .XXVIIII. DIE MENSIS lUNII 
NATALE SANCTI PETRI.^ 

Deus qui hodiernam diem apostolorum tuorum petri et pauli 
martyrio consecrasti . da ecclesi^ tu^ eorum in omnibus sequi 
pr(^ceptum . per quos religionis sumpsit exordium . per. 

Super oblata. 

/Hostias domine quas nomini tuo sacrandas offerimus. [fo. S/z^ 
apostolica prosequatur oratio . per quam nos expiari tribuis et 
defendi . per dominum. 

Prae^dytio. 

Vere dignum~ aequum et salutare . te domine suppliciter 
exorare. ut gregem tuum pastor aetern^ non deseras. sed per 
beatos apostolos tuos continua protectione custodias . ut hisdem 
rectoribus gubernetur . quos operis tui uicarios eidem contulisti 

^ Ant. Nunc scio uere. Resp. Constitues eos. All. Nimis honorati sunt. Off. 
Constitues eos. Codi. Simon iohannis. 

' dignum et iustum est add. C. 

- cum ang^elis .... dicentes oni. O. 

•' in oni. C 

^ pr^dicandam praedicandum C : praedicandam O, iibi stquitur rasura (? in). 

■' g^loriam tuam su/>. ras. script, in cod. O, nt vidctiir non prima manii. 

" Hiiic titnlo pracin. C numeros cxxviiii. 

" dignum et iustum est add. C. 



88 NAT. S. PAUL/. 

pr^esse pastores.et ideo cum angelis et archangelis . cum thronis 
et dominationibus Cumque omni militia celestis exercitus . 
ymnum glori^ tu^ canimus sine fine dicentes.^ 

Ad coinplendum, 

Quos c^lesti domine alimento satiasti . apostolicis interces- 
sionibus ab omni aduersitate custodi . per. 

Ad it^ esperos? 

/Deus qui apostolo petro conlatis clauibus regni celestis. [fo. 88 
ligandi atque soluendi pontificium tradidisti . concede ut inter- 
cessionis eius auxilio . a peccatorum nostrorum nexibus libere- 
mur . per. 

Alia oratio. 

Omnipotens sempiterne deus . qui ecclesiam tuam in apostolica 
soliditate fundatam . ab infernorum eruis^ terrore portarum . 
pr^sta ut in tua ueritate persistens . nulla recipiat consortia 
perfidorum . per. 

Alia. 

Familiam tuam domine propitius intuere . et apostolicis 
defende pr^sidiis . ut eorum pr^cibus gubernetur . quibus nititur 
te constituente principibus . per. 

Alia. 

Exaudi nos deus salutaris noster .et apostolorum tuorum nos 
tuere pr^sidiis . quorum^ donasti fideles esse doctrinis . per. 

Alia. 

Protege domine populum tuum . et aposto/<^lo^rum [fo. 88z^ 
patrocinio confidentem'' perpetua defensione conserua . per. 

Alia. 

Esto domine plebi tu^ sanctificator et custos . ut apostolicis 
munita pr^sidiis . et conuersatione tibi placeat . et secura 
deseruiat.per dominum. 

apRIDIE KALENDAS lULIAS ID EST .XXX. DIE MENSIS lUNII 

NATALE SANCTI PAULI. 

Deus qui multitudinem gentium beati pauli apostoli prc^di- 
catione docuisti . da nobis quaesumus ut cuius natalicia colimus . 
eius apud te patrocinia sentiamus . per. 

^ Ant. Scio cui credidi. Resp. Qui operatus es<(t)> petro. All. Gaudete iusti. 
Off. Mihi autem nimis. Com. Amen dico nobis quod uos. 

^ cum angelis .... dicentes om. O. 

" eruis crues C. 

^ quorum ct eorum quorum O. 

^ confidentem confidentes/m^.r scriptiun fuisse videttir in cod. R. 



NAl. SS. PROCESSI ET MARTINIANL 89 

Super oblata. 

Ecclesi^ tu^ quaesumus domine prices et hostias . apostolica 
commendet oratio . ut quod pro illorum gloria celebramus . nobis 
prosit ad ueniam . per. 

Ad coviplendtim. 

Perceptis domine sacramentis beatis apostolis interuenientibus 
depr^camur . ut qu^ pro illorum celebrata sunt /gloria . [fo. 89 
nobis proficiant ad medellam . per. 

am OCTABAS APOSTOLORUM.^ 

Deus cuius dextera beatum petrum ambulantem in fluctibus 
ne mergeretur erexit . et coapostolum eius paulum tertio- nau- 
fragantem de profundo pelagi liberauit . exaudi nos propitius . et 
concede ut amborum mentis aeternitatis"^ gloriam consequamur . 
per dominum. 

Super oblata. 

Offerimus tibi domine^ preces et munera . qu^ ut tuo sint digna 
conspectui'"' . apostolorum tuorum quaesumus^ precibus adiuue- 
mur . per. 

Ad cojuplenduni. 

Protege domine populum tuum . et apostolorum tuorum patro- 
cinio confidentem . perpetua defensione conserua . per. 

bMENSE lULIO" .VI. NONAS lULIAS ID EST DIE .II. MENSIS 
lULII^ NATALE SANCTORUM PROCESSI ET MARTINIANL 

Deus qui nos sanctorum tuorum processi et /martiniani [fo. 89^ 
confessionibus gloriosis circumdas et protegis .da nobis et eorum 
imitatione proficere . et intercessione gaudere . per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe domine preces et munera . qu(^ ut tuo sint digna con- 
spectui^ . sanctorum tuorum precibus adiuuemur^ . per. 

^ Ant. Sapientiam sanctorum. Resp. lustorum anime. All. Sancti tui domine. 
Off. Exultabunt sancti. Com. lustorum anime. 

^ Ant. ludicant sancti gentes, Resp. Exultabunt sancti. Off. Gloriabuntur. 
CojH. Anima nostra. 

^ Apostolorum ad sanctum petrum add. CO. 

- tertio tertium C. 

^ aeternitatis aeternae trinitatis C, et forsan O prima iiianii. 

^ domine (|uaesumus add. C. 

^ conspectui conspectu O. 

^ quaesumus om. C. 

" mense iulio om. O. 

^ mensis iulii m supscripto C. 

" adiuuemur adiuueniur C. 



90 NAT. SS. FEU CIS, SIMPLICII, FAUSTINI ET BEATRICIS. 

Ad coniplenduni. 

Corporis sacri et pretiosi sanguinis repleti libamine quaesumus 
domine deus noster . ut quod pia deuotione gerimus . certa 
redemptione capiamus . per dominum. 

-'^VI. IDUS lULIAS ID EST .X. DIE MENSIS <IULII> NATALE 

SEPTEM FKATRUM. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui gloriosos martyres 
fortes in sua confessione cognouimus . pios apud te in nostra 
intercessione sentiamus . per dominum. 

Super oblata. 

Sacrificiis pr^sentibus domine quaesumus intende placatus . et 
intercedentibus Sanctis /tuis deuotioni nostrae proficiant [fo. 90 
et saluti . per. 

Ad coinplenduin. 

Quaesumus omnipotens deus^ . ut illius salutaris capiamus 
effectum . cuius per h^c mysteria pignus accepimus . per 
dominum. 

'^IIII. KALENDAS AGUSTAS ID EST .XXVIII<I>. DIE MENSIS 
lULII NATALE SANCTORUM FELICIS SIMPLICII FAUSTINI 

ET BEATRICIS. 

Infirmitatem nostram respice omnipotens deus.et quia pondus 
propria actionis grauat . beati felicis martyris tui atque pontificis 
intercessio gloriosa nos protegat . per. 

Super oblata. 

Accepta sit in conspectu tuo domine nostra deuotio . et eius 
nobis fiat supplicatione salutaris . pro cuius solemnitate defer- 
tur . per. 

Ad coniplenduni.^ 

Spiritum nobis^ domine tu^ caritatis infunde . ut quos uno 
c^lesti pane satiasti . intercedente beato felice martyre tuo . tua 
facias pietate Concordes . per. 

^ A)if. Laudate pueri dominum. Kesp. Uindica domine. Off'. Anima nostra. 
Com. (^uicumqiie fecerit. 

'' Ant. Saceidotes eius. Kesp. Sacerdotes eius. All. Inueni dauid. Off'. 
Letamini in domino. Com. lustorum anime. 

^ omnipotens deus domine O. 
- ad complendum Post com. O. 
"^ nobis in nobis C. 



NAT. S. STEPHANI EPISCOPI. 91 

^'^III. KALENDAS AGUSTAS ID EST .XXX. DIE MEXSIS lULII 

XATALE /SAXCTORUM ABDOX ET SEXXES.^ [fo. gOV 

Deusqui Sanctis tuis abdon et sennen a'"d"' hanc gloriam ueniendi 
copiosum munus gratis contulisti . da famulis tuis suorum ueniam 
peccatorum . ut sanctorum tuorum intercedentibus mentis . ab 
omnibus mereamur aduersitatibus liberari . per. 

Super oblata. 

Haec hostia- quaesumus domine quam in" sanctorum tuorum 
nataliciis"* recensentes offerimus . et uincula nostrae prauitatis 
absoluat.et tuae nobis misericordi? dona conciliet . per. 

Ad complejiduin. 

Per huius domine operationem'^ mysterii . et uitia nostra pur- 
gentur . et intercedentibus Sanctis tuis iusta desideria com- 
pleantur . per dominum nostrum. 

MENSE AGUSTO KALEXDIS AGUSTIS AD SAXCTUM PETRUM 

AD UIXCULA. 

Deus qui beatum petrum apostolum a uinculis absolutum 
inl^sum abire fecisti . nostrorum quaesumus absolue [to. 91 
uincula peccatorum . et omnia mala a nobis propitiatus exclude . 
per dominum. 

Siiper oblata. 

Oblatum tibi domine sacrificium . uiuificet nos semper et 
muniat . per. 

Ad complendiun. 

Corporis sacri et pr^tiosi sanguinis repleti libamine quaesumus 
domine^ deus noster . ut quod pia deuotione gerimus . certa 
redemptione capiamus . per. 

bMEXSE AGUSTO^ IIII. NONAS AGUSTAS ID EST .II. DIE MENSIS 
AG U ST I NAT ALE SANCTI STEPHANI EPISCOPI. 

Deus qui nos beati stephani martyris tui atque pontificis annua 
solemnitate laetificas . concede propitius ut cuius natalicia 
colimus . de eiusdem etiam protectione gaudeamus . per dominum. 

* Ant. Intret in conspectu. Resp. Gloriosus deus. All. Exultabunt sancti. 
Off. Mirabilis deus. Covi. Posuerunt mortalia. 

^ Ant. lustus ut palma. Resp. lustus non conturbabitur. Off. Inueni dauid. 
Com. Domine quinque talenta. 

^ sennes sennen O. 

- Haec hostia. Hostia haec C. ^ in om. O. 

"• nataliciis natalicia C : natalitia (con: in is) O. 

•^ operationem operatione C. 

** domine o>/i. O. 

" mense agusto om. O. 



92 NAT. S. SIXri. 

Super oblata, 

Munera tibi domine^ dicata sanctifica . et intercedente beato 
stephano martyre tuo atque pontifice . per eadem nos placatus 
inten/de . per dominum. [fo. g\v 

Ad coniplendum. 

Haec nos communio domlne purget a crimine . et intercedente 
beato stephano martyre tuo atque pontifice . caelestis remedii^ 
faciat esse consortes . per/*^ 

^'^NONIS AGUSTIS ID EST .V.^ DIE MENSLS AGUSTI NATALE 
SANCTI XYSTI EPISCOPI. 

Deus qui conspicis quia ex nulla nostra uirtute subsistimus . 
concede propitius . ut intercessione beati xisti martyris tui atque 
pontificis . contra omnia aduersa muniamur. per dominum. 

Super oblata. 

Sacrificiis pr^sentibus domine quaesumus intende placatus . ut 
et deuotioni nostrae proficiant et saluti . per dominum. 

Praefatio^ 

Intra quorum nos consortium^ non estimator meriti" . sed 
ueni? quaesumus largitor ammitte . per christum. 

BENEDICTIO UUAE.^ 

Benedic domine et hos fructus nouos uu^./ quos tu [fo. 92 
domine^ rore c(^li . et inundantia pluuiarum . et temporum sereni- 
tate . atque tranquillitate . ad maturitatem perducere dignatus es . 
et dedisti ea ad usus nostros cum gratiarum actione percipere . in 
nomine domini nostri iesu christi . per quern hec omnia domine 
semper bona creas. 

Ad coniplendum. 

Pr^sta quaesumus domine deus noster . ut cuius nobis festiuitate 
uotiua^° sunt sacramenta . eius salutaria nobis intercessione 
reddantur . per. 

^ A7it. Sacerdotes tui domine. Resp. Sacerdotes eius. Off. luueni dauid. Com. 
Fidelis seruus, 

1 tibi domine domine tibi O. 

2 caelestis remedii caelestibus remediis C. 

^ Hie additur in marg. cod. O, manu recentiori, missa sanctorum Stephani, 
Gamalielis, Nichodemi, atque Abibon. (vid. inf. App. I.) 

" V. VI. C. 

•^ Praefatio uug add. CO. 

^ consortium consortio C, O pr. man. sed. con: in um. 

"^ meriti mcrilis C. 

^ Benedictio uuae. tituhim om. C. 

^ domine om. O. ^^ uotiua uotiuae C. 



VIGILIA S. LAURENTIl. 93 

^'^ITEM IN EODEM DIE MENSIS AGUSTI NATALE SANCTI 
FILICISSIMI ET AGAPITI. 

Deus qui nos concedis sanctorum martyrum^ tuorum felicissimi 
et agapiti natalicia colere . da nobis in aeterna l^titia de eorum 
societate gaudere . per. 

Super oblata. 

Munera tibi domine nostrae deuotionis offer'"imus . quae et"^ 
pro tuorum tibi grata sint /honore iustorum . et nobis [fo. g2v 
salutaria te miserante reddantur . per. 

Ad, complendiun. 

Pr^sta nobis domine quaesumus intercedentibus Sanctis tuis 
felicissimo et agapito . ut qu^ ore contingimus . pura mente 
capiamus . per dominum. 

Wl. IDUS AGUSTAS ID EST DIE .VIII. MENSIS AGUSTI 
NATALE SANCTI CIRIACI." 

Deus qui nos annua beati ciriaci martyris tui solemnitate 
laetificas . concede propitius ut cuius natalicia colimus . uirtutem 
quoque passionis imitemur.per dominum. 

Super oblata. 

Accepta sit in conspectu tuo domine nostra deuotio . et eius 
nobis fiat supplicatione salutaris . pro cuius solemnitate defertur . 
per dominum. 

Ad cojnplendtnn. 

Refecti participatione muneris sacri quaesumus domine deus 
noster . ut cuius exsequimur ""cultum . sentiamus effectum . per 
dominum. "I 

c/v. IDUS AGUSTAS ID EST DIE .Villi. MENSIS AGUSTI [fo. 93 
UIGILIA SANCTI LAURENTIl.^ 

Adesto domine supplicationibus nostris . et intercessione beati 
laurentii martyris tui . perpetuam nobis misericordiam benignus 
impende . per dominum. 

^ Ant. Salus autem iustorum, ^Resp. Iustorum anime. Off. Gloriabuntur. Codi. 
Ego uos elegi. 

^ Ant. Timete dominum omnes sancti eius. Resp. Timete dominum. Off. 
Letamini in domino. Com. Signa eos qui in me. 

•^ Ant. Dispersit dedit pauperibus. Resp. Dispersit dedit. Off. Oratio mea 
munda. Com. Qui uult uenire post me. 

^ martyrum om. O. 

- ciriaci martyris ad.i. O. 

•' laurentii martyris add. O. 



94 ^^AT. S. LAURENTII. 

Super oblata. 

Hostias domine quas tibi offerimus propitius suscipe . et 
intercedente beato laurentio martyre tuo . uincula peccatorum 
nostrorum absolue . per. 

Ad coniplenduin. 

Da quaesumus domine deus noster.ut sicut beati laurentii 
martyris tui commemoratione . temporali gratulamur officio . ita 
perpetuo laetemur aspectu . per dominum. 

IIII. IDUS AGUSTAS ID EST DIE .X. MENSIS AGUSTI NATALE 

SANCTI LAURENTII. 

IN PRIMA MISS A. 

Excita domine in ecclesia tua spiritum cui beatus laurentius 
leuita seruiuit . ut eodem '"nos"' replente studeamus amare quod 
amauit . et /opere exercere quod docuit . per. [fo. gyo 

Super oblata. 

Sacrificium nostrum tibi domine quaesumus beati laurentii 
pr^catio sancta conciliet . ut cuius honore solemniter exhibetur . 
mentis efficiatur acceptum . per dominum. 

Ad coinpleiiduni. 

Supplices te rogamus omnipotens deus.ut quos donis c^lestibus 
satiasti . intercedente beato laurentio martyre tuo . perpetua pro- 
tectione custodias . per dominum. 

aiTEM AD MISSAM.^ 

Da nobis quaesumus omnipotens deus uitiorum nostrorum 
flammas extinguere . qui beato laurentio tribuisti tormentorum 
suorum incendia superare . per. 

Super oblata. 

Accipe quaesumus domine^ munera dignanter oblata . et beati 
laurentii suffragantibus mentis . ad nostrae salutis auxilium 
prouenire concede . per dominum. 



* Ant. Confessio et pulchritudo. Resp. Probasti domine cor meum. All. 
Beatus uir. Off. Confessio et pulchritudo. Com. Qui mihi ministrat. 



^ ad missam ad missas C : alia missa O. 
'^ quaesumus domine domine quaesumus O. 



NAT. S. HIPPOLYTI. 95 

Ad complendum. 

/Sacro munere satiati supplices te domine depr^camur. [fo. 94 
ut quod debit? seruitutis CQlebramus officio . intercedente beato 
laurentio saluationis tu? sentiamus augmentum^ . per. 

Alia. 

Deus cuius caritatis ardore- beatus laurentius edaces incendii 
flammas contempto persecutore deuicit . concede ut omnes qui 
martyrii eius merita ueneramur . protectionis tu? auxilio munia- 
mur . per dominum. 

^III. IDUS AGUSTAS ID EST .XL DIE MENSIS AGUSTI NATALE 

SANCTI TIBURTII. 

Beati tiburtii nos domine foueant continuata pr^sidia . quia 
non desinis propitius intueri . quos talibus auxiliis concesseris 
adiuuari . per dominum. 

Super oblata. 

Adesto domine pr^cibus populi tui adesto muneribus ut qu? 
sacris sunt oblata mysteriis . tuorum tibi placeant interces- 
/sione sanctorum . per dominum. [fo. 941/ 

Ad complendiun. 

Sumpsimus domine pignus redemptionis aeterne . sit nobis 
domine quaesumus interueniente beato tiburtio mart}Te tuo . 
uitae pr^sentis auxilium pariter et future^ . per dominum. 

biDUS AGUSTAS ID EST .XIII. DIE MENSIS AGUSTI NATALE 

SANCTI YPPOLITI. 

Da nobis omnipotens deus . ut beati hypoliti martyris 
tui ueneranda solemnitas . et deuotionem nobis augeat et 
salutem . per. 

Super oblata. 

Respice domine munera populi tui sanctorum festiuitate uotiua . 
et tu? testificatio ueritatis . nobis proficiat ad salutem . per 
dominum. 

Ad coinplendum. 

Sacramentorum tuorum domine communio sumpta nos saluet. 
et in tu? veritatis luce confirmet . per dominum. 

* A)it. lustus ut palma. Kesp. Os iusti meditab(itur). Off. In uirtute tua 
domine. Com. Posuisti domine. 

^ Ant. Iusti gpulentur. Resp. lustorum anime. Off. Anima nostra. Com. Dico 
autem uobis amicis. 

^ aug'mentum augmento O (_sed ex con: ). 
- caritatis ardore ardore caritatis O. 



96 VI G. ASSUMPTJONIS S. MARIAE. 



axVIIII. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XIIII. DIE MENSIS 
AGUSTI /NATALE SANCTI EUSEBII PRESBITERI. [fo. 95 

Deus qui nos beati eusebii confessoris tui ""annua^ solemnitate 
laetificas . concede propitius . ut cuius natalicia colimus . per eius^ 
exempla gradiamur . per dominum. 

Super oblata. 

Laudis tu? domine hostias immolamus . in tuorum com- 
memoratione sanctorum . quibus nos et praesentibus exui malis 
confidimus et futuris . per. 

Ad complendum. 

Refecti cibo potuque c^lesti deus noster.te supplices exoramus . 
ut in cuius h^c commemoratione percepimus . eius muniamur et 
precibus . per dominum. 

XVIIII. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XIIII. DIE MENSIS 
AGUSTI IN^ UIGILIA ADSUMPTIONIS"^ SANCTAE MARIAE. 

Deus qui uirginalem aulam beat^ mari^ in qua* habitares 
eligere dignatus es . da quaesumus ut sua nos defensione 
munitos /iucundos faciat su^ interesse festiuitati . qui [fo. 95^» 
tecum uiuit.^ 

Super oblata. 

Magna est domine apud clementiam tuam dei genetricis oratio . 
quam idcirco de pr^senti seculo transtulisti . ut pro peccatis 
nostris apud te fiducialiter in'^tercedat^ . per eundem.^ 

A d complendum. 

Concede misericors deus fragilitati nostrae praesidium . ut qui 
sanct? dei genetricis requiem celebramus . intercessionis eius 
auxilio . a nostris iniquitatibus resurgamus . per. 

a Ant. Os iusti meditabitur. /\V,v/. Os iusti. Off. Desiderium. Com. 
Beatus seruus. 

1 per eius apud te add. C (pr. man.) : ad le add. O, C {per rasuraf/i). 

- XVIIII. kal. ... in Eodem die O : in oni. C. 

•' adsumptionis adsumptio C. 

■* qua habitares quam habitare C. 

■' qui tecum uiuit. per. C : qui uiuis O. 

" eundem. om. CO. 



NAT. S. AGAPITI. 97 



^XVIII. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XV. DIE MENSIS AGUSTI 
ADSUMPTIO SANCTAE MARIAE. 

Veneranda nobis domine huius est^ diei festiuitas- . in qua 
sancta dei genetrix mortem subiit temporalem . nee tamen 
mortis nexibus deprimi potuit . quae filium tuum dominum 
nostrum de se genuit incarnatum . qui tecum^ 



ALIA AD MISSAM. 

/Famulorum tuorum domine delictis ignosce . et qui \io, 96 
placere de actibus nostris non ualemus. genetricis filii tui domini 
dei nostri intercessione saluemur . per eundem.^ 

Super oblata. 

Subueniat domine plebi tu? dei genetricis oratio . quam etsi 
pro conditione carnis migrasse cognoscimus . in c^lesti gloria 
apud te pro nobis orare sentiamus . per eundem.-^ 

Ad coDiplenduni. 

Mense c^lestis participes effecti . imiploramus clementiam tuam 
domine deus noster . ut qui festa dei genetricis colimus . a malis 
imminentibus eius intercessionibus liberemur. per eundem.^ 

t>XV. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XVIII. DIE MENSIS 
AGUSTI NATALE SANCTI AGAPITL 

Laetetur ecclesia tua deus . beati agapiti martyris tui confisa 
suffragiis . atque eius precibus gloriosis . et deuota permaneat 
/et secura consistat . per. [fo. 961^ 

Super oblata. 

Suscipe domine munera qu? in eius tibi solemnitate deferi- 
mus. cuius nos confidimus patrocinio liberari . per dominum. 

■^ Ant. Uultum tuum. Resp. Propter ueritatem. All. Spetie tua. Off, 
Offereniur minor. Com. Dilexisti iustitiam. 

^ Ant. Letabitur iustus. Resp. lustus non conturbabitur. Of. In uirtute tua 
domine. Com. Beatus seruus. 

' est oasum in O. 

- festiuitas opem (nobis O) conterat sempiternam add. K et O in marg. man. 
recentioribus. 

■' qui tecum per dominum C: per eundem {pr. man.): qui tecum uiuit {man. 
rec.)^). 

* eundem. om. C. 

^ per eundem. per dominum. C. 

GREG. H 



98 NAT. S. HERMETIS. 

Ad coinplendmn. 

Satiasti domine familiam tuam muneribus sacris . eius quae- 
siimus semper interuentione nos refoue . cuius solemnia cele- 
bramus . per. 

'^XI. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XXII. DIE MENSIS AGUSTI 
NATALE SANCTI TIMOTHEI. 

Auxilium tuum nobis domine quaesumus placatus inpende . et 
intercedente beato timotheo martyre tuo . dexteram super nos 
tu^ propitiationis extende . per. 

Super oblata. 

Accepta sit tibi^ domine sacrat^ plebis oblatio . pro tuorum 
honore sanctorum . quorum se meritis percepisse de tribulatione 
cognoscit auxilium . per dominum. 

A d complenduin. 

Diuini muneris largitate satiati quaesumus domine /deus [fo. 97 
noster . ut intercedente beato timotheo martyre tuo . eius semper 
participatione uiuamus . per dominum.- 

by. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XXVIII. DIE MENSIS 
AGUSTI NATALE SANCTI HERMETIS. 

Deus qui beatum hermen martyrem tuum uirtute constanti^ in 
passione roborasti . ex eius nobis imitatione tribue pro amore tuo 
prospera mundi dispicere . et nulla eius aduersa formidare . 
per. 

Super oblata. 

Sacrificiumtibi domine laudis offerimus.in tuorum commemora- 
tione sanctorum . da quaesumus ut quod illis contulit gloriam . 
nobis prosit ad salutem . per dominum. 

A d complen du m . 

Repleti domine benedictione c^lesti . quaesumus clementiam 
tuam . ut intercedente beato herme'' martyre tuo . quae humiliter 
gerimus salubriter sentiamus . per dominum. 

a Ant. Salus autem iustorum. Resp, Pretiosa in conspect(u.) Off. Mirabilis deus. 
Com. Ego uos elegi. 

t» Ant. lustus non conturbahitur. Rcsp. lustus ut palma floreb(it. ) Off. In 
uirtute tua domine. Coin. Posuisli domine. 

^ sit tibi tibi sit CO. 

2 In margine cod. O. additui missa sanctorum Timothei et ApoUonaris, bis scripta 
(vid. App. I.) 

•' herme hermen CO. 



N ATI VITAS S. MARIAE. 99 

a/lIII. KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XXVIIII. DIE [fo. (^JV 
MENSIS AGUSTI NATALE SANCTAE SABINAE.^ 

Deus qui inter cetera potenti^ tu^ miracula . etiam in sexu 
fragili uictoriam martyrii contulisti . concede propitius ut cuius 
natalicia colimus . per eius exempla ad te gradiamur . per 
dominum. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine beat^ sabin^ martyris tu? dicatas meritis 
benignus adsume . et ad perpetuum nobis tribue prouenire sub- 
sidium . per dominum. 

Ad coviplcnduDi. 

Diuini muneris largitate satiati quaesumus domine deus noster . 
ut intercedente beata sabina martyre tua . in eius~ semper parti- 
cipatione uiuamus . per dominum. 

Hl\, KALENDAS SEPTEMBRES ID EST .XXX. DIE MENSIS AGUSTI 
NATALE SANCTORUM FELICIS^ ET ADAUCTI.* 

Maiestatem tuam domine supplices depre/camur .ut [fo. 98 
sicut nos iugiter sanctorum tuorum commemoratione laetificas . 
ita semper supplicatioiie defendas . per. 

Super oblata. 

Hostias domine tu^ plebis intende . et quas in honore sanctorum 
tuorum deuota mentc c^lebrat . proficere sibi sentiat ad salutem . 
per dominum. 

Ad coinplendiun. 

Repleti domine muneribus sacris . quaesumus ut intercedentibus 
Sanctis tuis . in gratiarum tuarum semper actione maneamus . 
per. 

CMENSE SEPTEMBRF .VI. IDUS SEPTEMBRES ID EST DIE .VIH. 
MENSIS SEPTEMBRIS NATIUITATE^ SANCTAE MARIAEJ 

Supplicationem seruorum tuorum deus miserator exaudi . ut 
qui in natiuitate dei genetricis et uirginis congregamur . eius 

^ Ant. Cognoui domine. Resp. Spetie tua. Off. Filie regum. Com. Principes 
persequti sunt. 

^ Ant. Sapientiam sanctorum. Resp. Gloriosus deus. Off. Letamini in domino. 
Com. Quod dico uobis. 

"^ Ant. Letabitur iustus. Resp. Domine praeuenisti domine. Off. Gloria et 
honore. Codi. Posuisti domine. 

' sanctae sabinae. Eodem die decollatio sancti iohannis bablisiae add. O. 

" eius huius CO. 

•' felicis felicissimi O. 

* adaucti adauti C : audacti O. 

^ mense septembri om. O. 

** natiuitate natiuiias O. 

' sanctae mariae. et sancti adriani add. O. 

H 2 



lOO NAT. SS. PROri ET HYACINTHI. 

intercessionibus conplacatus^ .a te de instantibus periculis 
eruamur . per eundem.^ 

AD MISSAM.^ 

Famulis tuis domine c^leslis gratis munus in/pertire . [fo. 981^ 
ut quibus beat^ uirginis partus^ extitit salutis exordium . natiui- 
tatis eius uotiua solemnitas . pacis tribuat incrementum . per. 

Super oblata. 

Vnigeniti tui domine nobis succurrat humanitas . ut qui natus 
de uirgine . matris integritatem non minuit sed sacrauit . in 
natiuitatis eius solemniis a nostris ''nos pia'^culis exuens . 
oblationem nostram sibi faciat^ acceptam . qui tecum/' 

Ad complendiLDi. 

Sumpsimus domine celebritatis annua^ uotiua sacramenta . 
presta quaesumus ut et temporalis nobis^ uitae pr^beant et 
aeternae . per. 



^III. IDUS SEPTEMBRES ID EST .XI. DIE MENSIS SEPTEMBRIS 
NATALE SANCTORUM PROTI ET lACINCTHI. 

Beati proti nos domine et iacincthi foueat pretiosa confessio . 
et pia iugiter intercessione^ tueatur . per. 

Stiper oblata. 

Pro sanctorum proti et iacincthi munera /tibi domine [fo. 99 
commemoratione qu^ debemus exsoluimus . presta quaesumus ut 
remedium nobis perpetu^ salutis operentur . per. 

Ad coinplendum. 

Vt^*^ percepta nos domine tuasancta purificent . beati^^ proti et 
iacincti quaesumus imploret oratio. per dominum nostrum. 

'1 Ant, ludicant sancti gentes. Kesp. Uindica domine. Off. Gloriabuntur. Com. 
Anima nostra. 

1 conplacatus eras. C. 

- per eundem per dominum nostrum iesum christum C. 
•'* missam niissas C. 

^ partus nobis add. O {sed verbtim erastini est). 
■' faciat fiat O, ^ qui tecum ]^er. CO. 

^ annua annue C : annue O. * nobis <?w. O. 

JL.intercessione intercessio O. ^° Ut 0///. C. 

a^/u. CO. 



^;^.orm}^^< 



\ 




NAT. S. NICOMEDIS. loi 

^XVIII. KALENDAS OCTOBRES ID EST .XIIl'"l"'. DIE MENSIS 
SEPTEMBRIS XATALE SANXTORUM CORNELII ET CIPRIANI. 

Infirmitatem nostram quaesumus domine propitius respice . et 
mala omnia qii^ iuste meremur . sanctorum tuorum intercessione 
auerte . per. 

Super oblata. 

Adesto domine supplicationibus nostris . quas in sanctorum 
tuorum commemoratione defe'"rimus . ut qui nostra iustiti^ 
fiduciam non^ habemus . eorum qui tibi placuerunt^ meritis 
adiuuemur . per. 

Ad conipleiidiiDi. 

Quaesumus domine salutaribus repleti mysteriis . ut quorum 
solemnia celebramus orationibus adiuuemur. per. [fo. ggv 

ITEM EODEM DIE .XIIII. DIE MENSIS SEPTEMBRIS- EXALTATIO 

SANCTAE CRUCIS. 

Deus qui unigeniti tui domini nostri iesu christi pr^cioso 
sanguine humanum genus redimere dignatus es. concede propi- 
tius . ut qui ad adorandam uiuificam crucem adueniunt . a pecca- 
torum suorum nexibus liberentur. per eundem."^ 

Super oblata. 

Iesu christi domini nostri corpora s'"aginati^ . per quern crucis est 
sanctificatum^ uexillum . quaesumus domine deus noster ut sicut 
adorare meruimus . ita perennitatis eius glori^ salutaris potia- 
mur effectu'' . per eundem.^' 

Ad coinpletidiun. 
Quaesumus omnipotens deus . ut quos diuina tribuis par- 
ticipatione gaudere . humanis non sinas subiacere periculis . per 
dominum. 

bxVII. KALENDAS OCTOBRES ID EST .XV. DIE MENSIS 
SEPTEMBRIS NATALE SANCTI NICOMEDIS. 

/Adesto domine populo tuo . ut beati nicomedis mar- [fo. lOO 
tyris tui merita pr^clara suscipiens . ad impetrandam misericor- 
diam tuam . semper eius patrocinio'^ adiuuetur. per dominum. 

^ Ant. Sacerdoles dei. Resp. Sacerdotes eius. Off. Ueritas mea. Com. 
Domine quinque talenta. 

'' Ant. Letabilur iustus. Resp. Posuisti domine super caput. Off. Gloria et 
honorc. Coui. Qui uult uenire post me. 

' placuerunt placuerint C. 

- Item . . . septembris Eodem die O : m post item add. C. 

per eundem per dominum C. 
^ sanctificatum sanciificatus C. 

effectu etiectum C. " eundem om. CO. 

' patrocinio patrociniis C : patrocinis O. 



I02 NAT. SS. LUCJAE ET GEMINIANI. 

Super oblata. 

Suscipe domine munera propitius oblata . qu^ maiestati tu^ 
beati nicomedis martyris commendet^ oratio . per. 

A d CO niplendu m . 

Purificent nos domine sacramenta quae sumpsimus . et inter- 
cedente beato nicomede martyr^ tuo . a cunctis efficiant uitiis 
absolutos . per dominum. 

XVI. KALENDAS OCTOBRES ID EST .XVI. DIE ME^^SIS 
SEPTEMBRIS NATALE SANCTAE EUFEMIAE.^ 

Omnipotens sempiterne deus . qui infirma mundi eligis ut 
fortia qu^que confundas . concede propitius ut qui beat^ eufemi^ 
martyris tu^ solemnia colimus . /eius apud te patrocinia [fo. looz^ 
sentiamus . per dominum. 

Super oblata. 

Pr^sta quaesumus domine deus noster . ut sicut in tuo con- 
spectu mors est pr^tiosa sanctorum . ita eorum merita ueneran- 
tium . accepta tibi reddatur^ oblatio . per dominum. 

Ad complenduDi. 

Sanctificet nos domine quaesumus tui perceptio sacramenti . et 
intercessio beat^ martyris tu^^ eufemi^ tibi reddat acceptos . 
per. 

^DIE SUPRASCRIPTO NATALE SANCTORUM LUCIAE'^ ET 

GEMIN<I>ANI. 

Pr^sta domine precibus nostris cum exultatione prouectum . ut 
quorum diem passionis annua deuotione recolimus . etiam fidei 
constantiam subsequamur . per dominum. 

Super oblata. 

Vota populi tui domine propiti'"atus intended . et quorum nos 
tribuis solemnia celeybrare . fac gaudere suffragiis . per. [fo. lOi 

Ad coinplendmn. 

Exaudi domine preces nostras . et sanctorum tuorum quorum 
festa solemniter celebramus . continuis foueamur auxiliis . per. 

■» A)U. Uultum tuum. Rcsp. Diffusa est. Off. Offerenlur. Com. Simile est 
regnum. 

' commendet commendat O. 

- eufemiae martyrae add. C. •' reddatur reddat C. 

^ tuf oni. C. ^ luciae lucii (). 



FERIA VI. IN MENSE SEPTIMO. 103 

MENSE SEPTIMO ORATIONES DIE DOMINICO AD SANCTUM 

PETRUM. 

Absolue quaesumus domine tuorum delicta populorum . et a 
peccatorum nostrorum nexibus qu^ pro nostra fragilitate con- 
traximus . tua benignitate liberemur . per. 

Super oblata. 

Pro nostra seruitutis augmentum^ sacrificium tibi domine 
laudis offerimus.ut quod inmeritis contulisti.propitius exsequaris . 
per. 

Ad complendtun. 

Quaesumus omnipotens deus . ut quos diuina tribuis partici- 
patione gaudere . humanis non sinas subiacere periculis . per 
dominum. 

'^FERIA .HIT. AD SANXTAM MARIAM /MAIOREM. [fo. \0\V 

Misericordi? tu? remediis quaesumus domine fragilitas nostra 
subsistat . ut qu? sua conditione atteritur . tua dementia 
reparetur . per dominum. 

Alia. 

Pr^sta quaesumus domine famili^ supplicanti . ut dum a cibis 
corporalibus se abstinent . a uitiis mente ieiunent . per. 

Super oblata. 

Haec hostia domine quaesumus emundet nostra delicta . et- 
sacrificium celebrandum . subditorum tibi corpora mentesque 
sanctificet . per. 

Ad coviplendiini. 

Sumentes domine-^ dona c^lestia suppliciter^ deprecamur. ut qu^ 
sedula seruitute donante'^ tegerimus . dignis sensibus tuo munere 
capiamus . per. 

^FERIA .VI. AD APOSTOLOS. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut obseruationes sacras 
annua deuotione recolentes . /et corpore tibi placeamuset [fo. 102 
mente . per. 

•' Ant. Exultate deo adiutori. Kcsp. Quis sicut dominus deus noster. Off. Medi- 
tabor. Co))t. Comedite pinguia. 

^ Ant. Letetur cor quaerentium. Resp. Conuertere domine. Off. Benedic anima 
mea. Com. Aufer a me. 

' augmentum augmento CO. 

- et ad add. O {sup. lin. 7nan. recentiori). 

•' domine om. C. 

^ suppliciter te add. O {stip. lin. man. recentiori). 

' donante om. pr. man. et sup. lin. add. O (man. recentiori). 



I04 SABB. IN XIL LECTIONIBUS. 

Super oblata. 

Accepta tibi sint domine quaesumus nostri dona ieiunii . qu? 
et expiando nos tua gratia dignos efficiant . et ad sempiterna 
promissa perducant . per. 

Ad complendum. 

Quaesumus omnipotens deus . ut de perceptis muneribus 
gratias exhibentes^ . beneficia potiora sumamus . per dominum. 

'^SABBATUM AD SANCTUM PETRUM IN XII. LECTIONES. 

Omnipotens sempiterne deus . qui per continentiam salutarem. 
et corporibus mederis et mentibus . maiestatem tuam supplices 
exoramus. ut pia ieiunantium deprecatione placatus.et pr^sentia 
nobis subsidia pr^beas et futura . per dominum. 

Alia. 

Da nobis quaesumus omnipotens deus . ut ieiunando tua gratia 
satiemur . et abstinendo cunctis efficiamur hostibus fortiores . per. 

Alia. 

/Tuere quaesumus domine familiam tuam . ut salutis [fo. I02?7 
^tern^ remedia . qu^ te aspiranterequirimus-.te largiente'" conse- 
quamur . per. 

Alia. 

Pr^sta quaesumus domine sic nos ab epulis abstinere carnali- 
bus . ut a uitiis inruentibus pariter ieiunemus . per. 

Alia. . 

Vt nos domine tribuis solemne tibi deferre ieiunium . sic nobis 
quaesumus indulgenti? pr^sta subsidium . per. 

Alia. 

Deus qui tribus pueris mitigasti flammas ignium . concede 
propitius . ut nos famulos tuos non exurat flamma uitiorum . per. 

Super oblata. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut oculis tu^ maiestatis 
munus oblatum.et gratiam nobis deuotionis obtineat.et effectum 
beat? perennitatis adquirat . per. 

^ Ant. Uenite adoremus deum. Resp. iiii. qiiales iiohieris. Tract. Laudate 
dominum omnes g(entes). Off. Domine deus salutis mee. Com. Mense septimo. 

^ exhibentes exibente . C. 
'•^ requirimus cognouimus O. 
•' largiente largiante C. 



DEDICATIO B AS I Lie A E S. ANGELL 105 

Ad coniplendum. 

Perficiant in nobis quaesumus domine^ tua sacramen/ta [fo. 103 
quod continent . ut qu^ nunc speciae gerimus . rerum ueritate 
capiamus . per. 

DIE DOMINICA UACAT. 

Omnipotens sempiterne deus misericordiam tuam ostende 
supplicibus . ut qui de meritorum qualitate diffi^di)>mus . non 
indicium tuurn- sed indulgentiam sentiamus . per. 

Super oblata. 

Sacrificiis praesentibus quaesumus domine intende placatus.ut 
et deuotioni nostra proficiant et saluti . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Quaesumus omnipotens deus . ut illius salutaris capiamus 
effectum . cuius per h^c m\'steria pignus accepimus . per. 

^V. KALENDAS OCTOBRES ID EST .XXVII. DIE MENSIS 
SEPTEMBRIS NATALE SANCTORUM COSME^ ET DAMIANI. 

Frusta quaesumus omnipotens deus . ut qui sanctorum tuorum 
cosm^ et damiani natalicia colimus . a cunctis malis imminenti- 
bus . eorum intercessionibus liberemur. per. 

j Super oblata. [fo. 103?^ 

Sanctorum tuorum nobis domine pia non desit oratio . qu^ et 
munera nostra conciliet . ct tuam nobis indulgentiam semper 
obtineat . per dominum. 

Ad coniplenduin. 

Protegat domine quaesumus populum tuum . et participatio 
c^lestis indulta conuiuii . et deprecatio collata sanctorum . per 
dominum. 

bin. KALENDAS OCTOBRES ID EST .XXVIIII. DIE MENSIS 
SEPTEMBRIS DEDICATIO BASILICAE SANCTI ANGELL^ 

Deus qui miro ordine angelorum ministeria hominumque 
dispensas . concede propitius . ut a'^ quibus tibi ministrantibus in 
c^lo semper assistitur . ab his in terra . nostra uita muniatur . per. 

-^ Ant. Sapientiam sanctorum. Resp. Clamaueriml iusti. Off. Gloriabuntur. 
Com. Posuerunt morialia. 

^' Ant. B<(enedicite)> dominum omnes angeli e(ius. ) Resp. Benedicite dominum 
omnes angeli eius. All. Laudatedeum omnes. Off. Stetit angelus. Com. Benedicite 
omnes angeli domini domino. 

' quaesumus domine domine quaesumus CO. 

■' tuum 01)1. O. 

■' cosme cosma C. 

* ang^eli michahelis add. O. 

•■* a om. CO. 



io6 NAT. S. CALLISTl. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine laudis offerimus suppliciter depr^cantes . 
ut easdem^ angelico pro nobis interueniente suffragio . et placatus 
accipias.et ad salutem nostram /prouenire concedas.per. [fo. 104 

Ad couiplenduni. 

Beati archangeli tui michahelis intercessione suffulti . supplices 
te domine depr^camur.ut quos honore prosequimur.contingamus 
et mente . per dominum. 

^^MENSE OCTOBRI^ NONIS OCTOBRIBUS ID EST .VII. DIE MENSIS 
OCTOBRIS NATALE SANCTI MARCI PAPAE. 

Exaudi domine quaesumus preces nostras . et interueniente 
beato marco confessore tuo atque pontifice . supplicationes nostras 
placatus intende . per dominum. 

Super oblata. 

Accepta tibi sit domine sacr^ plebis oblatio pro tuorum honore 
sanctorum. quorum se meritis percepisse de tribulatione cognoscit 
auxilium . per dominum. 

Ad coniplenduni. 

Da quaesumus domine fidelibus popub's sanctorum tuorum 
semper ueneratione laetari . et eorum perpetua supplicatione 
muniri . per. 

^/PRIDIE IDUS OCTOBRES ID EST .XIIII. DIE MENSIS [fo. 104^^ 
OCTOBRIS NATALE SANCTI CALISTI PAPAE. 

Deus qui nos conspicis ex nostra infirmitate deficere . ad 
amorem tuum nos misericorditer per sanctorum tuorum exempla 
restaura . per dominum. 

Super oblata. 

Mistica nobis domine prosit oblatio . qu^ nos et a reatibus 
nostris expediat . et perpetua saluatione confirmet . per. 

Ad coniplenduiH. 

Quaesumus omnipotens deus . ut et reatum nostrum munera 
sacrata purificent . et rect? uiuendi'' nobis operentur effectum . per."^ 

» Ant. Sacerdotes dei benedicite. Kesp. Inueni dauid. Off. Uerilas mea. Com. 
Beatus seruus. 

^ Ant. Os iusd. Resp. Posuisti domine. All. Elegit te dominus. Off. Posuisti 
domine. Com. Beatus seruus. 

' easdem eadem C. - Mense octobri om. O. 

■' uiuendi uiuendo C. 

^ In mar-:, cod. O. addilur man. rec, missa SS. Simonis et ludae (vid. App. I.) 



NAT. SS. QUATTUOR CORONA TOR UM. 107 

'^MENSE NOUEMBRI KALENDIS NOUEMBRIBUS NATALE 

SANCTI CAESARII COLLECTA AD SANCTOS 

COSMAM ET DAMIANUM. 

Adesto domine martyrum deprecatione sanctorum . et quos 
pati pro tuo nomine tribuisti . fac tuis fidelibus suffragari . per. 

AD MISSAM.^ 

/Deus qui nos beati mart}Tis tui c^sarii- annua [fo. 105 
solemnitate l^tificas. concede propitius ut cuius natalicia colimus . 
etiam actiones imitemur . per. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine beati c^sarii martyris tui dicatas meritis 
benignus adsume . et ad perpetuum nobis tribue prouenire sub- 
sidium . per dominum. 

Ad complendum. 

Ouaesumus omnipotens deus . ut qui c^lestia alimenta per- 
cepimus . intercedente beato c^sario martyre tuo . per h^c contra 
omnia aduersa muniamur. per. 

byi. IDUS NOUEMBRES ID EST .VIII. DIE MENSIS NOUEMBRIS 
NATALE SANCTORUM QUATTUOR CORONATORUM. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui gloriosos martyres 
claudium . nicostratum . sim.phronianum . castorium . atque sim- 
plicium . fortes in sua confessione cognouimus . pios apud te in 
nostra intercessione sentiamus. per dominum. [fo. 105^' 

Super oblata. 

Benedictio tua domine larga descendat . qu^ et munera nostra 
deprecantibus Sanctis tuis tibi reddat accepta . et nobis sacra- 
nientum redemptionis efificiat . per dominum. 

Ad coniplenduni. 

Caelestibus refecti sacramentis et gaudiis supplices te domine 
deprecamur.ut quorum gloriamur triumphis.protegamur auxiliis . 
per dominum. 

■' Ant. Confessio et pulc<(riludo.> Resp. lustorum anime. Off. In uirtute tua. 
Com. Qui uult uenire. 

^" Ant. Intret in conspectu. Resp. Uindica domine. Off. Anima nostra. Com. 
Posuerunt mortalia. 

' Ad missam. Alia ad missam O : Alia ad niissa C. 
- martyris tui caesarii caesarii martyris tui O. 



io8 NAT. S. MARTINI. 

^V. IDUS NOUEMBRES ID EST .Villi. DIE MENSIS NOUEMBRIS 
NATALE SANCTI THEODORI. 

Deiis qui nos beati theodori martyris tui confessione gloriosa 
circumdas et protegis . pr^sta nobis eius imitatione proficere . et 
oratione fulciri . per. 

Super oblata. 

Suscipe domine fidelium preces cum oblationibus hostiarum . 
et intercedente beato theodoro martyre tuo.per h^c pi^ deuotionis 
officia . ad c^lestem gloriam tran/seamus . per dominum. [fo. io6 

Ad coniplenduin. 

Pr^sta nobis domine quaesumus intercedente beato theodoro 
martyre tuo . ut qu^ ore contingimus pura mente capiamus . per 
dominum. 

bin, IDUS NOUEMBRES ID EST .XI. DIE MENSIS NOUEMBRIS 
NATALE SANCT^I MENNAEI^ 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui beati menn^ 
mart}Tis tui natalicia colimus . intercessione eius in tui nominis 
amore roboremur. per dominum. 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine pr^cibusque susceptis . 
et c^lestibus nos munda mysteriis . et clementer exaudi . per. 

Ad complendum. 

Da quaesumus domine deus noster . ut sicut tuorum com- 
memoratione sanctorum temporal! gratulamur officio, ita perpetuo 
laetemur aspectu . per dominum. 

III. IDUS- NOUEMBRES ID EST .XL DIE MENSIS 
NOUEMBRIS^ NATALE SANCTI MARTINI.^ 

/Deus qui conspicis quia ex nulla nostra uirtute [fo. \q6v 
subsistimus . concede propitius ut intercessione beati martini 
confessoris tui . contra omnia aduersa muniamur . per dominum. 

^ Ant. In uirtute tua domine. Resp. Domine praeuenisti eum. Off. Gloria et 
honore. Corn. Posuisti domine. 

^ Ant. Os iusti meditabitur. Resp. Inueni dauid. Off. Desiderium anime eius. 
Com. Magna est gloria eius. 

^ sancti mennae martyris add. O. 

2 III. idus Pridie idus C. 

■' III. idus . . . nouembris Eodem die mensis nouembris O. 

^ martini episcopi add. U. 



NAT. S. CLEMEN TIS. 109 

Sniper oblata. 

Da misericors deus . ut h^c nos^ salutaris oblatio . et propriis 
reatibus indesinenter expediat . et ab omnibus tueatur aduersis . 
per. 

Ad couiplendiivi. 

Pr^sta quaesumus domine deus noster . ut quorum festiuitate 
uotiua sunt sacramenta . eorum salutaria nobis intercessione 
reddantur . per. 

'"^X. KALENDAS DECEMBRES ID EST .XXII. DIE MENSIS 
NOUEMBRIS NATALE SANCTAE CECILIAE. 

Deus qui nos annua beat^ c^cili^ martyris tu§ solemnitate 
laetificas . da ut quam ueneramur officio . etiam pi^ conuersationis 
sequamur exemplo . per. 

I Super oblata. [fo. 107 

Hqc hostia domine placationis et laudis quaesumus . ut inter- 
ueniente beata Cecilia martyre tua . nos propitiatione dignos 
semper efficiat . per. 

Ad complendurn. 

Satiasti domine familiam tuam muneribus sacris . eius semper 
intercessione nos refoue . cuius solemnia celebramus . per. 

hVIIII. KALENDAS DECEMBRES ID EST .XXIII. DIE MENSIS 
NOUEMBRIS NATALE SANCTI CLExMENTIS. 

Deus qui nos annua beati dementis martyris tui atque 
pontificis solemnitate laetificas . concede propitius ut cuius 
natalicia colimus . uirtutem quoque passionis imitemur.per 
dominum. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . et intercedente beato 
clemente martyre tuo . per h^c nos a peccatorum nostrorum 
maculis emunda . per. 

Ad conipleiiduni. 

/Corporis sacri et pretiosi sanguinis repleti libamine [fo. lojv 
quaesumus domine deus noster . ut quod- pia deuotione gerimus . 
cert'^a'' redemptione capiamus . per dominum. 

^ Ant. Loquebar de testimoniis. Kcsp. Audi filia et uide. Off. Offerentur. 
Com. Confundantur. 

'' Ant. Dicit dominus sermones. Resp. lurauit dominus. Off. Ueritas mea. 
Com. Beatus seruus. 

' nos nobis C. 

- quod sup. lin. add. O. 



no NAT. S. SATURN IN/. 

ITEM EODEM DIE NATALE SANCTI^ FELICITATIS.^ 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut beat^ felicitatis 
martyris tu^ solemnia recensentes . mentis ipsius protegamur et 
pr^cibiis . per dominum. 

Super ohlata. 

Vota populi tui domine propitiatus intende . et quorum nos 
tribuis solemnia celebrare. fac gaudere suffragiis . per. 

Ad coniplendum. 

Supplices te rogamus omnipotens deus . ut interuenientibus 
Sanctis tuis . et tua in nobis dona multiplices . et tempora nostra 
disponas . per. 

-'^VIII. KALENDAS DECEMBRES ID EST .XXIIII. DIE MENSIS 
NOUEMBRIS NATALE SANCTI CHRISOGONI.^ 

Adesto domine supplicationibus nostris ut qui /ex [fo. 1 08 
iniquitate nostra reos nos esse cognoscimus . beati crisogoni 
martyris tui intercessione liberemur . per. 

Super oblata. 

Oblatis quaesumus domine^ placare muneribus . et intercedente 
beato crisogono martyre tuo . a cunctis nos defende periculis . 
per. 

Ad coinple7idmn. 

Tui domine perceptione sacramenti . et a nostris mundemur 
occultis . et ab hostium liberemur insidiis . per. 

bin. KALENDAS DECEMBRES ID EST .XXVIIII. DIE MENSIS 
NOUEMBRIS NATALE SANCTI SATURNINI. 

Deus qui nos beati saturnini martyris tui concedis natalicia^ 
perfrui . eius nos tribue meritis adiuuari . per. 

Super oblata. 

Munera domine tibi dicata sanctifica . et intercedente beato 
saturnino martyre tuo . per eadem nos placatus intende . per. 

3 Alii. lusius noil conturbabi(tur.) J\esp. lustus non conturbabitur. OJf. 
Posuisti domine. Co»i. Magna est gloria eius. 

^ Ant. lustus ut palma. Resp. lustus ut palma. Off. lustus ut palma. Com. 
Posuisti domine. 

^ sancti sancte CO. 

^ Hide titiilo adscrihit C niimeros clxxx. 
^ Hide tiiulo adscrihit C nitnuros clxxxi. 
^ quaesumus domine domine (juaesumus O. 
'' natalicia natalicio O [ex correct ionc). 



NAT. S. ANDREAE. iii 

A d compleiidum. 

Sanctificet nos domine quaesumus tul perceptio sacramenti . et 
intercessione sanctorum /tibi reddat acceptos . per. [fo. \0%v 

aiTEM EODEM DIE^ UIGILIA SANCTI ANDREAE. 

Quaesumus omnipotens deus . ut beatus andreas apostolus- pro 
nobis imploret auxilium . ut a nostris reatibus absoluti . a cunctis 
etiam periculis exuamur . per. 

Super oblata. 

Sacrandum tibi domine munus ofiferimus . quo"^ beati andre^ 
solemnia recolentes . purificationem quoque nostris mentibus 
irnploramus . per. 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum est^ aequum et salutare . Nos tibi 
semper et ubique gratias agere . domine sanct^ pater omnipotens 
aetern? deus . per christum dominum nostrum . qui' ecclesiam 
tuam in apostolicis tribuisti consistere fundamentis . de quorum 
collegio beati andre^ solemnia celebrantes . tua domine preconia 
non tacemus . et ideo cum /angelis et archangelis cum [fo. 109 
thronis et dominationibus. cumque omni militia c^lestis exercitus . 
ymnum glori^ tu? canimus sine fine dicentes.^ 

Ad coniplendtiin? 

Perceptis domine sacramentis suppliciter exoramus . ut inter- 
cedente beato andrea^ apostolo tuo . qu^ pro illius ueneranda 
gerimus passione . nobis proficiant ad medellam . per. 

bpRIDIE KALENDAS DECEMBRES ID EST .XXX. DIE MENSIS 
XOUEMBRIS NATALE SANCTI ANDREl^.'^ 

Maiestatem tuam domine suppliciter exoramus . ut sicut 
ecclesi? tu^ beatus andreas apostolus extitit predicator et rector. 
ita apud te sit pro nobis perpetuus intercessor . per. 

^ Ant. Dominus secus mare. Resp. Nimis honorati sunt. Off". Gloria et honore. 
Com. Ueniie post me. 

^ Ant. Mihi autem nimis. Resp. Consiitues eos. Off. Mihi autem nimis. Com. 
Dicit andreas. 

^ eodem die die suprascripto C. 

- apostolus tuum add. O. 

•' quo c|iu)d CO. 

^ et iustum est am. O. 

^ qui (luia C. 

^ cum thronis . . . dicentes am. O. 

' Ad compiendum. om. C. 

^ andrea andreae C. 

^ andree apostoli add. CO. 



112 NAT. S. ANDREAE. 

Super oblata. 

Sacrificium nostrum tibi domine quaesumus beati andreae 
pr^catio sancta conciliet . ut cuius honore solemniter exhibetur . 
meri/tis efficiatur acceptum . per. [fo. 1091^ 

Praefatio, 

Vere dignum^ aequum et salutare . nos tibi semper et ubique 
gratias agere . domine sanct? pater omnipotens aetern^ deus . per 
christum dominum nostrum . qui- ecclesiam tuam in apostolicis 
tribuisti consistere fundamentis . de quorum collegio beati andre^ 
solemnia celebrantes . tua domine preconia non tacemus . et ideo 
cum angelis.^ 

Ad complendum. 

Sumpsimus domine diuina mysteria beati andreae festiuitate 
laetantes . qu^ sicut tuis Sanctis ad gloriam . ita nobis quaesumus 
ad ueniam prodesse perficias . per dominum. 

Ad iiesperos itbi stipra. 

Da nobis quaesumus domine deus noster beati apostoli ""tui 
andre^^ intercessionibus subleuari . ut per quos ecclesi^ tu^ 
superni muneris rudimenta donasti . per eos subsidia 
/perpetu^ salutis impendas . per. [fo. 1 10 

Alia. 

Adiuuet ecclesiam tuam tibi domine^ supplicando beatus 
andreas apostolus .et pius interuentor efificiatur . qui^ tui nominis 
extitit pr^dicator . per. 

Alia. 

Deus qui es sanctorum tuorum splendor mirabilis . qui hunc 
diem beati andre^ martyrio consecrasti . da ecclesi^ tu^ de eius 
natalicia^ semper gaudere. ut apud misericordiam tuam . exemplis 
eius protegamur et meritis . per. 

Alia. 

Exaudi domine populum tuum cum sancti apostoli tui andre^ 
patrocinio supplicantem . ut tuo semper auxilio. secura tibi possit 
deuotione seruire . per. 

' dignum et iustum est add. C. - qui quia C. 

•' cum angelis oni O : pergit C usqtie ad dicentes . Sanctus . ter. 
"• domine domino O. 
■'' efficiatur qui efficiat (juod C. 
natalicia natalitio O. 



NAT. S. LUCIAE. 113 

^MENSE DECEMBRIO^ ORATIONES DE ADUENTU DOMINI- . 

DOMINICA PRIMA. 

Excitadominequaesumuspotentiamtuamet ueni . /ut [fo. i \ov 
ab iminentibus peccatorum nostrorum periculis . te mereamur 
protegente eripi . te liberante saluari . qui uiuis et regnas cum deo 
patre in unitate spiritus sancti deus per omnia s^cula s^cu- 
lorum.^ 

Super oblata. 

H^c sacra nos domine potenti uirtute mundatos . ad suum 
faciant puriores uenire principium . per dominum. 

Ad coniplendzun. 

Suscipiamus domine misericordiam tuam in medio templi tui . 
et reparationis nostra uentura solemnia . congruis honoribus 
pr^cedamus. per dominum. 

^DOMINICA SECUNDA. 

Excita domine corda nostra ad pr^parandas unigeniti tui uias . 
ut per eius aduentum purificatis tibi mentibus seruire mereamur . 
qui tecum.* 

Super oblata. 

Placare quaesumus domine humilitatis nostrae pr^cibus 
/et hostiis . et ubi nulla suppetunt suffragia meritorum . [fo. in 
tuis nobis'' succurre pr^sidiis . per dominum. 

Ad coinplendinn, 

Repleti cibo spiritalis alimoni? supplices te domine deprecamur . 
ut huius participatione mysterii . doceas ""nos terrena des"'picere . 
et amare c^lestia. per. 

IDUS DECEMBRES ID EST .XIII.^ DIE MENSIS DECEMBRIS 
NATALE SANCTAE LUCIAE.'^ 

Exaudi nos deus salutaris noster.ut sicut de beat? luci? 
festiuitate gaudemus . ita pi? deuotionis erudiamur affectu . per. 

* Ant. Ad te leuaui animam. Kesp. Uniuersi qui te. ^Al)L Ostende nobis etc. 
Off. Ad te domine. Coin. Dominvis dabit be<nignitatem.> 

^ Ant. Populus sion ecce dominus. Resp. Ex sion speties. All. Letatus sura. 
Off. Deus tu conuertens. Com. Hierusalem surge. 

^ Ant. Dilexisti iustitiam. Resp. Dilexisti iustitiam. All. Diffusa est. Off. 
Offerentur regi. Corn. Diffusa est gratia. 

^ decembrio sic R : dec!) CO. 

- domini om. C. 

•' qui uiuis . . . s^culorum. per dominum. C. 

^ qui tecum, per. C. 

■' tuis nobis tuae nobis indulgentiae O. 

"XIII. XXIII. O. ' luciae uirginis add. O. 

GREG. I 



114 PERT A IV. IN MENSE DECEMBRL 

Siiper oblata. 

Accepta tibi sit domine sacrat^ plebis oblatio pro tuorum 
honore sanctorum . quorum se meritis percepisse de tribulatione 
cognoscit auxilium . per. 

Ad coiiiplenduin. 

Satiasti domine familiam tuam muneribus sacris . eius quae- 
sumus semper interuentione /nos refoue cuius solemnia [fo.iiiz^ 
c^lebramus . per. 

^DOMINICA .III. AD SANCTUM PETRUM. 

Aurem tuam quaesumus domine precibus nostris accomoda . 
et mentis nostrae tenebras . gratia^ tu? uisitationis inlustra . 
per. 

Super oblata. 

Deuotionis nostrae tibi quaesumus domine hostia iugiter im- 
moletur . qu^ et sacri peragat instituta mysterii . et salutare tuum 
nobis mirabiliter operetur . per. 

Ad coinpletiduvi. 

Imploramus domine clementiam tuam . ut h^c diuina subsidia 
a uitiis expiatos . ad festa uentura nos pr^parent . per dominum. 

bpERIA .nil. AD SANCTAM MARIAM MAIOREM.- 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut redemptionis nostra 
uentura solemnitas . et pr^sentis nobis uit^ subsidia conferat . et 
aetern^ beatitudinis premia largiatur . per. 

Alia. 

Festina quaesumus domine ne tardaueris^ . et auxili/um [fo. 1 12 
nobis supern^ uirtutis impende . ut aduentus tui consolationibus 
subleuentur . qui in tua pietate confidunt . qui uiuis.* 

Super oblata, 

Accepta tibi sint domine quaesumus^ nostra ieiunia . qu^ et 
expiando nos tua gratia dignos efficiant . et ad sempiterna 
promissa perducant . per dominum nostrum. 

^ Ant. Gaudete in domino. Resp. Qui sedes domine. All. Excita domine. 
Off. Benedixisti. Co?n. Dicite pusilanimis. 

^ Ant. Roiate celi desuper. Resp. Tollite porias. Item Resp. Prope est 
dominus. All. Ueni domine et noli tardare. Off. Confortamini. Item Off. Aue 
maria. Com. Ecce uirgo. 

^ gratia gratie O : gratiae (e eras.) C. 

- Hi/ic- titulo adscrihit C 7iiimeros clxxxviiii. 

^ domine ne tardaueris ne tardaueris domine C. 

■* qui uiuis . per. C. 

^ domine quaesumus quaesumus domine O. 



SABB. IN XII. LECTIONIBUS. 115 

Ad coniplcnduvi. 

Salutaris tui domine munere satiati supplices depr^camur . "^ut 
cuius la"'etamur gustu . renouemur effectu . per. 

^FERIA . VI . AD APOSTOLOS.^ 

Excita quaesumus domine potentiam tuam et ueni . ut hi qui 
in tua pietate confidunt . ab omni citius aduersitate liberentur . 
qui uiuis et regnas.'- 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine pr^cibusque susceptis . 
et c^lestibus nos munda mysteriis et clementer exaudi . per. 

Ad couipletidinn. 

/Tui nos domine sacramenti libatio sancta restauret . [fo. \\2v 
et a uetustate purgatos . in mysterii salutaris faciat transire con- 
sortium . per. 

t>SABBATUM IN XII. LECTIONES AD SANCTUM PETRUM. 

Deus qui conspicis quia ex nostra prauitate affligimur . concede 
propitius . ut ex tua uisitatione consolemur . per.-^ 

Alia. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut quia"^ sub peccati 
iugo ex'' uetusta seruitute deprimimur .expectata unigeniti filii 
tui noua natiuitate liberemur . per eundem.^ 

Alia. 

Indignos nos quaesumus domine famulos tuos quos actionis 
propri(^ culpa contristat . unigeniti filii tui nos aduentu laetifica . 
per eundem." 

Alia. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut filii tui uentura solem- 
nitas . et pr^sentis nobis uit? remedia conferat . et pr^mia aeterna 
concedat . per eundem.'' 

^ Aiit. Prope esto domine. Resp. Ostende nobis domine. Vers. Benedixisti 
domine. Off. Deus tu conuertens. Com. Ecce dominus ueniet. 

^ Ant. Ueni et ostende nobis. Kesp. A summo celo. Resp. ii. In sole posuit. 
Resp. Hi. Domine deus uirtutum. Resp. iiii. Excita domine. IVact. Qui regis 
Israel. Off. Exulta satis. Com. Exultauit ut gigans. 

^ Hide titulo adscribit C mimsi-os cxc. 

^ qui . . . regnas. per. C. 

'' per. qui cum patre uiuis . O. 

^ quia qui O. 

^ ex oni. O. 

6 per eundem. per. C : qui tecum. O. 

' eundem o»i. C. 

^ per eundem. per dominum C. 

I 2 



1 16 OR A TIONES DE AD VENTU. 

Alia, 

/Prices populi tui quaesumus domine clementer [fo. 113 
exaudi . ut qui iuste pro peccatis nostris affligimur . pietatis tu^ 
uisitatione consolemur . per dominum.^ 

Alia. 

Deus qui tribus pueris mitigasti flammas ignium . concede 
propitius ut nos famulos tuos non exurat flumma uitiorum . 
per. 

Super oblaia. 

Sacrificiis presentibus domine placatus intende . ut et deuotioni 
nostra proficiant et saluti . per dominum. 

Ad coinplendinn. 

Quaesumus domine deus noster. ut sacrosancta mysteria qu^ 
pro reparationis nostra munimine contulisti . et pr^sens nobis 
remedium esse facias et futurum . per. 

DIE^ DOM^INICA UACAT."" 

Excita domine potentiam tuam et ueni . et magna nobis uirtute 
succurre . ut per auxilium gratis tu^ . quod nostra peccata pr^- 
pediunt , indulgentia tu^ propitiationis acceleret . qui uiuis et 
regnas cum deo /patre.^ [fo. 11 37^ 

Super oblata. 

Sacrificiis presentibus domine placatus intende . ut et deuotioni 
nostr? proficiant et saluti . per dominum. 

Ad coinplendum. 

Sumptis muneribus domine quaesumus . ut cum frequentatione 
mysterii . crescat nostrae salutis effectus . per dominum. 

ALIAE ORATIONES DE ADUENTU.^ 

Excita domine potentiam tuam et ueni:et quod ecclesi^ tu^ 
promisisti . usque in finem s^culi clementer operare . qui uiuis et 
regnas.-^ 

Alia. 

Conscientias nostras quaesumus domine uisitando purifica . ut 
ueniens iesus christus filius tuus ""dominus noster^ para^tam sibi' 
inueniat mansionem . qui ""tecum. ""^ 

^ dominum om. C : eundem O. 

- Die oiii. CO : Hnic tititlo adscribit C iiinneros cxcii. 

•' qui uiuis .... patre . per dominum . C : qui uiuis O. 

^ Hnic tilulo adscribit C minicros cxciii. 

^ qui . . . regnas. per . C : qui uiuis O. 

^ ueniens noster ueniente filio tuo domino nostro C. 

' sibi in nobis add. CO. "'^ qui tecum . per . C : per eundem O. 



IN DEDICA TIONE ECCLESIAE. 1 1 7 

Alia. 

Prope esto domine omnibus expectantibus te in ueritate . ut in 
aduentu filii tui domini nostri . placitis tibi actibus pr^sentemur. 
per eundem.^ 

Alia. 

/Concede quaesumus omnipotens deus . ut magne [fo. 1 14 
festiuitatis uentura solemnia . prospero celebremus effectu . 
pariterque reddamur . et intenti caelestibus disciplinis . et de 
nostris temporibus laetiores'-^ . per dominum. 

Alia. 

IMentes nostras quaesumus domine lumine tu? uisitationis 
inlustra . ut esse te largiente" mereamur . et inter prospera humiles 
et inter aduersa securi . per dominum. 

Alia. 

Preces populi tui quaesumus domine clementer exaudi . ut qui 
de aduentu unigeniti filii tui secundum carnem laetantur . in 
secundo cum uenerit in maiestate sua . premium aetern^ uit^ 
percipiant . per eundem.^ 

ORATIO' QUANDO LEUANTUR RELIQUIE. 

Aufer a nobis quaesumus domine iniquitates nostras . ut ad 
sancta sanctorum puris mereamur mentibus introire . per 
dominum. 

/ORATIO IX DEDICATIONE ECCLESIAE.^ [fo. \\\V 

Domum tuam quaesumus domine clementer ingredcre . et in 
tuorum tibi cordibus" fidelium . perpetuam constitue mansionem . 
ut cuius ^dificatione subsistit . huius fiat habitatione'^ pr^clara . 
per dominum. 

ORATIO POST UELATUM^ ALTARE. 

Descendat quaesumus domine deus noster spiritus sanctus 
tuus super hoc altare . qui et populi tui dona sanctificet . et 
sumentium corda dignanter emundet . per dominum. 

^ per eundem. per dominum C. 

- laetiores lectiores C. 

^ largiente largiante C. 

^ per eundem. per dominum nostrum C. 

•'"' Oratio Orationes C. 

^ Huic titido adscrihit C mimeros cxvv. [it a pro cxcv. ) 

" cordibus corda C. 

^ habitatione habitationis CO. 

'•* uelatum uelandum C. 



ii8 IN DEDICATIONE ECCLESIAE. 

AD MISSAS. 

Deus qui inuisibiliter omnia contines . et tamen pro salute 
generis humani signa tu^ potenti^ uisibiliter ostendis . templum 
hoc potential tu? inhabitationis inlustra . ut omnes qui hue 
depr^caturi conueniunt . ex^ quacumque tribulatione ad te 
clamauerint . consolatio/nis tu^ beneficia consequantur. [fo. 115 
per. 

Alia. 

Deus qui sacrandorum tibi auctor es munerum . effunde super 
hanc orationis domuni benedictionem tuam . ut^ ab omnibus 
inuocantibus nomen tuum . defensionis tu^ auxiHum sentiatur . 
per. 

Alia, 

Deus qui ex omni coaptatione sanctorum aeternum tibi condis 
habitaculum . da ^dificationis tu^ incrementa c^lestia . ut quorum 
hie rehquias^ pio amore conplectimur . eorum semper mentis 
adiuuemur. per dominum. 

Super oblata. 

Omnipotens sempiterne deus . altare nomini tuo dicatum 
c^lestis uirtutis^' benedictione sanctifica . et omnibus in te speran- 
tibus . auxihi tui munus ostende^. ut hic^ sacramentorum uirtus 
etuotorum obtineatur effectus .per dominum. 

Pi'aefatio. 

/Vere dignum et iustum est aequum et salutare . [fo. 11 52^ 
Nos tibi semper et ubique gratias agere . domine sanct^ pater 
omnipotens aetern^ deus per christum dominum nostrum,^ per 
quem te suppHces depr^camur . ut altare hoc Sanctis usibus pr^- 
paratum . c^lesti dedicatione sanctifices . ut sicut melchisedh^c 
sacerdotis pr^cipui oblationem dignatione mirabili suscepisti . ita 
inposita^ nouo huic altari munera . semper accepta ferre^*^ digneris ; 
ut populus qui in hanc ecclesiae domum sanctam conuenit . per 
h^c libamina celesti sanctificatione saluatus. animarum quoque 
suarum salutem perpetuam consequantur^^ . et ideo cum angelis et 
archangelis cum thronis et dominationibus cumque omni militia 
celestis exercitus .ymnum glori? tu(^ canimus sine fine dicentes.^^ 

^ potentia potentiae C. 

2 ex et O. 3 ut et O. 

^ reliquias reliquiae C. ^ uirtutis uirtutibus C. 

•* et . . . . ostende ut . . . . ostendas C. ' hie huic CO. 

^ et iustum . . . nostrum usque per christum dominum nostrum O. 
^ inposita imposito C. 

'° ferre sup. ras. in O : fors. facere script, erat pr. man. 
" consequantur consequatur O. 
'- cum angelis .... dicentes o/n. O : Sanctus Ter add. C. 



IN NA TALI PAPAE. 1 19 

Ad complendinn. 

Quaesumus omnipotens deus.ut hoc in loco quern nomini 
/tuo indigni dicaiiimus . cunctis petentibus aures tu^ [fo. 116 
pietatis accomodes^ . per. 

ORATIO- IN NATALI PAPAE. 

Deus qui licet sis magnus in magnis . mirabilia tamen glorio- 
sius operaris in minimis . concede mihi indigno famulo tuo sacris 
conuenienter seruire mysteriis . atque in omnibus tua misericordia 
protegat . quem conscienti^ reatus accusat. per dominum. 

Alia. 

Deus qui populis tuis indulgentia^ consulis . et amore domi- 
naris.da spiritum sapienti^ . quibus dedisti regimen discipline, 
ut de profectu sanctarum ouium fiant gaudia ^terna pastorum . 
per. 

Super oblata, 

Hostias tibi domine laudis exsoluo suppliciter implorans . ut 
quod inmerito contulisti . intercedente beato petro aposto- 
/lo tuo propitius exsequaris . per. [fo. \\6v 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum est^ aequum et salutare.ut quia in 
manu tua dies nostri uitaque consistit. sicut'^ honorem nobis in- 
dignis^ largiris ministerii . sic quoque tribuas rationabilis obsequii 
propitius incrementum . et tua dona in nobis custodias . ut eius 
suffragiis apud te semper~ redda'^r'' acceptus. cuius me uice hodie 
ecclesi? tu^ pr^esse uoluisti . per christum dominum.^ 

Ad complendiiin. 

Corporis sacri et pr(^tiosi sanguinis repleti libamine quaesumus 
domine deus noster. uti gratis tu^ munus quod nobis inmeritis 
contulisti . intercedente beato petro apostolo tuo . propitius 
muniendo custodias . per. 

' accomodes accommoda CO. 

- Oratio Orationes C. Hiiic titulo adscrihit C. iiuineros cxcviii. 
^ indulgentia indulgentiam C. 
* et iustum est om. O. 
"' sicut sic (). 
^ indignis indigni C. 

" suffragiis apud te semper semper apud te suffragiis O. 

^ uoluisti .... dominum. uoluisti . et ideo cum angelis CO : C pcrgit usque 
dicentes. 



120 AD S PONS AS BENEDICENDAS. 

ORATIO IN ORDINATIONE PRESBITERI. 

Deus qui digne tibi seruientium nos imitari desideras famula- 
tum . da nobis /caritatis tu^ flamma ardere succensis^ . ut [fo. 1 1/ 
antestitum decus^ priorum qui tibi placuerunt . mereamur con- 
sortia obtinere . per. 

Super oblata. 

Aufer a nobis domine spiritum superbi^ cui resistis . ut 
sacrificia nostra tibi sint semper accepta . per dominum. 

Pj'aefatio. 

Vere dignum^ aequum et salutare . qui dissimulatis peccatis 
human^ fragilitatis . nobis indignis sacerdotalem confers dignita- 
tem . da nobis quaesumus ut ad sacrosancta mysteria immolando 
sacrificia . cum beneplacitis mentibus facias introire . quia tu solus J 
sine operibus aptis iustificas peccatores . tu gratiam^ pr^stas 
benignus ingratis . tu ea qu^ retro sunt obliuisci concedis . et ad 
priora promissa mysteria . clementissima gubernatione /perducis . 
et ideo cum angelis.^ [fo. 117 v 

Hanc igitur oblationem seruitutis nostrae quam tibi - offerimus 
in die hodiern^ solemnitatis . quo nobis indignis^ sacerdotalem 
infulam"^ tribuisti . quaesumus domine ut placatus accipias . et tua 
pietate conserua . quod es operatus in nobis . diesque nostros in tua 
pace. 

Ad cornplendiim. 

Corporis sacri et pretiosi sanguinis repleti libamine^ quaesumus 
domine deus noster . ut gratis tu^ munus quod nobis inmeritis 
contulisti . intercedente beato illo propitius muniendo custodias . 
per dominum. 

ORATIO^ AD SPONSAS BENEDICENDAS.^^ 

Exaudi nos omnipotens et misericors deus . ut quod nostro 
ministrat'^ur] officio . tua benedictione potius impleatur . per. 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine pro sacra conubii lege /munus 
oblatum . et cuius largitor es operis . esto dispositor . per. [fo. 1 18 

^ succensis succensi C. 

^ decus om. O, 

^ dignum et iustum est add . C. 

^ gratiam gratias CO. 

•"^ cum angelis om. O : permit C usque dicentes. 

*^ indignis indigni C. 

' infulam infulis C, 

^ libamine libamina C. 

^ Oratio Oratn. C. 

^'^ benedicendas uelandas C. 



AD S PONS AS BENEDICENDAS. 121 

Praefatio. 

Vere dignum^ aequum et salutare- . qui foedera-^ nuptiarum 
blando concordi^ i^go • ^t insolubili pacis uinculo nexuisti . ut 
multiplicandis* adoptioniim filiis'' . sanctorum conubiorum fecun- 
ditas pudica seruaretur . tua enim domine prouidentia . tua gratia 
ineffabilibus modis^ utrumque dispensat . ut quod generatio ad 
mundi edit" ornatum . regeneratio ad ecclesi^ perducat augmen- 
tum . et ideo cum angelis.^ 

Hanc igitur^ oblationem famulorum tuorum quam tibi offcrunt 
pro famula tua ilia . quam perducere dignatus es ad statum 
mensur?^^ . et ad diem nuptiarum . pro qua maiestati tu? fundimus 
supplices^^ prices . ut eam propitius /cum uiro suo [fol. 1181^ 
copulare digneris . Ouaesumus domine ut.^^ 

Ante quam dicatiir pax doiniiii dicit^^ orationem. 
Propitiare domine supplicationibus nostris . et institutis tuis 
quibus propagationem^^ humani generis ordinasti . benignus 
adsiste . ut quod te auctore iungitur . te auxiliante seruetur . per. 

Benedictio. 
Deus qui potestate uirtutis tu^ de nihilo cuncta fecisti . qui 
dispositis uniuersitatis exordiis homini ad imaginem dei facto . 
ideo inseparabile mulieris adiutorium condidisti . ut femineo 
corpori de uirili dares carne^' principium . docens quod ex uno 
placuisset institui . numquam liceret disiungi . deus qui tam 
excellenti mysterio coniugalem copulam consecrasti . ut christi 
et^^ ecclesi^ sacramentum pr^signares in foedere nuptiarum . 
/deus per quem mulier iungitur uiro.et societas princi- [fo. 119 
paliter ordinata ea benedictione donatur . qu? sola nee per 
origenalis peccati poenam nee per diluuii est ablata sententiam.^" 
Respice propitius super hanc famulam tuam .qu^ maritali iungenda 

' dignum et iustum est add. C. 

- salutare usque aeternae deus add. O. 

■' foedera foedere C. 

^ multiplicandis om. C. 

^' adoptionum filiis adoptionem filiorum CO. 

*"* ineffabilibus modis o//i. C. 

' ad mundi edit nnindi aedidit ad C. 

^ cum angelis 0///. O : pei-git C. usque ad Sanctus Sanctus Sanctus. 

^ Hanc igitur Inf. praetn. O. 
^^^ mensur^ inansurae O. 
^' fundimus supplices supplices fundimus CO. 

ut placatus add. C : placatus accipias diesque add. O. 



^■' dicit hanc add. O. 



propagationem propagatione CO. 
carne carnem C. 



^'' et oiii C. 



1; 



sententiam sententia C. 




122 ORATIONES PRO PECCATIS. 

est consortio . tua se expetit protectione muniri. Sit in ea iugum 
dilectionis et pacis . fidelis et casta nubat in christo. Imita- 
trixque sanctarum permaneat feminarum, Sit amabilis ut rachel 
uiro . sapiens ut rebecca . longeua et fidelis ut sarra. Nihil in ea 
ex actibus suis ille auctor preuaricationis usurpet . nexa fidei 
mandatisque permaneat . uni toro iuncta . contactus inlicitos 
fugiat, Muniat infirmitatem suam robore discipline, Sit uerecunda 
grauis . pudore uenerabilis . doctrinis c^lestibus eru/dita . [fo. I \gv 
sit fecunda in sobole . sit probata et innocens . et ad beatorum 
requiem atque ad c^lestia regna perueniat^. et uideat- filios filiorum 
suorum usque in tertiam et quartam progeniem . et ad adoptatam^ 
perueniat^ senectutem . per dominum nostrum. 
Pax domini sit semper uobiscum. 

Ad conipleiidum. 

Quaesumus omnipotens deus instituta prouidenti^ tuae pio 
amore comitare . ut quos legitima societate conectis . longeua "^ 
pace custodias . pei'. 

ORATIONES^ PRO PECCATIS. 

Exaudi quaesumus domine gemitum populi supplicantis . et 
qui de meritorum qualitate diffidimus . non iudicium sed miseri- 
cordiam consequi mereamur . per. 

Alia, 

Succurre quaesumus domine populo supplicant! . et opem tuam 
tribue benignus infirmis . ut sincera tibi mente deuoti . et pr^- 
sentis/uit^ remediis gaudeant et future . per. [fo. 1 20 

A lia. 

Exaudi quaesumus domine supplicum prices . et confitentium 
tibi parcepeccatis.ut pariter nobis indulgentiamtribu'^a^s benignus 
et pacem . per. 

Alia, 

Deus qui iuste irasceris et clementer ignoscis . afflicti populi 
lacrimas respice . et iram tu^ indignationis quam iuste meremur 
propitiatus auerte . per. 

Alia. 

Conserua quaesumus domine populum tuum . et ab omnibus 
quas meremur aduersitatibus redde securum . ut tranquillitate 
percepta .deuota tibi mente deseruiat . per. 

^ perueniat perueniant C. 

- uideat uideant C. 

■■' adoptatam optatam CO. 

^ longeua longe O. 

■' Orationes Incipiunt //«<"///. O. 



ORATIONES rRO PECCATIS. 123 

Alia. 

Adflictionem famili? tu^ quaesumus domine intende placatus , 
ut indulta uenia peccatorum . de tuis semper beneficiis gloriemur . 
per. 

♦ Alia. 

Ab omnibus nos quaesumus domine peccatis propitiatus 
absolue . ut percepta uenia peccatorum liberis tibi mentibus 
seruiamus. per. 

Alia. 

/Precibus nostris quaesumus domine aurem tue pietatis [fo. 1207; 
accomoda . et orationes supplicum occultorum cognitor benignus 
exaudi . ut te largiente^ ad uitam perueniant sempiternam . per 
dominum. 

Alia. 

Presta populo tuo domine quaesumus consolationis auxilium . 
et diuturnis calamitatibus laborantem . propitius respirare con- 
cede . per dominum. 

A Ha. 

Quaesumus omnipotens deus . ut qui nostris fatigamur offensis . 
et merito nostr^ iniquitatis affligimur. pietatis tu^ gratiam consequi 
mereamur . per dominum. 

A Ha. 

Deus qui nos conspicis in tot perturbationibus non posse sub- 
sistere . afflictorum gemitum propitius respice . et mala omnia 
qu^ meremur- auerte . per. 

Alia. 

Deus cui proprium est misereri semper et par/cere. [fo. 121 
suscipe depr^cationem nostram . et quos delictorum catena con- 
stringit . miseratio tu? pietatis absoluat . per. 

A Ha. 

Da nobis quaesumus domine de tribulatione I(^titiam . ut qui 
diu pro nostris peccatis affligimur . intercedente beato illo martyre 
tuo . in tua misericordia respiremus . per. 

Alia. 

Exaudi domine populum tuum tota tibi mente subiectum . ut 
corpore et mente protectus . quod pie credit . tua gratia conse- 
quatur. per dominum. 

' largiente largiante C. 
- meremur mereamur C. 



124 ORATION ES PRO PECCATIS. 

Alia, 

Subiectum tibi populum quaesumus domine propitiati'o c^lestis 
amplificet . et tuis semper faciat seruire mandatis . per. 

Alia. 

Purlfica quaesumus domine tuorum corda fidelium . ut a terrena 
cupiditate mundati . et pr^sentis uit^ periculis exuantur . et per- 
petuis donis firmentur . per. 

A Ha. 

/Clamantium ad te quaesumus domine prices dignanter [fo. i2iv 
exaudi . ut sicut nineuitis in afflictione positis pepercisti . ita et 
nobis in pr^senti tribulatione succurre . per dominum. 

A Ha. 

Miserere iam quaesumus domine populo tuo . et continuis 
tribulationibus laborantem . celeri propitiatione l^tifica . per. 

Alia. 

Auxiliare domine qu^rentibus misericordiam tuam . et da 
ueniam confitentibus . parce supplicibus . ut qui nostris "^meritis 
flagellamur ."• tua miseratione saluemur . per. 

A Ha. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus.ut qui iram tu^ indigna- 
tionis agnouimus . misericordi^ tu? indulgentiam consequamur . 
per. 

Alia. 

Tribulationem nostram quaesumus domine propitius respice . et 
iram tu^ indignationis quam iuste meremur . propitiatus auerte . 
per dominum. 

Alia. 

/Deus qui peccantium animas non uis perire sed culpas . [fo. 122 
contine quam meremur iram . et quam pr^camur super nos effunde 
clementiam . ut de merore gaudium tu^ misericordi? consequi 
mereamur . per. 

Alia. 

Quaesumus omnipotens deus afflicti populi lacrimas respice. 
et iram tu^ indignationis auerte. ut qui reatum nostra infirmitatis 
agnoscimus . tua consolatione liberemur . per. 

Alia. 

Deus qui culpa ofTfenderis . p^nitentia placaris . preces populi 
supplicantis propitius respice . et flagella tu^ iracundi? . qu? pro 
peccatis nostris meremur auerte . per dominum. 



OR A TIONES PR PECCA TIS. 1 2 5 

Alia. 
Parce domine parce populo tuo . iit dignis flagellationibus casti- 
gatus . in tua miseratione respiret . per dominum. 

A Ha. 

Intende quaesumus domine prices nostras . et qui non 
/operando iustitiam correptionem '^mere^mur afflicti . in [fo. 122*:' 
tribulatione clamantes . respiremus auditi^ . per. 

Alia. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui offensa nostra- per 
flagella cognoscimus . tu^ consolationis gratiam sentiamus . per 
dominum. 

A Ha. 

Ne despicias omnipotens deus populum tuum in afflictione 
clamantem . sed propter gloriam nominis tui . tribulantibus suc- 
curre placatus . per dominum. 

A Ha. 

Exaudi domine gemitum populi tui . ne plus apud te ualeat 
offensio delinquentium . ^quam^ misericordia tua indulta fletibus 
supplicantium . per. 

Alia. 

Omnipotens deus misericordiam tuam in nobis placatus in- 
pende . ut qui te contemnendo culpam"' incurrimus . confitendo 
ueniam consequamur . per dominum. 

Alia, 

/Deus refugium pauperum . spes humilium . salusque [fo. 123 
miserorum . supplicationes populi tui clementer. exaudi . ut quos 
iustitia uerberum fecit afflictos . abundantia remediorum faciat 
consolatos . per. 

Alia. 

Moueat pietatem tuam quaesumus domine subiecte tibi plebis 
affectus.et misericordiam tuam supplicatio fidelis obtineat . ut 
quod meritis non pr^sumit . indulgenti^ tue largitate percipiat. 
per. 

A Ha. 

Deprecationem nostram quaesumus omnipotens deus benignus 
exaudi . et quibus supplicandi prgstas affectum .tribue defensionis 
auxilium . per dominum. 

A Ha. 

Auerte quaesumus domine iram tuam propitiatus a nobis . et 
facinora nostra quibus indignationem tuam prouocamus expelle . 
per. 

^ auditi adiuti O. - ofifensa nostra offensam nostram O. ' calpam culpa C. 



126 ORATIONES QUOTIDIANAE. 

Alia. 

Memor esto quaesumus domine fragilitatis human^ . /et [fo. \2yo 
qui iuste uerberas peccatores . parce propitiatus afflictis . per 
dominum. 

A Ha. 

Aures tu^ pietatis quaesumus domine precibus nostris inclina. 
ut qui peccatorum nostrorum flagellis ,percutimur , miserationis 
tu? gratia^ liberemur . per dominum. 

INCIPIUNT ORATIONES COTIDIANAE.^ 

Deus qui conspicis omni nos uirtute destitui . interius exteri- 
usque custodi . ut et ab omnibus aduersitatibus muniamur in 
corpore . et a prauis cogitationibus mundemur in mente . per. 

Alia. 

Gratis tu^ quaesumus domine supplicibus tuis tribue largitatem 
ut mandata tua te operante sectantes . consolationem pr^sentis 
uit^ percipiant et future . per. 

Alia. 

Adesto supplicationibus nostris omnipotens deus.et quibus 
fiduciam sperand^ pietatis in/dulges . intercedente beato [fo. 124 
illo consuet^ misericordi^ tribue benignus effectum . per. 

Alia. 

Subueniat nobis quaesumus domine misericordia tua . ut ab 
iminentibus peccatorum nostrorum periculis . te mereamur 
protegente saluari . per dominum nostrum. 

Alia. 

Vox clamantis ecclesi^ ad aures domine quaesumus tuae 
pietatis ascendat . ut percepta uenia peccatorum . te fiat operante 
deuota . te '"protege'^nte secura . per. 

Alia. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et animarum 
nostrarum medere langoribus . ut remissione percepta . in tua 
semper benedictione laetemur . per. 

Alia. 

Propitiare domine iniquitatibus nostris. et exorabilis tuis 
esto supplicibus. ut concessa uenia quam pr^camur . pcrpetuo 
misericordi? tug munere gloriemur . per. 

^ gratia o/n. C. 

2 cotidianae cottidianas C. 



OR ATI ONES QUOTIDIAXAE. 127 

Aiia. 

/Deus innocently restitutor et amator . dirige ad te [fo. I2^v 
tuorum corda seruorum . ut spiritus tui feruore concepto . et in 
fide inueniantur stabiles . et in opere efficaces . per. 

A Ha. 

Ecclesi^ tu? domine uoces placatus admitte . ut destructis^ 
aduersitatibus uniuersis . secura tibi seruiat libertate . per. 

Alia. 

Nostris domine quaesumus propitiare temporibus . ut tuo 
ii 
per. 



munere dirigatur et romana securitas et deuotio Christiana 



A Ha. 

Largire quaesumus domine fidelibus tuis indulgentiam placatus 
et pacem . ut pariter ab omnibus mundentur offensis et secura 
tibi mente deseruiant . per dominum. 

A Ha. 

Pr^tende domine fidelibus tuis dexteram c^lestis auxilii . ut te 
toto corde perquirant . et qu^ digne postulant consequi mere- 
antur . per dominum. 

A Ha. 

/Gaudeat domine quaesumus plebs tua beneficiis [fo. 125 
impetratis . et cui fiduciam sperand^ pietatis indulges . obtate 
misericordi? pr^sta benignus effectum- . per. 

A Ha. 

Da nobis domine quaesumus-^ perseuerantem in tua uoluntate 
famulatum . ut in diebus nostris . et merito et numero popuTus"" 
tibi seruiens augeatur. per dominum. 

A Ha. 

Fideles tuos domine quaesumus corpore pariter et mente 
purifica . ut tua inspiratione conpuncti . noxias delectationes 
uitare pr^ualeant . per dominum. 

A Ha. 

Dies nostros quaesumus domine placatus intende . pariterque 
nos et a peccatis absolue propitius.et a cunctis eripe benignus 
aduersis . per. 

' destructis destitutis O. - effectum affectum C. 

^ domine quaesumus quaesumus domine O. 



128 OR ATI ONES QUOTIDIANAE. 

A lia. 

Famili^ tu^ domine quaesumus^ esto protector . et misericordiam 
tuam concede poscenti . qu^ tibi semper fiat oboediens . et 
tua /dona percipiat . per dominum. [fo. \2yj 

Alia. 

Da quaesumus domine populo tuo salutem mentis et corporis • 
ut bonis operibus inh^rendo . tua semper mereatur uirtute defendi . 
per. 

A lia. 

Excita domine quaesumus tuorum fidelium uoluntates . ut 
diuini operis fructum propensius exsequentes . pietatis tu^ 
remedia maiora percipiant . per dominum. 

Alia. 

Proficiat domine quaesumus plebs tibi dicata pi^ deuotionis 
affectu . ut sacris actionibus erudita . quanto maiestati tu^ fit 
gratior . tanto donis potioribus augeatur . per. 

Alia. 

Protegat domine quaesumus tua dextera populum suppli- 
cantem . ut pr^sentem uitam sub tua gubernatione transcurrens . 
mereatur inuenire perpetuam . per. 

A lia. 



Respice domine propitius plebem tuam . et toto tibi corde 
subiectam . presidiis inuict^ /pietatis attolle . per. [fo. 126 

A lia. 

Adesto domine supplicibus tuis . et spem suam in tua 
misericordia collocantes tuere propitius . ut a peccatorum labe-^ 
mundati . in sancta conuersatione permaneant . per. 

Alia. 

Libera domine quaesumus a peccatis et hostibus tibi populum 
supplicantem . ut in sancta conuersatione uiuentes . nullis affici- 
antur aduersis . per dominum. 

A lia. 

Excita domine^ tuorum corda fidelium . ut sacris intenta 
doctrinis. et intellegant quod sequantur.et sequendo fideliter ad- 
pr^hendant . per dominum. 

^ domine quaesumus quaesumus domine O. 

- labe laue C. 

■' domine quaesumus add. O. 



k 



OR ATI ONES QUOTIDIANAE. 129 

Alia. 

Da salutem domine quaesumus populo tuo mentis et corporis . 
et perpetuis consolationibus tuorum repl'"e'^ corda fidelium .ut tua 
protectione releuati . et pia tibi deuotione conplaceant . et tua 
semper beneficia conse/quantur . per dominum. [fo. 126^' 

Alia, 

Quaesumus omnipotens deus ne nos tua misericordia dere- 
linquat . qu^ et errores nostros semper amoueat . et noxia cuncta 
depellat . per. 

Alia. 

Omnipotens sempiterne deus uniuersa nobis aduersa propiti- 
atus exclude . ut mente et corpore pariter expediti . qu^ tua 
sunt liberis mentibus exsequamur . per. 

Alia. 

Tuere domine populum tuum . et salutaribus pr^sidiis semper 
adiutum . beneficiis attolle continuis.et mentis et corporis. 
per. 

Alia. 

Purifica quaesumus domine tuorum corda fidelium . ut aterrena 
cupiditate mundati . et pr^sentis uit^ periculis exuantur . et 
perpetua donatione firmentur . per. 

Alia. 

Protector in te sperantium deus salua populum tuum . ut a 
peccatis liber . et^ ab hoste securus . in tua semper gratia 
per/seueret . per dominum. [fo. 127 

Alia. 

Conserua quaesumus domine populum tuum . et quem saluta- 
ribus pr^sidiis non desinis adiuuare . perpetuis tribue gaudere 
beneficiis et mentis et corporis . per. 

A Ha. 

Adsit domine quaesumus propitiatio tua populo supplicanti . 
ut quod te inspirante fideliter expetit . tua celeri largitate 
percipiat . per. 

A Ha. 

Adesto domine populis tuis in tua protectione fidentibus . et- 
tu? se dexter? suppliciter inclinantcs . perpetua defensione 
conserua. per dominum. 

1 et om. C. 
- et ut O. 
GREG. K 



I30 OR ATI ONES QUOTIDIANAE. 

A Ha. 

Respice propitius domine ad debitam tibi populi seruitutem . 
ut inter human^^ fragilitatis incerta . nullis aduersitatibus 
opprimatur. qui de tua protectione confidit . per. 

A Ha. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut semper rationabilia 
meditaiites . quae tibi sunt placita . et /dictis exsequamur [fo. \2'jv 
et factis . per. 

A Ha. 

Auxiliare domine populo tuo . ut sacr^ deuotionis proficiens 
incrementis . et tuo semper munere gubernetur . et ad redemp- 
tionis aetern^ pertineat te ducente consortium . per dominum. 

AHa. 

Benedictionem tuam domine populus fidelis accipiat . qua^ 
corpore saluatus ac mente ^. et gratam^ tibi semper^ exhibeat 
seruitutem . et propitiationis tuae* beneficia semper inueniat . 
per dominum. 

AHa. 

Gaudeat domine quaesumus populus . tua semper benedictione 
confisus . ut et temporalibus beneficiis adiuuetur . et erudiatur 
aeternis . per dominum. 

AHa. 

Familiam tuam domine dextera tua perpetuo circumdet 
auxilio.ut ab omni prauitate defensa. donis C(^lestibus pro- 
sequa/tur . per dominum. [fo. 128 

AHa. 

Conserua quaesumus domine familiam tuam et benedictionum 
tuarum propitius ubertate purifica . ut eruditionibus tuis semper 
multiplicetur et donis . per dominum. 

AHa. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ""ut inter in''numeros uit^ 
pr^sentis errores . tuo semper moderamine dirigamur. per. 

AHa. 

Porrige dexteram tuam quaesumus domine plebi tuam miseri- 
cordiam postulanti . per quam et errores declinet humanos . et 
solati^a"" uit? mortalis accipiat. et sempiterna gaudia compr^- 
hendat . per dominum. 

^ human§ mundane O. 
2 qua quae C. 

^ gratam graliam C : congruam O. Verba gratam tibi sen^per super rasura/n 
scripta habet R. 

^ tuae XVi-x prhis scriphim fitit in R. 



O RATIO NES QUOriDIANAE. 131 

Alia, 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut uiam tuam deuota 
mente currentes . subripientium delictorum laqueos euadamus . 
per. 

A Ha. 

Conserua domine quaesumus tuorum corda fidelium . et grati? 
tu^ uirtute corrobora . "^ut et^ in tua"^ /sint supplicatione [fo. I28t^ 
deuoti . et mutua dilectione sinceri . per dominum. 

Alia. 

Da populo tuo quaesumus domine spiritum ueritatis et pacis . 
ut et te ""tota"^ mente cognoscat . et qu^ tibi sunt placita toto corde 
scctetur. per dominum. 

A Ha. 

Omnipotens sempiterne deus qui c^lestia simul et terrena 
moderaris . supplicationes populi tui clementer exaudi . et pacem 
tuam nostris concede temporibus . per dominum. 

Alia. 

Adesto quaesumus domine supplicationibus nostris . et in tua 
misericordia confidentes . ab omni nos aduersitate custodi . per. 

Alia. 

Da quaesumus omnipotens deus ut qui infirmitatis nostrae 
conscii de tua uirtute confidimus . sub tua semper pietate gau- 
deamus . per. 

A Ha. 

Familiam tuam quaesumus domine c^lesti protectione 
circumda . ut te parcente sit libera . te custodiente a malis omnibus 
sit secu/ra . per dominum. [fo. 129 

Alia. 

Prices populi tui quaesumus domine clementer exaudi. ut qui 
in sola spe gratis c^lestis innititur . c^lesti etiam protectione 
muniatur . per. 

A Ha. 

Adesto domine fidelibus tuis . et quibus supplicandi tribuis 
miseratus affectum . concede benignissimeconsolationis auxilium . 
per. 

Alia. 

Fac nos quaesumus domine deus noster in tua deuotione 
gaudere . quia perpetua est et- plena felicitas . si bonorum 
omnium seruiamus auctori . per dominum nostrum. 

1 et oni. o. 

2 et oni. C. 

K 2 



132 ORATIONES MATUTINALES. 

Alia. 

Da nobis domine quaesumus ut et mundi cursus pacifico nobis 
tuo ordine dirigatur . et ecclesia tua tranquilla deuotione laetetur . 
per. 

Alia. 

Exaudi nos deus salutaris noster . et dies nostros in tua pace 
dispone . ut a cunctis perturbationibus liberati . tranquilla tibi 
seruitute famuletur^ . per dominum. 

A Ha. 

/Guberna domine quaesumus^ plebem tuam . et tuis [fo. 129^' 
beneficiis semper^ adcumula . ut et^ pr^sentis uit^ subsidiis 
gaudeat et aetern^ . per. 

Alia. 

Percipiat domine quaesumus populus tuus misericordiam 
quam deposcit . et quam pr^catur humiliter indulgentiam conse- 
quatur et pacem . per dominum. 

Alia. 

Concede quaesumus domine populo tuo ueniam peccatorum . 
et quod meritis non pr^sumit . indulgently tu^ celeri largitate 
percipiat . per. 

Alia. 

Pr^tende nobis domine misericordiam tuam . ut qu^ uotis 
expetimus . conuersatione tibi placita consequamur . per 
dominum. 

INCIPIUNT ORATIONES MATUTINALES. 

Inlumina domine quaesumus in te corda credentium . ut tuo 
semper munimine . et tuo auxilio protegamur. per dominum. 

Alia. 

Inlumina quaesumus domine"^ tenebras nostras . et totius 
/noctis insidias tu repelle propitius^ . per. [fo. 130 

Alia. 

Tua nos domine ueritas semper inluminet.et ab omni 
prauitate defendat . per dominum. 

A Ha. 

Salua nos omnipotens deus . et lucem nobis concede perpetuam 
per. 

^ famuletur famulenuir CO. 

'^ domine quaesumus (luaesumus domine O. 

•"' beneficiis semper semper beneficiis O. ^ et oni. O. 

■' quaesumus domine domine quaesumus O. '' propitius o//i. C. 



ORAT. VESPERTINALES SEU MATUTINALES. 133 

Alia. 

Deus qui diem discernis a nocte . actus nostros a tenebrarum 
distingue caligine.ut semper qu^ sancta sunt meditantes .iugiter 
in tua^ luce uiuamus . per dominum. 

Alia. 

Quaesumus domine deus noster diei molestias noctis quiete 
sustenta . ut necessaria temporum uicis'^si^tudine succedente . 
nostra reficiatur infirmitas . per dominum. 

Alia. 

Adesto domine pr^cibus nostris . et die noctuque nos protege, 
ut quibuslibet alternationibus temporum. tua semper incom- 
mutabilitate firmemur.per dominum. 

A Ha. 

Exaudi nos misericors deus . et mentibus nostris/ [fo. 1301^ 
grati? tu^ lumen ostende. per dominum. 

INCIPIUXT- ORATIONES UESPERTINALES SEU MATUTINALES.^ 

Vox nostra te domine semper deprecetur . et ad aures tu? 
pietatis ascendat . per. 

Alia. 

Presta quaesumus omnipotens deus . ut liberis tibi mentibus 
seruiamus . per dominum. 

Alia. 

Vt tuam domine misericordiam consequamur . fac nos tibi toto 
corde esse deuotos . per. 

Alia. 

Suscipe domine prices nostras . et clamantium ad te pia corde* 
propitius intende . per. 

A Ha. 

Cunctas domine semper a nobis iniquitates repelle . ut ad 
uiam salutis aetern^ secura mente curramus . per. 

A Ha. 

Redemptor noster aspice deus . et tibi nos iugiter seruire 
concede . per. 

Alia. 

Deus c^li terr^que dominator . auxilium nobis tug defensionis 
benignus inpende . per. 

^ iugiter in tua in tua iugiter O. ^ Incipiunt Alia C. 

•"' uespertinales seu matutinales matutinales seu uespertinal^s O. 
■• corde corda CO. 



134 ORAT. VESPER TINA L ES SE U MA TUTINA LES. 

Alia. 

/Pr^sta quaesumus misericors deus . ut tibi placita [fo. 131 
mente seruiamus . per dominum. 

* 

Alia. 

Purificet nos indulgentia tua deus . et ab omni semper iniquitate 
custodiat . per. 

Alia. 

Adesto nobis misericors deus . et tua circa nos propitiatus 
dona custodi . per dominum. 

Alia. 

A cunctis iniquitatibus nostris exue nos domine . et in tua fac 
pace gaudere . per. 

Alia. 

Vincula domine quaesumus human^ prauitatis abrumpe . ut ad 
confitendum nomen tuum . libera mente curramus . per dominum. 

A Ha. 

Tua nos domine quaesumus gratia benedicat . et ad uitam 
perducat aeternam . per. 

Alia. 
Vide domine infirmitates nostras . et celeri nobis pietate 
succurre . per dominum. 

A Ha. 

Fac nos domine quaesumus mala nostra toto corde respuere . 
ut bona tua capere ualeamus . per. 

A Ha. 

Esto nobis propitius deus . ut tua nos mise/ricordia [fo. 131^ 
subsequatur . per. 

A Ha. 

Pr^ueniat nos quaesumus domine misericordia tua . et uoces 
nostras clementi^^ tu? propitiationis anticipet . per dominum. 

A Ha. 

Celeri nobis quaesumus domine pietate succurre . ut deuotio 
supplicantium ad gratiarum transeat actionem . per. 

Alia. 

Delicta nostra domine quibus aduersa dominantur absterge 
et tua nos ubique miseratione custodi . per. 

^ dementi^ dementia O : clementiae C. 



OR AT. VESPERTINALES SEU MATUTINALES. 135 

Alia. 

Absolue domine quaesumus nostrorum uincula peccatorum . 
et quicquid pro eis meremur ""auer^te . per dominum. 

Alia. 

Ascendant ad te domine preces nostrae . et ab ecclesia tua 
cunctam repelle nequitiam . per. 

Alia. 

Clamantes ad te deus dignanter exaudi . ut nos de profundo 
iniquitatis eripias et ad gaudia eterna perducas . per. 

A Ha. 

/Concede nobis domine quaesumus^ ueniam delictorum .[fo. 132 
et eos qui nos inpugnare moliuntur expugna . per dominum. 

Alia. 

Tua nos ""domine quaesumus"" gratia semper et pr^ueniat et 
sequatur . ac bonis operibus iugiter pr^stet esse intentos . per. 

Alia. 

Respice nos misericors deus . et nomini tuo perfice ueraciter 
obsequentes . per. 

A Ha. 

Tuere nos superne moderator . et fragilitatem nostram tiiis 
defende pr^sidiis . per. 

Alia. 

Vt a nostris excessibus domine temperemur . tua nos pr^cepta 
concede iugiter operari . per dominum. 

Alia, 

Aufer a nobis quaesumus nostras domine prauitates . ut non 
indignationem tuam . sed indulgentiam sentiamus . per dominum. 

Alia. 

Vt cunctis- nos domine foueas adiumentis . tuis apta propitius 
disciplinis . per. 

A Ha. 

/Oculi nostri ad te domine semper intendant . ut [fo. 1321/ 
auxilium tuum et misericordiam sentiamus . per. 

Alia. 

Peccata nostra domine quaesumus memor human^ conditionis 
absolue . et quicquid eorum retributione meremur auerte . per. 

^ domine quaesumus quaesumus domine O. 
^ cunctis a pracui. O. 



136 AD BAPTIZANDUM INFIRMUM. 

A Ha. 

Porrige nobis deus dexteram tuam . et auxilium nobis supern^ 
uirtutis inpende . per. 

Alia. 

Exaudi nos domine deus noster . et ecclesiam tuam inter 
mundi turbines fluctuantem . dementi gubernatione moderare . 
per. 

A Ha. 

Intende domine quaesumus supplices tuos . et pariter nobis 
indulgentiam tribue benignus et gaudium^ . per dominum. 

A Ha. 

Respice nos omnipotens et misericors deus . et ab omnibus 
tribulationibus propitiatus absolue . per dominum. 

A Ha. 

Iniquitates nostras ne respicias deus . sed sola nobis miseri- 
cordia tua prosit indig/nis . per dominum. [fo. 133 

AHa. 

Fac nos domine deus noster tuis oboedire mandatis . quia tunc 
nobis prospera cuncta proueniunt . si te totius uit? sequamur 
auctorem . per dominum. 

ORATIO^ AD BAPTIZANDUM INFIRMUM. 

Medellam tuam deprecor domine sancte pater omnipotens 
aeterne deus. qui subuenis in periculis . qui temperas flagella dum 
uerberas . te ergo domine supplices depr^camur . ut huncfamulum 
tuum eruas ab hac ualitudine . ut non preualeat inimicus usque 
ad anim^ temptationem . sicut in iob terminum ei pone . ne 
inimicus de anima ista sine redemptione baptismatis incipiat 
triumphare . differ domine exitum mortis . et spatium uit^ 
extende . releua quem perducas ad gratiam baptismi tui . /per 
dominum. [fo. i^yo 

ORATIO AQUAE AD BAPTIZANDUM INFIRMUM. 
Postquam eiuii catacizauermt^ benedicis^ aquavi Jus uerbis. 

Exorcizo te creatura aqu^' in nomine domini nostri^ iesu 
christi filii dei et sancti spiritus.si quod'^ fantasma.si qua uirtus 

^ gaudium pacem O (/r. curis, scd corr. in gaudium.) 

- Oratio Orationes C. Hiiic titiilo adscribit C ntimeros ccv. 

•" catacizauerint catacizaueris C : catecizaueris O. 

"* benedicis benedices O. 

•' aqu^ aqua C. 

*' nostri om. C. 

"' si qnod si qua C, 



OR. AQUAE EXORCIZATAE. 137 

inimici . si qua incursio diaboli . eradicare et effugare ab hac 
creatura aqu^ . lit fiat fons saliens in uitam ^ternam . et cum 
baptizatus fuerit hie famulus domini . fiat templum dei uiui in 
remissionem omnium peccatorum. In nomine domini nostri 
iesu christi qui uenturus est iudicare uiuos et mortuos . et saeculum 
per ignem . Amen. 

Babtizas^ et linis ctini de cJirismate^ i7i cerebro et dicis illi 
taliter^ 

Baptizo te in nomine patris et filii et spiritus sancti. 

P OS tea tangis cmn de cJirisinatir hi capite^ et diets ora- 
Itionein istam. [fo. 134 

Deus omnipotens pater domini nostri iesu christi . qui te regen- 
erauit ex aqua et spiritu sancto . quique dedit tibi remissionem 
omnium peccatorum . ipse te linit^ crismate*"' salutis in uitam 
aeternam. 

Coimminieas et confinnas einii. 

ORATIO" AQU^ EXORCIZATl^ IN DOMO. 

Exorcizo te creatura aqu^ in nomine dei patris omnipotentis . 
et in nomine iesu christi fihi eius domini nostri . ut fias aqua 
exorcizata ad effugandam omnem potestatem inimici . et ipsum 
inimicum eradicare et explantare cum angeHs suis apostaticis . 
per uirtutem domini nostri iesu christi qui uenturus est iudicare 
uiuos.^ 

Alia oratio^ 

Deus qui ad salutem humani generis maxima quique sacra- 
menta in aquarum substantia condidisti . adesto inuocationibus 
/nostris . et elemento huic multimodis^^ purificationibus [fo. 1 347- 
pr(^parato . uirtutem tu^ benedictionis effunde . ut creatura 
mysterii tui tibi seruiens . ad^^ abiciendos d^mones . morbosque 
pellendos . diuin? gratic^ sumat effectum . ut quicquid in domibus 
uel^- in locis fidelium^^ \\i^<z unda resperserit . careat inmunditia . 
liberetur a noxa^*. non illic resideat spiritus pestilens^^ non aura 

^ Babtizas Babtizans O. 

- chrismate chrisma C. 

•' dicis illi taliter dicis itt talis C : dices ille talis O. 

"* capita caput C. 

■^ linit liniet (linet/(?r rasiiratn) C. 

" crismate chrisma C. 

" oratio oraiiO C. 

** uirtutem .... uiuos om. C : uiuos om. O. 

^ oratio oratione C. 
^^ multimodis multis modis C. 
" ad oni. C. ^- uel om C. 

^•' fidelium fidelibus C. 
^^ noxa noxia C. 
^■^ pestilens pontile ns C 



138 O RATIO AD CAPILLATUKAM. 

corrumpens . discedant omnes insidi^ latentis inimici^ . et si quid 
est quod aut incolomitati habitantium inuidet aut quieti . 
aspersione'-^ huius aqu^ effugetur' . ut salubritas per inuocationem 
tui nominis expetita . ab omnibus sit inpugnationibus defensa . 
per dominum nostrum. 

ORATIO AD UISITANDUM INFIRMUM. 

Deus qui famulo tuo ezechi^ . ter quinos/annos ad uitam [fo. 135 
donasti.Ita et famulum tuum illiLui a lecto e^rritudinis tua 
potentia erigat ad salutem , per. 



'to' 



Alia. 

Respicedomine famulum tuum ilhnn in infirmitate sui corporis 
laborantem . et animam refoue quam creasti . ut castigationibus 
emendata"* . continuo se sentiat tua medicina saluatam^ . per. 

ORATIO^ SUPER PAENITENTEM. 

Da nobis domine ut sicut publicani precibus et confessione 
placatus es . Ita et huic famulo tuo ilW placare domine . et preci- 
bus eius benignus aspira . ut in confessione flebili permanently . 
et petitione . perpetuam^ clementiam tuam celeriter exoret^** . 
sanctisque altaribus et sacramentis restitutus . rursus c^lesti^^ 
glori^ mancipetur . per. 

ORATIO AD AGAPEM PAUPEREM.^^ 

Da domine famulo tuo ilW sperata suffragia obtinere . ut qui 
tuos pauperes /uel tuas ecclesias memorauit . sanctorum [fo. 135^ 
omnium simul et beati martyris tui laurentii mereatur consortia, 
cuius nunc est exempla secutus . per dominum. 

ORATIO^^ AD CAPILLATURAM. 

Omnipotens sempiterne deus . respice propitius super hunc^* 
famulum tuum ilium . quern ad nouam tondendi gratiam^^ uocare 

^ insidie latentis inimici latentis inimici insidiae O (//-. man. sed corr.). 

- aspersione aspeisionis C. '^ effugetur efifugiat C. 

■* emendata emundata O. 

•'' saluatam saluatum C. 

^ Oratio Oftn C. 

"' illi illo CO. 

'^ permanenti permanens O. 

^ perpetuam perpetua CO. 
^° exoret exoietur C. 
" c^lesti caelestis C. 
^2 pauperem jiauperum C. 
^■' Oratio Orationes C. 
'"^ hunc oni. O. 
^•' nouam tondendi gratiam noua tondendi giaiiae C : comam tondendi gratiam O. 



AD ANCILLAS DEI VELANDAS. 139 

dignatus es . tribuens ei remissionem omnium peccatorum . atque 
ad^ c^lestium donorum peruenire consortium- . per. 

ORATIO^ AD CLERICU-M FACIENDUM. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut huic famulo tuo illi^ 
qui ad deponendam comam capitis sui propter amorem christi 
filii tui festinat . des^ spiritum sanctum qui habitum relegionis in 
eo^ perpetuum custodiat . et'^ a mundi impedimento uel secu- 
lari desiderio cor eius defendat . ut sicut inmutatur in uultu . Ita 
manus dexter? tu? ei^ uirtutis tribuat incrementa'^ . ut ab omni 
/cecitate humana oculos eius^^ aperiat . et lumen aeterni- [fo. 136 
tatis^^ gratiae ei^~ concedat . per eundem.^-^ 

ORATIO^^ AD BARBAS TONDENDAS. 

Deus cuius spiritu creatura omnis incrementis^^ adulta con- 
gaudet . exaudi preces nostras super hunc famulum tuum ilhuji 
iuuenilis aetatis decore^^ letantem . et primis auspiciis adton- 
dendum . exaudi domine ut in omnibus protectionis tu? munitus 
auxilio. c^lestem benedictionem accipiat . et pr^sentis uit? 
pr^sidiis gaudeat et aetern? . per. 

ORATIO^" AD DIACOXAM FACIENDAM. 

Exaudi domine preces nostras . et super banc famulam tuam 
illain spiritum tu? benedictionis emitte.ut c^lesti munere ditata . 
et tu? gratiam possit maiestatis adquirere . et bene uiuendi aliis 
exemplum prebere . per. 

ORATIO^'' AD AxVCILLAS DEI UELANDAS. 

/Famulas tuas domine tu? custodia muniat pietatis . ut [fo. 1 367V 
uirginitatis sanct? propositum . quod te inspirante susceperunt . 
te protegente inl^sum custodiant . per. 

^ ad ovi. C. 

- peruenire consortium consortium esse perceptorum C. 

•■' O ratio om. C. 

^ illi illo O : itt C. 

•"' des da C. 

*' eo eum C. 

"^ et oni. C : ut 0/r. man., corr. in et. 

■^ ei in eum C. 

^ incrementa om. C. 
^° eius om. C. 
" aeternitatis aeterne O. 
^- ei Pill. C. 

'•' per eundem per dominum C : per O. 
^^ Oratio Oration C. '•'' incrementis om. C. 

^*^ iuuenilis aetatis decore iuuenili aetate corde C. 
^~ Oratio OraiionC- C 



I40 O RATIO QUANDO MULTUM PLUIT. 

ORATIO AD ABBATEM FACIENDUM UEL ABBATISSAM. 

Concede quaesumus omnipotens deus . et famulum tuum ilium 
uel illani quern ad regimen animarum elegimus^ . gratis tu^ dono 
prosequere . ut te largiente cum ipsa tibi nostra electione 
placeamus . per. 

ORATIO IN TEMPORE BELLI. 

Omnipo-tens et misericors deus . a bellorum nos quaesumus 
turbine fac quietos . quia bona nobis cuncta prestabis . si pacem 
dederis et mentis et corporis . per. 

Alia. 

Omnipotens deus romani nominis inimicos . uirtute quaesumus 
tu^ conprime maiestatis . ut populus tuus . et fidei integritate 
laetetur . et temporum tranquillitate semper /exultet . [fo. 137 
per. 

ORATIO- PRO HIS QUI ITER AGUNT. 

Exaudi nos domine . ut iter famuli tui'^ illi inter uit? huius 
pericula . tuo semper regatur auxilio . per. 

ORATIO PRO PLUUIA POSTULANDA.* 

Terram tuam domine quam uidemus nostris iniquitatibus 
tabescentem . c^lestibus aquis infunde . atque inriga beneficiis 
gratis sempitern^' . per dominum. 

A Ha. 

Da nobis domine quaesumus pluuiam salutarem . et aridam 
terr^ faciem fluentis'' c^lestibus dignanter infunde . per. 

A Ha. 

Omnipotens sempiterne deus qui saluas omnes et neminem 
uis perire.aperi fontem benignitatis tu^.et terram aridam aquis 
fluenti' c^lestis dignanter infunde . per. 

ORATIO QUANDO MULTUM PLUIT. 

Domine deus qui in mysterio*^ aquarum salutis tu? nobis 
sacramenta sanxisti . exaudi orationem populi tui . et iube ter- 

^ elegimus eligimus CO. 

2 Oratio Oratn C. 

•' ut iter famuli tui et iter famulum tuum C. 

^ Oratio . . . postulanda Oratio (Orationem C) ad pluuiam postulandam CO. 

■' grati^ sempiternf gratia sempiterna C. 

•' fluentis pluuientis C. 

~' fluenti fluentibus C. 

•'^ mysterio mynisterio O {per corr. /nan. recentioris). 



ORATION ES PRO PESTE. 141 

/rores inundantium cessare pluularum flagellumqu^ [fo. 137^/ 
huius dementi ad effectum^ tui conuerte mysterii . ut qui regen- 
erantibus aquis se gaudent- renatos . gaudeaiit his castigantibus 
esse correctos .per. 

A Ha. 

Quaesumus omnipotens deus clementiam tuam . ut inundantiam 
coherceas imbrium . et hilaritatem tui uultus nobis inpertire^ 
digneris . per. 

ORATIO IN AREA. 

Multiplica domine in hac area^ frumenti tua dona repleta . et 
sicut fidelibus tuis tricesimum atque sexagesimum uel centesimum 
fructum donare consuisti^ . ita et famulo tuo z7// pr^sentis temporis 
uberius tua dona largire . per dominum. 

ORATIO PRO PESTE ANIMALIUM. 

Deus qui laboribus hominum etiam de mutis animalibus 
solatia subrogasti . supplices te rogamus ut sine quibus non^ 
habetur" /humana conditio . nostris facias usibus non [fo. 138 
perire . per. 

ORATIONES PRO PESTE ANIMALIUM.^ 

Deus qui non mortem sed penitentiam desideras peccatorum . 
populum tuum quaesumus ad te conuerte propitius . ut dum tibi 
deuotus extiterit . iracundi^ tuae ab eo flagella amoueas . per 
dominum.^ 

Alia. 

Populum tuum quaesumus omnipotens deus . ab ira tua ad te 
confugientem paterna recipe pietate . ut qui tu^ maiestatis flagella 
formidant^'^ . de tua mereantur^^ uenia gratulari . per. 

Exaudi nos deus salutaris noster.et intercedente beato mar- 
tyre tuo illo . populum tuum et ab iracundi? tu? terroribus 
libera . et misericordi^ tu? fac largitate^- securum . per. 

^ elementi ad effectum helementia defectu C. 

- se gaudent gaudeant C. 

•' inpertire inpertiri O. 

^ hac area banc aream C. 

^ consuisti consueuisti O. 

" non oni. C. 

' habetur alitur O. 

"^ Orationes . . . animalium. Oratio de mortalitate. C : Orationes pro morla- 
litate. O. 

"^ Hie scqiiitiir in Cod. O : Super oblata. Subueniat nobis domine quaesumus 
sacrificii praesentis operatic i quae nos et ab erroribus uniuersis potenter absoluat ; et a 
totius eripiat perditionis incursu. per. 
^" formidant formidat O. 
" mereantur mereatur O. 
^- largitate securum largire securus C. 



142 ORATION ES IN AGENDA MOKTUORUM. 



ORATIO SUPER EPISCOPUM DEFUNCTUM. 

Da nobis domine ut anima^ famuli et sacerdotis tui illi epis- 
copi . quam de saeculo educens^ laborioso /certamine . [fo. 1381^ 
sanctorum tuorum coetui tribuas esse consortem . per. 

Super oblata. 

Annue nobis domine ut anime famuli et sacerdotis tui illi 
episcopi h^c prosit oblatio . quam immolando totius mundi 
tribuisti relaxari delicta . per. 

Hanc igitur oblationem quam tibi offerimus pro commemora- 
tione depositionis anim^ famuli et sacerdotis tui illiiLs episcopi . 
quaesumus domine ut placatus accipias . et quem in corpore 
constitutum sedis apostolic^ gubernaculo pr^esse uoluisti . in 
electorum tuorum numero constitue sacerdotum^ .diesque nostros.^ 

Super dipticia. 

Memento etiam domine famulorum tuorum illorunv' qui nos 
precesserunt et dormiunt in somno pacis. 

Post^ lectionem. 

Istis et omnibus domine in christo quiescentibus /lo- [fo. 139 
cum refrigerii lucis et pacis indulgentiam deprecamur . per 
dominum.'^ 

Ad complendum. 

His sacrificiis quaesumus omnipotens deus purgata anima et 
spiritus^ famuli tui illiits episcopi . ad indulgentiam et refrigerium 
sempiternum peruenire mereatur . per. 

ITEM ALIAE ORATIONES IN AGENDA^ MORTUORUM. 

Inclina domine aurem tuam ad preces nostras . quibus miseri- 
cordiam tuam supplices deprecamur . ut animam famuli tui //// 
Mel ille quam^^ de hoc s^culo migrare iussisti . in pacis ac lucis 
regione constituas . et sanctorum tuorum iubeas esse consortem . 
per. 

^ anima animam C : animg O. 
^ saeculo educens saeculi tduxisti O. 
•^ sacerdotum sacerdotem C. 
^ nostros in tua pace dispone add. C. 
^ famulorum tuorum illorum et eorum nomina C. 
^ Post Item post CO. 
"' per dominum. per christum. O. 
^ spiritus sjnl C. 

" aliae orationes in agenda alia oratione ad agenda C. 
^° illi uel ille quam \\\. uel illam quem C. : \\\. quam O. 



AD PONTIFICEM ORDINANDUM. 143 

Alia. 

Absolue domine animam famuli Uii illi" ab omni uinculo de- 
lictorum . ut in resurrectionis gloria- . inter sanctos tuos resus- 
citatus^ respiret . per dominum. 

Alia. 

Annue nobis domine ut anima famuli tui illiiis remissionem 
quam semper obtauit /mereatur percipere peccatorum . [fo. 139^ 
per dominum. 

ORATIO* AD PONTIFICEM ORDINANDUM 

Qu§ addi debeat iji consecratione cuius initiuni est. 

Deus honorum omnium' ad loatin . et idcirco huic famulo tuo 
quem apostolic^ sedis pr^sulem et primatum omnium . qui in 
orbe^ terrarum sunt sacerdotum . ac uniuersalis ecclesi^ tue 
doctorem dedisti . et ad summi sacerdotii ministerium elegisti . 
banc quaesumus domine gratiam largiaris . tribuas ei cathedram 
pontificalem . ad regendam ecclesiam tuam et plebem uniuersam . 
per dominum." 

1 Illi itt . uel ilia C : it O. 

2 gloria gloriam C. 

'^ resuscitatus resuscitari C. 

^ Oratio om. C. 

■^" Vide p. 5, supra. 

*" orbe orbem C. 

" Seqiiitiir in cod. R, vianit recentiori scn'pta, oratio : Praesta domine quaesumus 
ut anima famuli tui illiiis episcopi quem in hoc saeculo commorantem sacris 
muneribus decorasti . caelesti sede gloriosa semper exultet . per. 

In folio seqtie7ifi, nulla interposita praefatione, incipit tabula capitulorum 
secutidac partis, ut inf. pag. 147. ^ 

/;; codice C sequitur : Hildoardus praesul . anno xxii sui onus episcopatum hunc 
libellum sacramentorum fieri promulgauit. Quae paginis sequentibus codicis C 
contijientur addita fuisse videntur nee eade/n inami nee tino tempore, sed omnia sub 
finem saec. ix vel ineunte saec. x. 

In codice sequitur, nulla inter posito spatio, praefatiuncula " Hucusque " ut inf. 
pag' 145- 




i 



I 



• 

i 



145 



<Praefatiunxula e Cod. Ottoboniaxo.> ^ 

Hucusque praecedens sacramentorum [Cod. Ott. 313. fo. 103 
libellus a beato papa gregorio constat esse editus . exceptis his 
quae in eodem in natiuitate uel assumptione beatae mariae . 
praecipue uero in quadragesima uirgulis antepositis . lectoris in- 
uenerit iugulata sollertia. Nam sicut quorundam relatu didicimus 
domnus apostolicus in eisdem diebus ab stationibus penitus 
uacat . eo quod ceteris septiman^ feriis stationibus uacando fati- 
gatus . eisdem requiescat diebus. Ob id scilicet ut tumultuatione 
populari carens . et elemosynis pauperibus distribuere . et negotia 
exteriora liberius ualeat disponere. ]\Iissam uero praetitulatam in 
natale eiusdem beati gregorii . uirgulis antepositis iugulatam a 
predecessoribus^ eius causa amoris immouenerationis suae eidem 
suo operi non dubium est esse interpositam. Praefatus sane 
sacramentorum libellus . licet a plerisque scriptorum uitio depra- 
uante . qui non ut ab auctore suo est editus haberetur pro captu 
tamen ingenii ob multorum utilitatem ^studii nostri [fo. 1031^ 
fuit artis stilo corrigere., Quern cum prudens lector studiose 
perlegerit : uerum nos dicere ilico comprobabit . nisi iterum 
scriptorum uitio deprauetur. Sed quia sunt et alia quaedam qui- 
bus necessario sancta utitur ecclesia . quae idem pater ab aliis 
iam edita esse inspiciens . praetermisit., Idcirco opere pretium 
duximus ea uelut flores pratorum uernantes carpere et in unum 
congerere . atque correcta et emendata . suisque capitulis prae- 
notata . in huius corpore codicis seorsum ponere . ut in hoc opere 
cuncta inueniret lectoris industria . quaecumque nostris tempori- 
bus necessaria esse perspeximus . quamquam pluriora etiam in 
aliis sacramentorum libellis inuenissemus inserta. Hanc uero 
discretionis gratia praefatiunculam in medio collocauimus . ut 
alterius finis . alterius quoque exordium esset libelli., Ita uidelicet 
ut hinc inde ordinabiliter eisdem positis libellis nouerit quisque 
quae a beato gregorio quaeue sint ab aliis edita patribus . et 
quoniam excludendos tantarum quaesitores diuersarumqueinstitu- 
tionum sanctarum nequaquam dignum uel possibile esse cen- 
suimus . saltim eorum omnium condignis desideriis in eui-^ [fo. IC4 
denti huius operis copia satisfaceremus . si cui autem placent ea 
quae sine fastu arrogantig summo studio pioque collegimus 
amore suscipere . precamur ut non ingratus nostro existat labori . 
sed potius una nobiscum gratias agat omnium bonorum largitori . 
Si uero superflua uel non necessaria sibi ilia iudicauerit . utatur 
tantum praefati patris opusculo . quod minime respuere sine sui 

' predecessoribus ita codex : leg. videtiir successoribus. 
GREG. L 



146 

discrimine potest . et ea quaerentibus his quae"^ pio animi affectu 
uti uolentibus utenda admittat., Non igitur ingratis . et fastidiosis . 
sed potius studiosis ac deuotis ilia collegimus . in quibus cui 
animo sedent . potest repperire. Unde et debita uota sua et 
offitium diuini cultus digne ac placabiliter domino ualeat exhi- 
bere. Nouerit itaque nos perspicatitas^ lectoris . non alia huic in- 
seruisse operi . nisi ea quae a probatissimis . et eruditissimis magna 
diligentia exarata sunt uiris. Ex multis ergo multa collegimus . 
ut multorum utilitati prospiceremus. Prefationes uero quas in 
fine posuimus codicis . flagitamus ut ab his quibus placent cum 
caritate suscipiantur et canantur., Ab his uero qui eas /intelligunt . 
nee tamen delectantur . necnon et ab his qui eas [fo. 1041^ 
uolunt nee tamen intelligunt poscimus ut nee assumantur nee 
canantur. Addidimus etiam et benedictiones ab episcopo super 
populum dicendas. necnon et illud quod in praefato codice beati 
gregorii ad gradus inferiores in ecclesia constituendos non 
habetur. Obsecramus itaque uos quicumque hunc codicem ad 
legendum siue transcribendum sumpseritis . ut pro me ad 
dominum preces fundatis . qui ob utilitatem plurimorum . ea 
colligere atque corrigere studuimus. Praecamurque ut eum ita 
diligenter transcribatis: quatenus eius textus . et eruditorum aures 
demulceat . et simpliciores quosque errare non sinat., Nihil enim 
ut ait beatus hieronimus proderit emendasse librum . nisi emen- 
datio librariorum diligentia conseruetur.^ 

^ his quae leg. videtur hisque. 

^ perspicatitas leg. perspicacitas. 

^ Hie addidit viamis recentior hanc oraiio7iem seu benedictionem : Deus qui 
moysi apparuit ignei rogi similis . et Israel liberauit . de seruitute principis . magna 
quoque in deserto escas qui misit populo i istis infundat poculis rorem sue dulcedinis ; 
amen. Uirgo mater quem genuit qui uinum aqua condidit . et iordane baptizatus 
fudit opem credentibus .•' letificet nos poculo sanctitatis et gaudio amen. Uirgo dei 
genitrix co aliss . {sic) petre paule et andrea co sociis . ac stephane martir sancte co 
ceteris . sancti dei confessores et monaci . impetrate felicia nobis dare conuiuia . ut 
christus nos per saecula seco uiuere facial . qui solus inmortalia regnat deus per 
saecula amen. 

Proxij/io folio (105) cod. O seqiiitiir : Incipiunt capitula praefati libelli. Tabula 
capitiiloriini plertwiqtte concordat cum ea qjiani pp. 147-150 damns e cod. R. 
Notandiim est, quod in hac tabula rasuras complures et correctiones exhibet R, 
tarn in numeris quam in ipsis capittilis, partiin iiianu prima, partim a correctori- 
bus factas. Has, quantum ad numeros attinent, praetermisimus : capitula tantuvi 
et ve?'ba rescripta uncinis inclusiinus. 



147 



ii. 

iii. 

iiii. 

V. 



VI. 

vii. 

viii. 

viiii. 

X. 

xi. 

xii. 
xiii. 
xiiii. 

XV. 

xvi. 

/xvii. 

xviii. 

xviiii. 

XX. 

xxi. 

xxii. 

xxiii. 

xxiiii. 

XXV. 

XX vi. 

xxvii. 

X xviii. 

xxviiii. 

XXX. 

xxxi. 

xxxii. 

xxxiii. 

xxxiiii. 



Benedictio c^rei. [Cod. Reg. 337. fo. 140 

Item benedictio c^rei.^ 

Orationes per singulas lectiones in sabbato sancto. 

Item orationes in uigilia pentecosten.- 

Benedictio salis dandum-^ caticumino . et inde 

secuntur orationes qualiter baptizentur hi qui 

baptizandi sunt. 
Dominica prima post natale domini. 
Dominica .ii'\ post natale domini. 
Dominica ""prima post theophania."" 
Dominica .ii. post theophania. 
Dominica .iii. post theophania. 
Dominica .iiii. post theophania. 
Dominica .v. post theophania. 
Dominica .vi. post theophania. 
Dominica .i. post octabas paschae. 
Dominica .ii. post octabas paschae. 
Dominica .iii. post octabas paschae. 
Dominica .iiii. post octabas pasch^. 



/xxxv. 

xxxvi. 

xxxvii. 

xxxviii. 



Dominica .i.^ post ascensa domini. 
Dominica prima post pentecosten.' 
Dominica .ii. post pentecosten. 
Dominica .iii. post pentecosten. 
Dominica .iiii. post pentecosten. 
Dominica .v. post pentecosten. 
Dominica .vi. post pentecosten. 
Dominica .vii. post pentecosten. 
Dominica .viii. post pentecosten. 
Dominica .viiii. post pentecosten. 
Dominica .x. post pentecosten. 
Dominica .xi. post pentecosten. 
Dominica .xii. post pentecosten. 
Dominica .xiii. post pentecosten. 
Dominica .xiiii. post pentecosten. 
Dominica .xv. post pentecosten. 
Dominica .xvi. post pentecosten. 
Dominica .xvii. post pentecosten. 
Dominica .xviii. post pentecosten. 
Dominica .xviiii. post pentecosten. 
Dominica .xx. post pentecosten. 



[fo. 1402^ 



[fo. 141 



^ Hoc capitulum non habet O : numeri itaque singulis capitulis praemissi in R non 
concordant cum numeris in O usque ad fol. 142. 
- pentecosten pentecostenh. O. 
■' dandum danda O. 
■• .i. om. O. 

•'"' pentecosten pentecosttl O : in sequentibus capitulis vel penteC vel pentC. 

L 2 



148 



[fo. 141^ 



xxxviiii. Dominica .xxi. post pentecosten. 

xl. Dominica .xxii. post pentecosten. 

xli. Dominica .xxiii. post pentecosten. 

xlii. Dominica .xxiiii. post pentecosten. 

xliii. ""Jtem aliae miss^ in cotidianis diebus."^ 

xliiii. '"Alia.'^ 

xlv. ""Alia.i 

xlvi. '"Alia."' 

xlvii. ^Alia."" 

xlviii. Missa in natale unius apostoli. 

xlviiii. In natale plurimorum apostolorum. 

1. In natale unius martyris. 

li. In natale plurimorum martyrum. 

/Hi. In natale unius confessoris. 

liii. In natale plurimorum confessorum. 

liiii. In natale uirginis. 

Iv. Missa ad poscenda suffragia sanctorum.^ 

Ivi. Orationes^ ad clericum faciendum. 

Ivii. Benedictio uestium uirginis uel uidu? et consecratio 

uirginis. 

Iviii. Benedictio altaris. 

Iviiii. Consecratio altaris. 

Ix. Ad consecrandam patenam. 

Ixi. Ad calicem benedicendum. 

Ixii. Orationes^ in dedicatione fontis. 

Ixiii. Missa in anniuersario'^ ""dedicationis^ basilicae. 

Ixiiii. Missa pro regibus. * 

Ixv. Missa cotidiana pro rege. 

Ixvi. Orationes ad missa tempore synodi 
dicendas.^ 

/Ixvi.'"' Missa specialis sacerdotis cum praefatione. 

Ixvii. Item alia cum praefatione. 

Ixviii. Missa pro amico uel pro quo uolueris. 

Ixviiii. Alia. 

Ixx. Alia. 

Ixxi. Missa pro salute uiuorum. 

Ixxii. Item alia pro familiaribus. 

Ixxiii. Missa pro abbate uel^ congregatione. 

Ixxiiii. Orationes in monasterio monachorum. 

Ixxv. Orationes pro fratribus in uia dirigendis. 



pro rege 
[fo. 142 



^ suffragia sanctorum sanctorum suffragia O. 

'^ Orationes O ratio (). 

•' Anniuersario anniuersarium O. 

^ Orationes . . . dicendas Of . . . dicenda O. 

'^ Numeri in codd. O et R ab hoc capitulo uscjue in finem tabulae concordant. 

^ uel pro add. O. 



149 



Ixxvi. 
Ixxvii. 
Ixxviii. 
Ixxviiii. 
Ixxx. 
Ixxxi. 
/Ixxxii. 
Ixxxiii. 
Ixxxiiii. 
Ixxxv. 
Ixxxvi. 
Ixxxvii. 
Ixxxviii. 
Ixxxviiii. 
xc. 
xci. 
xcii. 
xciii. 
xciiii. 
xcv. 
xcvi. 



xcvii. 

/xcviii. 

xcviiii. 

c. 

ci. 

cii. 

ciii. 

ciiii. 

cv. 

cvi. 

cvii. 

cviii. 

cxiiii. 

ex. 

cxi. 

cxii. 

/cxiii. 



Oratio pro redeuntibus de itinere. 
Oratio in aduentu fratrum superuenientium. 
Missa pro iter agentibus. 
Missa pro nauigantibus. 
Missa pro peccatis. 
Orationes in tempore belli. 

Missa in tempore belli. [fo. 1421^ 

Alia. 
Alia. 

Missa pro pace. 

Missa pro quacumque tribulatione. 
Missa pro peste animalium. 
Missa in contentione. 
Missa contra indices mala agentes. 
Missa contra obloquentes. 
Orationes ad pluuiam postulandam. 
Missa ad pluuiam postulandam. 
Orationes ad poscendam serenitatem. 
Missa ad ^'poscendam serenitatem.^ 
•"Missa ad repellendam tempestatem."" 
■"Orationes et praeces super penitentem confitentem 

peccata sua more solito . feria iiii . Infra quadra- 

gesimam.^^ 
■"Orationes ad reconciliandum penitentem . feria .v. In 

cena domini.^ 
Orationes ad uisitandum infirmum. [fo. 143 

Missa pro infirmis. 
Orationes pro reddita sanitate. 
Reconciliacio p^nitentis ad mortem. 
Orationes in agenda mortuorum. 
Missa unius defuncti. 
Missa pro defuncto nuper baptizato. 
Orationes pro defunctis desiderantibus p^nitentiam et 

minime consequentibus.^ 
Missa in anniuersario unius defuncti. 
Missa plurimorum defunctorum.^ 
Alia. 
Alia. 

Missa in cimiteriis.^ 

Missa pro salute uiuorum uel agenda mortuorum. 
Exorcismus salis. 
Benedictio salis. [fo. 143Z/ 



^ infra quadragesimam in quadragesima O. 

- consequentibus consefjuentis O. 

■' plurimorum defunctorum defunctorum plurimorum O. 

^ cimiteriis ciminteriis O. 



150 



cxiiii. Exorcismus aqu^. 

cxv. Benedictio aqu^. 

cxvi. Benedictio salis et aqu^ pariter. 

cxvii. Orationes quando ""aqua spargitur^ in domo."' 

cxviii. Benedictio domus. 

cxviiii. Orationes contra fulg-ore.- 

cxx. Orationes super uasa in loco antiquo reperta. 

cxxi. Benedictio putei. 

cxxii. Benedictio uu^ uel faue. 

cxxiii. Benedictio ad fruges nouas.^ 

cxxiiii. Benedictio ad omnia qu^ uolueris. 

cxxv. Benedictio panis. 

cxxvi. Orationes ante cybum et post cybum. 

cxxvii. Oratio in sacrario. 

cxxviii. Oratio ubi uestimenta conseruantur. 

cxxviiii. Oratio in refectorio. 

cxxx. Oratio in dormitorio. 

/cxxxi. Oratio in cellario. [fo. 144 

cxxxii. Oratio in scriptorio. 

cxxxiii. Oratio in ospitali."* 

cxxxiiii. Oratio in domo infirmorum. 

cxxxv. Oratio in area, 

cxxxvi. Oratio in granario. 

cxxxvii. Oratio in pistrino. 

cxxxviii. Oratio in quoquina. 

cxxxviiii. Oratio in lardario. 

cxl. Oratio in caminata. 

cxli. Orationes matutinales et uespertinales.^ 

cxlii. Inpositio^ manuum super energuminum caticu- 

minum.'' 

cxiiii. Item ali^^ pro paruulo inergumino. 

cxliiii. Item ali^ orationes super energumino baptizato.^ 

^ spargitur aspergitur O. 

- fulgore fulgora O. 

^ nouas nouos O. 

"• ospitali hospitale O (h sup. lin. add.). 

^ matutinales et uespertinales uespertinales et matutinales O. 

^ Inpositio Of. inpositio O. 

■^ caticuminum uel prae/n O. 

^ alif alia O. 

'•^ Inter tabulam capitulorum et Benedictionem cerei interposita sunt in cod. O 
quattuor folia (fif. 108-111) quorum primum continet ordinem ad reconciliationem 
altaris sive basilicae, prima manu conscriptum, ut infra sequitur : secundum et tertium 
Litaniam Romanam, manu paullo recentiori exaratam. Reliquum foliorum spatium 
nominibus virorum et feminarum variis manibus scriptis repletum est. 

RECONCILIATIO ALTARIS SIUE BASILICAE UBI HOMICIDIUM PERI'ETRATUR. 

[Cod. Ott. 313, fo. ic8. 

Deum indultorem criminum . deum sordium mundatorem . deum qui concretum 
peccatis originalibus mundum aduentus sui nitore purificauit . fratres karissimi 



151 

/l. BENEDICTIO CAEREI. [fo. I441; 

Exultet iam angelica turba c^lorum . exultent diuina mysteria . 
et pro tanti regis uictoria . tuba intonet salutaris\ Gaudeat- se 
tellus inradiata fulgoribus . et aeterni regis splendore lustrata . 
totius orbis se sentiat amisisse caliginem : l^tetur et mater 
ecclesia . tanti luminis adornata fulgoribus . et magnis populorum 
uocibus h^c aula resultet. Quapropter adstantibus uobis fratres 
karissimy . ad tarn miram sancti huius luminis claritatem . una 
mecum quaeso del omnipotentis misericordiam inuocate . ut qui 
me non meis mentis intra leuitarum numerum dignatus est 
adgregare . luminis sui gratia infundente cerei huius laudem 
implere^ perficiat . per dominum.^ 

/Sursum corda. [fo. 145 

Habemus ad dominum. 

Gratias agamus domino deo nostro. 

Dignum et iustum est. 

Verequiadignumet iustum est^.inuisibilemdeumomnipotentem 
patrem filiumque^ unigenitum dominum nostrum iesum christum''' 

supplices deprecamur . ut cum diaboli furentis insidiis fortis nobis pugnator adsistat ;' 
et si quid eius uirus ad <^j'ors. leg. uirosae)- calliditatis cotidianis insectationibus 
maculaium in nobis corruptumque perfecerit . efficiatur caelesti miseratione puigatum . 
quod fuerat diabolica fraude poUutum . quia sicut illius est solidum perfectumque 
quassare . ita auctoris nostri est lapsa restituere . nutantia stabilire . per. 

Alia. 

Deus cuius bonitas ut non habuit principium ita terminum non habet . qui duni 
pietate completus eligis in nobis magis restituere perdita quam percutere peritura . et 
si quid aut neglegentia polluit . aut ira comminuit . aut stimulat ebrietas . aut libido 
subuertit sustines . ut ante per graiiam purifices quam percutias per furorem. Et 
operis tui prouidus plastis eligis potius erigere iacentia quam punire damnata . te 
supplices deprecamur . ut huius tabernaculi receptaculum placatus accipias et altare 
tuum quod insectandis 'Qeg. insectantis)> est inimici fraude pollutum . per infusionem 
gi.atiae caelestis purifices . purificatumque possideas. Absint in posterum omnes 
nequitiae spiritales et eliminentur . Extinguatur antiqui serpentis inuidia . et cum 
fratribus suis diaboli turma pellatur. Efferat secum maculam quam ingessit . et 
perennibus quandoque suppliciis deputatus . operum suorum semina secum colligat 
peritura . Nihil in postmodum noceat praeteriti culpa contagii . Nihil sit quod 
maneat inimici fraude pollutum . quandoquidem per spiritus tui est infusione<(m)> 
purgatum . Resurgat ecclesie tuae pura simplicitas et candor innocentiae actenus 
maculatus dum recipit gratiam reuertatur ad gloriam . Ut populorum ista lurba 
conueniens . dum petitionis ingerit uota . uotorum se sentiat obtinuisse suffragia . per. 

^ In cod. O addidit super lineam manus recentior ad verba " Exultet iam," verba 
" Gaudeat modo " : ad "diuina mysteria," "secreta celestia " : ad "uictoria," 
" palma " : ad " tuba intonet," " clangor sonat." 

- Gaudeat tantis add. O, iibi se, prit)ia niami omissum, ante tantis addidit viauus 
recentior. 

•' implere impleri O. 

■* per dominum iesus christus dominus noster qui cum eo uiuit et regnat 
deus . per omnia secula . O, iibi manus recenlior, erasis verbis cum eo, in marg. add. 
{post regnat insprendum) cum deo patre in unitate spiritus sancti. 

'' est seqiiittir in R rastira : ut add. O prima manii, sed eras. 

*' filiumque eius add. O {stip. I in. man. rec.) 

' Christum cum sancto spiritu add. O. {sup. lin. viam. rec. ) 



152 BENEDICTIO CERE I. 

toto cordis ac mentis^ affectu . et uocis ministerio personare ; qui 
pro nobis aeterno patri ad^ debitum soluit . et ueteris piaculi 
cautionem pio cruore detersit ; Haec sunt enim festa paschalia-. 
in quibus uerus ille agnus occiditur. eiusque sanguis postibus 
consecratur^ ; In quo""^ primum patres nostros filios Israel eductos' 
de ^gypto^ . rubrum mare sicco uestigio transire fecisti ; Haec 
igitur nox est . qu^ peccatorum tenebras . columnae inluminatione 
purgauit; hec nox est./qu? hodie per uniuersum mundum [fo. 145^' 
in christum credentes . a uitiis saeculi segregatos et caligine pecca- 
torum . reddit gratis . sociat'^ sanctitati ; hec nox est . in qua 
distructis uinculis mortis . christus ab inferis uictor ascendit ; 
Nihil enim nobis nasci profuit . nisi redimi profuisset ; O mira 
circa nos tu^ pietatis dignatio ; O inestimabilis dilectio caritatis . 
ut seruum redimeres : filium tradidisti ; O certe necessarium ad^ 
peccatum nostrum^, quod christi morte deletum est; O felix 
culpa . qu^ talem ac tantum meruit habere redemptorem ; O beata 
nox.qu^ sola meruit scire tempus et horam . in qua christus ab 
inferis resurrexit ; H^c nox est . de qua scriptum est . et nox ut 
dies inluminabitur . et nox inluminatio /mea in deliciis [fo. 146 
meis ; Huius igitur sanctificatio noctis . fugat scelera . culpas lauat. 
et reddit innocentiam lapsis . mestis l^titiam ; fugat odia . con- 
cordiam parat . et curuat imperia ; In huius igitur noctis gratia . 
suscipe sancte pater incensi huius sacrificium uespertinum . quod 
tibi in hac cerei oblatione solemni . per ministrorum manus de 
operibus apium . sacrosan'"cta reddif ecclesia ; Sed iam column^ 
huius pr^conia nouimus . quam in honorem dei rutilans ignis 
accendit ; qui licet diuisus in partes, mutuati^ luminis detrimenta 
non nouit ; Alitur liquentibus ceris . quas in substantiram"" pr^tios? 
huius lampadis . apis mater eduxit -^^ Apis ceteris qu^ subiecta 
sunt homini . animantibus antecellit .cum sit minima corporis 
paruitate . ingentes /animos . angusto uersat in pectore ; [fo. 1461/ 
uiribus inbecillis.sed fortis ingenio.h^cexplorata temporum uice . 
cum canitiem pruinosa hiberna posuerint . et glaciali senio^^ uerni 
temporis moderata deterserint . statim prodeundi ad laborem cura 
succedit.disperseque per agros.libratis paululum pinnis^^.cruribus 

^ ac mentis o)u. O pn'/nis citris^ sed sup. lin. add. man. rec. 

- paschalia icei-btuu (gaudiorum ?) hie erastini est in eod. O. 

^ sanguis postibus consecratur sanguine postes consecranlur O. 

^ In quo llaec nox est in qua O. 

•^ eductos eduxistis O /r. man. sed idtimum s eras : viati. corr. legitur eductos. 

•^ de fgypto quos postea add. O {sup. lin. man. eoi'r. ) 

'' sociat que add. O {sup. lin. man. corr.) 

^ nostrum om. O. 

^ mutuati tamen add. O {snp. lin. man. rec.) 

10 eduxit /;/ cod. O pomintnr signa hie in margine et ante nerha O uere beata nox 
infol. seqnenti. 

^' glaciali senio glatiale senium O. 
^- pinnis pennis O. 



BENEDICTIO CEREF. 153 

suspensis insidunt . parte ore legere flosculos . oneratis uictualibus 
suis ad castra remeant : Ibique ali? in^stimabili arte . cellulas 
tenaci glutino instruunt, Ali^ liquantia mella stipant .ali^ uertunt 
flores in ceram . ali^ ore natos fingunt . ali^^ coUectis e foliis nectar 
includunt, O uere beata et mirabilis apis . cuius nee sexum 
masculi uiolant . f^tus non quassant . nee filii destruunt 
/castitatem ; Sicut sancta concepit uirgo maria . uirgo~ [fo. 147 
peperit . et uirgo permansit ; O uere beata nox : qu^ expoliauit 
^gyptios . ditauit hebr^os., Nox in qua terre''nis caelestia 
iunguntur""., Oramus te dominer ut c^reus iste in honorem 
nominis tui consecratus'' . ad noctis huius caliginem distruendam 
indeficiens perseueret . in odorem suauitatis acceptus . supernis 
luminaribus misceatur ; Flammas eius . lucifer matutinus 
inueniat. Ille inquam lucifer . qui nescit occasum ; Ille qui 
regressus ab inferis . humano generi serenus inluxit ; pr^camur 
ergo te domine . ut nos famulos tuos omnem clerum et deuotissi- 
mum populum . una cum patre nostro'* papa 27/(9^quiete temporum 
concessa . in his paschalibus gaudiis^ conseruare digneris . per 
dominum.'' 

/11. ALIA BENEDICTIO CAEREI^ [fo. Id^JV 

Deus mundi conditor . auctor luminis . siderum fabricator. 
Deus qui iacentem mundum in tenebris . luce perspicua retexisti. 
Deus per quern ineffabili potentia . omnis claritas sumpsit 
exordium . te in tuis operibus inuocante<s> . in hac sacratissima 
noctis uigilia.de donis tuis c^reum tu^ suppliciter offerimus 
maiestati. Non adipe carnis pollutum . nee profana unctione 
uitiatum ; non sacrilego igne contactum . sed c^ra oleo atque 
papyro constructum. In tui nominis honore succensum . obsequio 
religiose deuotionis offerimus. Magnum igitur mysterium et 
noctis huius mirabile sacramentum . dignis necesse est laudibus 
cumulare. In quo dominie? resurrectionis miraculo . diem sibi 
introductum/tencbr? inueterat^senserunt.etmorsqu^olim [fo. 148 
fuerat aeterna nocte damnata . Inserto ueri fulgoris lumine 
captiuam se trahi dominicis triumphis obstipuit. At quod 
prguaricanti primoplasto . tenebrosa pr^sumptione fuerat ^^in 
seruitute"" damnatum . huius noctis miraculum splendore libertatis 

' ali^ nanique add. O. 

- uirgo iierbinn (concepit ?) /tic erastiin est in cod. O. 

' consecratus sigjuim ►}* additur sup. lin. in ntroqtie cod. 

■* patre nostro haec verba rasa sunt et nostro add. post papa in cod. O. 

^ illo /;/ cod. R Slip. lin. addiluni est nicolao, postea erasiiin noinen, et adriano 
suhstitutiini : et piissimo imperatore (rege sup. lin. man. rec.) nostro illo eiusque 
nobilissima prole add. O. 

'^ paschalibus gaudiis festis paschalibus O. 

' dominum nostrum iesum christum filium luum qui tecum uiuit et regnat deus . 
in unitate spiritus sancti . per omnia saecula saeculorum. Amen. add. O. 

^ Aha benedictio cerei Hatic benedictionem non habet O. 



1 54 ON A TIONES IN SABBA TO SANCTO. 

inradiat. Ad huius ergo festiuitatis reuerentiam . feruore spiritus 
descendentis . quantum deuotio humana exigit . tibi deo fulgore 
flammarum placida luminaria exhibemus ; ut dum h^c fide Integra 
persoluuntur . creature^ tu^ etiam pr^conia extollantur. Flamim^ 
lux quippe dicenda est . per quam potestas deitatis moysi apparere 
dignata est Qu^ de terra seruitutis populo exeunti . salutifero 
lumine ducatum exhibuit . qu^ tribus pueris /in camino [fo. 148^' 
sententia tyrannidi depositis . uitam blandimentis mollioribus 
reseruauit. Nam ut pr^cedente huius luminis gratia . tenebrarum 
horrorexcluditur. Ita domine lucescente maiestati<^s)' tu^ imperio . 
peccatorum sarcin^ diluuntur. Cum igitur huius substantia 
miramur exordium .apum necesse est laudem-us originem. Apes 
uero sunt frugales in sumptibus . in procreatione castissim^. 
Aedificant cellulas c^reo Hquore fundatas . quarum human^ periti^ 
ars magistra non co^quat.legunt pedibus flores . et nullum 
damnum in floribus inuenitur ; partus non edunt . sed ore legentes 
concepti f(?tus reddunt examina. Sicut exemplo mirabili christus 
ore paterno processit . f^cunda est sine partu uirginitas . quam 
/utique dominus dignatus carnalem se matrem habere, [fo. 149 
uirginitatisamoreconstituit. Talia igitur dominedignasacrisaltari- 
bus tuis munera offeruntur . quibus te laetari religio Christiana non 
ambigit. Ueniat ergo omnipotens deus super hunc incensum larga 
tu^ benedictionis infusio.et hunc nocturnum splendorem inuisibilis 
regnator intende . ut non solum sacrificium quod hac nocte 
litatum est . archana luminis tui admixtione refulgeat. Sed 
quocumque loco ex huius aliquid sanctificationis fuerit mysterio 
deportatum . expulsa diabolic^ fraudis nequitia uirtutis^ tu^ 
maiestatis assistat . per dominum. 

ORATIO POST BENEDICTIONEM CEREI DICENDA ANTEQUAM 
LEGATUR PRIMA LECTIO GENESIS In principio. 

/Deus qui diuitias misericordi^ tu^ in hac pr^cipue [fo. 1492; 
nocte largiris . propitiare uniuerso ordini sacerdotalis officii . et 
omnes gradus famulatus nostri . perfecta delictorum remissione 
sanctifica.ut ministraturos regeneratri^cis^^ gratiae tuae.nulli esse 
obnoxios patiaris offense . per dominum. 

III. ORATIONES PER SINGULAS LECTIONES IN SABBATO SANCTO. 

Prima lectio In principio. 

Deus qui mirabiliter creasti hominem et mirabilius redemisti . 
da nobis'^ contra oblectam.enta peccati . mentis ratione persistere . 
ut mereamur ad gaudia aeterna peruenire .per dominum. 

^ uirtutis leg. videlur uirlus. 

^ regeneratricis regeneratrici O. 

•^ nobis quaesumus add. O. 



I 



OR ATI ONES IN SABBATO SANCTO. 155 

Seqtiittw de noe .it} 

Deus incommutabilis uirtus . lumen aeternum.respice propitius 
ad totius ecclesiae tuae mirabile sacramentum . et opus [fo. 150 
salutis human^- . perpetu^ dispositionis effectu . tranquillus* 
operare . totusque mundus experiatur . et uideat deiecta erigi . 
inueterata nouari et per ipsum redire omnia in integrum . a quo 
sumpsere principium . dominum nostrum.^ 

De abrahani jii. Temptauit deus abraham.^ 

Deus fidelium pater summe . qui toto orbe terrarum promis- 
sionis tu^ filios diffusa adoptione multiplicas . et per paschale 
sacramentum . abraham puerum tuum uniuersarum sicut iurasti 
gentium efficis patrem . da populis tuis digne ad gratiam tu^ 
uocationis intrare . per dominum. 

/;/ exodo .iiii . Factum est in uigilia.^ 
cum cantico . Cantemus dominoJ 

Deus cuius antiqua miracula etiam nostris s^culis c'^o'^ruscare 
sentimus . dum quod /uni populo a persecutione aegyptia [fo. 1501^ 
liberando dexter^ tue potentia contulisti . id in salutem gentium 
per aquam regenerationis operaris . pr^sta ut et in abrah^ filios . 
■"et in israheliticam^ dignitatem . totius mundi transeat plenitudo . 
per dominum. 

In Esaia .v. Hec est hereditas seruorum.^ 

Omnipotens sempitern^ deus . multiplica in honorem nominis 
tui quod patrum fidei spopondisti , et promissionis filios sacra 
adoptione dilata . ut quod priores sancti non dubitauerunt futu- 
rum . ecclesia tua magna iam ex parte cognoscat impletum . per 
dominum nostrum iesum christum. 

Li hiereniia .vi. Audi israel mandata uitae.^ 

Deus qui ecclesiam tuam semper gentium uocatione multi- 
plicas . con/cede propitius . ut quos aqua baptismatis [fo. 151 
abluis^*' . continua protectione tuearis . per. 

^ ii. lectio add. O, 

- salutis humanf humang salutis O. 
•' tranquillus tranquillius O. 
^ dominum nostrum per . O. 
•^ abraham om. O. 
•• uigilia matutina add. O. 
' domino om. O. 
** seruorum domini add. O. 
^ mandata uitae om. O. 
^® abluis am. O pr. man. sed mp. lin, add. 



156 ORATIONES IN SABBATO SANCTO. 

hi ezecJiiJiel septima. Facta est super me manus domini.^ 

Deus qui nos ad celebrandum paschale sacramentum . utriusque 
testament! paginis imbuisti . da nobis intellegere misericordias 
tuas . ut ex perceptione pr^sentium munerum . firma sit expectatio 
futurorum . per dominum. 

hi isaia . viii. Adpraehenderunt- septem mulieres. 
C2ii?i cantico Uinea domini.'^ 

Deus qui in omnibus ecclesi^ tu? filiis sanctorum prophetarum 
uoce manifestasti . in omni loco dominationis tu^ . satorem te 
bonorum seminum et electorum palmitum esse cultorem . tribue 
quaesumus /populis tuis . qui et uinearum apud te [fo. 1511^ 
nomine* censentur et segetum . ut spinarum et tribulorum squalore 
resecato . digni efficiantur fruge fecunda^ . per. 

hi exodo .viiii. Dixit quoque dominus.^ 

Omnipotens sempiterne deus . qui in omnium operum tuorum 
dispensatione'' mirabilis es . intellegant redempti tui non fuisse 
excellentius quod initio^ factus est mundus . quam quod in fine 
saeculorum pascha nostrum immolatus est christus . qui tecum. 

De ioiia .x. 

Deus qui diuersitatem omnium gentium in confessione tui 
nominis adunasti^ . da nobis et uelle et posse quod precipis . ut 
populo ad aeternitatem uocato . una sit fides mentium et pietas 
actionum . per. 

hi deuteronomio .xi. Scripsit moy/ses canticum. [fo. 152 
Cum cantico Adtende celum. 

Deus celsitudo humilium et fortitudo rectorum . qui per sanctum 
moysen puerum tuum . ita erudire populos tuos sacri carminis 
tui decantatione uoluisti . ut ilia legis iteratio . fieret etiam nostra 
directio . excita in omnem iustificatarum gentium plenitudinem 
potentiam tuam . et da letitiam mitigando terrorem . ut omnium 
peccatis tua remissione deletis . quod denuntiatum est in ultionem . 
transeat in salutem . per dominum. 

1 me manus domini om. O. 

2 adpraehenderunt adprehendent O. 
^ uinea domini uinea facta est O. 

^ apud te nomine nomine apud te O. 

^ digni .... fecunda et {eras. ) digna efficiantur fruge fecundi O. 

^ dominus ad moysen add. O. 

" dispensatione dispensatione O. 

^ initio in initio O. 

^* adunasti effecisti O. 



I 



ORATIONES IN VI CILIA PENTECOSTES. 157 



In dartihel .xii. Nabucodonosor. 

Omnipotens sempiterne deus spes unica mundi . qui propheta- 
rum tuorum preconio praesentium temporum declarasti mysteria . 
auge populi tui uota placatus . quia in nullo fidelium . nisi ex tua 
inspi/ratione proueniunt . quarumlibet incrementa uirtu- [fo. 1527; 
turn . per dominum. 

Oratio post psalniuniSjcli. 

Omnipotens sempiterne deus respice propitius ad deuotionem 
populi renascentis. qui sicut ceruus aquarum expetit fontem ; 
et concede propitius ut fidei ipsius sitis . '"baptisma''tis mysterio . 
animam corpusque sanctificet . per dominum. 



nil. ORATIO DICENDA- IN UIGILIA PENTECOSTEN ANTE QUAM"' 

LEGATUR PRIMA LECTIO. 

Da nobis quaesumus domine per gratiam spiritus sancti . nouam 
tui paracliti spiritalis obseruanti? disciplinam . ut mentes nostrae 
sacro purgat? ieiunio . cunctis reddantur eius muneribus aptiores . 
per dominum nostrum iesum christum filium tuum . qui tecum 
uiuit et regnat deus in unitate eiusdem spiritus sancti . per omnia 
saecula saeculorum. Amen.* 

I Prima lectio genesis. In principio. [fo. 153 

Omnipotens sempiterne deus indeficiens lumen . qui spiritum 
tuum sanctum'' cum super aquas in mundi creationis exordio 
ferreretur^ . human^ declarasti salutis auctorem ..pr^sta quaesumus 
ut idem spiritus ueritatis ecclesi^ tu^ dona multiplicet . j^er domi- 
num nostrum iit supra? 

In genesis^ .ii. Temptauit deus.^ 

Deus qui in abrah^ famuli tui opere . humano generi oboe- 
dienti^ exempla praebuisti . concede nobis et nostra uoluntatis 
prauitatem frangere . et tuorum preceptorum rectitudinem in 
omnibus adimplere. per dominum. 

^ psalmum psalmo O. 

- Oratio dicenda Oraticmes dicende O. 

^ pentecosten ante quam pentecosttr. Ante quam O. 

■* dominum .... amen oni. O. 

•'' tuum sanctum sanctum tuum O. 

•^ ferreretur ferretur O. 

^ per . . . . ut supra, per. in unitate eiusdem spiritus sancti. pei. O. 

'^ genesis genesi O. 

^ deus abraham add. O. 



158 ORATIONES IN VIGILIA PENTECOSTES. 

In exodo .Hi. Facta^ est in uigilia. 
Cum cantico. Cantemus domino. 

Deus qui primis temporibus impleta miracula . noui testamenti 
luce reserasti . /quod mare rubrum forma sacri fontis [fo. 153^ 
existeret . et liberata plebs ab ^gyptia seruitute . christiani populi 
sacramenta pr^ferret.da ut omnes gentes israhelis priuilegium 
merito fidei consecut^ . spiritus tui participatione regenercntur . 
per dominum ut supra? 

Ill Deiiterono7nio . iiii. Scripsit moyses canticum. 
Cum cantico Adtende c^lum. 

Deus gloriatio fidelium et uita iustorum . qui per moysen 
famulum tuum . nos quoque modulatione sacri carminis erudisti . 
in uniuersis gentibus misericordi? tu^ munus operare . tribuendo 
beatitudinem . auferendo terrorem . ut quod pr^nuntiatum est ad 
supplicium . in remedium transferatur aeternum . per dominum. 

In Isaia .v. Adpr^henderunt^ .vii. mulieres. 
Cum cantico Uinea facta est. 

/Omnipotens sempiterne deus . qui per unicum filium [fol. 1 54 
tuum ecclesi? tu? demonstrasti te esse cultorem . ut omnem pal- 
mitis^ fructum in eodem christo tuo qui uera uitis est afferentem . 
clementer excolens, fructus afferat ampliores . fidelibus tuis quos 
uelut uineam ex ^gypto per fontem baptismi transtulisti . null? 
peccatorum spin? pr?ualeant . ut spiritus tui sanctificatione 
muniti . perpetua fruge ditentur.per eundem dominum nostrum 
iesum christum filium tuum qui tecum uiuit et regnat deus in 
unitate eiusdem spiritus sancti per omnia saecula saeculorum.^ 

hi Jiiere.mia .vi. Audi israhel mandata uit?.^ 

Deus qui nobis per prophetarum ora pr?cepisti temporalia 
relinquere . atque ad aeterna festinare . da famulis tuis . ut quae a 
te iussa" cognouimus . implere c?lesti inspiratione ualeamus . 
per dominum. 

\De psalmo xli. Sicut ceruus desiderat.^ [fo. 154^^ 
Concede quaesumus omnipotens deus . ut qui solemnitatem 

^ Facta Factum O. 

^ per . ... 21/ supra, per. in unitate eiusdem spiritus sancti . per. O. 

^ Adpr^henderunt Adprehendent O. 

^ palmitis palmitem O. 

^ dominum .... saeculorum o/ii. O. 

^ mandata uit^ 0//1. O. 

' iussa uisa O. 

^ desiderat oui. O. 



BENEDICTIO SALTS. 159 

doni^ spiritus sancti colimus . c^lestibus desideriis accensi . 
fontem- uit^ sitiamus . per dominum iit supra? 

Item alia. 

Domine deus uirtutum qui conlapsa reparas . et reparata 
conseruas . auge populos in tui nominis sanctificatione renouan- 
dos . ut omnes qui diluuntur sacro baptismate . tua semper 
inspiratione dirigantur . per dominum nostrum. 

hide descetidetidtiin^ ad fontes cum l^tania, 
ORATIO AD CATICUMINUM FACIENDUM. 

Omnipotens sempiterne deus' respicere dignare super liunc 
famulum tuum quem ad rudimenta fidei uocare dignatus es . 
omnem cecitatem cordis ab eo expelle . disrumpe omnes laqueos 
satan? quibus fue/rat conligatus . aperi ei^ianuam pietatis [fo. 155 
tug ut signo sapientig indutus' . omnium cupiditatum f(^toribus 
careat . atque^ ad suauem odorem prgceptorum tuorum . Igtus tibi 
in ecclesia tua deseruiat . et proficiat de die in diem . signatus 
promissg gratig tuae^.per dominum nostrum iesum christum 
filium tuum . qui uenturus est iudicare.^*^ 

V. BENEDICTIO SALIS.^^ 

Benedic omnipotens deus. hanc creaturam salis . tua benedic- 
tione cglesti . in nomine domini nostri iesu christi . et in uirtute 

^ doni dono O. 

^ fontem n sjip. ras. hahet O {fors. fomitem prima vianit so'iptum est. ) 
•' per . ... lit supra, per in imitate eiusdem spiritus sancti O. 
^ descendendum descendant O. 
•'' deus pater domini nostri iesu christi add. O. 
^ ei domine add. O. 

■^ sapienti^ indutus sapientie tuae imbutus O. 
^ atque et. O. 

^ signatus .... tuae ut idoneus efficiatur accedere ad gratiam baptismi tui 
percepta medicina. O. 

^^ Hie seqiiuntiir in cod. O ditae orationes quae noil habcntiir in cod. R : 

Alia. 
Preces nostras quaesumus domine clementer exaudi i et hunc electum tuum 
crucis dominice cuius impressione eum signamus uirtute custodi i ut 
magnitudinis glorie rudimenta seruans i per custodiam mandatorum tuorum 
ad regenerationis peruenire gloriam mereatur . per. 

Alia. 
Deus qui humani generis ita es conditor ut sis etiam reformator i propitiare 
populis adoptiuis . et nouo testamento sobolem noue prolis adscribe . ut filii 
promissionis quod non potuerunt assequi per naturam : gaudeant se recepisse 
per gratiam . per. 
'^ salis ad dandum catecuminis add. O, ubi loco benedictionis Benedic omnipotens 
deus etc. scqiiitur exorcism us : 

Exorcize te creatura salis in nomine dei patris omnipotentis i et in caritate 
domini nostri iesu christi . et in uirtute spiritus sancti., Exorcizo te per deum 
uiuum . et per deum uerum . qui te ad tutelam humani generis procreauit / 



i6o OR ATI ONES SUPER BAPTIZANDOS. 

sancti . spiritus tui . ad effugandum inimicum . quam sanctificando 
sanctifices . et benedicendo benedicas . fiatque omnibus accipien- 
tibus perfecta medicina . permanens in uisceribus sumentium . in 
nomine domini nostri iesu christi. 

Hac oratione expleta accipiat jsacerdos de eodem sale [fo. ISS'J^ 
et ponat in ore infantis dicendo illi. 

Accipe sal sapienti?^ in uitam ^ternam. 

O ratio post datum sal. 

Deus patrum nostrorum . deus uniuers^ conditor creature- . te 
supplices exoramus . ut hunc famulum tuum respicere digneris 
propitius . et hoc primum pabulum salis gustantem . non diutius 
esurire permittas . quominus cibo expleatur caelesti . quatenus sit 
semper domine spiritu feruens . spe gaudens . tuo semper nomini 
seruiens . perdue eum ad nou? generationis'^ lauacrum . ut cum 
fidelibus tuis . promissionum tuarum aeterna pr^mia consequi 
mereatur . per dominum. 

Iterinn fac criicem in front e eius et dic^ hanc orationeni. 

Deus abraham . deus isaac . deus iacob . deus qui/'moysi [fo. 1 56 
famulo tuo in monte sinai apparuisti . et filios Israel de terra 
^gypti eduxisti . deputans eis angelum pietatis tuae qui custodiret 
eos die ac nocte . te quaesumus domine ut mittere digneris 
sanctum angelum tuum . ut similiter custodiat et hunc famulum 
tuum . et perducat eum ad gratiam baptismi tui. 

Ergo maledicte diabole recognosce sententiam tuam . et da 
honorem deo uiuo et uero . da honorem iesu christo filio eius et 
spiritui sancto . et recede ab hoc famulo dei . quem^ deus et 
dominus noster^ ad suam'^ gratiam et benedictionem^ uocare 
dignatus est . et hoc signum sanct^ crucis quod nos fronti eius 
damus . tu maledicte diabole numquam audeas uiolare.^ 

et populo uenienti ad credulitatem per seruos suos consecrari praecepit i Ut 
in nomine sancte trinitatis efficiaris salutare sacramentum ad eftugandum 
inimicum., Proinde rogamus te domine deus noster. ut hanc creaturam salis 
sanctificando sanctifi^f-ces. benedicendo benedi4-cas :' ut fiat omnibus acci- 
pientibus perfecta medicina i permanens in uisceribus eorum in nomine 
domini nostri iesu christi . qui uenturus est iudicare uiuos. Seqiiititr ritbrica 
Hac oratione expleta . tit in R {ff. 155-1552^.). 

1 sapienti^ propitiatus add. O. 

2 creature ueritatis O. 

'•'' generationis regenerationis O. 

^ fac .... die fatiat .... dicat O. 

^ quern quia istum sibi O. 

*• noster iesus christus add. O. 

■^ suam sanctam add. O. 

^ benedictionem fontemque baptismatis add. O. 

'•* Hit scqiiitnr in cod. O : Item super feminas. Deus caeli :' deus terrae :' deus 
angelorum i deus archangelorum . deus prophetarum . deus martyrum . deus uirginum. 
deus omnium bene uiuenlium . deus cui omnis lingua confiletur. et omne genu fleciilur. 



1 



ORATIONES SUPER BAPTIZANDOS. i6i 



Item} 

Deus inmortale presidium omnium /postulantium. liber- [fo. 156^* 
atio supplicum . pax rogantium . uita credentium . resurrectio mor- 
tuorum . te inuoco"- super hunc famulum tuum . qui baptismi.tui 
donum petens . aeternam consequi gratiam spiritali regeneratione 
desiderat .accipe eum domine.et quia dignatus es dicere . petite 
et accipietis . quaerite et inuenietis . pulsate et aperietur uobis . 
petenti'' premium porrige . et ianuam pande pulsanti . ut aeternam 
caelestis lauacri benedictionem consecutus . promissa tui muneris 
regna percipiat . per dominum.^ 

Item oratio super masculos iiel siiperfeminasJ' 

Aeternam ac iustissimam pietatem tuam deprecor domine 
sanct^ pater omnipotens aetern^ deus . Require in gregoriaiio.^ 



caelestium [et sup. /in.] terrestrium . et infernorum . te inuoco domine super hanc 
famulam tuam . ut perducere earn digneris ad gratiam baptismi tui . ergo maledicte . n^ 
supra. 

^ Item super masculos add. O. 
'■^ inuoco domine add. O. 
•' petenti itaque add. O. 

"* percipiat . per dominum. percipiat., Audi maledicte satanas adiuratus per 
nomen aeterni dei . et saluatoris nostri filii eius i cum tua uictus inuidia tremens 
gemensque discede., Nihil tibi sit commune cum seruo dei iam caelestia cogitante 
renuntiatore tibi ac saeculo tuo . et beate inmortalitatis uictore., Da igitur honorem 
aduenienti spiritui sancto :■ qui ex summa caeli arce descendens i proturbatis fraudibus 
tuis i diuino fonte purgatum pectus id est sanctificatum i deo templum et habitum 
perficiat :' ut ab omnibus penitus noxis praeteritorum criminum liberatus seruus dei . 
gratias perenni deo referat semper et benedicat nomen eius sanctum in saecula sae- 
culorum per dominum nostrum iesum christum filium tuum qui uenturus. O, tibi 
siibiungiintiir hae orationes seqiienies : 

Jtem super feminani. Deus abraham . deus isaac . deus iacob . deus qui tribus 
israel de aegyptia seruitute liberatas . per movsen famulum tuum de custodia 
mandatorum tuorum in deserto monuisti : et susannam de falso crimine 
liberasti i te supplex deprecor domine . ut liberes et hanc famulam tuam , et 
perducere eam digneris ad gratiam baptismi tui . ergo maledicte. 
Item super masculum. Exorcizo te inmunde spiritus in nomine patris . et filii . et 
spiritus sancti :' ut exeas et recedas ab hoc famulo dei., Ipse enim tibi 
imperat maledicte dampnate qui pedibus supra mare ambulauit . et petro 
mergenti dexteram porrexit . ergo. 
Jteni super fcminain. Exorcizo te inmunde spiritus per patrem et filium et 
spiritum sanctum / ut exeas et recedas ab hac famula dei., Ipse enim tibi 
imperat maledicte dampnate qui caeco nato oculos aperuit ; et quatri- 
duanum lazarum de monumento suscitauit. ergo. 
' Item .... feminas. Super masculum uel feminam . O. 

' Require in gregoriano ovi. O, ubi sequitur: luminis et ueritatis super hunc 
famulum tuum et famulam tuam . ut digneris eum inluminare lumine intelligentie 
tuae., Munda eum et sanctifica., Da ei scientiam ueram . ut dignus efiiciatur accedere 
ad gratiam baptismi tui., Teneat firmam spem :' consilium rectum; doctrinam 
sanctam . ut aptus sit ad percipiendam gratiam baptismi tui . per dominum nostrum . 
qui uenturus est. 

GREG. M 



1 62 MODUS BAPTIZANDI. 



/I'N SABBATO SANCTO ORATIO AD CATEZIZANDUM [fo. 1 5/ 

INFANTEM.^ 

Nec te latet satanas . inminere tibi poenas . inminere tibi tor- 
menta.inminere tibi dicmiudicii . diem supplicii sempiterni . diem 
qui uenturus est uelut clibanus ardens . in quo tibi atque uniuersis 
angelis tuis ^ternus ueniet- interitus . proinde dampnate da 
honorem deo uiuo et uero . da honorem iesu christo filio eius et 
spiritui sancto . in cuius nomine atque uirtute . precipio tibi 
quicumque es spiritus inmunde . ut exeas et recedas ab hoc 
famulo dei . quem hodie deus et dominus noster iesus christus . 
ad suam sanctam gratiam et benedictionem . fontemque baptis- 
matis dono" uocare dignatus est. ut fiat eius templum per aquam 
regenerationis in remissionem omnium peccatorum. In nomine 
domini nostri /iesu christi qui uenturus est iudicare [fo. 15727 
uiuos et mortuos et saeculum per ignem. Ame^i. 

Inde 2tero tangat ei nares et aures de sputo et dicat ad aureiu. 

Effeta quod est adaperire in odorem suauitatis . tu autem 
effugare diabole adpropinquabit^ enim iudicium dei. 

Postea jiero tangit' ei pectus et inter scapulas de oleo exorcizato 
crucein faciens^ cum police et uocato nomine eius dicat. 

Abrenuntias satane. R. Abrenuntio. 

Et omnibus operibus eius. _R. Abrenuntio. 

Et omnibus pompis eius. R. Abrenuntio.'^ 

His expletis procedat sacerdos ad fo7ites benedicendos et dicat 
benedictionem fontis sicut superius in gregoriano continetur. 

jBeiiedicto fonte et eo tenente infantem a quo suscipien- [fo. 158 
dus est interrogel^ sacerdos it a. 

Quis uocaris. R. Ille. 

Credis in deum patrem omnipotentem creatorem c?li et terr^. 
R. Credo. 

Et in iesum christum filium eius unicum dominum nostrum 
natum et passum. R. Credo. 



^ ad catezizandum infantem ad catecizandum infantes. Sabbatorum mane . 
reddentes symbolum prius .•' catecizas eos imposita manu super capita eorum . his 
uerbis. O. 

'■^ ueniet superueniet O. 

2 dono om. O. 

^ adpropinquabit adpropinquauit O. 

^ tangit tangat O. 

^ faciens faciendo O. 

"' Hie additiir in O {maim patillo recentiore) : Et ego te linio oleo salutis in chri.^to 
iesu domino nostro in uitam eternam. Inde uero dicit symbolum. 

^ interroget ^\.praem. O, sed eras. 



DOM. I. POST NAT ALE DOMINI. i6 



Credis et in spiritum sanctum sanctam ecclesiam catholicam 
remissionem^ peccatorum carnis resurrectionem. R. Credo. 

Deinde baptizet^ sacerdos S7cb tJ'ina inersione iantuni sanctam 
trinitutcni seniel i?zuocans ita dicendo. 

Et ego te baptizo in nomine patris. Et viergat seinel .q\. filii . 
et mergat iteriini. Et spiritus sancti. Et iiiergat ^ertio . 

Ut autevi siirrexerit afonte facijat presbitej^ sigmini [fo. 158^' 
cruets de chrisniate cinn police hi iiertice eius dicens hanc oratioiiem. 

Deus omnipotens pater domini nostri iesu christi . qui te 
regenerauit ex aqua et spiritu sancto . quique dedit tibi remis- 
sionem omnium peccatorum . ipse te linit chrjsmate salutis in 
christo iesu domino nostro in uitam aeternam . R. Amen.^ 

Et uestzttir infans uestimentis suis . si iiero episcopus adest 
statim confiriJiari einn opoj'tet chrisniate . et postea covinmnicare . 
et si episcopus deest coninmnicctiir a presbitero dicente ita. 

Corpus domini nostri iesu christi custodiat te in uitam 
aeternam . Amen.-' 

/Vfl"". DOMINICA .1. POST NATALE DOMINI. [fo. 1 59 

Deus qui salutis aetern^ . beat^ mari^ uirginitate fecunda . 
humano generi premia prestitisti . tribue quaesumus . ut ipsam 
pro nobis intercedere sentiamus . per quem^ meruimus auctorem 
uit? suscipere . dominum nostrum iesum christum qui tecum." 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine precibusque susceptis . 
et c^lestibus nos munda mysteriis et clementer exaudi . per 
dominum. 

Ad coviplendum. 

Da nobis quaesumus domine deus noster . ut qui natiuitatem 
domini nostri iesu christi . nos frequentare gaudemus . dignis 
conuersationibus ad eius mereamur pertinere consortium . per 
e'"undem.''"' 



^ remissionem omnium add. O. 

2 baptizet baptizat O. 

•' presbiter sacerdos O. 

"* Amen. Accipe uestem candidam sanctam et inmaculatam . quam perferas 
ante tribunal domini nostri iesu christi :- habeasque uitam aeternam et uiuas in 
saecula saeculorum. R. Amen. add. O. •'' Amen. oni. O. 

" quem quam O. 

" dominum . . . tecum iesum christum filium O. 

^ per eundem qui tecum O. 

M 2 



i64 DOM. II. POST THEOPHANIA. 

VII. DOMINICA .II. POST NATALE DOMINI. 

Omnipotens sempiterne deus . dirige actos^ nostros in bene- 
placito tuo . ut in nomine dilecti filii tui mereamur bonis 
operibus /abundare . per eundem. [fo. 159^^ 

Super oblata. 
Concede quaesumus domine ut oculis tu^ maiestatis munus 
oblatum . et gratiam nobis deuotionis obtineat . et effectum beat^ 
perennitatis adquirat . per dominum.^ 

Ad coinplenduni. 
Per huius domine operationem mysterii . et uitia nostra 
purgentur . et iusta desideria compleantur. per dominum. 

VIII. DOMINICA .1. POST THEOPHANIA. 

Vota quaesumus domine supplicantis populi caelesti pietate 
prosequere . ut et qu^ agenda sunt uideant . et ad implenda qu^ 
uiderint conualescant . per dominum. 

Super oblata. 
Oblatum tibi domine sacrificium . uiuificet nos semper et 
muniat. per dominum. 

Ad complenduin. 
Supplices te rogamus omnipotens deus . ut quos tuis reficis 
sacramentis . tibi etiam placitis moribus dignanter deseruire con- 
/cedas . per dominum. [fo. 160 

villi. DOMINICA .II. POST THEOPHANIA. 

Omnipotens sempiterne deus qui celestia simul et terrena 
moderaris . supplicationes populi tui clementer exaudi . et pacem 
tuam nostris concede temporibus . per dominum. 

Super oblata. 

Oblata domine munera sanctinca . nosque a peccatorum 
nostrorum maculis emunda.per dominum. 

Ad complenduin. 
Augeatur in nobis domine quaesumus . tu^ uirtutis operatio . 
ut diuinis uegetati sacramentis . ad corum promissa capienda . 
tuo munere pr^paremur . per dominum. 

^ actos actus O. 

- per dominum per eundem O. 



i 



DOM. V. POST THEOPHANIA. 165 

X. DOMINICA .111. POST THEOPHANIA. 

Omnipotcns sempiterne deus infirmitatem nostram propitius 
respice . atque ad protegendum nos . dexteram tu^ maiestatis 
extende . per. 

Super oblata. 

Haec <^h^ostia domine quaesumus emundet nostra /delicta . et^ 
sacrificium caelebrandum . subditorum tibi corpora [fo. \6ov 
mentesque sanctificet . per. 

Ad coinplendum. 

Quos tantis domine largiris uti mysteriis . quaesumus ut 
efifectibus eorum ueraciter aptare digneris . per dominum. 

XL DOMINICA .IIII. POST THEOPHANIA. 

Deus qui nos in tantis periculis constitutos . pro humana scis 
fragilitate non posse subsistere.da nobis salutem mentis et corporis. 
ut ea qu^ pro peccatis nostris patimur . te adiuuante uincamus . 
per dominum. 

Super oblata. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut huius sacrificii munus 
oblatum . fragilitatem nostram ab omni malo purget semper et 
muniat . per. 

Ad coinplendum. 

Munera tua nos deus a delectationibus terrenis expediant . et 
c^lestibus semper instruant alimentis . per dominum. 

XII. DOMINICA .V. POST THEOPHANIA. 

/Familiam tuam quaesumus domine continua pietate [fo. 161 
custodi . ut qu? in sola spe grati(^ c^lestis innititur . tua semper 
protectione muniatur. per dominum. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine placationis ofiferimus . ut et delicta nostra 
miseratus absoluas . et nutantia corda tu dirigas. per. 

A d coniplendu in . 

Quaesumus omnipotens deus . ut illius salutaris capiamus 
affectum . cuius per hgc mysteria pignus accej^imus . per 
dominum. 

1 et ad add. O. 



i66 DOM. II. POST OCT. PASCHAE. 

XIII. DOMINICA .VI. POST THEOPHANIA. 

Conserua populum tuum deus . et tuo nomini fac deuotum . 
ut diuinis subiectus officiis . et temporalia uiriliter . et aeterna 
dona percipiat . per dominum. 

Super oblaia. 

H^c nos oblatio deus mundet quaesumus et renouet . et 
gubernet et protegat . per. 

Ad complenduvi. 

Caelestibus domine pasti deliciis. quaesumus ut semper /eadem 
per qu^ ueraciter uiuimus adpetamus . per dominum [fo. \6\v 
nostrum. 

^^XIIII. DOMINICA PRIMA POST OCTABAS PASCHlg. 

Deus qui in filii tui humilitate . iacentem mundum erexisti . 
fidelibus tuis perpetuam l^titiam concede . ut quos perpetu^ 
mortis eripuisti casibus . gaudiis facias sempiternis perfrui . per 
eundem. 

Super oblata. 

Benedictionem domine nobis^ conferat salutarem sacra '"semper 
oVj'^latio . ut quod agit misterio uirtute perficiat . per. 

Ad coinpleiiduni. 

Pr^sta nobis omnipotens deus . ut uiuificationis tu^ gratiam 
consequentes . in tuo semper munere gloriemur . per dominum. 

bxv. DOxMINICA .II. POST OCTABAS PASCHAE. 

Deus qui errantibus ut in uiam possint redire iustitia'"e"' ueritatis 
tu^ lumen ostendis . da cunctis qui Christiana professione 
/censentur. et ilia respuere qu^ huic inimica sunt nomini . [fo. 162 
et ea qu? sunt apta sectari . per dominum nostrum iesum. 

Super oblata. 

His nobis domine mysteriis conferatur . quo terrena desideria 
mitigantes . discamus amare c^lestia . per dominum. 

^ [<(^w/.)> Miscricordia domini. Psal. Exultate iusti. All. ii. gttales uohieris. 
Off. Deus deus meus ad te. Vers. i. Sitiuit. Vers. ii. In matutinis. Com. Ego 
sum pastor bonus. Psal ]. 

^^ \_Ant. lubilate deo . /'(.svz/. ) Dicite deo. All. quales twlueris. Off. Laud<a)> 
anima me(a). Vers. i. Qui custodit uerit(atem). Vers. ii. Dominus erigit allisos. 
Com. Modicum et (non uide)bitis.] 

^ domine nobis nobis domine O. 



I 



DOM. IV. POST OCT. PASCHAE. 167 

Ad CO inplen dii 111 . 

Sacramenta qu^ sumpsimus quaesumus domine et spiritalibus 
nos instruant alimentis.et corporalibus tueantur auxiliis . per. 

'XVI. DOMINICA .III. POST OCTABAS PASCHAE. 

Deus qui fidelium mentes unius efficis uolunta''tis"' . da populis 
tuis id amare quod precipis . id desiderare quod promittis.ut 
inter mundanas uarietates . ibi nostra fixa sint corda . ubi uera 
sunt gaudia . per. 

Super obi at a. 

Deus qui nos per huius sacrificii ueneranda commertia . unius 
summe diuinitatis participes effecisti . pr^sta /quaesumus . ut 
sicut tuam cognoscimus ueritatem . sic earn dignis [fo. i62z^ 
moribus adsequamur. per. 

Ad coniplendiini. 

Adesto domine deus noster . ut per h^c qu^ fideliter sumpsi- 
mus . et purgemur a uitiis . et a periculis omnibus exuamur . per. 

^XVII. DOMINICA .IIII. POST OCTABAS PASCHAE. 

Deus a quo bona cuncta procedunt . largire supplicibus . ut 
cogitemus te inspirante que recta sunt . et te gubernante eadem 
faciamus . per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe domine fidelium preces cum oblationibus hostiarum . 
utperh^c pi^Meuotionis officia.ad celestem gloriam transeamus. 
per dominum. 

Ad coinplendujii. 

Tribue ""nobis^ domine c^lestis mense uirtutis societatem . et 
desiderare que recta sunt . et desiderata percipere . per dominum. 



•» [<.-/«/•> Cantate domino. Psal. Saluabit sibi. Ad R. ( ) All. 

Qitales uoliieris. Off. lubilate deo uniue(rsa.) Vers. i. Reddam tibi. Vers. ii. 
L(ocutum est?) Codi. Dum uenerit.] 

'' \<^Ant.y Uocem iocunditatis {Psal.) lubilate deo. Ad A\ (Di)citedeo. All. 
qtiaUs uolucris. {Off.) Benedicite gentes. {Vers, i.) lubilate ( Atr^. i)i. Uenite. {Co)m 
Cantate domino, j 

^ pi^ pia O. 



1 68 



DOM. 11. POST PENTECOSTEN. 



axVIII. DOMINICA POST ASCENSIONEM DOMINI. 

/Omnipotens sempiterne deus fac nos tibi^ semper et [fo. i6j 
deuotam gerere uoluntatem . et maiestati tu? sincere corde seruire. 
per dominum. 

Super oblata. 

Sacrificia nos domine inmaculata purificent.et mentibus nostris 
supern^ gratiae dent uigorem . per dominum. 

Ad complendiim, 

Repleti domine muneribus sacris . da quaesumus ut in gratia- 
rum semper actione maneamus . per. 

bxVIIII. DOMINICA PRIMA POST PENTECOSTEN.^ 

Deus in te sperantium fortitudo . adesto propitius inuocationi- 
bus nostris . et quia sine te nihil potest mortalis infirmitas. pr^sta 
auxilium grati^ tu^ . ""ut in exsequen"'dis mandatis tuis et uoluntate 
tibi et actione placeamus .per dominum. 

Super oblata. 

Hostias nostras domine tibi dicatas placatus adsume . et ad 
perpetuum nobis tribue prouenire subsidium . per dominum. 

Ad coinplenduin. 

/Tantis domine repleti muneribus. pr^sta quaesumus. [fo. \6yo 
ut et salutaria dona capiamus . et a tua numquam laude cessemus . 
per. 



-XX. 



DOMINICA .II. POST PENTECOSTEN. 




Sancti nominis tui domine timorem pariter et amorem 
fac nos habere perpetuum . quia numquam tua gubernatione 
destituis . quos in soliditate tu^ dilectionis instituis . per 
dominum. 

Super oblata. 

Oblatio nos domine tuo nomini dicanda purificet.et de die in 
diem ad c^lestis uit^ transferat actionem . per. 

^ {K^Ant.y Exaudi domine uocem meam. Psalm. Dominus inluminat<(io)>. All. 
quales iiolueris . Off. Lauda aninia mea dominum. Govt, Pater cum essem cum eis.] 

^ Ant. Domine in tua miseiicor(dia). Resp. Ego dixi domine. \_All. In (? te 
domine)] Off. Intende uoci. Com. Narrabo omnia. 

'^ Ant. Factus est dominus. Resp. Ad dominum dum tribularer. Off. Domine 
conueitere. Com. Cantabo domino. \_AIL Diligam te.] 

' tibi in marg. add. O. 

^ •^.S.stjpentecosten post octauas pentecosten O, et similiter per totam domini- 



OF hcL ,.\^^ 




8T. MICHAEL'8 
COLLEGE 



LPAR^ 



DOM. V. POST PENTECOSTEN. 169 

Ad complendiun. 

Sumptis muneribus domine quaesumus . ut cum frequentatione 
mysterii . crescat nostre salutis effectus . per dominum nostrum. 

^XXI. DOMINICA .III. POST PENTECOSTEN. 

Deprecationem nostram quaesumus domine benignus exaudi . 
et quibus supplicandi pr^stas /affectum . tribue defensionis [fo. 164 
auxilium . per. 

Super oblata. 

Munera domine oblata sanctifica . ut tui nobis unigeniti corpus 
et sanguis fiant^. per eundem. 

Ad complendiun. 

Haec nos communio domine purget a crimine . et c^lestis 
remedii faciat esse consortes . per. 

bxXII. DOMINICA .IIII. POST PENTECOSTEN. 

Protector in te sperantium deus sine quo nihil est ualidum . 
nihil sanctum . multiplica super nos misericordiam tuam . ut te 
rectore . te duce . sic transeamus per bona temporalia . ut non 
ammittamus aeterna . per dominum. 

Super oblata. 

Respice domine munera supplicantis ecclesi^.et saluti creden- 
tium perpetua sanctificatione sumenda concede . per dominum. 

Ad coniplendnm. 

Sancta tua nos domine sumpta uiuificent . et misericordi^ sem- 
pitern^ . preparent- ex/piatos . per dominum. [fo. 1641^ 

CXXIII. DOMINICA .V. POST PENTECOSTEN. 

Da nobis domine quaesumus . ut et mundi cursus pacifice nobis 
tuo ordine dirigatur . et ecclesia tua tranquilla deuotione l^tetur . 
per. 

* Ant. Respice in me. Kesp. lacta cogitatum. Off. Sperent in te omnes. 
Com. Ego clamaui. \AIL Uenite exultemus.] 

^' Ant. Dominus inluminatio. Resp. Propitius esto domine. Off. Inlumina oculos. 
Com. Dominus firmamentum meum. \[All. Con)fitemini domino et.] 

= Ant. Exaudi domine uocem meam. Resp. Protector noster. Off. Benedicam 
dominum. Com. Unam petii a domino. \_AU. Qui timent dominum.] 

^ fiant fiat O. 

^ preparent reparent O (J>er correctionem.) 



I70 DOM. VII. POST PENTECOSTEN. 

Super oblata. 

Oblationibus quaesumus domine placare susceptis . et ad te 
nostras etiam rebelles conpelle propitius uoluntates . per 
dominum. 

Ad cowplendtim. 

Hysteria nos domine sancta purificent . et suo munere tuean- 
tur . per dominum. 

-'^XXIIII. DOMINICA .VI. POST PENTECOSTEN. 

Deus qui diligentibus te . bona inuisibilia preparasti . infunde 
cordibus nostris tui amoris affectum . ut te in omnibus et super 
omnia diligentes. promissiones tuas qu^ omne desiderium super- 
ant consequamur . per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . /et has [to. 165 
oblationes famulorum famularumque tuarum benignus ""assume"^ . 
ut quod singuli obtulerunt ad honorem nominis tui . cunctis 
proficiat ad salutem . per. 

Ad coDiplendiwi. 

Quos c^lesti domine dono satiasti . pr^sta quaesumus ut a 
nostris mundemur occultis. et ab liostium liberemur insidiis. per. 

bxXV. DOMINICA .VII. POST PENTECOSTEN. 

Deus uirtutum cuius est totum quod est obtimum . insere 
pectoribus nostris amorem tui nominis . et pr^sta in nobis 
religionis augmentum . ut qu^ sunt bona nutrias . ac pietatis^ 
studio . qu^ sunt nutrita custodias . per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et has populi tui 
oblationes benignus assume . et ut nullius sit irritum uotum . et 
nullius uacua postulatio. pr^sta ut quod fideliter petimus. [fo. 165?^ 
efficaciter consequamur . per. 

^ Ant. Dominus fortitude. Resp. Conuertere domine. Off. Perfice grcssus 
meos. Cotn. Ciicumibo et immola(bo). \_AIl. Domine refugium.] 

^ Ant. Suscepimus deus. Resp. Esto mihi in deum. Off. Populum humilem. 
Com. Gustate et uidete. \_All. Omnes gentes.] 

' pietatis supra rasiiram et recentiori manu scriptuin est in O. 



i 



DOM. X. POST PENTECOSTEN. 171 

Ad complendiini. 
Repleti siimus domine muneribus tuis . tribue quaesumus ut 
eorum et mundemur effectu . et muniamur auxilio.per dominum. 

'^XXVI. DOMINICA .VIII. POST PENTECOSTEN. 

Deus cuius prouidentia in sui dispositione non fallitur . te 
supplices exoramus . ut noxia cuncta submoueas . et omnia nobis 
profutura concedas . per. 

Super oblata. 

Deus qui legalium differentiam hostiarum . unius sacrificii per- 
fectione sanxisti . accipe sacrificium a deuotis tibi famulis . et pari 
benedictione . sicut munera abel sanctifica.ut quod singuli 
obtulerunt ad maiestatis tue honorem . cunctis proficiat ad 
salutem . per dominum. 

A d CO niplen du 111 . 

Tuanos domine medicinalis operatio . et /a nostris per- [fo. 1^6 
uersitatibus clementer expediat . et ad ea que sunt recta perdu- 
cat . per. 

^XXVII. DOMINICA .Villi. POST PENTECOSTEN. 

Largire nobis domine quaesumus semper spiritu^m"" cogitandi 
qu^ recta sunt propitius et agendi . ut qui sine te esse non pos- 
sumus . secundum te uiuere ualeamus . per dominum. 

Super oblata. 
Suscipe munera quaesumus domine que tibi de tua largitate 
deferimus . ut h^c sacrosancta mysteria . gratis tu? operante uir- 
tute . praesentis uit^ nos conuersatione sanctificent . et ad gaudia 
sempiterna perducant . per dominum. 

Ad coJiiplenduni. 

Sit nobis domine reparatio mentis et corporis caeleste myste- 
rium . ut cuius exsequimur actionem sentiamus effectum . per. 

^XXVIII. DOMINICA .X. POST PENTECOSTEN. 

Pateant aures misericordi^ tu? domine precibus supplicantum. 
et ut petentibus /desiderata concedas. fac tibi eos quae- [fo. i66z/ 
sumus placita postulare . per dominum. 

^ Ant. Ecce deus adiuuat me. Resp. Domine dominus noster. Off. lustitiae 
domini. Com. Primum quaerite. \^AIL Quoniam deus ma^nus dominus.] 

'' Anf. Dum clamarem ad dominum. Resp. Cusiodi rae domine. Off. Ad te 
domine leuaui. Com. Acceptabis. \^AII. Qui sanat contritos.] 

^ Ant. Deus in loco sancto sue. R^.sp. In deo sperauit cor. Off. Exaltabo te 
domine. Co>n. Honora dominum. [(^//. Letat ?)us sum.] 



172 DOi\r. KIT. POST PENTECOSTEN. 

Super oblata. 

Concede nobis h^c quaesumus domine frequentare mysteria . 
quia quoties huius hosti^ commemoratio c^lebratur . opus 
nostrae redemptionis exercetur . per dominum. 

Ad coviplendum. 
Tui nobis domine communio sacramenti . et purificationem 
conferat . et tribuat unitatem . per dominum. 

axXVIIII. DOMINICA .XL POST PENTECOSTEN. 

Deus qui omnipotentiam tuam parcendo maxime et miserando 
manifestas . multiplica super nos gratiam tuam . ut ad tua 
promissa currentes . caelestium bonorum facias esse consortes . 
per. 

Super oblata. 
Tibi domine sacrificia dicata reddantur . qu^ sic ad honorem 
nominis tui deferenda tribuisti . ut eadem remedia /fieri [fo. 167 
nostra pr^stares . per dominum. 

Ad coDiplenduiiL. 
Quaesumus domine deus noster . ut quos diuinis reparare non 
desinis sacramentis . tuis non destituas benignus auxiliis . per 
dominum. 

bxXX. DOMINICA .XII. POST PENTECOSTEN. 

Omnipotens sempiterne deus qui habundantiam^ pietatis tu? . 
et merita supplicum excedis et uota.effunde super nos miseri- 
cordiam tuam . ut dimittas qu^ conscientia metuit . et adicias 
quod oratio non pr^sumit . per. 

Super oblata. 

Respice domine quaesumus nostram propitius seruitutem . ut 
quod offerimus . sit tibi munus acceptum . sit nostra fragilitati" 
subsidium . per. 

Ad coinplejiduvi. 
Sentiamus domine quaesumus tui perceptione sacramenti . 
subsidium mentis et corporis . ut in utroque saluati . caelestis 
remedii plenitudine gloriemur . per. 

^ A7it. Deus in adiutorium. Rcsp. Benedicam dominum. Off. Precatus est 
moyses. Com. De fructu opeium. \_All. Exultate deo.] [^//. Paratum cor meuni. ] 

'^ Ant. Respice domine in testamentura. Kesp. Respice domine. Off. In te 
speraui domine. Com. Panem de caelo. \^AIL Dominus regnauit deco<(iem.)>] 

^ habundantiam abundantia O. 
- fragilitati fragilitatis O. 



DOM. XV, POST PENTECOSTEN. 173 

^XXXI. DOMINICA .XIII. POST PENTECOSTEN. 

/Omnipotens et misericors^ deus.de cuius munere uenit [fo. \6'jv 
ut tibi a fidelibus tuis digne et laudabiliter seruiatur . tribue quae- 
sumus nobis . ut ad promissiones tuas sine offensione curramus . 
per dominum. 

Super oblata. 

Hostias quaesumus domine propitius intende . quas sacris 
altaribus exhibemus . ut'^ nobis indulgentiam largiendo . tuo 
nomini dent honorem . per dominum. 

Ad coiiiplendum, 

Viuificet nos quaesumus domine huius participatio sancta 
mysterii . et pariter nobis'^ expiationem tribuat et munimen . per 
dominum. 

bxXXII. DOMINICA .XIIII. POST PENTECOSTEN. 

Omnipotens sempiterne deus . da nobis fidei spei et caritatis 
augmentum . et ut mereamur adsequi quod promittis . fac nos 
amare quod precipis.per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine populo tuo . propitiare /muneribus . [fo. 168 
ut hac oblatione placatus . et indulgentiam^ nobis tribuas . et 
postulata concedas . per. 

A a coniplendiini. 

Sumptis domine c^lestibus sacramentis . ad redemptionis 
aetern^ quaesumus proficiamus augmentum . per dominum. 

CXXXIII. DOMINICA .XV. POST PENTECOSTEN. 

Custodi domine quaesumus ecclesiam tuam propitiatione 
perpetua . et quia sine te labitur humana mortalitas . tuis semper 
auxiliis . et abstrahatur a noxiis . et ad salutaria dirigatur . per 
dominum. 

•^ Ant. Protector noster. Resp. Bonum est confidere. Off. Inmittit angelum. 
Com. Panis quern ego. S^All. lubilate deo. ] 

'' Ant. Inclina domine aurem. Resp. Bonum est confidere. Off. Expectans 
expe(ctaui.) Com. Qui manducat, \^All. Domine deus salu<(tis)>.] 

•-" Ant. Miserere mihi domine quoniam. Resp. Timebunt gentes. Off. Domine 
in auxilium me(um.) Com. Domine memorabor. \_AU. Laudate dominum.] 

^ et misericors sup. 7-asuram in O, man. rec. 
- ut sup. li'n. add. in O. 
•' nobis sup. /in. add. in O. 
^ indulgentiam tuam add. O. 



174 DOM. XVII. POST PENTECOSTEN. 

Super oblata. 

Concede nobis domine quaesumus . ut li^c hostia salutaris . et 
nostrorum fiat purgatio delictorum . et tu? propitiatio potes- 
tatis . per. 

Ad coinple7zduin. 

Purificent semper et muniant . tua sacramenta nos deus . et ad 
perpetu^ ducant saluationis effectum . per dominum. 

a/xXXIIII. DOMINICA .XVI. POST PENTECOSTEN. [fo. \6Zv 

Ecclesiam tuam domine miseratio continuata^ mundet et 
muniat . et quia sine te non potest salua consistere . tuo semper 
munere gubernetur . per. 

Super oblata. 

Tua nos domine sacramenta custodiant . et contra diabolicos 
tueantur semper incursus . per dominum. 

Ad complenduni, 

Mentes nostras et corpora possideat quaesumus domine doni 
c^lestis operatio . ut non noster sensus in nobis . sed iugiter eius 
preueniat effectus . per dominum. 

bxXXV. DOMINICA .XVII. POST PENTECOSTEN. 

Tua nos domine quaesumus gratia semper et preueniat et 
sequatur . ac bonis operibus iugiter prestet esse intentos . per. 

Super oblata. 

Munda nos domine sacrificii presentis effectu . et perfice 
miseratus in nobis . ut /eius mereamur esse participes . [fo. 169 
per. 

Ad complenduin. 

Purifica domine quaesumus mentes nostras benignus . et renoua 
c^lestibus sacramentis . ut consequenter et corporum presens 
pariter . et futurum capiamus auxilium . per dominum. 



^ Ant. lustus es domine. Resp. Unam petii a domino. Off. Oraui deum meum. 
Com. Uouete et reddile. {^AIL Deus iudex.] 

b Ant. Da pacem domine. Resp. Letatus sum. Off. Sanctificauit moyses. 
Com. Tollite hostias. [(/^//. Qui ?) posuit.] 

' continuata nc O pyima manii, sed ta eras. 



DOM. XX. POST PENTECOSTEN. 175 

''^XXXVI. DOMINICA .XVIII . POST PENTECOSTEN. 

Da quaesumus domine populo tuo diabolica iiitare contagia . 
et te solum dominum^ pura mente sectari . per dominum. 

Super ob/ata. 

Maiestatem tuam domine suppliciter deprecamur . iit hec 
sancta que gerimus . et a preteritis nos delictis exuant . et futuris . 
per. 

Ad couiplenduni. 

Sanctificationibus tuis omnipotens deus . et ultia nostra 
curentur . et remedia nobis aeterna proueniant . per dominum. 

hxXXVII. DOMINICA .XVIIII. POST PENTECOSTEN. 

Dirigat corda nostra domine quaesumus tu^ miserationis 
operatio . quia tibi sine te pla/cere non possumus . per [fo. \6(^v 
dominum. 

Super oblata. 

Deus qui nos per huius sacrificii ueneranda commertia . unius 
summeque diuinitatis participes efficis . presta quaesumus ut 
sicut tuam cognoscimus- ueritatem . sic eam dignis mentibus et 
moribus adsequamur . per dominum. 

Ad coiuplenduui. 

Gratias tibi referimus domine sacro munere uegetati . tuam 
misericordiam deprecantes . ut dignos nos eius participatione 
perficias . per dominum. 

CXXXVIII. DOMINICA .XX. POST PENTECOSTEN. 

Omnipotens et misericors deus . uniuersa nobis aduersantia 
propitiatus exclude . ut*^ mente et corpore pariter expediti . qu^ 
tua sunt liberis mentibus exsequamur . per dominum. 

Sjiper oblata. 
Haec munera quaesumus domine qu? oculis tug maiestatis 
ofTerimus . salutaria nobis /esse concede, per dominum. [fo. 170 

^ Ant. Salus populi. J\csp. Dirigatur oratio me(a). OJf. Si ambulauero. Co;n. 
Tu mandasti. \_All. Adorabo.] 

^ An/. Omnia quae fecisti nobis. Pesf. Oculi omnium. Off. Super flumina. 
Co/n. Mem.ento uerbi tui. \_All. Qui timent] [.-///. Te(?decet)]. 

•= A)it. In uoluntate tua domine. Kesp. Domine refugium. Off. Uir erat in terra. 
Com. In salutari tuo. \_All. Domine ] 

^ dominum deum O. 

'^ cognoscimus cognouimus O. 

^ ut et O />>'. man. sed u sup. tin. add. 



176 DOM. XX III. POST PENTECOSTEN. 

Ad complendtini. 

Tua nos domine medicinalis operatic . et a nostris peruersi- 
tatibus clementer expediat . et tuis faciat semper inherere 
mandatis . per. 

''^XXXVIIII. DOMINICA .XXI. POST PENTECOSTEN. 

Largire quaesumus domine fidelibus tuis indulgentiam 
placatus et pacem . ut pariter ab omnibus mundentur offensis . et 
secura tibi mente deseruiant . per dominum. 

Super oblata. 

Caelestem nobis prebeant h^c mysteria quaesumus domine 
medicinam . et uitia nostri cordis expurgent . per dominum. 

Ad complenduni. 

Ut sacris domine reddamur digni muneribus . fac nos quae- 
sumus tuis oboedire mandatis. per dominum. 

bXL. DOMINICA .XXII. POST PENTECOSTEN. 

Familiam tuam quaesumus domine continua pietate custodi . 
ut a cunctis aduersitatibus te protegente sit libera . et in bonis 
actibus tuo /nomini sit deuota . per dominum. [fo. I'jov 

Super oblata. 

Suscipe domine propitius hostias . quibus et te placari uoluisti . 
et nobis salutem potenti pietate restitui . per dominum. 

Ad conipleriduin. 

Inmortalitatis alimoniam consecuti quaesumus domine. ut 
quod ore percepimus . mente sectemur . per dominum. 

CXLI. DOMINICA .XXIII. POST PENTECOSTEN. 

Deus refugium nostrum et uirtus . adesto piis ecclesi? 
tu^ precibus . auctor ipse pietatis . et presta ut quod fideliter 
petimus .efficaciter consequamur . per dominum. 

^ Ant. Si iniquitates. Kesp. Ecce quam bonum. 0§. Recordare mei etc. Com. 
Dico uobis gaudium. \_All. De profundis.] 

'^ Ant. Omnes gentes plaudite. Rcsp. Beata gens. Off. Sicut in holocaustum. 
Com. Inclina aurem tuam. \_All. Redemptionem.] 

^ A/it. Dicit dominus ego cogito. /xcsp. Liberasti nos domine. OJ^. De 
profundis. Com. Amen cico nobis quicquid. [At/. Dextera dei fecit u(irtutem).] 



MISSAE QUOTIDIANIS DIE BUS. I77 

Super oblata. 

Da misencor'"s deus"" ut hec salutaris oblatio . et a propriis nos 
reatibus indesinenter expediat . et ab omnibus tueatur aduersis . 
per dominum. 

Ad co'iuplendiciii. 

Sumpsimus domine sacri dona mysterii . humiliter deprecantes . 
ut qu? in tui comme/moratione nos facere precepisti . in [fo. 171 
nostrae proficiant infirmitatis auxilium . per. 

XLlf"!."" DOMINICA .XXIIII. POST PENTECOSTEX. 

Excita domine quaesumus tuorum fidelium uoluntates . ut^ 
diuini operis fructum propensius exsequentes . pietatis tu^ remedia 
maiora percipiant . per dominum. 

Super oblata. 

Propitius esto- domine supplicationibus nostris . et populi tui 
oblationibus precibusque susceptis . omnium nostrorum ad te 
corda conuerte . ut a terrenis cupiditatibus liberi . ad celestia 
desideria transeamus . per. 

A d coinplendicni. 

Concede nobis domine quaesumus . ut sacramenta qu^ sump- 
simus . quicquid in nostra mente uitiosum est . ipsius medicationis 
dono curetur . per. 

XLII'"!.'' INCIPIUNT ORATIONES COTIDIANIS DIEBUS AD 

MISSAS. 

Perpetua quaesumus domine pace custodi . quos in te / sperare 
donasti . per dominum. \{o. ijw 

Alia. 

Adesto nobis misericors deus . et tu? pietatis in nobis propitius 
dona concede . per. 

Super oblata. 

Adesto nobis quaesumus domine. et preces nostras benignus 
exaudi . ut quod fiducia non habet meritorum . placatio obtineat 
hostiarum . per. 

^ ut et O />/••. man., scd. u sup. lin. addittim. 
- Propitius esto Propitiare quaesumus O, ex corr. man. rec. 
GREG. N 



178 MISS A E QUOriDIANlS DIED US. 

Ad coinplendtmi . 

Hysteria sancta nos domine et spiritalibus expleant alimentis . 
et corporalibus tueantur auxiliis . per. 

ALIA MISSA.^ 

Exaudi nos miserator et misericors deus . et continently 
salutaris . propitius nobis dona concede . per. 

Super oblata. 

Hostias quaesumus domine suscipe placatus oblatas . qu^ te 
sanctificando nobis efficiantur salutares . per dominum nostrum. 

Ad complenduvi. 

Sancta tua nos domine quaesumus. et a peccatis exuant . et 
c^lestis uit^ uigore confirment . per dominum. 

XLIII^I.T ALIA MISSA.2 

/Quaesumus omnipotens deus . ut plebs tua toto tibi^[fo. 172 
corde deseruiens . et beneficia tua iugiter mereatur et pacem . 
per dominum. 

Super oblata. 

Suscipe quaesumus domine hostiam redemptionis human^ . 
et salutem nobis mentis et corporis operare placatus . per. 

Ad complendum. 

Da quaesumus omnipotens deus . ut mysteriorum uirtute 
satiati . uita nostra firmetur . per. 

ALIA MISSA.* 

Rege nostras domine propitius uoluntates . ut nee propriis ini- 
quitatibus inplicentur . nee subdantur alienis . per. 

Super oblata. 

Tua sacramenta nos deus circumtegant et reforment . simulque 
nobis temporale remedium conferant et aeternum . per. 

Ad coinplenduin. 

Tua sancta nobis omnipotens deus qu? sumpsimus.et indul- 
gentiam prebeant . et auxilium perpetu^ defensionis inpendant . 
per dominum. 

^ Numeros huic titulo nullos praemittit R : O praem. xliii. 

^ Numeros huic titulo non praem . O. 

^ toto tibi tibi toto O. 

^ Numeros huic titulo nullos praem. R : O praem. xlv. 



1 



IN NA T. UNI US A POS TOL I. 179 

JXIN} ALIA MISSA. [fo. 1/2^ 

Conprime domine quaesumus noxios semper incursus . et salu- 
tarem temporibus nostris propitius da quietem . per dominum. 

Super oblata. 

In tuo conspectu domine quaesumus talia nostra sint munera . 
qu^ et placare- te ualeant . et nos tibi placare^ perficiant . per 
dominum. 

Ad complendum. 

Cotidiani domine quaesumus munere^ sacramenti . perpetu? 
nobis tribue salutis augmentum . per. 

XLVI.^ ALIA MISSA. 

Ab omnibus nos defende quaesumus^ domine semper aduersis . 
et continuis tuere pr^sidiis . per. 

Super oblata. 

Offerimus tibi domine munera qu^ dedisti . ut et creationis tu? 
circa mortalitatem nostram testificentur auxilium . et remedium 
nobis inmortalitatis operentur. per dominum. 

Ad complenduvi. 

Quod ore sumpsimus domine mente capia/mus.et [fo. 173 
de munere temporali fiat nobis remedium sempiternum . per 
dominum. 

Alia. 

Conseruent nos quaesumus domine munera tua . et aeternam 
uitam tribuant nobis deprecantibus . per dominum nostrum. 

XLVII.'^ MISSA IN NATALE UNIUS APOSTOLL 

Quaesumus omnipotens deus . ut beatus ilk apostolus tuum 
pro nobis imploret auxilium . ut a nostris reatibus absoluti . a 
cunctis etiam periculis exuamur . per dominum. 

Super oblata. 

Sacrandum tibi domine munus offerimus . quo beati illius 
apostoli solemnia recolentcs . purificationem quoque nostris 
mentibus implor''a'imus . per dominum. 

1 xlv. xlvi. o. 

- placare placere O. 

■' munere munera O. 

^ xlvi. xlvii. O. 

•'"' defende quaesumus quaesumus defende O. 

'■ xlvii. SIC etiam O, repctitis numcris. 

N 2 



1 8o IN NA T. PL URIMOR UM MA RTYR UM. 

Ad coinplendmii. 

Perceptis domine sacramentis suppliciter exoramus . ut inter- 
cedente beato illo apostolo tuo . qu^ pro illius ueneranda gerimus 
solemnitate . nobis proficiant /ad medellam . per [fo. ijyo 
dcminum. 

XLVIII. IN NATALE PLURIMORUM APOSTOLORUM. 

Deus qui nos annua apostolorum tuorum illhis et illius^ 
solemnitate laetificas . pr^sta quaesumus . ut quorum gaudemus 
meritis . instruamur exemplis . per dominum.. 

Super oblata. 

Munera domine qu^ pro apostolorum tuorum illonnn solem- 
tn'tate deferimus.propitius suscipe.et mala omnia qu^ rj-Qiej-gj^n^u- 
auerte . per dominum. 

Ad complendinn. 

Quaesumus domine salutaribus repleti mysteriis . ut quorum 
solemnia c^lebramus . eorum orationibus adiuuemur . per 
dominum. 

''XLVIIII.'' IN NATALE UNIUS MARTYRIS. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut qui beati illi(iisy 
martyris tui natalicia colimus . intercessione eius in tui nominis 
amore roboremur . per. 

Super oblata. 

Muneribus nostris quaesumus domine precibusque sus- 
cep/tis ..et celestibus nos munda mysteriis et clementer [fo. 174 
exaudi . per dominum. 

Ad conipleiiduni. 

Da quaesumus domine deus noster . ut sicut tuorum com- 
memoratione sanctorum temporali gratulamur officio . ita 
perpetuo l^temur aspectu . per dominum. 

L.2 IN NATALE PLURIMORUM MARTYRUM. 

Deus qui nos concedis sanctorum mart3Tum^ tuorum illoruDi 
natalicia^ colere . da nobis in aeterna beatitudine de eorum 
societate gaudere . per dominum. 

^ illius et illius illorum O (orum stip. ras. man. rec.) 

2 L. oni. O. 

"^ martyrum sup. iin. ada. in cod. O. 7nan. rec. 

^ natalicia natalia O. 



IN NAT. PLURIMORUM CONFESSORUM. i8i 

Super oblata. 

Munera tibi domine tiostr? deuotionis ofiferimus . qu? et pro 
tuorum tibi grata sint honore iustorum . et nobis salutaria te 
miserante reddantur . per dominum. 

Ad coniplendum. 

Pr^sta nobis domine quaesumus intercedentibus Sanctis tuis 
illis et illis^ ut qu^ ore- contingimus . pura mente capiamus . per 
dominum. 

LI. IN NATALE UMUS CONFESSORIS. 

/Da quaesumus omnipotens deus . ut beati illius \io. iy4v 
confessoris tui ueneranda solemnitas . et deuotionem nobis 
augeat et salutem . per dominum. 

Super oblata. 

Sancti tui nos quaesumus domine^ ubique l^tificent . ut dum 
eorum merita recolimus . patrocinia sentiamus. per dominum. 

Ad coviplenduiu. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus . ut de perceptis muneri- 
bus gratias exhibentes . beneficia potiora sumamus . per do- 
minum. 

LII.^ IN NATALE PLURIMORUM CONFESSORUM. 

Deus qui nos sanctorum tuorum illoruin confessionibus 
gloriosis circumdas et protegis . da nobis et eorum imitatione 
proficere . et intercessione gaudere . per. 

Super oblata. 

Suscipe domine preces et munera . qu^ ut tuo sint digna 
conspectui . sanctorum tuorum precibus adiuuemur . per. 

Ad coniplendum. 

Corporis sacri et pretiosi sanguinis /repleti libamine . [fo. 175 
quaesumus domine deus noster . '"ut quod pia"" deuotione 
gcrimus . certa redemptione capiamus . per dominum. 



^ et illis om. O. 

- ore pa7-tim sup, ras. in O, man. ?-ec. 

'■' quaesumus domine domine quaesumus O. 

■• lii. om. U. 



1 82 AD CLERICUM FACIENDUM. 

LIII. IN NATALE UIRGINIS.^ 

Deus qui inter cetera potenti^ tu^ miracula . etiam in sexu 
fragili uictoriam martyrii contulisti . concede propitius . ut cuius 
natalicia colimus . per eius ad te exempla gradiamur . per 
dominum. 

Alia, 

Indulgentiam nobis domine beata ilia martyr imploret . qu^ 
tibi grata semper extitit et merito castitatis . et tu? professione 
uirtutis . per dominum. 

Super oblata, 

Suscipe munera domine qu^ in beat^ illius martyris tu? 
solemnitate deferimus . cuius nos scimus patrocinio liberari . 
per. 

Ad complenditm. 

Auxilientur nobis domine sumpta mysteria . et intercedente 
beata ilia /martyre tua . sempiterna protectione con- [fo. 175^' 
firment.per dominum. 

LIIII. MISSA AD POSCENDA SUFFRAGIA SANCTORUM. 

Concede quaesumus omnipotens deus . ut intercessio nos 
sanct^ dei genetricis mari^ . sanctorumque omnium apostolorum 
martyrum et confessorum . et omnium electorum tuorum ubique 
letificet . ut dum eorum merita recolimus . patrocinia sentiamus . 
per. 

Super oblata. 

Oblatis domine placare muneribus.et intercedentibus omnibus 
Sanctis tuis . a cunctis nos defende periculis . per dominum. 

Ad complenduni. 

Sumpsimus domine sanctorum tuorum solemnia celebrantes 
sacramenta c^lestia . pr^sta quaesumus ut quod temporaliter 
gerimus . aeternis gaudiis consequamur . per. 

LV. ORATIONES AD CLERICUM FACIENDUM. ^ 

Oremus dilectissimi fratres dominum nostrum iesum /christum 
pro hoc famulo suo illo .<\\x\ ad deponendam comam [fo. 176 
capitis sui pro eius amore festinat . ut donet ei spiritum sanctum 
qui habitum religionis in eo perpetuum conseruet . et a mundi 

^ uirginis uirginum O. 



BENEDICTIO VESTIUM VIRGIN IS. 183 

inpedimento uel s^culari desiderio cor eius defendat . ut sicut 
inmutatur in uultu . Ita manus dexter^ eius ei uirtutis tribuat 
incrementa . et ab omni c^citate humana oculos eius aperiat . et 
lumen ei aetern? gratis concedat . qui uiuit cum deo patre. 

Item alia, 

Adesto domine supplicationibus nostris . et hunc famulum 
tuum benedicere dignare . cui in tuo sancto nomine habitum 
sacre religionis inponimus . ut te largiente et deuotus in ecclesia 
persistere . et uitam percipere mereatur aeternam . per dominum. 

Diuii tondis^ eiiin diets ajitiphonani. 

/Tu es domine qui restitues- mihi hereditatem [fo. ij&o 
meam. 

y. Dominus pars hereditatis meae.^/^ gloria. 

Item alia. 
Haec est generatio rectorum . ef' gloria.^ 

O ratio post to7isionem. 

Pr^sta omnipotens deus huic famulo tuo illo^ . cuius hodiu 
capitis comam pro diuino amore deposuimus . ut in tua dilectione 
perpetua ma^neat . et eum sine macula in sempiternum custodias . 
per. 

LVI.^ BENEDICTIO UESTIUM UIRGINIS UEL UIDUlg. 

Deus qui uestimentum salutare et indumentum aetern^ 
iocunditatis . tuis fidelibus promisisti . clementiam tuam sup- 
pliciter exoramus . ut hec indumenta . humilitatem cordis . et 
contemtum mundi significantia . quibus famula tua ilia sancto 
uisibiliter est informanda proposito . propitius benedicas . et 
beat^ castitatis habitum . quem te inspirante [fo. 177 
susceperit . te protegente custodiat . per. 

Item alia. 
Deus bonorum^ uirtutum dator . et omnium benedictionum 
largus infusor . exaudi preces nostras . et banc uestem quam 
famula tua ilia . pro conseruande castitatis signo se adoperiendam 
exposcit . benedicere et sanctificare digneris . per dominum. 

^ tondis tundes O. 

- restitues restituas O. 

■^ et cum O. 

^ gloria. S. Hie accipiet benedictionem . add. O. 

"' illo sic etiain O. 

*' Ivi. om. O. 

~ bonorum bonarum O. 



1 84 CONSECRATIO ALT ARTS. 

Benedictio uirginis ab episcopo dicenda} 

Respice domine propitius super hanc famulam tuam illani . ut 
sanct^ uirginitatis propositum . quod te inspirante suscepit . te 
gubernante custodial . per dominum. 

Consecratio. 
Deus castorum corporum benignus inhabitator . et incorrup- 
tarum amator animarum . respice super hanc famulam tuam 
illam quae tibi deuotionem suam offert . a quo et ipsa eundem'^ 
uotum adsumpsit . /sit in ea domine per donum spiritus [fo. 177^ 
tui . prudens modestia . sapiens benignitas . grauis lenitas . casta 
libertas . lerueat in caritate . et nihil extra te diligat . lauda- 
biliterque uiuat . et laudari non appetat . te timeat . tibi amore 
seruiat . tu ei honor . tu gaudium . tu in merore solatium . tu in 
ambiguitate consilium . tu in iniuria defensio . In tribulatione 
pacientia . in paupertate habundantia . in ieiunio cybus . in in- 
firmitate sis medicina . per te quem diligere super omnia appetit . 
quod est professa custodial . ut et hostem antiquum deuincat . et 
uitiorum squalores expurget . quatenus centesimi fructus dono 
uirginitatis ""decorari . uirtutumque lampadibus"^ exornari . et 
electorum tuorum^ uirginum consortium"^, te donante mereatur 
uniri^ . per dominum.^ 

/LVII/ BENEDICTIO ALTARIS. [fo. 1 78 

Deprecamur misericordiam tuam omnipotens aetern^^ deus . 
ut hoc altare sacrificiis spiritalibus consecrandum . uocis nostra 
exorandus officio . presenti benedictione sanctifices . ut in eo 
semper oblationes famulorum tuorum studio su^ deuotionis 
inpositas . benedicere et sanctificare digneris . et spiritali 
placatus incenso . precanti famili^ tu^ promptus exauditor 
adsistas . per. 

LVIIL^ CONSECRATIO ALTARIS, 

Deus omnipotens in cuius honore hoc altare sub inuocatione 
tui nominis consecramus . clemens et propitius preces nostra 
humilitatis exaudi . et pr^sta ut in hac mensa . sint tibi libamina 
accepta . sint grata . sint pinguia . et spiritus sancti tui semper 

• Iluic titulo adscribit O numeros Ivii. 
2 eundem idem O. 

■' electorum tuorum electarum tuarum O. 
^ consortium consortio O. 
^ uniri muniri O. 
'' per dominum om. O. 
"' Ivii. Iviii, O. 
aetern§ odi. O. 



^ Iviii. Iviiii. O. 



k 



IN ANNIVERSARIO DEDICATIONIS. 185 

rore perfusa . ut omni tempore in hoc loco supplicantis tibi 
famili^ tu^ anxietates^ releues . egritudines cures . /preces [fo. ijZv 
exaudias. uota suscipias . desiderata confirmes . postulata con- 
cedas . per dominum. 

LVIIIL- AD CONSECRANDAM PATENAM. 

Consecramus et sanctificamus hanc patenam . ad conficiendum 
in ea corpus domini nostri iesu christi . patientis crucem pro 
omnium nostra salute . qui cum patre et spiritu sancto uiuit et 
regnat deus in unitate spiritus sancti.^ 

Delude facit sigmun criicis de oleo sancto super patenam et 
bejiedicit his uerbis. 

Consecrare et sanctificare digneris domine patenam hanc . per 
istam unctionem . et nostram benedictionem , in christo iesu 
domino nostro . qui tecum. 

LX.* AD CALICEM BENEDICENDUM. 

Dignare domine deus noster calicem istum in usum ministerii 
tui pia deuotione formatum . ea sanctificatione perfundere . qua 
melchise^dech"" famuli tui sacratum calicem perfudisti . et quod 
/arte uel metallo effici non potest altaribus tuis dignum , [fo. 179 
fiat tua benedictione^ pretiosum atque sanctificatum . per 
dominum. 

LXI.^ ORATIONES IN DEDICATIONE FONTIS. 

Omnipotens sempiterne deus . hoc baptisterium c^lesti 
uisitatione dedicatum . spiritus tui inlustratione sanctifica . ut 
quoscumque fons iste lauaturus est . trina ablutione purgati . 
indulgentiam omnium delictorum . tuo munere consequantur . per 
dominum. 

Alia. 

Multiplica domine benedictionem tuam . et spiritu tui muneris 
fidem nostram corrobora . ut qui in h^c fluenta descenderint . in 
libro uit^ adscribi mereantur . per dominum, 

LXII.' MISSA IN ANNIUERSARIO DEDICATIONIS BASILICAE. 

Deus qui nobis per singulos annos . huius sancti templi tui 
consecrationis reparas /diem, et sacris semper mysteriis [fo. 179^' 

^ anxietates anxietate O. 

- Iviiii. Ix. O. 

' et spiritu .... sancti om. O. 

^ Ix. Ixi. (). 

""' fiat tua benedictione facial tua benedictio O. 

'' Ixi. Ixii. O. 

' Ixii. Ixiii. O. 






1 86 MISS A PRO REGIE US. 

representas incolomes . exaudi preces populi tui . et pr^sta ut 
quisquis hoc templum beneficia petiturus ingreditur . cuncta se 
impetrasse laetetur . per dominum. 

Super oblata. 

Annue quaesumus domine precibus nostris . ut quicumque 
intra templi huius cuius anniuersarium dedicationis diem 
celebramus . ambitum continemur . plena^ tibi atque perfecta 
corporis et anim^ deuotione placeamus . ut dum h^c pr^sentia 
uota reddimus . ad ^terna premia te adiuuante uenire mereamur . 
per dominum. 

Post coinniunionein? 

Deus qui ecclesiam tuam sponsam uocare dignatus es . ut qu^ 
haberet gratiam per fidei deuotionem . haberet etiam ex noniine 
pietatem . da ut omnis h^c plebs nomini tuo seruiens . huius 
uocabuH consortio dig/na esse mereatur . et ecclesia tua [fo. i8o 
in templo cuius anniuersarius dedicationis dies c^lebratur tibi 
collecta . te timeat . te diligat . te sequatur . Ut dum iugiter per 
uestigia tua graditur . ad celestia promissa te ducente peruenire 
mereatur . qui uiuis et regnas cum deo. 

Ad"^ populitm. 

Deus qui de uiuis et electis lapidibus aeternum maiestati tu^ 
condis habitaculum . auxiliare populo suppHcanti . ut quod 
ecclesi^ tu^ corporalibus proficit spatiis . spiritalibus amplificetur 
augmentis . per dominum. 

LXIII.^ MISSA PRO REGIBUS. 

Deus regnorum omnium . et christian! maxime protector 
imperii . da seruis tuis regibus nostris illis triumphum uirtutis 
tu^ scienter excolere . ut qui tua constitutione sunt principes . tuo 
semper munere sint poten/tes . per dominum. [fo. 1 80^ 

Super oblata. 

Suscipe domine preces et hostias ecclesi^ tu^ pro sa<^lu^te famuli 
tui illiiis supplicantis . et in protectione fidelium populorum . 
antiqua brachii tui operare miracula . ut superatis pacis inimicis . j 
secura tibi seruiat Christiana Hbertas . per dominum. 



' plena plana O. 

- Post communionem. Ad c. O. 

•^ Ad Super O. 

^ Ixiii. sic etiatn O. 



MISS A E PRO REG I BUS. 187 

Infra actioiiein} 

Hanc igitur oblationem famuli tui illiiis . quam tibi ministerio 
officii sacerdotalis offerimus . pro eo quod in ipso potestatem 
imperii conferre dignatus es . propitius et benignus adsume . et 
exoratus nostra obsecratione concede . ut maiestatis tu^ protec- 
tione confidens . et aeuo augeatur et regno . per dominum 
nostrum. 

Ad complendum. 

Deus qui ad pr^dicandum aeterni regis euangelium . romanum 
imperium preparasti . pr^tende famulis tuis ""principibus nostris 
arma"" /c^lestia . ut pax ecclesiarum . nulla turbetur [to. 181 
tempestate bellorum . per dominum. 

LXIIIL- MISSA COTIDIANA PRO REGE. 

Ouaesumus omnipotens deus ut famulus tuus ilk . qui a tua 
miseratione suscepit regni gubernacula . uirtutum etiam omnium 
percipiat incrementa . quibus decenter ornatus . et uitiorum 
monstra deuitare . et ad te qui uia . ueritas . et uita es . gratiosus 
ualeat peruenire . per dominum. 

Secreta-^ 

Munera domine quaesumus oblata sanctifica . ut et nobis 
unigeniti tui corpus et sanguis fiant . et z//ius^ regi . ad obtinendam 
anim^ corporisque salutem . et peragendum iniunctum officium . 
te largiente usquequaque proficiant . per dominum. 

Post com(iJiyunionem} 

Haec domine oratio salutaris famulum tuum illuin'^ .^h omni- 
bus tueatur aduer/^sis . quatenus et ecclesiastice pacis [fo. i8iz^ 
obtineat tranquillitatem . et post istius temporis decursum . ad 
aeternam perueniat hereditatem . per. 

LX\V MISSA IN TEMPORE SINODI PRO REGE DICENDA.^ 

Omnipotens sempiterne deus qui famulum tuum illiun . regni 
fastigio dignatus es sublimare . tribue ei quaesumus ut ita in 
presenti collecta multitudine . cunctorum in commune salutem 
disponat . quatenus a tu? ueritatis tramite non recedat . per 
dominum. 

^ Infra actionem. Inf O. 

- Ixiiii. Ixv. O. 

'■' Secreta Super oblata O. 

^ illius illi O. 

"' Post communionem. Ad c. O. 

'" ilium regem . cum collecto clero . et populo sibi commisso add. O. 

" Ixv. Ixvi. O. 

^" Missa .... dicenda. Ad missa .... dicendas O. • 



1 88 MISS A PRO REGE IN TEMPORE SYNOD I. 

Item alia oratio. 

Deus auctor omnium iustorum honorum . dator cunctarum 
dignitatum . et piorum gratissimus conseruator imperiorum . 
respice super^ famulum tuum ilium . et pr^sta ut quibus tuo dono 
imperat eis . tua^ opitulatione fultus salubriter prosit, per 
dominum. 

/le7u alia oratio. 

Omnipotens sempiterne deus . caelestium terrestriumque 
/moderator, qui famulum tuum ///?/;;/. ad regni fastigium [fo. 182 
dignatus es prouehere . concede^ quaesumus ut a cunctis aduersi- 
tatibus liberatus . et ecclesiastic^ pacis dono muniatur . et ad 
aetern^ pacis gaudia te donante peruenire mereatur . per 
dominum. 

Item alia oratio. 

Deus qui scis genus humanum nulla sua uirtute posse sub- 
sistere . concede propitius ut famulus tuus ilk . quern populo tuo 
uoluisti preferri . ita tuo fulciatur adiutorio . quatenus quibus 
potuit pr^esse ualeat et prodesse . per dominum. 

Item alia. 

Deus qui miro ordine uniuersa disponis . et ineffabiliter 
gubernas . pr^sta quaesumus ut famulus tuus ille h^c in pr^senti 
conuentu . et in huius saeculi cursu te adiuuante peragat . et 
peragenda decernat . unde tibi in perpetuum placere ualeat . 
per. 

Super oblata. 

/Concede omnipotens deus his salutaribus sacrificiis [fo. 1827^ 
placatus . ut famulus tuus ille ad peragendum regalis dignitatis 
officium inueniatur semper idoneus . et c^lestis patri^ gaudiis 
reddatur ^acceptus . per.""^ 

^ super hunc add. O. 

^ imperat eis . tua imperat / eis tua O. 

■' concede ei add. O. 

^ Hie sequuntur in cod. O duae Praefationes : 
Praefaiio. Vere dignum aequum et salutare. Nos tibi semper et ubique gratias 
agere . domine sanctae pater omnipotens aeternae deus . qui es fons uitae . 
origo luminis . et auctor totius bonitatis. Et maiestatem tuam totis nisibus 
implorare :' utfamulo tuo illi cui concessisti regendo populi curam . tribuas id 
secundum tuam uoluntatem exequendi efificatiam . et quibus tuo dono imperat 
eis tua opitulatione fultus salubriter prosit ut pariter ab omnibus uitae peri- 
culis exuti . et uirtutum spiritalium ornamentis induti . spei . fidei caritatisque 
gemmis ornati i et mundi cursus pacifico eis tuo ordine dirigatur . et in {cod. 
int) Sanctis operibus te auxiliante perseuerent beatorumque spirituum 
coheredes effici mereantur . per christum dominum nostrum. 
Alia praefatio. Vere dignum aequum et salutare. Nos tibi semper et ubique 
gratias agere domine sanctae pater omnipotens aeternae deus . tuamque 



J//SSA SPEC I A LIS SACERDOTIS. 189 



Post coininunio7iem} 

Haec dominc salutaris sacrificii perceptio famuli tiii illiiis 
peccatonim maculas diluat . et ad regendum secundum tuam 
uoluntatem populum idoneum reddat . ut hoc salutari mysterio 
contra uisibiles et inuisibiles hostes reddatur inuictus . per 
quod mundus est diuina dispensatione redemptus . per. 



LXVI.2 MISSA SPECIALIS SACERDOTIS. 

Omnipotens ""^ternae deus"" . tu^ gratie pietatem supplici deuo- 
tione deposco . ut omnium malorum meorum uincula soluas . 
cunctisque meis criminibus et peccatis clementer ignoscas . et 
quia me indignum /et peccatorem ad ministerium tuum [fo. 183 
uocare dignatus es . sic me idoneum tibi min''istrum^ efficias . ut 
sacrificium de manibus meis placide ac benigne suscipias . elec- 
torumque sacerdotum me participem facias . et de preceptis tuis 
in nullo me oberrare permittas . per. 

Alia oratio. 

Fac me qu^so omnipotens deus . ita iustitia indui . ut in sancto- 
rum tuorum merear exultatione laetari . quatenus emundatus ab 
omnibus sordibus peccatorum . consortium adipiscar tibi placen- 
tium sacerdotum . meque tua misericordia a uitiis omnibus exuat . 
quem reatus propria conscienti^ grauat . per dominum. 

Super oblata. 

Deus qui te pr^cipis a peccatoribus exorare-' . tibique sacrificium 
contriti cordis offerre^ . hoc sacrificium quod indignis ^ mani- 
bus meis offero . acceptare dignare . et ut ipse tibi hostia [fo. 1831^ 
et sacrificium esse merear miseratus concede, quo per ministerii 
huius exhibitionem .peccatorum omnium percipiam remissionem . 
per dominum. 



inmensam clementiam deuotis mentibus et inmensis precibus implorare : ut 
qui diuersitatem gentium unius sacre fidei confessione paraclyti spiritus dono 
uoluisti congregare i congregatam cleri ac populi multitudinem . una cum 
praelato principe iubeas conseruare : idque in hoc conuentu te opitulante 
deliberent r quod nequaquam a tua uoluntate discordet . quatinus tuis moni- 
tis parentes aduersitatibus omnibus carentes bonis omnibus exuberantes . et 
in praesenti saeculo pacis tranquillitate fruantur : et eternorum ciuium 
consortio adscisci mereantur . per christum. 

^ Post communionem Ad c O. 

- Ixvi. oni. (3. 

'^ exorare exorari O. 

^ offerre offerri O. 



190 MISS A SPEC TALIS SACERDOTIS. 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum est aequum et salutare. Nos tibi 
semper et ubique gratias agere . domine sancte pater omnipotens 
aetern^ deus . qui dissimulatis human^ fragilitatis peccatis . 
sacerdotii dignitatem concedis indignis . et non solum peccata 
dimittis . uerum etiam ipsos peccatores iustificare dignaris . cuius 
est muneris ut non existentia sumant exordia . exorta^ nutrimen- 
tum . nutrita fructum . fructuosa perseuerandi auxilium . qui me 
non existentem creasti . creatum fidei firmitate ditasti fi/delem . 
quamuis^ peccatis squalentem sacerdotii dignitate donasti . [fo. 184 
tuam igitur omnipotentiam supplex exposco . ut me a preteritis 
peccatis emacules . in mundi huius cursu in bonis operibus 
conrobores . et in perseueranti^ soliditate confirmes. Sicque me 
facias tuis altaribus deseruire.ut ad eorum qui tibi placuerunt 
sacerdotum consortium ualeam peruenire . et per eum tibi sit 
meum acceptabile uotum . qui se tibi obtul'it in sacrificium . qui 
est omnium opifex'^ . et solus sine peccati macula pontifex.iesus 
christus dominus noster . per quem maiestatem. 

A d complenduvi. 

Huius mihi domine sacramenti perceptio . sit peccatorum 
remissio . et tu^ pietatis obtata propitiatio . ut per h^c te opitulante 
efficiar sacris mysteriis dignus . qu^ de tua pietate confisus . 
frequentare presumo indignus . per. 

/lxvii.^ item alia missa. [fo. 1847^ 

Deus fons bonitatis . et pietatis origo . qui peccantem non 
statim iudicas . sed ad p^nitentiam miseratus expectas . te qu^so 
ut facinorum meorum squalores abstergas . et me ad peragendum 
iniunctum officium dignum efficias . et qui altaris tui ministerium 
susc''e"^pi indignus . perago trepidus . ad id peragendum reddar 
strenuus . et inter eos qui tibi placuerunt inueniar iustificatus . 
per dominum. 

Super oblata, 

Sacrificii pr^sentis qu^so domine oblatio . mea expurget 
facinora . per quod totius mundi uoluisti relaxari peccata . illius- 
que frequentatione efficiar dignus. quod ut frequentarem susc''e"'pi 
indignus . per dominum. 

^ exorta et exhorta O. 

- ditasti fidelem . quamuis ditasti . fidelem quamuis R pr. airis : ditasti 
fidelem :' et quamuis O, 
'■'' opifex pontifex O. 
■* Ixvii. s?'c ctiavi O. 



MISS A VOTIVA. 191 

Praefatio. 

Vere dignum et iustum estaequum etsa/lutare. Nos tibi [fo. 185 
semper et ubique gratias agere . Domine sancte pater omnipotens 
aetern^ deus . qui dum libenter nostra p^nitudinis satisfac- 
tionem suscipis . ips''e^ tuo iudicio quod erramus abscondis . et 
pr^terita peccata nostra dissimulas . ut nobis sacerdotii dignitatem 
concedas ; tuum est enim me ad ministrandum altari tuo dignum 
efficcre . quem ad peragendum id officii indignum dignatus es 
promouere^ . ut pr^teritorum actuum meorum mala obliuiscens . 
presentium ordinem in tua uoluntate disponens . futuris custodiam 
inponens . per eum uitiorum squaloribus expurger . uirtutum 
nutrimentis exorner . eorum sacerdotum consortio qui tibi 
placuerunt aduner . quem constat esse uerum summumque ponti- 
ficem . solumque sine peccati conta/gio sacerdotem . [fol. 185'^' 
iesum christum dominum nostrum. 

Ad coinplendum? 

Huius domine perceptio sacramenti . peccatorum meorum 
maculas tergat . et ad peragendum iniunctum officium . me 
idoneum reddat . per dominum. 

LXVIII." MISSA UOTIUA. 

Deus qui iustificas impium . et non uis mortem peccatorum . 
maiestatem tuam suppliciter deprecamur . ut famulum tuum illnin 
de tua misericordia confidentem . c^lesti protegas benignus 
auxil<i^o et assidua protectione conserues . ut tibi iugiter famu- 
letur . et nullis temptationibus a te separetur . per dominum. 

Snper oblata. 

Huius domine quaesumus uirtute mysterii . et a propriis nos 
munda delictis . et famulum tuum iihun ab omnibus absolue 
peccatis . per dominum nostrum. 

Infra actioneui.^ 

/Hanc igitur oblationem quam tibi offerimus pro [fo. 186 
famulo tuo illo ut omnium peccatorum suorum ueniam conse- 
qui mereatur . quaesumus domine-^ placatus accipias . et 
miserationis tu? largitate concedas . ut fiat ei ad ueniam 

^ promouere ante hoc vcrbiim rasw-a est in O .* suscipere, tit vidctiir^ prius 
scriptuin Jiiit. 

- Ad complendum Post com O. 
"' Ixviii. sic ctiam O. 

^ Infra actionem Inf O. 
' domine ut add. O. 



192 MISS A E VOTIVAE. 

delictorum . et actuum emendationem^ . ut et hie ualeat bene 
uiuere . et ad ^ternam beatitudinem feliciter peruenire . diesque 
nostros in tua pace. 

Ad coviplendiivi. 

Purificent nos domine quaesumus sacramenta qu^ sumpsimus . 
et famulum tuum ilhun ab omni culpa liberum esse concede . 
ut quia conscienti^ reatu constringitur . c^lestis remedii plenitudine 
glorietur . per. 

LXVIIII.2 ITEM ALIA MISSA. 

Omnipotens sempiterne deus miserere famulo tuo^ . et dirige 
eum secundum tuam clementiam in uiam salutis aetern^ . ut te 
donan/te . tibi placita cupiat . et tota uirtute perficiat . per [fo. i S6z/ 
dominum. 

Super oblata. 

Proficiat quaesumus domine h^c oblatio . quem^ tu^ supplices 
offerimus maiestati ad salutem famuli tui^ . ut tua prouidentia 
eius uita inter aduersa et prospera ubique dirigatur . per dominum 
nostrum. 

Ad coniplenduin, 

Sumentes domine perpetu^^ sacramenta salutis . tuam depre- 
camur clementiam . ut per ea famulum tuum ab omni aduersitate 
protegas . per. 

Item alia ad complendmn. 

Famulum tuum quaesumus domine tua semper protectione 
custodi . ut libera tibi mente deseruiat . et te protegente a malis , 
omnibus sit securus . per dominum. \ 

LXX,'^ ITEM ALIA MISSA. J 

Adesto domine supplicationibus nostris . et banc famuli tui 
illiiLS oblationem benignus ad/sume . ut qui^ auxilium [fo. 187 
tu^ miserationis implorat . et sanctificationis gratiam percipiat . 
et qu^ pie pr^catur obtineat . per. 



^ emendationem emundationem O. 

^ Ixviiii. Sic ctiavi O. 

■' tuo illo add. O. 

"* quern quam O. 

"' tui illi add. O. 

" perpetu^ perpetua O. 

" Ixx. ot)i. O. 

^ qui quia O. 



1 



M/SSA PRO FA MILIAR IB US. 193 

Super oblata. 

Grata sit tibi domine hec oblatio famuli tui illuis quam tibi 
offerimus in honorem^ beati illius martyris tui . quaesumus ut 
eidem proficiat ad salutem . per dominum. 

Ad coniplendiim. 

Huius domine quaesumus uirtute mysterii . et a propriis 
mundemur occultis . et famulum tuum ilhiin ab omnibus absolue 
peccatis . per dominum. 

LXXI.2 MISSA PRO SALUTE UIUORUM. 

Pr^tende domine famulis et famulabus tuis illis dexteram 
c^lestis auxilii , ut te toto corde perquirant . et qu? digne 
postulant adsequantur^ . per. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et has oblationes 
famulorum famularumque tuarum . quas tibi pro incolomitate 
eorum/ offerimus benignus adsume . et ut nullius sit [fo. 1871/ 
irritum uotum . nullius uacua postulatio . pr^sta quaesumus ut 
quod fideliter petimus efficaciter consequamur . per dominum. 

Infra actionem.^ 

Hanc igitur oblationem famulorum famularumque tuarum . 
quam tibi offerimus ob deuotionem mentis eorum\ pius ac 
propitius dementi uultu suscipias . tibi^ supplicantes libens 
protege . dignanter exaudi . et aeterna eos protectione conserua . 
ut semper in tua religione l(^tantes . instanter in sancte trinitatis 
confessione et" fide catholica perseuerent . diesque nostros. 

Ad cojJiple^idujn. 
Da famulis et famulabus tuis quaesumus domine . in tua fide et 
sinceritate constantiam . ut in caritate diuina firmati . nullis 
temptationibus ab eius integritate uellantur . per. 

LXXII.^ ITEM ALIA PRO FAMILIARIBUS. 

/Deus qui caritatis dona per gratiam sancti spiritus . [fo. 188 
tuorum cordibus fidelium infudisti . da famulis tuis pro quibus 

^ honorem honore O. 
- Ixxi. sic ctiani O. 
•' adsequantur consequi mereantur O. 
■* Infra actionem Inf O. 
•' eorum quaesumus domine ut add. O 
*' tibi tibique O. 
" et cm. O. 
^ Ixxii. sic etiam O. 
GREG. 




194 MJSSA PRO ABB ATE VEL CONGREGATIONE. 

tuam deprecamur clementiam . salutem^ mentis et corporis . ut te 
tota uirtute diligant . et qu^ tibi placita sunt . tota dilectione 
perficiant . per. 

Siiper oblata. 

Miserere quaesumus domine deus famulis tuis- pro quibus hoc 
sacrificium laudis tu^ offerimus maiestati . ut per h^c sancta 
supern'"ae'^ beatitudinis^ gratiam obtineant . et gloriam aetern^ 
beatitudinis adquirant . per. 

Post coimnunionevi} 

Diuina libantes mysteria quaesumus domine . ut h^c salutaria 
sacramenta . illis proficiant ad prosjoeritatem et pacem . pro quorum 
dilectione h^c tu^ obtulimus maiestati . per dominum nostrum. 

A d complendinnl' 

Deus qui supplicum tuorum uota . per caritatis officia suscipere 
dignaris . da fa/mulis tuis illis et illis^ in tua proficere [fo. 188:' 
dilectione . et in tua l^tari protectione . ut tibi secura mente 
deseruiant . et in tua pace semper adsistere mereantur . per 
dominum. 

LXXIII." MISSA PRO ABBATE UEL CONGREGATIONE. 

Omnipotens sempiterne deus qui facis mirabilia magna solus . 
pr^tende super famulum tuum ilium abbatem . uel super cunctam 
congregationem illi commissam . spiritum gratis salutaris . et ut 
in ueritate tibi complaceant . perpetuum eis rorem tu^ benedic- 
tionis infunde . per clominum. 

Super oblata. 

Hostias domine famulorum tuorum placatus intende . et quas 
in honorem nominis tui deuota mente pro eis celebramus . 
proficere sibi sentiant ad medellam . per. 



^ famulis .... salutem famulis et famulabus tuis omnibus uidelicet mihi corn- 
missis . uel quorum nomina subter tenentur inserta pro quibus tuam deprecamur 
clementiam salutem O (ex coi'rectioiie matins panUo recentioris). 

^ deus famulis tuis deus famulis et famulabus tuis omnibus uidelicet mihi corn- 
missis uel quorum nomina hie tenentur inserta O {ex correctione eiusdem maims 
recentioris). 

^ beatitudinis benedictionis O. 

■* Post communionem Ad c. O. 

^ Ad complendum Item alia. O. 

^ tuis . . . illis el famulabus tuis omnibu.^ uidelicet mihi commissis uel quorum 
nomina hie tenentur inserta O {ex correctione eiiisdcvi viamis recentioris). 

' Ixxiii. sic etiam O. 



PRO REDEUNTIBUS DE I TINE RE. 195 

Ad complendinn. 

Ouos c^lesti recreas munere . perpetuo domine^ comitare 
presidio . et quos fouere /non desinis . dignos fieri sempi- [fo. 189 
terna redemptione concede . per dominum.- 

LXXIIII."' ORATIONES IN MONASTERIO MONACHORUM. 

Deus qui renuntiantibus saeculo mansionem paras in c^lo.dilata 
sanct'^ae''^ huius congregationis temporale habitaculum c^lestibus 
bonis . ut fratern^ teneantur conpagine caritatis . unanimes conti- 
nenti^ pr^cepta custodiant . sobrii . simplices . et quieti . gratis sibi 
datam gratiam fuisse cognoscant . concordet illorum uita cum 
nomine . professio sentiatur in opere . per. 



Item alia. 

Suscipe domine preces nostras . et muro custodi^ tu^ hoc 
sanctum ouile circumda . ut omni aduersitate depulsa . sit hoc 
semper domiciHum incolomitatis et pacis . per dominum. 

LXXV.^ ORATIO PRO FRATRIBUS IN UIA DIRIGENDIS. 

/Deus qui diligentibus te misericordiam tuam semper [fo. 189^7 
impendis . et a seruientibus tibi in nulla es regione longinquus . 
dirige uiam famuli tui illius in uoluntate tua. ut te protectore et 
te pr(^duce . per iustiti? semitas sine offensione gradiatur . per 
dominum. 

Item alia. 

Exaudi domine preces nostras . et iter famuli tui illiiis propitius 
comitare. atque misericordiam tuam . sicut ubique es ita ubique 
largire . quatenus ab omnibus aduersitatibus tua opitulatione 
defensus . iustorum desideriorum potiatur effectibus . per. 

LXXVI.^ ORATIO PRO REDEUNTIBUS DE ITINERE. 

Omnipotens sempiterne deus nostrorum temporum uit^que 
dispositor . famulo tuo illi' continue tranquillitatis largire sub- 
sidium .utquem incolumem propriis laboribus /reddidisti . [fo. 190 
tua facias protectione securum . per dominum. 



^ domine om. O. 

- per dominum per eundem O. 

•"' Ixxiiii. oni. O. 

^ sanctae om. O. 

•'' Ixxv. Ixxiii. O. 

•' Ixxvi. Ixxiiii. O : sed post titiiluni {in j/iarg: prima vianu) Ixxvi. 

' illi illo O. 

O 2 



196 MISS A PJW NAVIGANTIBUS. 

LXXVII.l IN ADUENTU FRATRUM SUPERUENIENTIUM. 

Deus humilium uisitator . qui nos fraterna dilectione consolaris . 
pr^tende societati nostra gratiam tuam . ut per eos in quibus 
habitas . tuum in nobis sentiamus aduentum . per dominum. 

LXXVIII.^ MISSA PRO ITER AGENTIBUS.^ 

Adesto domine supplicationibus nostris . et uiam famuli tui 
alius in salutis tu^ prosperitate dispone . ut inter omnes ui^ et 
uit? huius uarietates . tuo semper protegatur auxilio . per 
dominum. 

Super oblata, 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et has oblationes 
quas tibi offerimus pro famulo tuo illo benignus adsume . ut uiam 
illius et^ precedente gratia tua dirigas . /et subsequente [fo. 190?^ 
comitare digneris . ut de actu atque incolomitate eius . secundum 
misericordi^ tu? pr^sidia gaudeamus . per. 

Ad complendtun^ 

Deus infinity misericordi^ . et maiestatis inmens^ . quem nee 
spacia locorum . nee interualla temporum . ab his quos tueris 
abiungunt . adesto famulis tuis illis et illis in te ubique fiden- 
tibus . et per omnem quam ituri sunt uiam . dux eis et comes 
esse dicrnare . nihil illis aduersitatis noceat . nihil difficultatis 
obsistat . cuncta eis salubria . cuncta sint prospera . et sub ope 
dexter^ tu^ . quicquid iusto expetierint desiderio . c^leri conse- 
quantur effectu . per. , 

LXXVIIII.^ MISSA PRO NAUIGANTIBUS. 

Deus qui transtulisti patres nostros per mare rubrum . et 
transuexasti^ per aquam nimiam . laudem tui nominis decan- 
tantes . /supplices deprecamur . ut in hac naui famulos [fo. 191 
tuos . repulsis aduersitatibus . portu semper obtabili cursuque 
tranquillo tuearis . per dominum. 



^ Ixxvii. sic eliain O. 

'^ Ixxviii. sic etiani O. 

^ In hac rnissa verborum formas pluralis numeri (famulorum etc.) indicat R 
supra lineam. 

^ et om. O. 

•'' Ad complendum. Al. orat. ad conipl. addita est in O {in viarg. infer. .^ mam 
reccntiore) : Tua domine speranlibus in te que sumpsimus sacramenta custodiant i e 
contra aduersos tueantur incursus . per. 

*' Ixxxviiii. odi. O. 

"' transuexasti transuexisti O. 



, 



OR ATI ONES IN TEMPORE BELLI. 197 

Sec7'ela} 

Suscipe quaesumus domine preces famulorum tuorum cum 
oblationibus hostiarum . et tua mysteria celebrantes . ah omnibus 
defende periculis . per. 

A a coinplendiiui. 

Sanctificati diuino mysterio . maiestatem tuam domine sup- 
pliciter deprecamur et petimus . ut quos donis facis c^lestibus 
interesse . per lignum sanct^ crucis . et a peccatis abstrahas . et a 
periculis cunctis miseratus- eripias . per. 

LXXX.^ MISSA PRO PECCATIS. 

Exaudi quaesumus domine supplicum preces . et confitentium 
tibi parce peccatis . ut pariter nobis indulgentiam /tribuas[fo. \g\v 
benignus et pacem . per. 

Super oblata. 

Hostias tibi domine placationis offerimus^ . ut et delicta nostra 
miseratus absoluas . et nutantia corda tu dirigas . per. 

Infra actionem.'' 

Hanc igitur oblationem domine . quam tibi offerimus pro 
peccatis atque offensionibus nostris . ut omnium delictorum 
nostrorum remissionem consequi mereamur . quaesumus 
domine.^ 

Post comiminionem. 
Pr^sta nobis aetern^ saluator . ut percipientes hoc 
munere ueniam peccatorum . deinceps peccata uitemus . per. 

Ad coniplendtini. 
Deus cui proprium est miserer''i^ semper et parcere . suscipe 
deprecationem nostram . et quos delictorum catena constringit . 
miseratio tu^ pietatis absoluat . per. 

LXXXI." ORATIONES IN TEMPORE BELLI. 

Omnipotens et misericors deus . a bellorum nos quaesumus 
turbine fac quietos . quia bona ''nobis^ cuncta prestabis si [fo. 192 
pacem dederis et mentis et corporis . per. 

^ secreta. Super oblata . O. 

2 miseratus om. O. 

•^ Ixxx. sic cdam O. 

^ offerimus humiliter deprecantes add. O. 

•"' Infra actionem Infractione O. 

•^ domine ut placatus add. O. 

" Ixxxi. sic etiam O. 

"* bona nobis nobis bona O. 



198 MISS A E IN TEMPORE BELLI. 

Alia. J 

Omnipotens deus romani nominis inimicos . uirtute quaesumus 
tuae conprime maiestatis . ut populus tuus . et fldei integritate 
laetetur . et temporum tranquillitate semper exultet . per 
dominum. 

LXXXII.^ MISSA IN TEMPORE BELLI. 

Deus regnorum omnium . regumque dominator . qui nos et 
percutiendo sanas . et ignoscendo conseruas . pr^tende- nobis 
misericordiam tuam . ut tranquillitate pacis . tua potestate firmata . J 
ad remedia correctionis utamur . per. 

A Ha. 

Deus cuius regnum regnum est omnium s^culorum . supplica- 
tiones nostras clementer exaudi . et christianorum regnum . 
tibi subditum protege . ut in tua uirtute /fidentes . et tibi [fo. 192^ 
placeant . et super omnia regna pr^cellant . per dominum. 

Item alia. 

Deus qui conteris bella et inpugnatores in te sperantium 
potential tu^ defensionis expugnas . auxiliare^ implorantibus 
misericordiam tuam . ut omnium gentium feritate conpr^ssa . 
indefessa te gratiarum actione laudemus . per dominum nos- 
trum. 

Super oblata} 

Sacrificium domine quod immolamus intended . ut ab omni 
nos exuat bellorum nequitia . et in tu^" protectionis securitate 
constituat . per dominum. 

Ad coinplendiuii. 

Sacrosancti corporis et sanguinis domini nostri iesu christi 
refectione uegetati . supplices te rogamus omnipotens deus.ut 
hoc remedio singulari . ab omnium peccatorum nos contagione 
purifices . et a pericu/lorum munias incursione cunctorum . [fo. 193 
per. 



^ Ixxxii. sic etiani O. 

- pr^tende praetendo O. 

•' potentia potentie O. 

■• auxiliare nobis add. O. 

•'' Super oblata om. O. 

*• intende propitius add. O {man. recentiore). 

' tu^ uia O. 



MISS A E IN TEMPORE BELLI 199 

LXXXIII.l ITEM ALIA MISSA. 

Hostium nostrorum quaesumus domine elide superbiam . et 
dexter^ tu^ uirtute prosterne . per dominum. 

Alia. 

Omnipotens deus christiani nominis inimicos . uirtute quaesu- 
mus tue conprime maiestatis . ut populus tuus . et fidei integritate 
l^tetur . et temporum tranquillitate semper exultet . per. 

Super oblata. 

Huius domine quaesumus uirtute mysterii . et a nostris munde- 
mur occultis.et ab inimicorum liberemur insidiis . per. 

Ad cojnplendtun. 

Viuificet nos quaesumus domine participatio tui sancta 
mysterii . et pariter nobis expiationem tribuat et munimen . 
per. 

LXXXIIII.- ITEM ALIA MISSA. 

Deus qui prouidentia tua celestia simul /et terrena [fo. igyo 
moderaris . propitiare christianorum rebus et regibus . ut 
omnis hostium fortitudo . te pro nobis pugnante frangatur . per 
dominum. 

Alia. 

Deus seruientium tibi fortitudo . regnorum^ propitius 
christianorum adesto semper principibus . ut quorum tibi subiecta 
est humiHtas eorum ubique excellentior sit potestas . per 
dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine precibus et hostiis famulorum tuorum . et 
propter nomcn tuum christiani nominis defende rectores . ut 
sakis seruientium tibi principum . pax tuorum possit esse popu- 
lorum . per. 

Ad coDiplendinn. 

Protege domine famulos tuos . subsidiis pacis et corporis . et 
spiritaHbus enutriens eos aHmentis.a cunctis hostibus redde 
securos . per dominum nostrum. 



^ Ixxxiii. sic etiam O. 
- Ixxxiiii. sic etiam O. 
• fortitudo. regnorum fortitudo regnorum . O. 



200 MISS A PRO PACE. 

/lxxxv.^ missa pro pace. [fo. 194 

Deus a quo sancta desideria . reeta consilia . et iusta sunt 
opera . da seruis tuis illam quam mundus dare non potest pacem . 
ut et corda nostra mandatis tuis dedita . et hostium sublata 
formidine . tempora sint tua protectione tranquilla . per. 

Super oblata. 

Deus qui credentes in te populos . nullis sinis concuti terrori- 
bus . dignare prices et bostias dicat^ tibi plebis suscipere . ut pax 
tua pietate concessa . christianorum fines ab omni hoste faciat esse 
securos . per. 

Ad coviplenduni. 

Deus auctor pacis et amator . quern nosse uiuere . cui seruire 
regnare est . protege ab omnibus inpugnationibus sup^p^lices 
tuos . ut qui in defensione tua confidimus . nullius hostilitatis arma 
timeamus . per"^ dominum. 

^ Ixxxv. sic etiavi O. 

2 nullius .... per. Haec verba in cod. O 7'mnc inveniimttir fol. 146 v. in 
viargine scripta Diami recentiori. Olini scripia sunt fol. r48, ubi adhtic reliquiae 
reperiiinHir in rasura. Fol. 147, quod insiticiitm esse non dubixim est, ires missas 
continet quae locu7n non habent vel in cod. R, vel in tabula capitulorum utriusvis 
codicis. Ex his una niami prima cod. O conscripta, sequentes duabus manibus paullo 
recentioribus additae videntur. 

Alia missa pro pace. Deus conditor mundi sub cuius arbitrio omnium saecu- 
lorum ordo decurrit . adesto propitius inuocationibus nostris . et tranquillitatem pacis 
praesentibus concede temporibus . ut in laudibus misericordiae tue incessabili exulta- 
tione laetemur . per. 

Siiper oblata. Deus in te sperantium fortitude conserua in populis tuis quod es 
dignatus operari / et potentis misericordiae tug ostende uirtutem . ut qui superba 
impetimur hostium feritate . tua mereamur pace gaudere . per. 

Post coiiiinunionem. Deus qui misericordiae tuae praetendis auxilium . et prospera 
tribuis et aduersa depellis . uniuersa obstacula quae seruis tuis aduersantur 
expugna . ut remoto terrore bellorum . et libertas secura et religio sit quieta . per. 

MiSA PRO TENTATIONIBUS INIMICORUM . INUISIBILIUM . UEL COGITATIONIBUS 
CORDIUM INMUNDIS. 

Omnipotens mittissime deus respicae propitius preces nostras et libera cor famuli 
tui . illius . de malorum temptatione cogitationum ut sancti spiritus dignum fieri . ad 
abitaculum inueniatur. per dominum. 

Stiper oblata. Has tibi domine offerimus oblationes . pro salute famuli tui . illius . 
quatenus anima illius sancti spiritus gratia inluminare digneris . per. 

Post covnnunionem. Per hoc quaesumus domine sacrificium quod tue obtulimus 
pietati ab omnibus cor famuli tui . illitis . emunda tentationibus . per. 

Deus qui inluminas omnen hominem uenientem in unc mundum illumina cor 
famuli tui . illius . gratiae tuae splendore ut digne maiestati tuae cogitare ef diligere 
ualeat . per. 

Missa in tribulatione. Clamantium ad te quaesumus domine preces 
dignanter exaudi i ut sicut nineuitis in afflictione positis pepercisti i ita et nobis in 
praesenti tribulatione succurre . per. 

Super oblata. Conserua quaesumus domine populum tuum :' et ab omnibus quas 
meremur aduersitatibus redde securum . ut tranquillitate percepta deuota tibi mente 
deseruiat . per. 



I 



MISS A IN CONTENTIONE. 201 

/LXXXVI.l MISSA PRO QUACUMQUE TRIBULATIONE. [fo. 194J7 

Ineffabilem misericordiam tiiam domine nobis clementer 
ostende . ut simul nos et a peccatis exuas . et a poenis quas pro 
his meremur eripias . per. 

Super oblata. 

Purificet nos domine quaesumus muneris pr^sentis oblatio . et 
dignos sacra participatione perficiat . per. 

Ad coniplendum. 

Pr^sta domine quaesumus ut terrenis affectibus expiati . ad 
superni plenitudinem sacramenti . cuius libauimus sancta tenda- 
mus . per. 

LXXXVII.- MISSA PRO PESTE ANLMALIU.M. 

Deus qui laboribus hominum etiam de mutis animalibus sola- 
tia subrogasti . supplices te rogamus . ut sine quibus non 
alitur humana conditio . nostris facias usibus non perire . per 
dominum. 

Stiper oblata. 

Sacrificiis domine placatus oblatis ..opem /tuam nostris [fo. 195 
temporibus clementer inpende . per dominum. 

Post cmniminionciJi, 

Benedictionem tuam domine populus fidelis accipiat . qua 
corpore saluatus ac mente . et congruam tibi exhibeat ser- 
uitutem . et propitiationis tu^ beneficia semper inueniat . per. 

Alia. 
Auerte domine quaesumus a fidelibus tuis cunctos miseratus 
errores . et s^uientium morborum depelle perniciem . ut quos 
merito flagellas deuios . foueas tua miseratione correctos . per 
dominum. 

'"LXXXVIII.''-^ MISSA in CONTENTIONE. 

Omnipotens sempiterne deus. qui superbis resistis et gratiam 
pr^stas humilibus . tribue quaesumus ut non indignationem tuam 
prouocemus elati . sod propitiationis tu? capiamus dona subiecti . 
per. 

AH cojuplendiim. Auxiliare domine quaerentibus misericordiam tuam i et da 
ueniam confitentibus i parce supplicibiis i ut qui nostris meritis flagellamur : tua 
miseratione saluemur . per. 

Alia. Intende quaesumus domine preces nostras i et qui non operando iustitiam 
correptioncm meremur aftlicti : in tribulatione clamantes respiremus adiuti. per. 

^ Ixxxvi. otn. O. 

- Ixxvii sic etiam O. 

•' Ixxxviii. sic etiam O. 



202 MISS A CONTRA OBLOQUENTES, 

Super oblata. 

/Ab omni reatu nos domine sancta qu^ tractamus [fo. 195^ 
absoluant . et eadem muniant a totius prauitatis incursu . per 
dominum. 

Ad coniplenduni . 

Quos refecisti domine c^lesti mysterio . propriis et alienis 
quaesumus propitiatus absolue delictis . ut diuino munere puri- 
ficatis mentibus perfruamur . per. 

Item alia. 

Pr^sta quaesumus omnipotens deus ut semper rationabilia 
meditantes . qu^ tibi sunt placita et dictis exsequamur et factis . 
per. 

LXXXVIIII.i MISSA CONTRA lUDICES MALA AGENTES. 

Ecclesi^ tu^ domine^ preces placatus admitte . ut destitutis 
aduersitatibus uniuersis . secura tibr' seruiat libertate . per. 

Super oblata. 

Protege nos domine quaesumus tuis mysteriis seruientes . ut 
diuinis rebus et corpore famulemur . et mente . per. 

A d complenduin. 

Quaesumus domine deus noster.ut quos diuina tribuis / partici- 
patione gaudere . humanis non sinas subiacere periculis . [fo. 196 
per.* 

XC.^ MISSA CONTRA OBLOQUENTES. 

Pr^sta quaesumus domine ut mentium reproborum^ non 
curemus obloquium . sed eadem prauitate calcata exoramus . ut 
nee terreri nos lacerationibus patiaris iuiustis . nee captiosis 
adolationibus^ implicari . sed potius amare qu^ precipis . per. 



^ Ixxxviiii. sic ctiain O. 

'^ domine quaesumus add. O. 

•' tibi semper add. O. 

^ In margine cod. O addita est ab alia viariu oratio sequens : quae uncinis 
includtinticr nunc desiderantur. Ecclesiam tuam (domine) quaesumus perpetua mise- 
(ratio)ne prosequere ■! ut in(ter saeculi ?) turbines constit(uta) et praesenti iocund- 
(itate) respiret et aet(ernam) beatitudinem perci(piat. per.). 

■^' xc. sic etia'ii O. 

" reproborum sic etiam O. 

"' adoiationibus adulationibus O. 



I 
I 
I 



MISS A AD PLUVIAM rOSTULANDAM. 203 

Super oblata. 

Oblatio domine tuis aspectibus immolanda . quaesumus ut et 
nos ab omnibus uitiis potenter absoluat . et a cunctis defendat 
inimicis . per. 

Ad coDiplendiuJi. 

Frusta domine quaesumus . ut per hec sancta qu^ sumpsimus . 
dissimulatis lacerationibus inproborum . eadem te gubernante qu^ 
recta sunt . cautius exsequamur . per. 

XCI.l ORATIONES AD PLUUIAM POSTULANDAM. 

/Terram tuam domine quam uidemus nostris iniqui- [fo. \g6v 
tatibus tabescentem . c^lestibus aquis infunde . atque inriga 
beneficiis gratie sempiternae . per. 

Alia. 

Da nobis domine quaesumus pluuiam salutarem . et aridam 
terre faciem . fluentis c^lestibus dignanter infunde . per. 

Alia. 

Omnipotens sempiterne deus qui saluas omnes et neminem 
uis perire . aperi fontem benignitatis tu^ . et terram aridam aquis 
fluenti- c^lestis dignanter infunde . per. 

XCII.^ MISSA AD PLUUIAM POSTULANDAM. 

Deus in quo uiuimus . mouemur . et sumus . pluuiam nobis 
tribue congruentem . ut pr^sentibus subsidiis sufficienter adiuti . 
sempiterna fiducialius appetamus . per dominum. 

Alia. 
Delicta fragiiitatis nostrae domine quaesumus mise/ratus 
absolue . et aquarum subsidium prebe caelestium . quibus [fo. 197 
terrena conditio uegetata subsistat . per. 

Super oblata. 

Oblatis domine placare muneribus .et oportunum nobis tribue 
pluui^ sufficientis auxilium . per dominum. 

Ad couipleiiduiti. 

Tuere nos domine quaesumus tua sancta sumentes . et ab 
omnibus propitius absolue peccatis . per. 

' xci. f/r etiam O. 

- fluenti fluentis O {scd s eras. ). 

■' xcii. iic etiam O. 



204 MISS A AD REPELLENDAM TEMPESTATEM. 



XCIII.^ ORATIONES AD POSCENDAM SERENITATEM. 

Domine deus qui in mysterio aquarum salutis tu^ nobis sacra- 
menta sanxisti .exaudi orationem populi tui . et iube terrores 
inundantium cessare pluuiarum . flagellumque huius dementi ad 
effectum tui conuerte mysterii . ut qui se regenerantibus aquis 
gaudent renatos . gaudeant his castigantibus esse correctos . per. 

A Ha. 

/Ouaesumus omnipotens deus clementiam tuam . ut [fo. 197^ 
inundantiam coherceas imbrium . et hilaritatem tui uultus nobis 
inpertire digneris . per. 

XCIIII.- MISSA AD POSCENDAM SERENITATEM. 

Ad te nos domine clamantes exaudi . et aeris serenitatem nobis 
tribue supplicantibus . ut qui pro peccatis nostris iuste adfligimur . 
misericordia tua preueniente . clementiam sentiamus . per. 

Super oblata. 

Preueniat nos quaesumus domine gratia tua semper et subse- 
quatur . et has oblationes quas pro peccatis nostris nomini tuo 
consecrandas deferimus . benignus adsume . ut per intercessionem'^ 
sanctorum tuorum . cunctis nobis proficiant ad salutem . per. 

Ad coinplendiiuL 

Plebs tua domine capiat sacr^ benedictionis augmentum . et 
copiosis beneficiorum tuorum subleuetur auxiH/is . qu""^"" [fo. 198 
tantis intercessionum deprecationibus adiuuatur. per. 

XCV.^ MISSA AD REPELLENDAM TEMPESTATEM. 

Deus qui omnium rerum tibi seruientium naturam per ipsos 
motus aeris ad cultum tu^ maiestatis instituis. tranquilHtatem 
nobis misericordi^ tu^ remotis largire terroribus . ut cuius iram 
expauimus clementiam sentiamus . per dominum. 

Alia oratio. 

A domo tua quaesumus domine spiritales nequitiae reppel- 
lantur . et aeriarum discedat malignitas tempestatum . per. 

^ xciii. sic etiain O. 

'^ xciiii. sic efiam O. 

•' intercessionem omnium add. O. 

■* xcv. sic ctiam O. 



RECONCILIATIO PAENITENTIS. 205 

Super obi at a. 
Offerimus domine laudes et miinera.pro concessis beneficiis 
gratias referentes . et pro concedendis semper suppliciter depre- 
cantes . per dominum. 

Ad coniplejtdiim. 
Omnipotens sempiterne deus qui nos et castigando /sanas 
et ignoscendo conseruas . pr^sta supplicibus tuis . ut et [fo. 1982/ 
tranquillitatibus huius optat^ consolationis l^temur . et dono tu^ 
pietatis semper utamur . per. 

XCVI.^ ORATIONES ET PRECES SUPER PENITENTEM CONFI- 
TENTEM PECCATA SUA MORE SOLITO . FERIA .IIir\ IXFRA 
QUINQUAGESIMA.2 

Exaudi domine preces nostras . et tibi confitentium parce 
peccatis . ut quos conscienti^ reatus accusat . indulgenti'^a^ tuae 
miserationis absoluat . per. 

Alia. 

Pr^ueniat hunc famulum tuum quaesumus domine miseri- 
cordia tua . ut omnes iniquitates eius . celeri indulgentia deleantur . 
per. 

Alia. 

Adesto domine supplicationibus nostris . nee sit ab hoc famulo 
tuo clemcnti? tu^ longinqua miseratio . sana uulnera . eiusque 
remitte peccata . ut nullis a te iniqui/tatibus separatus . [fo. 199 
tibi domine"' semper ualeat adhererc . per dominum. 

Alia. 

Domine deus noster qui offensione nostra non uinceris . sed 
satisfactione placaris . respice quaesumus ad hunc famulum tuum . 
qui se tibi peccasse grauiter confitetur . tuum est ablutionem 
criminum dare . et ueniam pr^stare peccantibus . qui dixisti p^ni- 
tentiam. te malle peccatorum quam mortem . concede ergo domine 
hoc ut tibi p^nitentit^ excubias celebret . et correctis actibus suis . 
conferri sibi a te sempiterna gaudia gratuletur . per. 

XCVII.^ ORATIONES AD RECONCILIANDUM PENITENTEM 
FERIA .V. IN CENA DOMINI. 
Adesto domine supph'cationibus nostris . et me qui etiam 
misericordia tua primus indigeo clementer exaudi . ut quern 

^ xcvi. sic edani O. 

- infra quinquagesima infra .L.ma. R : in quSs. O. 

■' domine domino O {pir corrcctionctn). 

^ xcvii. sic etiam O. 



2o6 



AD VISITANDUM IN FIR MUM. 



/non electione meriti . sed dono gratis tu^ constituisti [fo. 1997^ 
operis huius ministrum . da fiduciam tui muneris exsequendi . et 
ipse in nostro ministerio . quod tu^ pietatis est operare . per. 

Alia. 

Pr^sta quaesumus domine huic famulo tuo dignum p^nitenti^ 
fructum . ut ecclesi^ tu^ sanct^ . a cuius integritate deuiarat 
peccando . admissorum reddatur innoxius ueniam consequendo . 
per dominum. 

Item alia. 

Deus humani generis benignissime conditor . et misericor- 
dissime reformator . qui hominem inuidia diaboli ab aeternitate 
deiectum . unici filii tui sanguine redemisti . uiuifica hunc 
famulum tuum . quern tibi nullatenus mori desideras . ""et qui non 
de"'relinquis deuium . adsume correctum . moue/ant [fo. 200 
pietatem tuam quaesumus domine huius famuli tui lacrimosa 
suspiria . tu eius medere uulneribus . tu iacenti manum porrige 
salutarem . ne ecclesia tua aliqua sui corporis portione uastetur . 
ne grex tuus detrimentum sustineat.ne dc famili^ tu^ damno 
inimicus exultet . ne renatum lauacro salutari mors secunda 
possideat . tibi ergo domine supplices preces . tibi fletum cordis 
effundimus . tu parce confitenti , ut sic in hac mortalitate peccata 
sua te adiuuante defleat . qualiter in tremendi iudicii die . senten- 
tiam damnationis ^ternae euadat . et nesciat quod terret in 
tenebris . quod stridet in flammis . atque ab erroris uia ad iter 
reuersus iustiti^ . nequaquam ultra uulneribus saucietur/ sed 
integrum sit ei atque perpetuum . et quod gratia tua [fo. 2007/ 
contulit. et quod misericordia reformauit . per eundem. 

XCVIII.^ ORATIONES AD UISITANDUM INFIRMUM. 

Deus qui famulo tuo ezechi^ ter quinos annos ad uitam donasti . 
ita et famulum tuum illiLiii a lecto egritudinis . tua potentia 
erigat ad salutem . per. 

Alia? 

Respice domine famulum tuum tlhiui in infirmitate sui corporis 
laborantem . et animam refoue quam creasti . ut castigationibus 
emendata . continuo se sentiat tua medicina saluatum . per. 



^ xcviii. sic ciiam O. 

^ Alia Alie oraliones sicut in gregoriano habentur supra. Respice domine 
amiliam tuam {sic) O, tibi oniissis orationilnis Respice domine famulum, et Deus qui 
facturae luae, scquitiir oratio Deus qui humano geneii. 



MISSA PRO INFIKMIS. 207 

Item alia. 

Deus qui facture tu? pio semper dominaris affectu . inclina 
aurem tuam supplicationibus nostris . et famulum tuum illiini ex 
aduersa ualitudine corporis laborantem . placatus respice . et 
uisita in /salutari tuo . ac c^lestis grati? presta medi- [fo. 201 
cinam . per. 

Alia. 

Deus qui humano generi.et salutis remedium . et uit^ aetern^ 
munera contulisti.conserua famulo tuo illi^ tuarum dona uirtutum. 
ut concede ut medellam tuam non solum in corpore . sed etiam 
in anima sentiat . per. 

Alia. 

Virtutum c^lestium deus . qui ab humanis corporibus omnem 
languorem et omnem infirmitatem precepti tui potestate depellis . 
adesto propitius huic famulo tuo illi^ ut fugatis infirmitatibus et 
uiribus receptis . nomen sanctum tuum instaurata protinus 
sanitate benedicat . per. 

^ Iteiii^ alia. 

Domine sancte pater omnipotens aetern^ deus qui fragilitatem 
conditionis nostrae . infusa uirtutis tu^ dignatione confirmas . ut^ 
/salutaribus remediis pietatis tu^ corpora nostra et [fo. 20 K' 
membra uegetentur . super hunc famulum tuum propitiatus 
intende . ut'^ omni necessitate corpore^ infirmitatis exclusa . gratia 
in eo pristine sanitatis perfecta reparetur . per. 

XCVIIII."^ MISSA PRO INFIRMIS. 

Omnipotens sempiterne deus salus aeterna credentium.exaudi 
nos pro famulis tuis ////j^.pro quibus misericordi^ tu^ inploramus 
auxilium . ut reddita sibi sanitate . gratiarum tibi in ecclesia tua 
referant actionem . per. 

Super oblata. 

Deus cuius nutibus uit? nostrae momenta decurrunt . suscipe 
preces et hostias famulorum famularumque tuarum . pro quibus 
misericordiam tuam ^grotantibus imploramus . ut de quorum 
periculo metuimus . de eorum salute laetemur . per. 



1 illi illo O. 

•- ut et O. 

" xcviiii. sic etia?ii O. 

^ famulis tuis illis famulos tuos illos O man. /r., sed corr 



2o8 RECONCILIATIO PAENITENTIS AD MORTEM. 

Ad complendtim} 

/Deus infirmitatis human^ singulare praesidium . [fo. 202 
auxilii tui super infirmos nostros ostende uirtutem . ut ope- 
misericord!^ tu^ adiuti . ecclesi^ tu^ sanct^ representari 
mereantur . per dominum. 

C.^ ORATIO PRO RED<D>ITA SANITATE. 

Domine sancte pater omnipotens aetern? deus . qui bene- 
dictionis tu^ gratiam eg^ris"" infundendo corporibus^ . facturam 
tuam multiplici pietate custodis . ad inuocationem nominis tui 
benignus adsiste^ . et^ hunc famulum tuum ilium liberatum 
egritudine et sanitate donatum . dextera tua erigas . uirtute 
confirmes . potestate tuearis . ecclesi^ tu^ sanctisque altaribus 
tuis . cum omni desiderata prosperitate restituas . per. 

Q\? RECONCILIACIO PENITENTIS AD MORTEM. 

Deus misericors . deus clemens . qui secundum /multitudinem 
miserationum tuarum peccata p^nitentium deles . et [fo. 2Q2v 
preteritorum criminum culpas . uenia remissionis euacuas . respice 
super hunc famulum tuum . et remissionem sibi omnium 
peccatorum suorum . tota cordis confessione poscentem deprecatus 
exaudi . renoua in eo piissime pater quicquid terrena fragilitate 
corruptum . uel quicquid diabolica fraude uiolatura est . et in 
unitate corporis ecclesi^ tu? membrorum perfecta remissione 
restitue . miserere domine gemitum^ . miserere lacrimarum . et non 
habentem fiducia<^m)> . nisi in tua misericordia . ad sacramentum 
reconciliationis admitte . per. 

Alia. 

Maiestatem tuam domine supplices deprecamur . ut huic 
famulo tuo illi^ longo /squalore p^nitenti^ macerato . [fo. 203 
miserationis tu^ ueniam largiri digneris.ut nuptiali ueste recepta. 
ad regalem mensam unde eiectus fuerat . mereatur introire . per. 



1 Ad complendum. o)n. O. 

'•^ ope ope O. 

•' C. sic etiam O. 

■* corporibus quae add. O [pr. man. sed eras.) 

•'' adsiste assume O, p> ma?!., assisle, per corr. 

'* et super add. O {pr. man. scd eras.) 

' ci. om. O. 

'^ gemitum gemituum O. 

'' illi illo O. 



IN AGENDA MORTUORUM. 209 

CII.^ ORATIONES IN AGENDA MORTUORUM. 

Quando anivia egreditur de cor pore. 

Pio recordationis affectu fratres karissimy . commemorationem 
facimus- cari nostri illius . quern dominus de temptationibus huius 
s^culi adsumpsit . obsecrantes misericordiam dei nostri . ut ipse ei 
tribuere^ dignetur placidam et quietam mansionem . et remittat 
omnes lubric^ temeritatis offensas . ut concessa uenia plen? 
indulgenti? . quicquid in hoc s^culo proprio^reatudeliquid'' . totum 
ineffabili pietate ac benignitate sua deleat et abstergat . quod ipse 
pr^stare dignetur qui cum patre et spiritu sancto /uiuit [fo. 2oyj 
et regnat deus per omnia saecula.^ 

Ox ^ 

/tern alia, 

Deus cui omnia uiuunt . et cui non pereunt moriendo corpora 
nostra sed mutantur in melius . te supplices deprecamur . ut 
suscipi iubeas animam famuli tui illiiis . per manus sanctorum 
angelorum tuorum . deducendam in sinum amici tui abrahae 
patriarchy . resuscitandamque in nouissimo magni iudicii die . et 
quicquid uitiorum fallente diabolo contraxit . tu pius et 
misericors ablue indulgendo . per. 

Alia. 

Suscipe domine animam serui tui illius quam de ergastulo 
huius saeculi uocare dignatus es . et libera eam de principibus 
tenebrarum et de locis poenarum . ut absoluta omnium uinculo 
peccatorum . quietis ac lucis aetern^ beatitudine perfruatur . et 
inter sanctos et electos tuos in re/surrectionis gloriam [fo. 204 
resuscitari mereatur . per dominum. 

Alia. 

Non intres in iudicio^ cum seruo tuo domine illo . quoniam 
nullus apud te iustificabitur homo . nisi per te omnium peccatorum 
tribuatur remissio . non ergo eum tua quaesumus iudicialis 
sententia premat^ . quem tibi uera supplicatio fidei christian? 
commendat . sed gratia tua illi succurrente . mereatur euadere 

^ cii. sic etiam O. /;/ margine cod. O. not is vianus recent ior is indie cUur diver sits 
orationitni ordo. 

- facimus faciamus O {sed a add. sitp. lin. ) 

■' tribuere relribuere O. 

^ proprio uel alieno add. O {man. rccentiori). 

^ deliquid deliquit O. 

•* quod ipse .... saecula. per. ante hanc claiisulam posuit in Cod. rnanus 
recent ior. 

' iudicio sic etiam O pr. man. sed. corr. in iudicium. 

^ premat sic etiam O, per rasitram : presumat /r/wj scriptttm/nit. 

GREG. P 



210 IN AGENDA MOKTUORUM. 

iudicium^ ultionis . qui dum uiueret insignitus est signaculo 
trinitatis . per dominum. 

Item alia. 

Fac quaesumus domine hanc cum seruo tuo defuncto illo 
misericordiam^ . ut factorum suorum in poenis non recipiat 
uicem . qui tuam in uotis tenuit uoluntatem . ut sicut^ hie eum^ 
uera fides iunxit fidelium turmis . ita eum illic' tua miseratio 
societ /angelicis choris . per. [fo. 20Af.v 

Itejii alia. 

Inclina domine aurem tuam ad preces nostras . quibus mi- 
sericordiam tuam supplices deprecamur , ut animam famuli tui 
illius quam de hoc s^culo migrare iussisti . in pacis ac lucis 
regione constituas . et sanctorum tuorum iubeas esse consortem . 
per dominum. 

Alia. 

Absolue domine animam famuH tui illius ab omni uinculo de- 
lictorum . ut in resurrectionis gloria . inter sanctos tuos resus- 
citatus respiret . per. 

A Ha. 

Annue nobis domine ut anima famuli tui illiiis . remissionem 
quam semper obtauit mereatur percipere peccatorum . per. 

Post Jiaec continitatiin cananttif^ psalini et postecV dicantur 

capitula. 

In memoria aeterna erit iustus. 

Ne tradas /bestiis animas confitentium tibi^. [fo. 205 

Pretiosa^ in conspectu domini mors sanctorum eius.^^ 

Non intres in iudicio^^ cum seruo tuo domine.^- 

Requiem aeterna<^m^ dona ei domine.^^ 



^ iudicium dietn O pr. man. ; iudicium stip. lin. man. receiitiori. 

^ misericordiam tuam add. O {man. recentiori, step, lin.) 

^ ut sicut et quia O {super rastiram). 

•* eum ilium O {per. corr.) 

^ ita eum illic illic eum mine habet O, rasura facta ante illic et eum manu 
recentiori addito. 

*^ Post . . . canantur Post hee continuatim cantantur O. 

'^ postea post haec. O. 

^ animas . . . tibi om. O. 

" Pretiosa est add. O. 
^" mors . . . eius om. O. 

^^ iudicio .v/r ctiam O pr. man. sed corr. in iudicium. 
^'- cum . . . domine om. O. 
^•' dona ei domine om. O. 



IN AGENDA MORTUORUM. 211 

Incipiunt orationes post laiiationem corporis. 
Deus uite dator . et humanorum corporum reparator . qui te a 
peccatoribus exorari uoluisti . exaudi preces quas speciali deuo- 
tione pro anima famuli tui illiiis tibi lacrimabiliter fundimus . ut 
liberare earn ab inferorum cruciatibus . et conlocare inter agmina 
sanctorum tuorum digneris . ueste quoque c^Iesti et stola 
inmortalitatis indui . et paradisi amoenitate confoueri iubeas . 
per dominum. 

Item alia. 

Deus qui humanarum animarum aeternus amator es . 
animam famuli tui illius quam uera dum in corpore maneret 
/tenuit fides . ab omni cruciatu inferorum redde [fo. 205 ^' 
extorrem . ut segregata ab infernalibus claustris . sanctorum 
mereatur adunari consortiis . per. 

Orationes ante sepidchrinn prius quam sepeliatur. 

Obsecramus misericordiam tuam aetern^ omnipotens^ deus . 
qui hominem ad imaginem tuam creare dignatus es . ut spiritum 
et animam- famuli tui illius . quem hodierna die rebus humanis 
eximi et ad te accessire iussisti . blande et misericorditer 
suscipias . non ei dominentur umbr^ mortis . nee tegat eum chaos 
et caligo tenebrarum . sed exutus omnium criminum labe . in 
sinu abrah? patriarch? conlocatus . locum lucis et refrigerii . se 
adeptum esse gaudeat . et cum dies iudicii aduenerit . cum 
Sanctis et electis tuis eum re/suscitari iubeas . per. [fo. 206 

Item alia. 

Deus apud quem mortuorum spiritus uiuunt . et in quo 
electorum anim? deposito carnis onere plena felicitate l^tantur . 
pr^sta supplicantibus nobis . ut anima famuli tui illius qu? 
temporali per corpus uisionis huius luminis caruit uisu . aetern? 
illius lucis solatio potiatur.non' eum tormentum mortis adtingat . 
non dolor horrende uisionis afficiat . non poenalis timor excruciet. 
non reorum proxima catena constringat . sed concessa sibi 
delictorum omnium uenia . optat? quietis consequatur gaudia 
repromissa. per. 

O ratio post sepultum corpus.^ 
Oremus fratres karissimy pro spiritu cari nostri illitis . quem 
dominus de laqueo huius saeculi liberare dignatus est . cuius 

^ aetern^ omnipotens sic etiam O pr. vian. ; sed omnipotens aeterae per 
correciioiiem. 

- et animam sic ctiam O pr. man. sed eras. 

'■'■ non Xec O. 

^ Oratio post sepultum corpus. Orationes post sepulchrum. O. 

r 2 



212 IN AGENDA MORTUORUM. 

corpusculum /hodi? sepulture traditur . ut eum pietas [fo. 2067; 
domini in sinu abrah^ et isaac et iacob conlocare dignetur . ut^ 
cum dies iudicii aduenerit . inter sanctos et electos suos eum in 
parte dextera conlocandum resuscitari faciat . pr^stante domino 
nostro iesu christo qui cum patre et spiritu sancto uiuit deus per 
omnia saecula saeculorum.^ 

Item alia. 

Deus qui iustis supplicantibus semper presto es . qui pia uota 
dignaris intueri . da famulo tuo illv' cuius depositioni hodie officia 
humanitatis exhibemus . cum Sanctis atque fidelibus tuis beati 
muneris portionem . per dominum. 

Alia. 

Debitum humani corporis sepeliendi officium fidelium more* 
complentes . deum cui omnia uiuunt fideliter deprecemur'^ . ut hoc 
corpus cari nostri illiiis /a nobis in infirmitate sepultum . [fo. 207 
in ordine sanctorum suorum resuscitet . et eius spiritum Sanctis ac 
fidelibus adgregari iubeat . cum quibus inenarrabili gloria . et 
perenni felicitate perfrui mereatur . pr^stante domino nostro iesu 
christo qui cum patre et spiritu sancto uiuit et regnat deus.*^ 

Alia. 

Temeritatis quidem est domine . ut homo hominem . mortalis 
mortalem . cinis cinerem . tibi domino deo nostro audeat com- 
mendare . sed quia terra suscipit terram . et puluis conuertitur in 
puluerem . donee omnis caro in suam redigatur originem . inde 
tuam deus piissime pater'' lacrimabiliter quaesumus pietatem . 
ut huius famuli tui illitis animam quam de huius mundi uoragine 
cenulenta ducis ad patriam abrah^ amici tui sinu recipias . et 
refrigerii /rore perfundas . sit ab aestuantis gehenn^ [fo. 207^^ 
truci incendio segregatus^ . et beat? requiei te donante coniunctus^. 
et si^^ qu? illi sunt domine digne cruciatibus culp? . tu eas grati? 
mitissime^^ lenitate indulge . nee peccati recipiat uicem . sed in- 
dulgently tu? piam sentiat bonitatem . cumque finito mundi 



^ ut et O [fors. non pr. viaii.) 

- uiuit .... saeculorum uiuit et regnat deus . per. O. 

=^ illi illo O. 

•* more sic O sec. citris, sed m sup. rasiirain diiarum nel tritim liiterarinti. 

^' deprecemur s/c etiam O, sed pr. vian. deprecamur. 

'^ qui cum .... deus om. O. 

' piissime pater sup. Hn. additur in O, manic recentiori. 

^ seg'regatus sic O pr. man., sed. corr. in segregata. 

" coniunctus sic O pr. maii.^ sed corr. in coniuncta. 
^'^ si eras, est in O. 
^^ mitissime mitissima O, sed non pr. man. 



MISSAE PRO DEFUNCTIS. 213 

termino supernum cunctis inluxerit regnum^ . omnium sanctorum 
coetibus adgregatus . cum electis- resurgat in parte dexter^'^ 
coronandus . per. 

Alia. 
Tibi domine commendamus anima<^m)> famuli tui illius ut 
defunctus seculo tibi uiuat . et si qua^ per fragilitatem mundane 
conuersationis peccata admisit . tu uenia misericordissim? pietatis 
absterge . per dominum. 

/CIII.^ MISSA UNIUS DEFUNCTI.^ [fo. 208 

Omnipotens sempiterne deus cui numquam sine spe miseri- 
cordi? supplicatur . propitiare anim^ famuli tui illms . ut qui de 
hac uita in tui nominis confessione discessit . sanctorum tuorum 
numero facias adgregari . per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare quaesumus domine~ anim? famuli tui illius pro qua 
tibi hostias placationis offerimus . et quia in hac luce in fide 
mansit catholica . in futura^ uita eius retributio condonetur . 
per. 

Infra actionem? 

Hanc igitur oblationem quam tibi pro requie anim^ famuli tui 
illius offerimus . quaesumus domin^^^ placatus accipias . et tua 
pietate concedas . ut mortalitatis^^ nexibus absoluta . inter fideles 
tuos mereatur habere portionem . per. 

Ad couiplendum. 
/Pr^sta quaesumus omnipotens deus ut animam [fo. 2Q%v 
famuli tui illius ab angelis lucis susceptam . in preparatis habita- 
culis^- deduci facias beatorum . per. 

CIIII.^^ MISSA PRO DEFUNCTO NUPER BAPTIZATO. 

Deus qui ad celeste regnum . non nisi renatis per aquam et 
spiritum sanctum pandis introitum . multiplica super animam 

^ reg^num nouus homo add. O, sztp. lin. man. rec. 

" electis tuis add. O, sup. lin. man. rec. 

^ dexter^ dextera O. 

^ si qua quae O ; sedpr. man. tit videtiir si qua. 

'' ciii. sic etiam O. 

^ Per hanc missam {^nisi in Hanc igilur) verboriim formas plitralis ntimeri 
(anlmabus etc) supra lineam indicat R. 

" quaesumus domine domine quaesumus O. 

* futura futurae O. 

'^ Infra actionem Inf O. 
^^ domine ut add. O. 
^^ mortalitatis morlalibus O. 

^- praeparatis habitaculis praeparata habitacula O. 
^^ ciiii. om. O. 



214 MISS A E FRO DEFUNCTIS. 

famuli tui illius misericordiam tuam . et cui donasti c^lestem et 
incontaminatum transitum post baptismi sacramentum . da ei 
aeternorum plenitudinem gaudiorum . per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris^ pro anima famuli 
tui illius . pro qua tibi offerimus sacrificium laudis . ut eam 
sanctorum tuorum consortio sociare digneris . per dominum. 

Infra actionem? 

Hanc igitur oblationem quam tibi of/ferimus domine [fo. 209 
pro anima famuli tui illius benignus^ adsume . eumque regenera- 
tionis fonte purgatum . et periculis uit^ huius exutum . beatorum 
numero digneris inserere spirituum . quam oblationem. 

Ad complendinn. 

Propitiare domine anim? famuli tui illius . ut quern in fine 
istius uit^ regenerationis fonte mundasti . ad c^lestis regni beati- 
tudinem facias peruenire . per. 

CV. MISSA PRO DEFUNCTIS DESIDERANTIBUS P^NITENTIAM 
ET MINIME CQNSEQUENTIBUS. 

Si quis p^nitentiani petens .diim sacerdos uenit . fnerit officio 
linguae priuatus . constitutuni est ut si idonea testiino7iia hoc 
dixerint . et ipse per inotus aliquos satisfacit . sacerdos inipleat 
omnia ciixa penitentem ut mos est. 

Ad miss as. 

/Omnipotens et misericors deus . in cuius humana [fo. 209?^ 
conditio potestate consistit . animam famuli tui illius quaesumus 
ab omnibus absolue peccatis . et p^nitenti^ fructum . quem 
uoluntas eius obtauit . pr^uentus mortalitatis non perdat . per. 

Super oblata. 

Satisfaciat tibi domine quaesumus pro anima famuli tui illius 
sacrificii pr^sentis oblatio . et peccatorum ueniam quam qu^siuit 
inueniat . et quod officio linguae implere non potuit . desiderata 
penitently conpensatione percipiat . per. 



^ supplicationibus nostris om. O pr. man. sed sup. Un. add. 
'^ Infra actionem om. O. 

^ benignus Hk desinit fol. 156 cod. O ; iute)- fol. 156 el fol. 157 desiderantiir tria 
folia. 



I 



MISSAE PRO DEFUNCTIS. 215 

Infra actio?tem. 

Hanc igitur oblationem quam tibi offert famula tua ilia pro 
anima famuli tui illiiis cuius depositionis diem llluni celebramus . 
quaesumus domine ut placatus accipias . et ineffabili pietate 
concedas . ut quod exsequi preuentus conditione /mortali 
ministerio lingu^ non potuit . mereatur indulgentia [fo. 210 
sempiterna. Diesque nostros. 

Ad coinplenduin. 

Deus a quo speratur humani corporis omne quod bonum est . 
tribue per h^c sancta quaesumus . ut sicut anim^ famuli tui illiiis 
penitenti? uelle donasti . sic indulgentiam tribue miseratus 
optatam , per. 

CVI. MISSA IN ANNIUERSARIO UNIUS DEFUNCTI.^ 

Pr^sta domine quaesumus ut anima famuli tui illiiis . cuius 
anniuersarium depositionis diem celebramus . his purgata sacri- 
ficiis . indulgentiam pariter et requiem capiat sempiternam . 
per. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . pro anima et 
spiritu famuli tui illiiis .cuius hodie annua dies agitur . pro qua 
tibi offerimus sacrificium laudis./ut earn sanctorum [fo. 2ioz^ 
tuorum consortio sociare digneris . per. 

hifra actionem. 

Hanc igitur oblationem domine quam tibi offerimus pro 
anima famuli tui illius cuius hodie annua dies agitur. quaesumus 
placatus intende . eamque mortalitatis nexibus absolutam . inter 
tuos fideles ministros . habere perpetuam iubeas portionem . 
quam oblationem. 

Ad conipletiduin. 

Suscipe domine prices nostras pro anima famuli tui illiiis . ut 
si qu? ei macul? de terrenis contagiis adh^serunt . remissionis tu? 
misericordi? deleantur . per. 

CVII. MISSA PLURIMORUM DEFUNCTORUM. 

Propitiare quaesumus domine animabus famulorum famularum- 
que tuarum misericordia sempiterna . ut mortalibus nexibus 
expedite^ . lux eas aeterna possi deat . per dominum. [fo. 211 

^ Per hanc niissam {nisi in Hanc igitur) vcrboriim formas pliiralis minieri 
(animabus etc) sitpra lincani indicat R, 



21 6 MISS A E PRO DEFUNCriS. 

Stcper oblata. 

Hostias tibi domine humili placatione deferimus . ut anime 
famulorum famularumque tuarum . per h^c placationis officia . 
tuam misericordiam consequantur . per. 

Infra actionem. 

Hanc igitur oblationem quam tibi pro requie animarum 
famulorum famularumque tuarum offerimus . quaesumus domine 
propitius intuere . et concede ut mortuis prosit ad ueniam . quod 
cunctis uiuentibus preparare dignatus es ad medellam . diesque 
nostros. 

Ad coinplendinn. 

Inueniant quaesumus domine anim^ famulorum famularumque 
tuarum illoruni et illarinn . omniumque in christo quiescentium . 
lucis aetern^ consortium . qui in hac luce positi . tuum consecuti 
sunt sacramentum . per. 

CVIII. ITEM ALIA MISSA. 

/Fidelium deus omnium conditor et redemptor . [fo. 2iiz^ 
animabus famulorum famularumque tuarum . remissionem cunc- 
torum tribue peccatorum . ut indulgentiam quam semper 
optauerunt . piis supplicationibus consequentur . per. 

Slip 67' oblata. 

Hostias quaesumus domine quas tibi pro animabus famulorum 
famularumque tuarum offerimus propitiatus intende . ut quibus 

fidei christian? meritum contulisti . dones et premium . per. 

» 

Infra actionem. 

Hanc igitur oblationem quam tibi pro commemoratione 
animarum in pace dormientium suppliciter immolamus . quae- 
sumus domine benignus accipias . et tua pietate concedas . ut et 
nobis proficiat huius pietatis affectus . et illis impetret beati- 
tudinem sempiternam. Quam oblationem. 

Ad complendnm. 

/Animabus quaesumus domine famulorum famularum- [fo. 212 
que tuarum illorum et illarnm oratio proficiat supplicantium . ut 
eas et a peccatis exuas . et tu? redcmptionis facias esse participes . 
per dominum. 



I 



MISS A IN CEMETERIIS. 217 

CVIIII. ITEM ALIA MISSA. 

Animabus quaesumus domine famulorum famulariimque tua- 
rum . misericordiam concede perpetuam . ut eis proficiat in 
aeternum . quod in te sperauerunt et crediderunt . per. 

Super oblata. 

His quaesumus domine placatus intende muneribus . et quod^ 
ad laudem tui nominis supplicantes offerimus . ad indulgentiam 
proficiat defunctorum . per. 

Ad coinplendiun. 

Supplices quaesumus domine pro animabus famulorum 
famularumque tuarum preces effundimus . sperantes . ut quic- 
quid conuersatione contraxerunt humana.et clementer indulgeas . 
et in tuorum sede laetantium constituas redemptorum . [fo. 2i2t' 
per dominum. 

ex.- MISSA IX CIMITERIIS. 

Deus cuius'^ miseratione . anime fidelium requiescunt . famulis 
tuis illis et illis uel omnibus hie in christo quiescentibus da pro- 
pitius ueniam peccatorum . ut a cunctis reatibus absoluti . sine fine 
l^tentur . per. 

Super oblata. 

Pro animabus famulorum tuorum^ illonnn et illarnin et hie 
omnium catholicorum dormientium . hostiam domine suscipe 
benignus oblatam . ut hoc sacrificio singulari uinculis horrend? 
mortis exuti' uitam mereantur aeternam . per. 

hifra actionem^ 

Hanc igitur oblationem quam tibi offerimus domine pro tuorum 
requie famulorum et famularum illoruin et illariun . et omnium 
fidelium catholicorum . /orthodoxorum .in hac basilica [fo. 213 
in christo quiescentium . et qui in circuitu huius ecclesi^ requies- 
cunt .quaesumus domine" placatus accipias . uf per h(^c salutis 
human^ subsidia . in tuorum numero redemptorum . sorte perpetua 
censeantur'-^ . per. 

^ et quod Hie incipitfol. 157 cod. O. 

- ex. sic etiam O. 

•' cuius in cuius O. 

^ tuorum famularumque tuarum add. O. 

■'"' exuti exuie O. 

'' Infra actionem Int O. 

" domine ut add. O sup. liti. 

"^ ut et (). 

^ censeantur censentur O. 



2i8 MISS A PRO SALUTE VIVO RUM ETC. 

A d cojuplendum. 

Deus fidelium lumen animarum . adesto supplicationibus 
nostris . et da famulis uel famulabus tuis illis et illis uel quorum 
corpora hie requiescunt refrigeri^i^ sedis^. quietem^ beatitudinem . 
luminis claritatem . per. 

CXI.^ MISSA PRO SALUTE UIUORUM . UEL IN 

AGENDA MORTUORUM. 

Sanctorum'* tuorum intercessionibus quaesumus domine . et 
nos protege . et famulis et famulabus tuis quorum commemora- 
tionem agimus . uel quorum ^lemosynas recepimus . seu etiam his 
qui nobis familiaritate iuncti sunt^ ./ misericordiam [fo. 2iyj 
tuam ubique p<^r^etende . utab omnibus inpugnationibus defensi . 
tua opitulatione saluentur . et animas famulorum famularumque 
tuarum . omnium uidelicet fidelium . catholicorum^ . orthodoxo- 
rum . quorum commemorationem agimus . et quorum corpora in 
hoc monasterio requiescunt . uel quorum nomina ante sanctum, 
altare tuum scripta adesse" uidentur . electorum tuorum iungere 
digneris consortio . per dominum. 

Super oblata. 

Propitiare domine supplicationibus nostris . et has oblationes 
quas pro incolomitate famulorum famularumque tuarum . et pro 
animabus omnium fidelium . catholicorum . orthodoxorum . quo- 
rum nomina ante sanctum altare tuum scripta adesse uidentur. 
nomini tuo consecrandas /deferimus . benignus adsume . [fo. 214 
ut sacrificii*^ pr^sentis oblatio . ad refrigerium animarum eorum . 
te miserante perueniat . per dominum. 

Ad coniplenduin, 

Purificet nos quaesumus domine et diuini sacramenti perceptio . 
et gloriosa sanctorum tuorum oratio . et animabus famulorum 
famularumque tuarum quorum commemorationem agimus . 
remissionem cunctorum tribue peccatorum . per. 



' sedis sedem O {sec. ciiris : iit videtiir sedes pr. man. ) 
^ quietem quietis O {sec. curis : tit videtiir quietes/r. man.) 
•^ cxi. sic etiam O. 
^ sanctorum omnium add. O. 
•'' iuncti sunt atque commissi add. O. 

*' fidelium catholicorum Ilaec verba in O sunt partim super rasitram, parti in 
in inarginc : lit iiidctiir fidelium ouiissiim fiiit prima fnanii. 

' scripta adesse adscripta esse O {man. pr. ; sec. curis scripta adesse). 
^ sacrificii sacrificium O, /nan. pr. ; sacrificii /^;- rasuram. 



BENEDICTIO AQUAE. 219 

CXII.l EXORCISMUS SALIS. 

Exorcizo te creatura salis per deum uiuum . per deum uerum . 
per deum sanctum . per deum qui te per heliseum prophetam in 
aquam mitti iussit ut sanaretur sterelitas aqu? . ut efficiaris sal 
exorcizatum in salutem credentium . et sis omnibus te sumentibus 
sanitas anim^ et corporis . et effugiat /atque discedat [fo. 214^ 
ab eo loco quo aspersus fueris . omnis fantasia . et nequitia . uel 
uersutia diabolic? fraudis . omnisque spiritus inmundus . adiuratus 
per eum qui uenturus est iudicare uiuos et mortuos et s^culum 
per ignem. Amen. 

CXIII.2 BENEDICTIO SALIS. 

Inmensam clementiam tuam omnipotens aetern?^ deushumili- 
ter imploramus . ut hanc creaturam salis quam in usum^ generis 
humani tribuisti . benedicere et sanctificare tua' pietate digneris . 
ut sit omnibus sumentibus salus mentis et corporis . et quicquid 
eo tactum uel respersum fuerit . careat omni inmunditia . omni- 
que inpugnatione spiritalis nequitiae . per dominum.^ 

CXIIII7 EXORCISMUS AQUAE. 

Exorcizo te creatura aqua? in nomine dei patris omnipotentis . 
et in nomine /iesu christi filii eius domini nostri . ut fias [fo. 215 
aqua exorcizata ad effugandam omnem potestatem inimici . 
et ipsum inimicum eradicare et explantare . cum angelis suis 
apostaticis per uirtutem domini nostri iesu christi. 

CXV.^ BENEDICTIO AQUAE. 

Deus qui ad salutem humani generis . maxima qu?que sacra- 
menta in aquarum substantia condidisti . adesto inuocationibus 
nostris . et elemento huic multimodis purificationibus pr?parato . 
uirtutem tu? benedictionis effunde^ . ut creatura mysterii tui tibi 
seruiens . ad abiciendos d?mones . morbosque pellendos . diuin? 
grati? sumat effectum . ut quicquid in domibus uel in locis 
fidelium h?c unda resperserit . careat inmunditia . liberetur a 
noxa . non illic resideat spiritus /pestilens . non aura [fo. 215^^ 
corrumpens . disced'"ant'' omnes insidi? latentis inimici . et si quid 

^ cxii. sic etiaiii O. 

- cxiii. om. O, 

"' aeterne sup. iin. add. O. 

^ usum usu O. 

•'' tua jiro tua O. 

^ per dominum. per uirtutem . O. 

" cxiiii. o>n. O. 

^ CXV. All/. O, 

'•' effunde infunde O. 



220 



BENEDICT/ONES VARIAE. 



est quod aut incolomitati habitantium inuidet . aut quieti asper- 
sione huius aqu^ effugiat . ut salubrltas per inuocationem tui 
nominis expetita.ab omnibus '"sit inpug^nationibus defensa . per. 

cxvr.^ 



BENEDICTIO SALIS ET AQUlg PARITER. 

Hie niittatiir sal hi aqua. 

Deus inuict^ uirtutis auctor et inseparabilis imperii rex . ac 
semper magnificus triumphator . qui aduers^ dominationis uires 
reprimis . qui inimici rugi^ntis seuitiam^ superas . qui hostiles 
nequitias potens expugnas . te domine tremen^tes et sup'^plices 
deprecamur ac petimus . ut banc creaturam salis et aqua<^e^ . 
dignanter accipias. benignus inlustris*^ pietatis tu? /more [fo. 216 
sanctifices . ut ubicumque fuerit aspersa per inuocationem sancti 
tui nominis . omnis infestatio inmundi spiritus abiciatur . terrorque 
uenenosi serpentis procul pellatur . et presentia sancti spiritus . 
nobis misericordiam tuam poscentibus ubique adesse dignetur. 
per dominum nostrum iesum christum filium tuum qui tecum 
uiuit et regnat deus in unitate eiusdem spiritus sancti . per omnia 
saecula.^ 

CXVII.^ ORATIO QUANDO AQUA SPARGITUR^ IN DOMO. 

Exaudi nos domine sancte pater omnipotens sempiterne^ 
deus . et mittere dignare angelum tuum sanctum de c^lis . qui 
custodiat . foueat . protegat uisitet et defendat omnes habitantes 
in hoc habitaculo . per dominum. 



CXVIII.^ BENEDICTIO DOMUS. 

Adesto domine supplicationibus nostris . et banc domum serenis 
oculis tu^ pietatis /inlustra.descendat super inhabitantes^ [fo. 2i6v 
in ea gratis tu^ larga benedictio . ut in his manufactis habitacuHs . 
cum salubritate manentes . ipsi tuum semper sint habita- 
culum . per. 

Alia. 

Exaudi nos^^ domine sancte pater omnipotens aetern^ deus. ut 
si qua sunt aduersa . si qua contraria . in hac domo famuU tui 
illius . auctoritate maiestatis tu? pehantur . per. 

^ cxvi. 01)1. O. 

'■^ seuitiam seuitias O [add. sup. Un.) 

"' inlustris inlustres O. 

^ filium .... saecula. in unitate . O. 

^ cxvii. oin. O. 

\ spargitur aspergitur O. 

sempiterne aeterne O; (? sempiternae /r. man.) 

cxviii. oiii. O. 

inhabitantes habitantes O : (in partiin eras, est in R. ) 

nos oin. U. 



BENEDICT/ONES VARIAE. 221 

CXVIIII.^ ORATIO^ CONTRA FULGORA. 

Primuni spargattir aqua benedicta . et postea dicatiir 

ista oratio. 

Omnipotens sempiterne deus . parce metuentibus et propltiare 
supplicibus . ut post nox'^ios ignes . nubium et*^ uim procellarum . 
in materiam transeat laudis . comminatio potestatis . per 
dominumJ 

CXX.^ ORATIO- SUPER UASA IN LOCO ANTIQUO REPERTA. 

Omnipotens sempiterne deus . ^insere te"" officiis nostris . 
/et h^c uascula . arte' fabricata gentilium . sublimitatis [fo. 217 
tu^ potentia . ita emundare digneris . ut omni inmunditia depulsa 
sint tuis fidelibus tempore pacis . atque tranquillitatis utenda . 
per. 

CXXI.^ BENEDIiCTIO PUTEI. 

Deprecamur domine clementiam pietatis tu? . ut aquam putei 
huius c^lesti benedictione sanctifices . et ad communem uitam 
concedas salubrem . et ita ex eo fugare digneris omnem diabolic^ 
temptationis incursum . ut quicumque ex eo ab hinc hauserint . 
biberintue*^ . uel in quibuslibet necessariis usibus hausta aqua usus 
fuerit . totius uirtutis ac sanitatis dulcedine perfruatur . ut tibi 
semper sanctificatori et saluatori omnium domino . gratias agere 
mereatur.per dominum. 

/CXXII.^ BENEDICTIO UUAE UEL FAU^. [fo. IIJV 

Benedic domine hos fructus nouos uuae siue fau^ . quos tu 
domine per rorem c?li et inundantiam pluuiarum et tempore^ 
serena atque tranquilla ad maturitatem perducere dignatus es . 
ad percipiendum nobis cum gratiarum actione in nomine domini 
nostri iesu christi . qui tecum uiuit. 

CXXIII.^<^ BENEDICTIO AD FRUGES NOUAS. 

Domine sancte pater omnipotens aetern? deus . qui c^lum* et 
terram mare et omnia creasti . te supplices quaesumus ut hunc 

^ cxviiii. sic eti'ani O. 

- Oratio OFs. O. 

■'• ignes . nubium et ignes nubium . et O. 

•* CXX. Of/l. (). 

■'' arte aurea O. 
^* cxxi. sic etiani O. 

" hauserint biberintue hauserit biberitue O. 
'** cxxii, sic ctiain O. 
■' tempore tempora O. 
^" cxxiii. om. O. 



222 BENEDICTIONES AD MENS AM. 

fructum nouum benedicere et sanctificare digneris . et multiplicare 
abundanter offerentibus tibi . ut repleas eorum cellaria cum 
fortitudine frumenti . et uini . ut l^tantes in eis . referant tibi deo 
omnipotenti laudes et gratias . per. 

cxxiiii.^ ""benedictio ad omnia qu^ uolueris."" 

/Benedic domine creaturam istam . ut sit remedium [fo. 218 
salutare generi humano . et presta per inuocationem nominis 
tui . ut quicumque ex ea sumpserit . corporis sanitatem et anim^ 
tutelam percipiat . per. 

CXXV.2 BENEDICTIO PANIS. 

Benedic domine creaturam istam panis . sicut benedixisti 
quinque panes in deserto . ut omnes gustantes ex eo . acci- 
piant tam corporis quam anim^ sanitatem . qui uiuis cum deo 
patre. 

CXXVI.^ ORATIONES ANTE CIBUM. 

Refice nos domine^ donis tuis . et opulenti^ tu? largitate 
sustenta . per. 

Alia. 

Benedic domine dona tua . qu? de tua largitate sumus sump- 
turi . per. 

ORATIONES^ SUPER MENSAM. 

Benedicantur nobis domine tua dona qu? /de tua [fo. 2x8^' 
largitate nobis ad remedium^ deducta sunt . qui es deus bene- 
dictus et regnas per omnia saecula saeculorum.^ 

A Ha. 

Sanct^ dei genetricis mari^ glorios^ et intemerat^ uirginis ora- 
tionibus quod nobis appositum est redemptor omnium bene- 
dicat. 

Alia. 

Beati petri principis apostolorum interuentionibus qu? 
nobis ad medium sunt prolata christus dei filius benedicat. 

^ cxxiiii. i>ic etiam O. 

2 cxxv. sic etiam O. 

^ cxxvi. sic etiam O. 

* domine quaesumus add. O. 

^ Orationes Alie pracm. O. 

•• ad remedium ad medium O. 

" saeculorum. Amen add. O. 



ORATIONES IN AEDIFICIIS. 223 

ratio nes^ post cibiiin. 

Satiati domine opulenti? tu? donis . tibi gratias agimus pro 
his qu? te largiente suscepimus . obsecrantes misericordiam tuam . 
ut quod corporibus nostris necessarium fuit . mentibus non sit 
onerosum . per. 

Alia. 

Satiasti nos domine de tuis donis ac datis . reple nos de tua 
misericordia . quia tu es /benedictus . qui cum patre et [fo. 219 
spiritu sancto uiuis et regnas deus per omnia saecula saeculorum. 

CXXVII.2 ORATIONES"^ IN SACRARIO. 

Omnipotens et misericors deus . qui sacerdotum ministerio ad 
tibi seruiendum et supplicandum uti digneris^. quaesumus inmen- 
sam clementiam tuam . ut quicquid modo uisitamus uisites . 
quicquid benedicimus benedicas . sitque ad nostra humilitatis 
introitum . sanctorum tuorum mentis fuga d^monum . angeli pacis 
ingressus . per. 

CXXVIII.^ ORATIO UBI UESTIMENTA CONSERUANTUR. 

Deus qui famulantibus tibi mentis et corporis subsidia miseri- 
corditer largiris . pr^sta quaesumus ut qu? hie pietas tua in usus 
et necessaria corporum famulorum tuorum contulit . clementer 
abundare et conseruare facias . ut his exterius /Utentes . [fo. 2\gv 
interius indumento amicti iustiti? . deuoti semper tibi existere 
mereantur . per. 

CXXVIIII.^ ORATIO IN REFECTORIO. 

Omnipotens et misericors deus . qui famulos tuos in hac domo 
alis refectione carnali . cibum uel potum te benedicente cum 
gratiarum actione percipiant . et hie et in aeternum per te semper 
salui esse mereantur . per. 

"CXXX."^ ORATIO IN DORMITORIO. 

Benedic domine hoc famulorum tuorum dormitorium . qui non 
dormis neque dormitas qui custodis israhel . famulos tuos in 

^ Orationes om. O. 
- cxxvii. cxxvi. O. 
"' Orationes Or O. 
■* uti digneris ut dignaris O. 
•'' cxxviii. om. O. 
•• cxxviiii. cxxvii. O. 

' cxxx. oni. O ; ttbi sequeutibits capitnlis milli nitmeri adscribtiniiir . usque ad 
cxl. 



224 OKATIONES IN AEDIFICIIS. 

hac domo quiescentes post laborem custodi ab inlusionibus 
fantasmaticis satan? . uigilantes in pr^ceptis tuis . meditentur 
dormientes . te per soporem sentiant . et hie et ubique de- 
/fensionis tu? auxilio muniantur . per. [fo. 220 

CXXXI. ORATIO IN CELLARIO. 

Omnipotens et misericors deus . qui ubique presens es . maies- 
tatem tuam suppliciter deprecamur . ut huic promptuario gratia 
tua adesse dignetur . qu? cuncta aduersa ab eo repellat . et abun- 
dantiam benedictionis tu? largiter infundat . per. 

CXXXII. ORATIO IN SCRIPTORIO. 

Benedicere digneris domine hoc scriptorium famulorum tuorum 
et omnes habitantes in eo.ut quicquid hie diuinarum scripturarum 
ab eis lectum uel scriptum fuerit . sensu capiant^ . opere perficiant . 
per. 

CXXXIII. ORATIO IN HOSPITALE. 

Omnipotens et misericors deus . qui es doctor cordium human- 
orum . et magister angelorum . te humiliter quaesumus ut cordi- 
bus famulorum /tuorum ob gratiam salutationis- locum [fo. 220z; 
hunc frequentantium semper adesse digneris . sit eorum sermo in 
timore tuo ignitus atque sale conditus . utilitate proximi plenus . 
ut cum hinc aduenientes recesserint . de exemplo eorum gloriam 
tui nominis pr^dicent . per. 

CXXXIIII. ORATIO IN DOMO INFIRMORUM. 

Omnipotens et misericors deus quaesumus inmensam pietatem 
tuam . ut ad introitum humilitatis nostrae hos famulos tuos . hoc 
in habitaculo fessos iacentes . salutifere uisitare digneris . et sicut 
uisitasti domine tobiam et sarram . socrum petri . puerumque 
centurionis . ita et isti pristina sanitate anim^ corporisque recepta . 
gratiarum tibi in ecclesia tua referant actionem . per. 

CXXXV. ORATIO IN AREA. 

/Multiplica domine super nos misericordiam tuam. [fo. 221 
et preces nostras propitius exaudire dignare .et sicut exaudisti 
famulum tuum regem dauid qui te in area hostias offerendo 
placuit"^ . iram auertit . indulgentiam impetrauit . ita ueniat quae- 
sumus super banc aream sperat? benedictionis ubertas . ut* repleti 
frugibus tuis . de tua semper misericordia gloriemur . per. 



capiant et add. O. 
salutationis saluationis O. 
placuit placauit O. 



■» ut et O. 



OKA TIONES IN AEDIFICIIS. 22$ 

CXXXVI. ORATIO IN GRANARIO. 

Omnipotens et miserlcors deus qui benedixisti horrea ioseph . 
aream gedeonis . et adhuc quod maius est iacta terr? semina 
surgere facis cum f^nore messis . te humiliter quaesumus ut sicut 
ad petitionem famuli tui heli^ non defuit uidu^ farina . ita ad 
nostrae paruitatis suffragia . huic horreo famulorum tuorum . non 
/desit benedictionis tu? habundantia . per. [fo. 22 It/ 

CXXXVII. IN PISTRINO. 

Sanctificetur istius officin^ locus domine^ . et fugetur ab eo 
omnis inmundus spiritus . per uirtutem domini nostri iesu christi . 
deturque omnibus in eo commorantibus sanitas . claritas- . 
hilaritas . protegente ac conseruantem maiestatem tuam'' omni- 
potens deus qui uiuis et regnas. 

CXXXVIII. ORATIO IN QUOQUINA. 

Deus aetern? ante cuius conspectum adsistunt angeli . et cuius 
nutu reguntur uniuersa . qui etiam necessariis human^ fragilitatis 
tua pietate consulere non desinis . te humiliter imploramus ut 
habitaculum istius officin? . ilia benedictione perfundas . qua per 
manus helis^i prophet? in olla heremitica gustus amarissimos 
dulcorasti . et semper hie . tu? bene/dictionis copia [fo. 222 
redundante^ . laudes tibi referant serui tui. qui das escam omni 
carni . et reples omne animal benedictione . saluator mundi qui 
uiuis et regnas.^ 

CXXXVIIII. IN LARDARIO. 

Omnipotens et misericors deus . qui necessitatem humani 
generis clementer preuidens . adminicula temporalia^ contulisti . 
te" humiliter imploramus ut benedicere digneris hoc lardarium 
famulorum tuorum . ut quod"^ tua misericordia pie contulit . nostro 
merito non depereat . per. 

CXL.^ ORATIO IN CAMINATA. 

Omnipotens sempiterne deus. cuius sapientia hominem^^docuit. 
ut domus h?c careret aliquando frigore a uicinitate ignis . te 

^ domine om. O. 
- claritas claritatis O. 

•'• conseruantem maiestatem tuam conseruante maiestate tua O. 
^ redundante redunt in te O. 
•^ regnas cum deo add. O. 
•^ temporalia tempera O. 
' te orn. (). 
^ ut quod hie add. O. 
^ Cxl. .v/V etiatti O. 
^*' hominem hominum O. 
GREG. O 



22 6 ^ OR A TIONES MA TUTINALES. 

quaesumus ut omnes habitantes uel conuenientes in ea . careant 
in corde infidelitatis frigore a^ fer/uore ignis spiritus [fo. 2221; 
sancti . per dominum nostrum iesum christum filium tuum qui 
tecum uiuit et regnat deus in unitate eiusdem spiritus sancti . 
per omnia.- 

CXLI.3 ORATIONES MATUTINALES. 

Matutina supplicantium'* uota domine propitius intuere . et 
occulta cordis nostri remedio tu^ clarifica piet<at^is . ut^ desideria 
tenebrosa non teneant . quos lux c^lestis grati? reparauit . per 
dominum. 

Alia. 

Emitte quaesumus domine lucem tuam in cordibus nostris . ut J 
mandatorum tuorum lege percepta . in uia tua ambulantes nihil " 
patiamur erroris . per dominum. 

Alia. 

Omnipotens sempiterne deus apud quem nihil obscurum est 
nihil tenebrosum . emitte lucem tuam in cordibus nostris . lU 
supra . per dominum. 

Alia. 

Deus qui uigilantes in laudibus tuis c^lesti mercede remuneras . 
tenebras de cor/dibus nostris auferre digneris . ut [fo. 223 
splendore luminis tui semper gaudeamus . per. 

Alia. 

Gratias tibi agimus domine sanct? pater omnipotens aetern^ 
deus. qui nos de transacto noctis spatio ad matutinas horas 
perducere dignatus es . quaesumus ut dones nobis diem hunc sine 
peccato transire . quatenus ad uesperum et semper tibi deo 
gratias referamus . per dominum. 

Alia. 

Exsurgentes de cubilibus nostris. auxilium grati? tu? matutinis 
domine precibus imploramus . ut discussis tenebris uitiorum . 
ambulare mereamur in luce uirtutum . per.^ 

^ a ac O. 

'^ per .... per omnia, per in unitate eiusdem spiritus sancti . O. 

^ cxli. oni. O. 

^ supplicantium supplicum O. 

^ ut et O py. man. sed corr. 

^ Hie seqtiittir in O alia oratio : Te lucem ueram et lucis auctorem domine depre- 
camur . ut digneris a nobis tenebras depellere uitiorum / et clarificare nos luce 
uirtutum . per. 



RATIO NES VESPERTINALES. 227 

Alia, 

Auge in^ nobis domine quaesumus fidem tuam . et spiritus 
sancti lucem in nobis semper accende . per. 

Alia. 

Gratias agimus inenarrabili pietati tu^ omnipotens deus . qui 
nos depulsa noctis caligine . ad diei huius principium per- 
/duxisti . et abiecta ignoranti? c^citate . ad cultum tui [fo. 22yo 
nominis atque scientiam reuocasti . inlabere sensibus nostris 
omnipotens- pater. ut in preceptorum tuorum lumine gradientes. 
te ducem sequamur et principem . per. 

Alia. 

Deus qui tenebras ignoranti? uerbi tui luce depellis.auge in 
cordibus nostris uirtutem fidei quam dedisti . ut ignis quem 
gratia tua fecit accendi . nullis temptationibus possit ex- 
tingui . per. 

Alia. 

Auribus percipe quaesumus domine-^ uerba oris nostri 
clamoremque matutinum pius scrutator intellege . ut orandi ad 
te nobis sit fida deuotio . tuaque donetur nobis diluculo con- 
templatio . et peccatorum omnium exoptata remissio . per 
dominum. 

Alia. 

Veritas tua quaesumus domine luceat in cordibus nostris . et 
omnis falsitas destruatur inimici^ . per. 

Alia. 

/Sensibus nostris quaesumus domine lumen sanctum [fo. 224 
tuum benignus infunde . ut tibi semper simus deuoti . cuius 
sapientia creati sumus et prouidentia gubernamur . per. 

Alia. 

Tua nos domine ueritas semper inluminet . et ab omni 
prauitate defendat atque custodiat . per. 

ORATIONES UESPERTINALES. 

Oriatur domine nascentibus tenebris"^ aurora iustiti? . ut per- 
acto die tibi suppliciter gratias agentes . etiam mane dignanter 
respicias uota soluentes . per. 

^ in oni. O, 

- omnipotens deus add. O. 

' quaesumus domine domine quaesumus O. 

^ destruatur inimici inimici destruatur O. 

' tenebris sup. Hu. add. in O. 

Q 2 



228 O RATIO NES VESPERTINALES. 

Alia. 
T''uus est"" dies domine et tua est nox . concede solem iusti<ti>^ 
permanere in cordibus nostris.ad repellendas tenebras cogita- 
tionum iniquarum . per dominum. 

Alia. 

Gratias tibi agimus^ domine custoditi per diem . grates tibi 
exsoluimus custodiendi per noctem . representa nos quaesumus 
domine matuti/nis horis incolomes . ut nos omni tern- [fo. 224^' 
pore habeas laudatores . per. 

Alia. 

Omnlpotens sempiterne deus uespere et mane et meridie 
maiestatem tuam suppliciter deprecamur.ut expulsis de cordibus 
nostris peccatorum tenebris . ad ueram lucem qu^ christus est 
nos facias peruenire . per eundem. 

Alia, 

Deus qui inluminas noctem et lucem post tenebras facis . 
concede nobis ut hanc noctem sine impedimento satan^ trans- 
eamus . atque matutinis horis ad altare tuum recurrentes . tibi 
deo gratias referamus . per. 

Alia. 

Vespertine laudis officia persoluentes . clementiam tuam 
domine humili prece^ deposcimus.ut nocturni insidiatoris fraudes . 
te protegente uincamus . per. 

A Ha. 

Propitiare domine uespertinis suppHcationibus nostris . et fac 
nos sine ullo reatu matutinis /tibi laudibus presentari . [fo. 225 
per. 

Alia. 

Quaesumus domine deus noster diei molestias . noctis quiete 
sustenta . ut necessaria temporum uicissitudine succedente . 
nostra reficiatur infirmitas . per dominum. 

A Ha. 

Exaudi domine famulos tuos . uespertina nomini tuo uota 
reddentes . et quos per singula diei momenta seruasti . per noctis 
quietem custodire^ dignare . per. 

^ tibi agimus agimus tibi O. 
'^ prece sup. lin. add. iji O. 
^ custodire conseruare O. 



ORATION ES SUPER ENERGUMENOS. 229 

CXLII.^ INPOSITIO MANUUM SUPER ENERGUMINUM 

CATICUMINUM. 

Omnipotens sempiterne deus . a cuius facie c^li distillant . 
montes sicut cera liquescunt . terra tremit- . cui patent abyssi . 
quern infernus pauescit . quern omnis irarum motus aspiciens 
humiliatur^. te supplex deprecor dominator domine . ut inuoca- 
tione nominis tui . ab huius famuli tui uexatio/ne [fo. 22^0 
inimicus confusus abscedat . et ab huius possessione anima 
liberata . ad auct'^orem su^ salutis recurrat . liberatoremque 
suum diabolico f^tore depulso . et odore suauissimo spiritus 
sancti percepto sequatur. per."" 

CXLIII. ITEM^ ALIA PRO PARUULO ENERGUMINO. 

Domine sanct^ pater omnipotens sempiterne deus . uirtutem 
tuam totis exoro gemitibus . pro huius famuli tui diabolo^ 
oppressa infantia. qui etiam indignis inter pressuras donas pre- 
sidium .exsurge pro huius infantia debellata.et noli diu retinere 
uindictam.nec ante conspectum tuum ueniant^ parentum delicta. 
qui nee pro filio patrem . nee pro patre promisisti filium iudicari . 
auxiliare quaesumus inimici furore uexato . ne sine baptismate 
facias eius animam a~ diabolo possideri . sed potius tenera aetas 
maligni oppressionibus liberata . tibi /referat gratias [fo. 226 
sempiternas . per dominum nostrum iesum christum filium tuum 
qui uenturus est iudicare uiuos et mortuos et saeculum per 
ignem.^ 

CXLIIII. ITEM ALIAE^ ORATIONES SUPER ENERGU- 
MINUM BAPTIZATUM. 

Deus angelorum . deus archangelorum . deus prophetarum . 
deus apostolorum . deus martyrum . deus uirginum . deus pater 
domini nostri iesu christi . inuoco nomen sanctum tuum . ac 
pr^clar? maiestatis tu? clementiam supplex exposco . ut mihi 
auxilium pr^stare digneris.aduersus hunc nequissimum spiritum . 
ut ubicumque latet . audito nomine tuo . uelociter exeat uel 
recedat ; Ipse tibi imperat diabole . qui uentis et mari uel 

^ cxlii. om. O. 

- tremit tremuit O. 

•' humiliatur humiliatus O. 

■* cxliii. Item om. O. 

■'' diabolo diabolico O. 

^ ueniant uenia O. 

' a om. O. 

^ per .... per ignem per . qui uenturus est O. 

^ cxliiii. Item aliae am. O. 



230 OK ATI ONES SUPER ENERGUMENUM. 

tempcstatibus imperauit. Ipse tibi^ imperat qui te de supernis 
c^lorum . in inferiora terr? demergi pr^cepit. Ipse tibi imperat. 
qui te retror/'sum redire precepit. Audi ergo et time [fo. 226v 
satanas uictus et prostratus . abscede in nomine domini nostri 
lesu christi. Tu ergo nequissime satanas . inimicus fidei . generis 
humani mortis raptor . iustiti^ declinator . malorum radix . fomes 
uitiorum.seductor hominum . perditor gentium . incitator inuidie. 
origo auariti^ . causa discordi^ . excitator dolorum . d^monum 
magister . '"quid"' stas et resistis . cum scis eum tuas perdere uires . 
ilium metue qui in isaac immolatus est . in ioseph uenundatus.- 
in agno occisus . in homine crucifixus . deinde triumphator . 
recede. In nomine^ patris et filii et spiritus sancti . et da locum 
spiritui sancto per hoc signum crucis christi domini nostri . qui 
cum patre et spiritu sancto uiuit et regnat deus. 

Item alia. 

/Deus conditor et defensor generis humani . qui [fo. 227 
hominem ad imaginem et similitudinem tuam formasti . respice 
super famulum tuum hunc . qui dolis inuidi serpentis adpetitur. 
quem uetus aduersarius et hostis antiquus atr^ formidinis horrore 
circumuolat . et sensum mentis human^ stupore defigit . terrore 
conturbat . et metu trepidi timoris exagitat . repelle domine 
uirtutem^ diaboli . fallacesque eius insidias amoue . procul impius 
temptator aufugiat . sit nominis tui signo famulus tuus et animo 
tutus et corpore . tu pectoris huius interna custodias tu uiscera 
regas . tu corda confirmes . in anima^ aduersari^ potestatis 
temptamenta uanescant ; Da ad hanc inuocationem nominis tui 
gratiam . ut qui hucusque terrebat . territus habeat^ et uictus 
abscedat . /tibique possit hie seruus tuus corde firmato [fo. 227z^ 
et mente sincera debitum prebere famulatum . per. 

Alia, 

Domine sanct^ pater omnipotens aetern^ deus . osanna in 
excelsis . pater domini nostri iesu christi . qui ilium refugam 
tyrannum gehenn^ deputasti . ""qui unigenitum tuum in hunc 
mundum misisti . ut ilium rugientem leonem contereret . uelociter 
adtende . adcelera^ ut eripias hominem ad imaginem et simili- 

1 tibi te O. 

2 uenundatus est add. O. 

^ recede. In nomine Recede in nomine O. 

■^ uirtutem uirtutes O. 

^ in anima inania O. 

^ habeat sic R pro abeat : habebat O, ex corr. 

' contereret .... adcelera contereret uelociter . adtende et accelera O. 



ORAT TONES SUPER ENERGUMENOS. 231 

tudinem tuam creatum^ . a ruina et d^monio meridiano"' . da 
domine terrorem tuum super bestiam qu? exterminauit uineam 
tuam . da fiduciam seruis tuis contra nequissimum draconem 
fortiter stare . ne contempnat sperantes in te et dicat . sicut in 
pharaone iam dixit deum non noui . nee israel dimitto. Urgeat 
ilium domine dextera tua potens disce^de^re a famulo tuo . ne 
diutius praesumat captiuum tenere hominem . quern /tu [fo. 228 
ad imaginem tuam facere dignatus es. Adiuro te ergo^ serpens 
antique per iudicem uiuorum et mortuorum.per factorem mundi. 
per eum qui habet potestatem mittere in gehennam . ut ab hoc 
famulo dei qui'^ ad ecclesiae^ pr^sepia concurrit . cum metu et 
exercitu furoris tui festinus discedas . adiuro te non mea in- 
firmitate . sed in uirtute spiritus sancti . ut desinas ab hoc famulo 
dei quem omnipotens deus ad imaginem suam fecit . c^de c^de 
non mihi . sed mysteriis^ christi. Illius enim te perurguet 
potestas . qui te adfigens cruci^ su? subiugauit . illius brachium 
contremesce . qui deuictis gemitibus inferni animas ad lucem 
perduxit . sit tibi terror corpus hominis . sit tibi formido imago 
dei" . nee resistas.nec moreris disce<^de^re ab homine.quoniam 
placuit^ christo ut in homine habitaret, et ne me infirmum con- 
temp/nendum putes . dum me peccatorem nimis esse [fo. 2282^ 
cognoscis. Imperat tibi dominus . imperat tibi maiestas christi. 
Imperat tibi deus pater. Imperat tibi filius et spiritus 
sanctus. Imperat tibi apostolorum fides sancti petri et pauli 
et ceterorum apostolorum. Imperat tibi indulgentia con- 
fessorum. Imperat tibi mart}Tum sanguis. Imperat tibi sacra- 
mentum crucis. Imperat tibi mysteriorum uirtus. Exi trans- 
gressor . exi seductor . plene omni dolo et fallacia . ueritatis 
inimice. innocentium persecutor . da locum durissime.da locum 
impiissime . da locum christo . in quo nihil inuenisti de operibus 
tuis , qui te expoliauit . qui regnum tuum destruxit . qui te uictum 
ligauit . et uasa tua disrupit . qui te proiecit in tenebras exteriores. 
ubi tibi cum ministris tuis erit pr^paratus interitus. ""Sed quid"" 
nunc truculente /recogitas. quid temerarie retractas . reus [fo. 229 
omnipotenti deo. cuius statuta transgressus es . reus filio eius 
iesu christo quem temptare ausus es et crucifigere pr^sum- 
isti^. reus humano generi cui mors tuis^^ persuasionibus uenit . 

^ tuam creatum creaturarum O. 
""^ te ergo ergo te O. 
^ qui '\\X\ praem_. O. 
^ ecclesiae eccla O. 
^' mysteriis niynisteriis O. 
** cruci crucis O. 
" dei homidei O pr. tnaji, 
^ placuit conplacuit O. 
^ presumisti praesumpsisti O. 
^'^ mors tuis mortuis O. 



232 OR ATI ONES SUPER ENERGUMENOS, 

adiuro ergo te draco nequissime in nomine agni inmaculati . qui 
ambulauit super aspidem et basiliscum . qui conculcauit leonem 
et draconem . ut discedas ab homine. discedas ab ecclesia dei . 
contremesce et effuge. inuocato nomine domini illius quem inferi 
tremunt . cui uirtutes c^lorum et potestates et dominationes 
subiect? sunt . quem cherubim et seraphim^ . indefessis uocibus 
laudant, Imperat tibi uerbum caro factum. Imperat tibi natus 
ex uirgine. Imperat tibi iesus nazarenus qui te cum discipulos 
eius contempneres . elisum et prostratum exire /iussit [fo. 229^» 
ab homine . quo pr^sente cum te ab homine separasset . nee 
porcorum gregem pr^sumebas contingere . recede ergo nunc 
adiuratus in nomine eius ab homine quem ipse plasmauit . durum 
•"tibi est'i christo uelle resistere . durum tibi est contra stimulum 
calcitrare, Quia quanto- tardius exis . tanto tibi supplicium 
maius crescit . quoniam non hominem contemnis . sed ilium qui 
dominator uiuorum et mortuorum est. Qui uenturus est iudicare 
uiuos et mortuos et s^culum per ignem.^ 



1 cherubim et seraphim cherubin et seraphin O. 

- quanto quando O. 

"^ Expletis quae in capitulorum tabula posita sunt discrepant inter se R et O. In 
utroque sequitur Praefationum et Benedictionum series (antepositain O praefatiuncula) ; 
sed nee numero, nee ordine, nee textu omnino concordant. Praefationes et 
Benedictiones cod. R, paucis exceptis, in O reperire poteris, non tamen semper 
eisdem diebus vel usibus addictas. Totam igitur utriusque codicis seriem hie dare 
visum est. Quae in R inveniuntur primo loco posita sunt ; quae in O, p. 255 
incipiunt. 







PRAEFATIONES CODICIS R. 233 



IN NATALE SANCTI STEPHANI MARTYRLS. 

/Vere dignum et iustum est . aequum et salutare. [fo. 230 
Nos tibi semper et ubique gratias agere domine sancte pater 
omnipotens aetern? deus. Tibi enim festa solemnitas agitur . 
tibi dies sacrata celebratur . quam beati stephani martyris tui 
sanguis in ueritatis tu? testificatione profusus . magnifico nominis 
tui honore signauit. Hie est enim illius nominis primus testis. 
quod est super omne nomen, Qui post passionem domini nostri 
iesu christi . uictori? palmam primus inuasit. Digne igiturtalem 
sub tui nominis confessione laudamus omnipotens deus . quem 
ad tantam gloriam uocare dignatus es . per christum dominum 
nostrum. 

IN PURIFICATIONE SANCT^ MARI^.^ 

Vere dignum usque aetern^ deus . quia per incarnati uerbi 
mysterium noua mentis nostr? oculis lux tu? claritatis effulsit, 
Ut dum uisibi/liter deum cognoscimus . per huncinuisi- \{o. 2301^ 
bilium amore rapiamur . et ideo cum angelis et ar<^changelis)>. 

IN QUINQUAGESIMA.- 

Vere dignum aetern? deus . et maiestatem tuam cernua deuo- 
tione exorare . ut modulum terren^ fragilitatis aspiciens . non in 
ira tua pro nostra prauitate nos arguas.sed inmensa dementia 
purifices . erudias . consoleris. Qui cum sine te nihil possimus 
facere quod tibi sit placitum . tua nobis gratia sola praestabit. 
ut salubri conuersatione uiuamus , per christum. 

FERIA .nil. IN 'CAFITE lEIUNII.^ 

Vere dignum aetern? deus . qui corporali ieiunio uitia con- 
primis . mentem eleuas , uirtutem largiris et premia . per 
christum. 

INITIO QUADRAGESIMAE. 

Vere dignum aeterne deus . qui nos admirandis uirtutis tu? 
muneribus docuisti . non in solo pane /uiuere. sed in omni [fo. 231 
uerbo quod ex ore tuo procedit . ut non tantum epulando . sed 
etiam ieiunando pascamur. Uerbum enim tuum per quod facta 
sunt omnia . non solum humanarum mentium . sed ipsorum 
quoque panis est angelorum .panis uiuus qui de c^lo descendit . 

^ Eadem praefatio datur in O (v. post, p. 259). 
^ Eadem praefatio datur in O (v. post, p. 261). 
' Eadem praef. datur in O (v. post, p. 261). 



234 PRAEFATIONES CODICIS R. 

et uitam pereunti tribuit mundo, Qui continuatis quadraginta 
diebus et noctibus ieiunium nobis uenerabile dedicauit . ut ad 
paradisum de quo non abstinendo cecidimus.ieiunando solemniter 
redeamus. Nunc ergo panem nobis ministrare non desinas. quern 
ut indesinenter esuriamus hortaris . per quern maiestatem. 

QUOCUMQUE DIE INFRA QUADRAGESIMAM. 

Vere dignum aetern^ deus . et maiestatem tuam suppliciter 
exorare . ut mentibus nostris medicinalis obseruanti^ munus 
infundas, Et qui/neglegentibus etiam subsidium ferrenon[fo. 23 iz^ 
desinis . beneficia pr^beas potiora deuotis . per.^ 

Alia. 

Vere dignum aetern^ deus . qui ob animarum medellam ieiunii 
deuotione castigari corpora pr^cepisti, Concede quaesumus ut 
eorda nostra ita pietatis tu^ ualeant exercere mandata . ut ad tua 
meream.ur te opitulante peruenire promissa . per.- 

A Ha. 

Vere dignum per christum dominum nostrum . per quern 
humani generis reconciliationem . mirabili dispensatione operatus 
es, Pr^sta quaesumus ut sancto purificati ieiunio . et tibi toto corde 
simus subiecti . et inter mundane prauitatis insidias . te miserante 
perseueremus inlesi . per quem maiestatem.^ 

A Ha. 

Vere dignum aetern^ deus . et tuam cum celebratione ieiunii 
pietatem deuotis mentibus obsecrare . ut qui peccatis ingruenti- 
bus malorum pondere premimur . Et a peccatis omnibus libere- 
mur , et libera tibi mente famulemur . per christum.* 

Alia. 

/Vere dignum aeterne deus . qui delinquentes perire non [fo. 232 
pateris . sed ut ad te conuertantur et uiuant hortaris ; poscimus 
itaque pietatem tuam ut a pec<^ca>tis nostris tu^ s^ueritatis suspen- 
das uindictam . et nobis optatam misericorditer tribuas ueniam . 
nee iniquitatum nostrarum mo'"les ? te prouocet ad ultionem . sed 
ieiunii obser^'uatio . et morum emendatio . te flectat ad peccatorum 
nostrorum remissionem . per christum dominum nostrum."*^ 



Hanc praef. habet O, Dom. i. in quadragesima (v. post, p. 263). 
Hanc praef. habet O, Fer. iii. hebd, ii. quadragesimae (v. post, p. 263). 
Hanc praef. habet O, Fer. iv. hebd. ii. quadragesimae (v. post, p. 264). 
Hanc praef. habet O, Fer. v. hebd. ii. quadragesimae (v. post, p. 264). 
Hanc praef. habet O, Fer. vi. hebd. ii. quadragesimae (v. post, p. 264). 



PKAEFATIONES CODICIS R. 235 

Alia. 

Vere dignum aequum et salutare. Xos tibi semper et ubique 
gratias agere domine sancte pater omnipotens aeterne^ deus . et 
tuam iugiter exorare clementiam . ut mentes nostras quas conspicis 
terrenis affectibus pr^grauari . medicinalibus tribuas ieiuniis exon- 
erari . et per adflictionem corporum . proueniat nobis rubor^ 
animarum . per christum dominum nostrum.- 

Alia. 

Vere dignum aetern^ deus . misericordie dator . et totius 
/bonitatis auctor, Qui ieiuniis . orationibus . et elemosinis . [fo. 232:' 
peccatorum remedia . et uirtutum omnium tribuis incrementa . te 
humili deuotione precamur . ut qui ad hec agenda saluberrimam 
dedisti doctrinam . ad complendum indefessam tribuas efficaciam, 
Ut oboedienter tua exsequentes precepta . felicitcr tua capiamus 
promissa . per christum;' 

DE PASSIONE DOMINE. 

Vere dignum aeterne deus . maiestatem tuam propensius 
implorantes . ut quanto magis dies salutifer^ festiuitatis acccdit . 
tanto deuotius ad eius digne celebrandum proficiamus paschale 
mysterium. per christum."^ 

Alia, 

Vere dignum aequum et salutare . nos tibi semper et ubique 
gratias agere domine sancte pater omnipotens aetern^ deus per 
christum dominum nostrum . cuius nos humanitas colligit . humi- 
litas erigit . traditio absoluit, paena redimit . crux saluificat . 
/sanguis emaculat . caro saginat, per quem te summe [fo. 233 
pater . cum ieiuniorum obsequiis obsecramus . ut ad eius celebran- 
dam passionem purificatis mentibus accedamus . per quem maies- 
tatem tuam laudant angeli.-^ 

Alia. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Cuius salutifere 
passionis et '"glorios^"' resurreetionis dies adpropinquare noscun- 
tur, In quibus et antiqui hostis supcrbia triumphatur '"et nostra 
redemptionis mysterium celebratur ; Unde poscimus tuam 
inmensam clementiam. ut sicut in eo solo consistit totius nostr? 



' rubor/i?rj-. leg. robur, /// /;/ O. 

- Hanc praef. habet O, Sabb. hebd. ii. quadragesimae (v. post, p. 264). 

■' Hanc praef. habet O, Sabb. hebd. iv. quadragesimae (v. post, p. 267). 

■* Hanc. praef. halx;t O, Dom. v. in quadragesima (v. post, p. 26S). 

'' Hanc. praef. habet O, Fer. ii. hebd. sanctae (v. post, p. 269). 



236 PRAEFATIONES CODICIS R. 

saluationis summa''.ita per eum tibi sit ieiuniorum et actuum 
nostrorum semper uictima grata . per quern maiestatem.^ 

Alia. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. qui innocens 
pro impiis uoluit pati . et pro sceleratis indebite condempnari . 
cuius mors delicta nostra detersit . et resurrectio iustificationem 
/nobis exhibuit . et ideo cum angelis." fo. 2331; 

IN PASCHA.^ 

Vere dignum aeterne deus . te quidem omni tempore . sed in 
hoc precipue die laudare benedicere et predicare . quod pascha 
nostrum immolatus est christus , per quem ad ^ternam uitam 
filii lucis oriuntur . fidelibus regni c^lestis atria reserantur . et 
beati lege commercii diuinis humana mutantur . quia nostrorum 
omnium mors cruce christi perempta est . et in resurrectione eius 
omnium uita resurrexit . quem in susceptione mortalitatis deum 
maiestatis agnoscimus . et in diuinitatis gloria deum et hominem 
confitemur . qui mortem nostram moriendo destruxit . et uitam 
resurgendo restituit . et ideo cum angelis. 

ALUS DIEBUS DE RESURRECTIONE. 

Vere dignum per christum dominum nostrum, qui oblatione 
sui corporis remotis sacrificiis carnalium uictimarum . seipsum 
tibi pro salute nostra offerens . /idem sacerdos et sacer [fo. 234 
agnus exhibuit . per quem.^ 

Alia. 

Vere dignum per christum dominum nostrum . qui secundum 
promissionis su? incommutabilem ueritatem . c^lestis pontifex 
factus in aeternum . solus omnium sacerdotum peccati remissione 
non eguit . sed potius peccatum mundi idem uerus agnus abster- 
sit . per quem maiestatem.^ 

Alia. 

Vere dignum usqice aeterne deus . et te suppliciter obsecrare ne 
nos ad ilium sinas redire actum . cui iure dominatur inimicus, Sedi 
in hac potius facias absolutione persistere . per quam diabolus| 
extitit filio tuo uincente captiuus . et ideo.^ 

^ Hanc praef. habet O, Fer. iii. hebd. sanctae (v. post, p. 269). 
'^ Cf. praef. Fer. iv. hebd. sanctae in Cod. O (v. post, p. 270). 
^ Eandem praefationem exhibet O (v. post, p. 271). 
"* Confer praef. Fer. iii. post Pascha in O (v. post, p. 271). 
•'' Hanc praef. habet O, Fer. vi. post Pascha (v. post, p. 272). 
^ Hanc praef. habet O, Dom. Oct. Paschae (v. post, p. 272). 



PRAEFATIONES COD 1 CIS A'. 237 



Ah'a, 

Vere dignum aeterne deus . et maiestatem tuam indefessis 
precibus exorare.ut mentes nostras bonis operibus semper 
informes, Quia sic erimus pr^clari muneris promta sinceri- 
tate cultores . si ad meliora iugiter transeuntes . paschale 
mysterium studeamus habere /perpetuum . per christum [fo. 234^^ 
dominum.^ 

A/ia. . 

Vere dignum tisqiie aeterne deus . maiestatem tuam suppliciter 
deprecantes.ut expulsis azimis uetustatis . illius agni cibo satiemur 
et poculo . qui et nostram imaginem reparauit . et suam nobis 
gloriam repromisit . iesus christus dominus noster . per quem 
maiestatem tuam laudant angeli.^ 

DIE DOMINICA POST ASCENSIONEM DOMINE. 

Vere dignum aeterne deus . et clementiam tuam suppliciter 
exorare . ut filius tuus iesus christus dominus noster. qui se usque 
in finem saeculi suis promisit fideHbus adfuturum . et pr^senti^ 
corporalis mysteriis non deserat quos redemit . et maiestatis su^ 
beneficiis non rehnquat . per quem maiestatem;^ 

IN NATALE SANCTI lOHANNIS BAPTISTAE.* 

Vere dignum aetern^ deus . et in die festiuitatis hodiern^ qua 
beatus iohannes exortus est . tuam magnificentiam conlaudare, 
Qui uocem /matris domini nondum editus sensit . et adhuc [fo. 235 
clausus utero . aduentum salutis human? prophetica exultatione 
significauit, Qui et genetricis sterelitatem conceptus abstulit . et 
patris Hnguam natus absoluit, Solusque omnium prophetarum . 
redemptorem mundi quem pr''?''nuntiauit ostendit, Et ut sacr? 
purificationis effectum aquarum natura conciperet . sanctificandis 
iordanis fluentis . ipsum babtysmo babtysmatis . lauit auctorem . 
per quem maiestatem. 

IN NATALE SANCTI LAURENTI. 

Vere dignum aeterne deus . beati laurenti natahcia celebrantes . 
cui fidem confessionemque ignis passionis ingestus non abstuHt . 
sed eum ut magis luceret accendit, Quoniam sicut aurum flammis 
non uritur sed probatur.sic beatus martyr non consumitur 

^ Hanc praef. habet O. Dom. iv. post Oct. Paschae (v, post, p. 275). 

" Hanc praef. habet O, Dom. xxiv. post Pentecosten (v. post, p. 290). 

^ Hanc praef. habet O, Dom. xxiii. post Pentecosten (v. post, p. 289). 

■* Eadem praefatio datur in O (v. post, p. 279). 



238 PRAEFATIONES CODICIS R. 

tormentorum incendiis . sed aptatur celestibus ornamentis . per 
christum.^ 

/in NATALE SANCTI AGUSTINI.2 [fo. 235Z/ 

Vere dignum aeterne deus .qui beatum augustinum confessorem 
tuum . et scienti^ documentis replesti . et uirtutum ornamentis 
ditasti, Quern ita multimodo genere pietatis imbuisti . ut ipse tibi 
et ara et sacrificium . et sacerdos esset et templum . per christum 
dominum. 

IN NATALE SANCTORUM CORNELII ET CYPRIANI.^ 

Vere dignum aeterne deus . tuamque in sanctorum tuorum 
cornelii simul et cypriani festiuitate pr^dicare uirtutem . quos 
diuersis terrarum partibus . greges sacros diuino pane pascentes . 
una fide eademque die pari nominis tui confessione coronasti . 
per christum. 

ALIA SPECIALIS IN FESTIUITATE SANCTI CYPRIANI.* 

Vere dignum aeterne deus . beati cypriani natalicia recensentes . 
ut qui in conspectu tuo clarus extitit dignitate sacerdotii et 
palma /martyrii.et in pr^senti saeculo sua nos intercessione [fo. 236 
foueat . et ad misericordiam sempiternam pius interuentor perdu- 
cat . per christum dominum. 

IN NATALE SANCTI LUCAE EUANGELISTE.^ 

Vere dignum aeterne deus . et te in sanctorum tuorum meritis 
gloriosius conlaudare . benedicere . et pr^dicare. Qui eos dimi- 
cantes contra antiqui serpentis machinamenta et proprii corporis 
blandimenta . inexpugnabiH uirtute rex glori^ roborasti ; Ex 
quibus beatus lucas euangeHsta tuus . adsumpto scuto fidei . et 
galea salutis . etgladio spiritus sancti.et uir''iliter con'^tra uitiorum 
hostes pugnauit . et euangelic? nobis dulcedinis fluenta manauit . 
per christum. 

IN NATALE SANCTAE CECILIAE UIR'"g"'INIS. 

Vere dignum aeterne deus . qui perficis in infirmitate '"uirtutem."' 
pro cuius amore beata caeciHa dispecto carnali coniugio . ad con- 
sortia superna /contendens . nee aetate rautabiH pr^- [fo. 236Z/ 
pedita.nec inlecebris est reuocata carnaHbus . nee sexus fragilitate 

^ Confer praef. in Oct. S. Laurentii in O (v. post, i\ 284). 

- Eadem praef. datur in O (v. post, p. 2S5). 

'^ Eadem praef. datur in O (v, post, p. 287). 

^ Eadem praef. datur in O (v. post, p. 287). 

'^ Eadem praefatio (additis quibusdam verbis) datur in O (v. post p. 289). 



PRAEFATIOXES COD I CIS R._ 239 

deterrita ; Sed inter puellares annos . inter saeculi blandlmenta . 
inter supplicia persequentium . multiplicem uictoriam uirgo sacra 
et martyr est consecuta ; Et ad potiorem triumphum . secum ad 
regna c^lestia eum cui fuerat desponsata perduxit.per christum 
dominum. 

IN UIGILIA UNIUS APOSTOLI. 

Vere dignum aeterne deus . et maiestatem tuam suppliciter 
exorare . ut qui beati illiics apostoli tui festum . solemnibus 
ieiuniis et deuotis pr^uenimus officiis. illius apud maiestatem 
tuam et adiuuemur meritis et instruamur exemplis . per christum 
dominum.^ 

IN DIE AD MISSAM. 

Vere dignum aeterne deus . qui ecclesiam tuam In apostolicis 
tribuisti consistere fundamentis . de quorum collegio beati illius 
apostoli tui solem/nia celebrantes . tua domine preconia [fo. 237 
non taceamus . et ideo cum angelis.- 

IN NATALE PLURIMORUM' APOSTOLORUM. 

Vere dignum aeterne deus . te in tuorum apostolorum glorifi- 
cantes honore . qui et illis tribuisti beatitudinem sempiternam . '"et"' 
infirmitati nostra talia prestitisti suffragia . per qu? tua possimus 
adipisci subsidia . et peruenire ad pr^mia repromissa . per christum 
dominum.'^ 

IN NATALE UNIUS MARTYRIS. 

Vere dignum per christum dominum nostrum . pro cuius 
nomine gloriosus ille martyr .rabidi hostis insaniam inter^r^itus 
adiit . modestus sustinuit . securus inrisit ; Sciens paratus esse 
ut resisteret . nesciens elatus esse quod uinceret ; In utroque 
domini ac magistri uestigia sequens.qui et humiHtatis custodiend^. 
et de hostibus triumphandi . suis sequenda exempla monstra- 
/uit . per quern maiestatem.^ [fo. 237Z; 

Alia. 

Vere dignum ^terne deus . qui sic tribuis ecclesiam tuam 
sanctorum commemoratione proficere . ut earn semper illorum 
et festiuitate l^tifices . et exemplo pi? conuersationis exerceas . 
grataque tibi supplicatione tuearis . per christum dominum. '' 

^ Confer praef. in Vig. S. Andreae apud O (v. post, p. 292). 

- Hanc praef, habet O in Nat. S. Thomae (v. post, p. 295). 

^ Hanc praef. habet O in Nat. SS. Simonis et Judae (v. post, p. 290). 

•* Confer praef. in Nat. S. Vincentii apud O (v. post, p. 258). 

^ Hanc praef. habet O, in Nat. S. Priscae (v. post, p. 285). 



240 rRAEFATIONES CODICIS K. 



Alia, 

Vere dignum aeterne deus . quia tu in nostra semper faciens 
infirmitate uirtutem . ecclesiam tuam inter aduersa crescere 
tribuisti . ut cum putaretur oppressa . tunc potius pr^ualeret 
exaltata . dum simul et experientiam fidei declarat afflictio . et 
uictoriosissima semper perseuerat te adiuuante deuotio . per 
christum.^ 

Alia, 

Vere dignum aeterne deus . et in presenti festiuitate sancti 
martyris tui illiiis tibi confitendo laudis hostias immolare . 
^tuamque inmensam pietatem implorare. Ut sicut illi dedisti 
celestis palmam triumphi . sic eo suffragante nobis emundationem 
ac ueniam /con^cedas peccati. Ut in te exultemus in [fo. 238 
misericordia . in quo ille laetatur in gloria . per christum.^ 



IN NATALE PLURIMORUM MARTYRUM. 

Vere dignum aeterne deus.teque in sanctorum tuorum 
confessionibus laudare . in cuius facti sunt uirtute uictores, 
Quando enim humana fragilitas uel passionem ^quanimiter ferre 
sufficeret . uel hostis aerii nequitias uinceret . nisi tu ei firmitatis 
subsidium ministr<^ar>es . et s^ua furentis inimici potenter arma 
conter<er)>es . per christum dominum;^ 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . qui nos assiduis martyrum 
passionibus consolaris . et eorum sanguinem triumphalem quem 
pro confessione nominis tui infidelibus pr^buere fundendum . ad 
tuorum facis auxilium transire fidelium . per dominum christum.* 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . quoniam a te constantiam fides . 
/a te uirtutem sumit infirmitas . et quicquid in persecu- [fo. 238^7 
tionibus s^uum est . quicquid in morte terribile . nominis tui facis 
confessione superari. Unde benedicimus te domine in operibus 
tuis . teque in sanctorum tuorum illius et illius prouectione 
laudamus . per christum.^ 

^ Hanc praef. habct O, Dom. xiv. post Pentecosten (v. post, p. 284). 

2 Hanc praef. (cum altera) habet O, in Nat. unius martyris (v. post, 295). 

^ Conf. praef. in Nat. S. Georgii [? S. Gorgonii] apud O (v. post, p. 286). 

■* Hanc praef. habet O in Nat. S. Chrysogoni (v. post, p. 292). 

^ Hanc praef. habet O in Nat. SS. Nerei, Achillei et Pancratii (v. post, p. 275). 



PRAEFATIONES CODICIS R. 241 



A Ha. 

Vere dignum aeterne deus . apud quern semper est pr^clara 
uita sanctorum . quorum nos mors pr^tiosa letificat et tuetur, 
Quapropter martyrum tuorum illiiis et illitis ""gloriosa 
recensentes natalicia laudes tibi reTerimus ; Et magnificentiam 
tuam supplices exoramus . ut quorum sumus martyria uenerantes . 
beatitudinis mereamur esse consortes . per christum.^ 

A Ha, 

Vere dignum ^terne deus . et clementiam tuam suppliciter 
exorare . ut cum exultantibus Sanctis in c^lestis^ regni cubilibus 
gaudia nostra subiungas , et quos uirtutis imitatione non possumus 
/sequi . debit? ueuerationis contingamus affectu . per [fo. 239 
christum.^ 

IN NATALE CONFESSORUM.* 

Vere dignum aeterne deus. Et in hac die quam transitu sacro 
beati confessoris tui illius consecrasti, quaesumus ergo clementiam 
tuam ut des nobis illam sequi doctrinam . quam ille et uerbo 
docuit . et opere compleuit, Ouatinus nos adiuuari apud miseri- 
cordiam tuam . et exemplis eius sentiamus et meritis . per christum 
dominum. 

A Ha. 

Vere dignum aeterne deus . et te in sanctorum tuorum uirtute 
laudare . quibus pro meritis suis beatitudinis pr^mia contulisti ; 
Ouoniam semper in manu tua sunt . et non tanget illos tormen- 
tum mortis, Quos te custodiente beatitudinis '"sinus intercludit"^ . 
ubi perpetua semper exultatione laetantur . quibus etiam beatus 
summus confessor tuus iHe sociatus exultat . per christum 
dominum nostrum. 

A Ha. 

/Vere dignum aeterne deus . et maiestatem tuam [fo. 2392/ 
supplici deuotione exorare . ut beatorum confessorum tuorum 
illoriim quorum hodie festa celebramus obtentu . mereamur tuum 
obtinere auxilium . per christum. 



' Hanc praef. habet O in Nat. SS. Marcellini et Petri (v. post, p. 277). 
'■^ celestis celestibus ut videtiir, prima viami scripttim fuit . 
•^ Hanc praef. habet O in Nat. SS. Cosmae et Damiani (v. post, p. 288). 
^ Eaedem tres praefationes (additis nonnuUis ad secundam) exstant in O (v. post, 
296). 

GREG. R 



242 PRAEFATIONES COD /CIS A\ 

IN NATALE UNIUS UIRGINIS. 

Vere dignum aeterne deus . qui inter felicium martyrum 
palmas . ineffabili bonitate z//a7n quoque beatissimam uirginem . 
uictrici patientia clarissime coronasti ; Qu? nee blandimentis 
illecta . nee minis territa . nee supplieiis superata . de diaboli 
s^uitia triumphauit . per ehristum. 

A/i'a, 

Vere dignum aeterne deus . et in hae solemnitate tibi laudis 
hostias immolare . qua beat? uirginis et martyris tu? passionem 
uenerando recolimus . et tui nominis gloriam debitis preconiis 
magnifieamus . per.^ 

DE PLURIBUS UIRGINIBUS.2 

Vere dignum aeterne deus . quoniam tuo dono aetum est . ut 
postquam uirgo de uirgine prodiit . /sexus fragi'"lis"' esset [fo. 240 
fortis . et in quo fuit peeeandi faeilitas . esset uineendi 
felieitas . antiquusque hostis ""qui per antiquam uirginem ge''nus 
humanum se uicisse glori''ab''atur . per sanetas nunc uirgines 
sequaces potius mari? quam eu? uincantur^ . et in eo maior ei 
eonfusio ereseat . quo de eo etiam sexus fragilis iam triumphat . 
per ehristum. 

INCIPIUNT PRlgFATIONES DOMINICALES. 

Vere dignum aeterne deus . et inmensam bonitatis tu? pietatem 
humiliter exorare . ut ignorantiam nostr? mortalitatis adtendens . 
et tua inspiratione nos faeias postulare quod reetum est . et tua 
elementia tribuas impetrare quod poseimus . per ehristum.* 

A lia. 

Vere dignum aeterne deus . et tuam supplieiter exorare 
elementiam . ut quia magnum tu? pietatis indieium est . si tibi nos 
faeias toto /eorde subieetos. tu spiritum nobis tant? deuo- [fo. 2407' 
tionis infundas . ut propitius largiaris eonsequenter auxilium . per 
ehristum. 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . qui eum unigenito filio tuo et san'"eto 
spiritu^ unus es deus. unus esdominus, Non in unius singularitate 
person? . sed in unius trinitate substantia, Quod enim de tua 

^ Hanc praef. habet O, in Nat. S. Euphemiae (v. post, p. 273). 

'-^ Hanc praef. ampliori forma, habet O (v. post, p. 297). 

* uincantur, uincatur O. 

** iianc praefationem Dom. i. post Oct. Paschae tribuit O (v. post, p. 273). 



I 



PRAEFATIONES COD I CIS R. 243 

gloria reuelante te credimus . hoc de filio tuo . hoc de spiritu 
sancto sine differentia discretione sentimus. Ut in confessione 
uere sempitern^que deitatis . et in personis proprietas . et in 
essentia unitas . et in maiestate adoretur ^qualitas . quam laudant 
angeli adorant dominationes tremunt.^ 

A Ha. 

Vere dignum aeterne deus . cuius hoc mirificum opus ac 
salutare mysterium fuit . ut perditi dudum atque prostrati . de diabolo 
et mortis aculeo . ad hanc gloriam uocaremur. quia /nunc [fo. 241 
genuselectum sacerdotiumque regale . populus adquisitionis et gens 
sancta uocaremur, Agentes igitur indefessas gratias . sanctamque 
munificentiam tuam pr^dicantes . maiestati tu? h^c sacra 
deferimus . qu? nobis ipse salutis nostra auctor christus instituit . 
per quem maiestatem.^ 

Alia, 

Vere dignum per christum dominum nostrum . quia in te 
uiuimus et mouemur et sumus . et nullum tempus nullumque 
momentum est . quod a beneficiis pietatis tu? uacuum transigamus . 
et ideo.'^ 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . maiestatem tuam suppliciter 
depr^cantes . ut qui rei sumus meritis . non efficiamur nostra 
duritia contumaces, nee te proteruis sensibus accusare nitamur* . 
si tua nobis qu^ non meremur beneficia retardentur : Sed hinc 
potius et nostras cognoscamus offensas . et opem tuam 
/iugiter imploramus . quia multo amplius continuata [fo. 2411^ 
subsidia deuotis mentibus ministrabis . qui eadem largiris indignis . 
per christum. 

Vere dignum aeterne deus . et tuam misericordiam totis nisibus 
exorare . ne pro nostra nos iniquitate condemnes . sed pro tua 
pietate in uia recta semper disponas.nec sicut meremur delinquen- 
tibus irascaris . sed fragilitati nostra inuicta bonitate subuenias . 
per christum.-^ 

A Ha. 

Vere dignum aeterne deus . et tibi debitam seruitutem per 
ministerii huius impletionem persoluere . qui non solum peccan- 



1 



Hanc praef. Dom. Oct. Pentecostes habet O (v. post, p. 277). 
Hanc praef. habet O, Dom. iii. post Pent. (v. post, p. 278). 
Cf. praef. Dom. iii. post. Theoph. in O (p. 259 inf.). 
Post nilamur rastira seqititiir iiove?ii fonan litteranmi. 
Hanc praef. habet O, Dom. ix. post Pent. (v. post, p. -281). 

R 2 



244 PRAEFATIONES CODICIS R. 

tibus ueniam tribuis . sed etiam petentibus non pertiris^, Et quod 
perpeti malis operibus promereniur . magnifica pietate depellis. 
Ut nos ad tu? reuerenti^ cultum . et terrore cogas et amore 
perducas . per christum. 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . quia cum laude nostra non 
ege/as . grata tibi tamen est tuorum deuotio famulorum ; [fo. 242 
Nee te augent nostra pr^conia . sed nobis proficiunt ad salutem . 
quoniam sicut fontem uit^ preterire causa moriendi est. sic 
eodem iugiter redundare . affectus est sine fine uiuendi . et ideo.^ 

IN ADUENTUM DOMINI. 

Vere dignum aeterne deus . cui proprium est ac singulare quod 
bonus es . et nulla umquam a te es commotione diuersus . 
propitiare quaesumus supplicationibus nostris . et ecclesi^ tu^ 
misericordiam tuam quam precatur ostende . manifestans plebi 
tu? . unigeniti tui et incarnationis mysterium . et aduentus 
admirabile sacramentum . ut in uniuersitate nationum constet esse 
perfectum . quod uatum oraculis fuit ante promissum .percipi- 
antque dignitatem adoptionis . quos exornat confessio ueritatis . 
per christum.^ 

Alia. 

/Vere dignum aeterne deus . et maiestatem tuam [fo. 2422^ 
humiliter exposcere . ut ita nos unigeniti tui in pr^senti saeculo 
iulustret respectus . qualiter culpis omnibus emundatos inueniat 
secundus eius aduentus . per quem maiestatem.'* 

DE lEIUNIO MENSIS DECIMI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum . quem pro 
salute hominum nasciturum gabrihel archangelus nuntiauit . uirgo 
maria spiritus sancti operatione concepit. Ut quod angelica 
nuntiauit sublimitas . uirginea crederet puritas . inefifabilis 
perficeret deltas. Illius quaesumus fac nos cernere faciem sine 
confessione'^ omnipotens deus . cuius incarnationis gaudemus 



^ etiam... non pertiris, leg. vid. etiam praemia petentibus inpertiris, ut in O, 
nbi haec praef. Dom. xi post Pent, iribtiitur {\. post, p. 282). 

- Ilanc praef. habet O, Dom. xviii. post Pent. (v. post, p. 287). 

^ Hanc praef. (paucis variantibus verbis) Dom. iv. ante Nat. Domini tribuit O 
(v. post, p. 293). 

•* Hanc praef. habet O (cum aliis), quotidianis diebus in Aduentu (v. post, 
p. 293). 

^ confessione leg. vid. confusione : confussione hab. O. 



PRAEFATIONES CODICIS R. 245 

solemnitate . quatinus purificati ieiuniis . a cunctis purgati uitiis . 
natalis eius interesse mereamur solemnibus festis . per quern maies- 
tatem.^ 

DE lEIUNIO MENSIS QUARTI UEL SEPTIMI. 

/Vere dignum aeterne deus.qui sanctificator et [fo. 243 
institutor es abstinently . cuius nuUus finis nullusque estnumerus . 
effunde quaesumus super nos in diebus ieiuniorum nostrorum 
spiritum gratis salutaris.et ab omnibus nos perturbationibus 
saeculi huius tua defensione conserua . per christum.- 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . qui ob animarum medellam . ieiunii 
obseruatione castigari corpora pr^cepisti . concede quaesumus ut 
corda nostra ita pietatis tu^ ualeant exercere mandata . ut ad tua 
mereamur te opitulante peruenire promissa . per christum;^ 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . qui corporali ieiunio uitia con- 
primis . mentem eleuas . uirtutem largiris et premia . per 
christum.^ 

IN LETANIIS PRO QUACUMQUE TRIBULATIONE. 

Vere dignum aeterne deus . te toto corde prostrati suppliciter 
exorantes . ut et preteritorum nobis /concedas ueniam [fo. 243(7 
delictorum . et ab omni mortalitatis incursu continua nos misera- 
tione protegas, Quia tunc defensionem tuam non diffidimus 
afifuturam . cum a nobis ea quibus te ofTendimus dignanter 
expuleris . per christum.' 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus . qui fragilitatem nostram non solum 
misericorditer donis temporalibus consolaris ut nos ad ^terna 
proue<h>as . sed etiam ipsis aduersitatibus saeculi benignus 
erudis . ut ad c^lestia regna perducas . per christum.^ 

Alia. 

Vere dignum . aeterne deus . qui ideo malis pr^sentibus nos 
flagellas . ut ad bona futura perducas . ideo bonis temporalibus 

^ Cf. praef. Mens. x. Fer. iiii. apud O (v. post, p. 294). 

^ Cf. praef. Mens. x. Fer. vi. apud O (v. post, p. 294). 

•' Cf. praef. Fer. iii. hebd. ii. in quadragesima apud O (v. post, p. 263). 

^ Cf. praef. Fer. iv. in cap. ieiun. apud O (v. post, p. 261). 

'' Hanc praef. habet O inter praef. " in tempore belli " (v. post, p. 300). 

* Hanc praef. solam habet O '* pro quacumque tribulatione " (y. post, p. 300). 



246 PRAEFA TIONES CODICIS R. 

consolaris . ut de sempiternis efficias certiores . quo te et in pros- 
peris et in aduersis pia semper confessione laudemus . per 
christum.^ 

TEMPORE BELLll 

Vere dignum aeterne deus . qui subiectas tibi glorificas potes- 
tates. suscipe quaesumus propitius preces nostras . et /uires 
adde principibus, Ut qui se dextera tua expetunt protegi . [fo. 244 
nulla possint aduersitate superari . fidelem quoque populum tuum 
potenti^ tu^ muniat inuicta defensio . ut pio tibi semper deuotus 
affectu . et ab infertis^ liberetur inimicis . et in tua iugiter gratia 
perseueret . per christum. 

IN MISSA UOTIUA. 

Vere dignum aeterne deus . cuius omnipotentia deprecanda est . 
misericordia exoranda . pietas amplectenda .cuius maiestatem 
humili prece deposcimus . ut famulo tuo illi intercedente sancto 
■"tuo illo remis''sionem peccatorum tribuas . eiusque uiam in 
uoluntate tua dirigas . et eum a cunctis malis eripias . quatenus 
ab omnibus aduersitatibus liberatus . in tuis bonis confirmatus . et 
ad bonorum desideriorum uota perueniat . et qu? iuste postulat 
te largiente percipiat . per christum."^ 

A Ha. 

Vere dignum aeterne deus . clementiam tuam pronis mentibus 
/obsecrantes . ut famulos tuos quos sanct^ dilectionis [fo. 244z^ 
nobis familiaritate iunxisti . tibi facias toto corde subiectos . ut tu^ 
caritatis spiritu repleti . a terrenis mundentur cupiditatibus et 
c^lesti beatitudine te donante digni efficiantur . per christum.^ 

PRO INFIRMIS.^ 

Vere dignum aeterne deus . qui famulos tuos ideo corporaliter 
uerberas . <ut^ mente proficiant . potenter ostendens quod sit 
pietatis tu? preclara saluatio . dum prestas ut operetur nobis etiam 
ipsa infirmitas medicinam . per christum. 

PRO UNO DEFUNCTO. 
Vere dignum per christum dominum nostrum . per quem salus 
mundi . per quem uita omnium . per quem resurrectio mortuorum . 
per ipsum te domine suppliciter deprecamur . ut anim? famuli tui 



^ Hanc. praef. habet O " pro peste animalium " (v. post, p. 300). 

^ Eandem praef. cum duabus aliis. habet O (v. post, p. 300). 

^ infertis leg. infestis. 

^ Hanc, cum alia, habet O " in missa uotiua " (v. post, p. 298). 

^ Hanc praef. habet O " in missa pro familiaribus " (v. post, p. 299). 

^ Eandem praef. habet O (v. post, p. 301). 



b 



BENEDICT/ONES CODICIS R. 247 

indulgentiam largiri digneris perpetuam . atque contagiis mortali- 
tatis exutam . in ^tern^ saluationis /parte restituas . per [fo. 245 
quern maiestatem.^ 

PRO PLURIBUS DEFUNCTIS. 

Vere dignum aeterne deus . quia misericordi? tu^ munere . 
fidelibus uita mutatur non tollitur . et in timoris tui obseruatione 
defunctis . domicilium perpetu? felicitatis adquiritur. Tibi igitur 
clementissime pater preces supplices fundimus . et maiestatem 
tuam deuotis mentibus exoramus . ut anim^ famulorum famula- 
rumque tuarum . quorum diem commemorationis c^lebramus 
mortis uinculis absolute . transitum mereantur ad uitam . et in 
ouium tibi placitarum benedictione aeternum numerentur ad 
regnum . 

INCIPIUNT BENEDICTIONES EPISCOPALES. 

Locutiis est dominiis ad inoysen dicens . Loqiiere aaroii et filiis 
ems . sic boiedicetis filiis israel et dicetis eis :, 

Benedicat tibi dominus et custodiat te . amen . ostendat 
dominus faciem suam tibi . et misereatur tui . amen . /conuertat 
dominus uultum suum ad te . et det tibi pacem . amen . [fo. 2457; 
quod ipse pr^stare dignetur . cuius regnum et imperium sine fine 
permanet in saecula saeculorum . amen. Benedictio dei patris et 
filii et spiritus sancti et pax domini sit semper uobiscum. Et cum 
spiritu tuo.2 

BENEDICTIO IN NATALE DOMINI. 

Respice omnipotens deus de c?lo plebem tuam . pro cuius 
redemptione dignatus es nasci de uirgine . amen. Ut pietate sedula 
in te sit salus hominum propter quos homo factus es creator 
astrorum .amen. Sit h^c plebs tuis preceptis oboediendo tibi 
amabilis . sicut est partus uirginis singularis .amen. Ut cum de 
tui aduentus effulseris^ . inuenias in illis qu? recondas in horreo . 
pro quibus dignatus es uenire de c^lo . amen. Ipse uobis bene- 
dicat de c^lis . qui causa nostra salutis dignatus est uenire in 
terris . amen . benedictio dei patris. 

BENEDICTIO IN NATALE SANCTI STEPHANI. 

/PROTOMARTYRIS.* [fo. 246 

Deus qui beatum stephanum protomartyrem coronauit . et 

confessione fidei et agone martyrii . mentes uestras circumdet . et 

^ Hanc praef. habet O "in die depositionis defuncti iii. et vii, et xxx."' (v. post, 
p. 301). 

- Conf. in O primam ben. *' in quotidianis diebus/' (v. post, p. 313). 
^ de tui aduentus effulseris /ors. leg. die tui aduentus effulseris. 
■* Eandem ben. habet O (v. post, p. 303). 



248 BENEDICTIONES COD (CIS R. 

in present! saeculo corona iustiti^ . et in futuro perducat uos ad 
coronam glori^ . amen. Illius obtentu tribuat uobis dei et proximi 
caritate semper exuber''are"' . qui hanc studuit etiam inter lapidan- 
tium impetus obtinere . amen. Quo eius et exemplo roborati et 
intercessione muniti . ab eo quem ille a dextris dei uidit stantem 
mereamini benedici . amen. Quod ipse pr^staredignetur . qufcum 
patre et spiritu sancto uiuit et gloriatur deus per omnia saecula 
saeculorum . amen. Benedictio dei patris et filii. 

BENEDICTIO IN NATALE SANCTI lOHANNIS EUANGELISTAE.^ 

Omnipotens deus dignetur uobis per intercessionem beati 
iohannis apostoli et euangelist^ benedicere . qui per eum archana 
uerbi sui uoluit ecclesi^ reuelare . amen . concedat uobis ut quod 
ille spiritus sancti munere /afflatus uestris auribus infudit . eiusdem 
spiritus dono capere mente ualeatis . amen . quo eius [fo. 2461^ 
documento de diuinitate nostri redemptoris edocti . et amando 
quod tradidit . et predicando quod docuit . et exsequendo quod 
iussit. ad dona peruenire mereamini qu^ idem iesus christus 
dominus noster repromisit . amen . quod ipse pr^stare dignetur . 
qui cum patre et spiritu sancto uiuit et gloriatur deus per omnia 
saecula saeculorum .amen. Benedictio dei patris et filii et spiritus 
sancti et pax domini sit semper. 

BENEDICTIO IN TEOPHANIA. 

Descendat domine a sedibus tuis super capita famulorum et 
famularum tuarum spiritus sanctitatis . ille qui in iordane iohanne 
dominum baptizante . in columba corporaliter uisus est descen- 
disse.amen. Reple animas eorum uino iustiti^ . qui sermone 
tuo hodie aquarum saporem in uinum mutasti . amen . qui 
omnium iniquitatum huius plebis maculas purget.uitia mundet . 
cor/da sanctificet . amen. Infunde etiam super eos [fo. .247 
spiritalium dona uirtutum . ut nihil in eis inimicus aut uiolentia 
subripiat . sed per bon? conuersationis perseuerantiam . hi qui in 
adoptionem uocati sunt filiorum intrare in possessionem 
mereantur heredum . amen . quod ipse prestare dignetur. 

BENEDICTIO IN QUADRAGESIMA. 

Benedicat uos dominus et custodiat uos . amen. Det uobis 
patientiam . qug uos in omni tempore pr^cipue in his sanctg 
quadragesim? diebus ipsi commendet. amen. Iram temperet. 
linguam reprimat . pacem tribuat . disciplinam teneat . amen . 
auaritiam repellat . libidinis impetum frangat . tumoris uiolentiam 

^ Eandem ben. habet O (v. post, p. 303). 



BENEDICTIONES CODICIS R. 249 

comprimat. Incentiuum simulatis^ extinguat . amen . atque uos in 
omni opere bono uigiles :' castos . integros . inmaculatosque 
conseruet . quod ipse prestare. 

ALIA BENEDICTIO IN QUADRAGESIMA. 

/Omnipotens deus ieiunii c^terarumque uirtutum [fo. 247?^ 
dedicator atque amator. sua uos benedictione sanctificet . amen . 
accendat in nobis pie deuotionis affectum . et pr^beat supplicanti- 
bus suum benignus auditum . amen . quatinus mentes uestr^ 
sinceris purgate ieiuniis . bonorum omnium exuberent incrementis . 
amen . quod ipse.- 

ALIA BENEDICTIO IN QUADRAGESIMA. 

Omnipotens deus ieiuniorum uestrorum uictimas clementer 
accipiat . et sua uos benedictione dignos efficiat . amen. Mentes 
uestras ita parsimoni^ bono contra uitia muniat . pr^ceptorum 
suorum doctrinis erudiat : caritatis dono repleat . ut uos in 
omnibus sibi placere concedat .amen . quatinus pr^sentis quadra- 
gesim^ diebus deuotissime celebratis : ad paschalia festa 
purificatis cordibus accedere ualeatis . amen . quod ipse prestare/' 

ALIA BENEDICTIO IN QUADRAGESIMA. 

/Accendat in nobis dominus uim sui amoris . et [fo. 248 
infundat misericorditer abundantiam su^ benedictionis . amen. 
Sic ei parsimoni^ uictimas offeratis . ut contriti ei cordis et 
humilitati^ sacrificio placeatis . amen . quatinus oratio uestra 
ieiunii et elemosin? alis subuecta . ita ad aures uestri conditoris 
ascendat.ut uos aetern^ beatitudinis heredes . et supernorum 
ciuium consortes efficiat . amen . quod ipse.^ 

BENEDICTIO DE PASSIONE DOMINI.^ 

Omnipotens deus qui unigeniti sui passione' tribuit nobis 
humilitatis exemplum .concedat uobis per eandem humilitatem 
percipere su? benedictionis ineffabile donum . amen. Ipsius 
resurrectionis percipiatis consortia . cuius patienti? ueneramini 
documenta .amen . quo ab eo sempitern^ uit^ munus percipiatis , 
per cuius temporalem mortem aeternam uos euaderc creditis . 
quod ipse prestare. 

^ simulatis /w'j. /<^. simultatis. 

- Hanc ben. habet O Dom. ii. in quadragesima (v. post, p. 305), 

•' Hanc ben. habet O Dom. iii. in quadragesima (v. post, p. 306). 

•* humilitati sic eiiam O. 

•'' Hanc ben. hab. O Dom. v. in quadragesima (v. post, p. 306). 

'^ Hanc ben. post Ben. in Ramis I'almarum ponit O : (v. post, p. 307). 

"' passione passionem O. 



250 BENEDICTIONES CODICIS R. 

/BENEDICTIO IN C^NA DOMINI.^ [fo. 2^Zv 

Benedicat uos deus . qui per unigeniti filii sui passionem uetus 
pascha in nouum uoluit conuerti . concedatque uobis ut expurgata 
ueteris fermenti contagio . noua in uobis perseueret consparsio . 
amen. Et qui ad celebrandum redemptoris nostri cenam mente 
deuota conuenistis . aeternarum dapium uobiscum epulas repor- 
tetis . amen. Ipsiusque opitulante dementia mundemini a 
sordibus peccatorum . qui ad insinuandum humilitatis exemplum 
pedes uoluit lauare discipulorum . amen . quod ipse prestare. 

BENEDICTIO IN SABBATO SANCTO.^ 

Deus qui de ecclesi^ su^ intemerato utero nouos populos produ- 
cens . eam uirginitate manente . noua semper prole fecundat . fidei 
spei et caritatis uos munere repleat . et su^ in uos benedictionis 
dona infundat ./amen. Et qui banc sacratissimam noctem [fo. 249 
redemptoris nostri resurrectione uoluit inlustrare . mentes uestras 
peccatorum tenebris mundatas . uirtutum copiis faciat coruscare . 
amen. Quo eorum qui modo renati sunt innocentiam imitari 
certetis . et uascula mentium uestrarum exemplo pr^sentium 
luminum inlustretis . ut cum bonorum operum lampadibus ad 
huius sponsi thalamum cuius resurrectionem celebratis . cum 
prudentibus uirginibus intrare possitis . amen . quod ipse prestare. 

BENEDICTIO IN DIE SANCTO PASCHE.^ 

Benedicat uos omnipotens deus . hodierna interueniente paschali 
solemnitate . et ab omni miseratus dignetur defendere prauitate . 
amen . et qui ad aeternam uitam in unigeniti sui resurrectione 
uos reparat . in ipsius aduentu immortalitatis uos gaudiis uestiat . 
amen . et qui expletis ieiuniorum siue passionis dominicae 
/diebus paschalis festi gaudia celebratis . ad ea festa qu? [fo. 2492/ 
nonsunt annua sed continua. ipso opitulante exultantibus animis 
ueniatis . amen . quod ipse. 

BENEDICTIO DE RESURRECTIONE.* 

Benedicat uos omnipotens deus . qui uos gratuita miseratione 
creauit et in resurrectione unigeniti sui spem uobis resurgendi 
concessit . amen. Resuscitet uos de uitiorum sepulchris . qui eum 
resuscitauit a mortuis . amen. Ut cum eo sine fine feliciter 
uiuatis . quem resurrexisse a mortuis ueraciter creditis . quod ipse 
prestare. 

^ Eandem ben. habet O (v. post, p. 307). 
'^ Eandem ben. habet O (v. post, p. 307). 
^ Eandem ben. habet O (v. post, p. 308). 
^ Hanc ben. post Ben. in oct. Paschae ponit O ; (v. post, p. 308). 



BENEDICT/ONES CODICIS R. 251 

ITEM ALIA. 

Deus maiestatis inmens? . deus pietatis ingenit^ . respice 
quaesumus super hos famulos et famulas tuas . ne ulla umquam 
peccatorum contagione sordescant . quos salutari lauacro spirita- 
liter in uitam aeternam regenerare dignatus es.amen. Sed 
omnibus inlecebris prauisque cupiditatibus expuisis . nihil inlicitum 
uelint . /nihil turpe desiderent . amen. Innocently pariter ac [fo. 250 
patiently uirtute subnixi . non tumescant prosperis . non frangantur 
aduersis . nee tristitia eos nee secunda commutent . amen. I lie uos 
benedicat de c^lis . qui sanguinem suum ^pro uobis"" fudit in terris. 

BENEUICTIO IN ASCENSA DOMINI. 

Deus qui tartara fregisti resurgens.aperuisti c^los ascendens. 
ut populi illuc ascenderent per fidem . ubi te apostoli cum gloria 
uiderunt intrare . respice ascendens c^lum . propter quos descen- 
dere dignatus es ad infernum . amen. Sit eis quod te exaltasti 
protectio . quibus fuit inicum^ quod te humiliasti remedium . 
amen. Ut in die iudicii non sint sinistro in numero . qui te sedere 
ad patris dexteram confitentur in regno, amen, quod idem ipse 
pr^stare. 

BENEDICTIO IN PENTECOSTEN. 

Deus qui pr^sentem diem futur? remissionis /munere [fo. 2502^ 
figurasti . cum gratia sancti spiritus inebriati apostoli . mente una 
locuti sunt ore diuerso . respice banc ecclesiam quam ex gentibus 
congregandam linguarum uarietate signasti . amen. Da 
consolationes inter pressuras saeculi . qui nobis ^qualem tibi 
consolatorem misisti . amen. (Jt te propitiante sit ipse plebi 
custodia. qui pr^buit beatis discipulis tunc doctrinam . amen. 

BENEDICTIO IN NATALE SANCTI lOHANNIS BAPTISTAE.- 

Benedicat uobis omnipotens deus . beati iohannis baptist? inter- 
cessione. cuius hodie natalicia celebratis . concedatque ut cuius 
solemnia colitis patrocinio'^ sentiatis . amen. Illius obtentu ab 
omnibus ""aduersis tueamini . et bonis omnibus perfruamini qui 
aduentum redemptoris mundi necdum natus cognouit . matris"'' 
sterelitatem nascendo abstulit . patris linguam natus absoluit . 
amen . quatinus ipsius agni quem ille digito ostendit . cuius 
immolatione estis /redempti . ita uirtutum lanis uestiri . [fo. 251 
et innocentiam ualeatis imitari . ut ei in aeteruQ patri? felicitate 
possitis adiungi. amen . quod ipse prestare. 

^ inicum/<?rj". leg. unicum. 

2 Eandem ben. habet O : (v. post, p. 310). 

^ patrocinio patrocinia O. 



252 BENEDICT/ONES CODICIS R. 



BENEDICTIO IN NATALE APOSTOLORUM PETRI ET PAULI/ 

Benedicat uos omnipotens deus . qui uos beati petri salub<^er^ 
rima confessione . in ecclesiastic^ fidei fundauit soliditate 
R . amen. Et qui uos beati pauli sanctissima instruxit predica- 
tione . sua tueatur gratissima defensione . amen. Ouatinus petrus 
claue. paulus sermone . uterque intercessione ad illam uos certent 
patriam introducere . ad quam illi alter cruce alter glodio^. 
hodierna die peruenire^. amen . quod ipse prestar^ dignetur cuius 
regnum. 

BENEDICTIO IN FESTIUI<TA>TE SANCTAE MARIAE."* 

Deus qui per beat? mari? uirginis partum genus humanum 
dignatus est redimere . sua uos dignetur benedictione locupletare . 
amen . eiusque semper et ubique patrocinia sentiatis . ex cuius 
/intemerato utero auctorem uit? suscipere meruistis . amen . [fo. 2 5 1 z/ 
Et qui ad eius celebrandam festiuitatem hodierna die deuotis 
mentibus conuenistis . spiritalium gaudiorum et aeternorum prae- 
miorum uobiscum munera reportetis . amen . quod ipse. 

BENEDICTIO DE ADUENTU DOMINI.^ 

Omnipotens deus cuius unigeniti <(aduentum> et pr^teritum 
creditis et futurum expectatis . eiusdem aduentus uos inlustratione 
sanctificet . et sua benedictione locupletet . amen. In pr^sentis 
uit? stadio uos ab omni aduersitate defendat . et se uobis in 
iudicio placabilem ostendat . amen. Quo a cunctis peccatorum 
contagiis liberati . illius tremendi examinis diem expectetis 
interriti . amen . quod ipse. 

ALIA IN ADUENTU DOMINI. 

Dominus iesus christus qui sacratissimo aduentu suo subuenire 
dignatus est mundo . animas uestras corporaque sanctificet . 
amen. Det uobis legis su? pr?cep/ta uirtute spiritus [fo. 252 
sancti apprehendere . ut possitis aduentum eius interriti pr^stolari. 
amen. Sicque uos ab omni reatu inmunes efficiat . ut cum 
aduenerit non in terrore discutiat . sed in gloria remunerandos 
assumat . quod ipse pr^stare. 



^ Eandem ben. habet O : (v. post, p. 310). 

2 glodio gladio O. 

'^ peruenire peruenere O. 

^ Eandem ben. habet O: (v. post, p. 310). 

^ Eandem ben. habet O : (v. post, p. 311). 



BENEDICT/ONES CODICIS R, 253 



BENEDICTIO IN NATALE UNIUS APOSTOLI.^ 

Deus qui uos in apostolicis tribuit consistere fundamentis . 
benedicere uobis dignetur beati apostoli sui intercedentibus 
meritis . amen. Defendatque uos a cunctis aduersis apostolicis 
pr^sidiis . qui uos eorum uoluit et ornari exemplis . et instrui 
documentis- . amen. Quo per eorum intercessionem perueniatis 
ad aetern^ patri? hereditatem . per quorum doctrinam tenetis 
fidei integritatem . amen . quod ipse. 

BENEDICTIO UNIUS MARTYR<IS.>^ 

Beati martyris sui illius intercessione dominus uos benedicat . 
et ab omni malo defendat .amen. Extendat in uos dexteram su^ 
propitiationis . /qui eum suscepit per supplitia passionis . [fo. 2521/ 
amen. Quo eius in c^lo mereamini habere consortium . cuius 
deuotis mentibus in terra celebratis triumphum . amen . quod ipse 
pr^stare dignetur. 

BENEDICTIO IN NATALE PLURIMORUM MARTYRUM."* 

Benedicat uobis dominus beatorum martyrum suorum illorum 
suffrasi'iis . et liberet ab aduersitatibus cunctis . amen . commendet 
uos eorum intercessio gloriosa . quorum in conspectu eius est 
mors pretiosa . amen. Ut sicutilli perdiuersa genera tormentorum 
caelestis regni sunt consecuti' hereditatem. Ita uos eorum 
mereamini consortium per bonorum operum exhibitionem . amen . 
quod ipse pr^stare. 

BENEDICTIO IN NATALE UNIUS UIRGINIS.^ 

Benedicat uobis dominus qui beat^ uirgini illi concessit et 
decorem uirginitatis et gloriam passionis . amen. Et cuius opitu- 
latione illa^ meruit et sexus fragilitatem et persequentium rabiem 
de/uincere . uos possitis et uestrorum corporum inlecebras [fo. 253 
et antiqui hostis machinamenta superare .amen . quo sicut ilia 
sexu fragili uirile nisa est certamen adire . et post certamen de 
hostibus meruit triumphare. Ita uos in hac mortalitate uiuentes 
ualeatis et antiquum hostem deuincere . et ad regna c^lestia 
peruenire . amen . quod ipse pr^stare. 



^ Eandem ben. habet O : (v. post, p. 311). 

^ et ornari ..documentis ornari et munerari exemplis et documentis O. 

^ Eandem ben. habel O : (v. post, p. 312). 

■* Eandern ben. habet O : (v. post, p. 312). 

^ consecuti sortiti O. 

« Cod. ilia. 



254 BENEDICT/ONES CODICIS R. 

BENEDICTIO IN QUOTIDIANIS DIEBUS. 

Agnoscat in uobis dominus proprium signum . et uobis su^ 
misericordi? conferat domum^ . amen. Bella comprimat . famem 
auferat . pacem tribuat . et inimici insidias a uobis longe repellat . 
amen. M^rentium gemitus uideat . uocem uestri cordis exaudiat . 
et lacrimas ab omni facie uestra abstergat . amen . quod ipse. 

ALIA BENEDICTI0.2 

Omnipotens deus sua uos dementia benedicat et sensum in 
uobis sapienti? salutaris infundat . amen . catholic^ fid^i uos 
documentis enutriat. et in Sanctis /operibusperseuerabiles[fo. 253^» 
reddat.amen. Gressus uestros ab errore conuertat . et uiam 
uobis paciset caritatis ostendat . amen . quod ipse prestare. 

ITEM ALIA BENEDICTIO.^ 

Multiplicet in uobis dominus copiam su? benedictionis . et 
confirmet uos in spe regni c^lestis . amen. Actus uestros corrigat . 
uitam emendet . mores componat . et uos ad c^lestis paradisi 
hereditatem perducat . amen. Talique intentione repleri ualeatis . 
qua^ in perpetuum placeatis . amen . quod ipse prestare. 

ALIA BENEDICTIONE.^ 

Deuotionem uestram dominus dignanter intendat . et su? uobis 
benedictionis dona concedat . amen. Talique uos in presenti 
saeculo subsidio muniat . ut paradisi uos in futuro habitatores 
efficiat . amen. Sicque corda uestra sanctificando benedicat et 
benedicendo sanctificet . ut uobiscum immo in uobis eum iugiter 
habitare delectet . amen . quod ipse.^ 



^ domum leg. vid. donum. 

'^ Eandem ben. habet O, secundam inter Ben. in quot. diebus (v. post, p. 313). 

^ Eandem ben. habet O, quartam inter Ben. in quot. diebus (v. post, p. 313). 

^ qua ei add. O. 

'' benedictione sic R : benedictionem sequentem habet O, quintam inter Ben. 
in quot. diebus (v. post, p. 314). 

^ Hie hodie desinit codex R : desideratur autem certe unum foHum, duas 
continens benedictiones, quarum primae litterae (M et B) in margine fol. 2532/ 
impressae cernuntur. 



255 



<PRAEFATIONES ET BENEDICTIOxXES CODICIS 

OTTOBONIANI 3i3.> 

/Haec studiose perscripta secuntur praefationes in domi- [fo. 167 
nicis et in diebus festis feriisque . uel in solempnitatibus sanctorum . 
siue in ceteris ecclesiasticis canendo^ officiis., Qua- si prudens 
lector diligenter sollicite curioseque inspexerit suis in locis 
ordinatas atque correctas . perfacile inuenire poterit. 

IN UIGILIA NATALIS DOMINI . AD NONAM. 

Vere dignum et iustum est . aequum et salutare Nos tibi semper 
et ubique gratias agere . domine sancte pater omnipotens aeternae 
deus per christum dominum nostrum. Cuius hodie faciem in 
confessione praeuenimus . et uoce supplici exoramus . ut super- 
uenturae noctis officiis nos ita peruigiles reddat . ut sinceris 
mentibus eius percipere mereamur natale uenturum ; In quo 
inuisibilis ex substantia tua : uisibilis per carnem apparuit in 
nostra. Tecumque unus non tempore genitus . non natura 
inferior aduenit^ ex tempore natus.per quem maiestatem. 

IN UIGILIA DOMINI IN NOCTE. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Cuius 
diuin^ natiuitatis^ potentiam ingenita-^ uirtu/tis tue genuit [fo. 1677' 
magnitudo : quem semper filium : et ante temporal aeterna 
genitum : quia tibi pleno atque perfecto . aeterni patris nomen 
non defuit praedicamus ; et honore maiestate atque uirtute : 
aequalem tibi cum sancto spiritu confitemur : et in trino uocabulo 
unicam credimus maiestatem . et ideo. 

IN NATALE SANCTI STEPHANI. 

Vere dignum usque aetern^ deus. Beati stephani leuitae simul 
et martyris natalitia recolentes : qui fidei . qui sacr^ militiae : 
qui dispensationis et castitatis egregiae : qui praedicationis 
mirabilisque constanti^ . qui confessionis ac patienti? nobis 
exempla ueneranda proposuit., Et ideo natiuitatem filii tui 
merito prae ceteris passionis suae festiuitate prosequitur: cuius 
gloriae sempitern? primus martyr occurrit . per christum. 

^ canendo fois. leg. canendae. 

- Quayi^ri. leg. Quas, 

^ aduenit sec. curls ad nos uenit. 

■• natiuitatis sic correctiim ex natiuitas. 

■^ ingenita sic corr. ex ingentia. 

^ ante tempora post haec verba natum scripium est, sea exptincittm. 



256 PRAEFATIONES CODICIS 0. 



IN NATALE SANCTI lOHANNlS EUUANGELISTAE. 

Vere dignum usque aetern^ deus. Beati apostoli tui et euuange- 
liste iohannis ueneranda natalitia recensentes ^ qui domini nostri 
iesu christi filii tui uocatione suscepta: Terrenum respuit patrcm:^ 
ut possit inuenire caelestem ; Adeptus in regno caelorum sedem 
apostolici culminis r^ qui tantum retia carnalia contempserat 
genitoris ; quique ab unigenito tuo sic familiariter est dilectus :^ 
et inmensae gratis muneribus adprobatus :! Ut eum idem 
dominus in cruce iam positus uicarium /suae matri [fo. i68 
uirgini filium subrogaret ; Quatinus^ beatae genitricis integritati :! 
probati dilectique discipuli uirginitas deseruiret ; Nam et in 
caen^ mystice sacrosancto conuiuio super ipsum uit? fontem :! 
aeternum scilicet pectus recubuerat saluatoris. De quo peren- 
niter manantia caelestis hauriens fluenta doctrin? :^ tam profundis 
ac mysticis reuelationibus est imbutus :^ ut omnem transgrediens 
creaturam excelsa mente conspiceret . et euuangelica uoce 
proferret r^ quod in principio erat uerbum . et uerbum erat apud 
deum . etdeus erat uerbum . et ideo. 

IN NATALE INNOCENTUM. 

Vere dignum usque aeternae deus. Et in pretiosis mortibus 
paruulorum . quos propter nostri saluatoris infantiam bestiali 
seuitia herodes funestus occidit : inmens^ dementi? tuae dona 
praedicare ; in quibus fulget sola magis gratia quam uoluntas :! 
et clara est prius confessio quam loqu^la., Ante passio : quam 
membra idonea passioni ; Existunt testes christi : qui eius 
nondum fuerant agnitores., O infinita benignitas. O ineffabilis 
misericordia . quae pro suo nomine trucidatis meritum glori? 
perire non patitur :! sed proprio cruore perfusis r^ et salus regen- 
erationis adhibetur :! et imputatur corona martyrii . et ideo. 

DOMINICA . I . POST NATALE DOMINL 

Vere dignum usque aeterne deus. Et sursum cordibus 
/erectis diuinum adorare mysterium :^ ut quod magno [fo. \6%v 
dei munere geritur :' magnis ecclesiae gaudiis caelebretur ; 
quoniam humana conditio uetere terrenaque lege cessante : noua 
caelestique substantia mirabiliter restaurata profertur . per 
christum. 

IN OCTAUAS DOMINL 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Cuius 
hodie circumcisionis diem et natiuitatis octauum caelebrantes r^ 

^ Quatinus ti sttp. lin. add. 



NATALE S. FELICIS. 257 

Tua domine mirabilia ueneramur ; Quia quae peperit . et mater et 
uirgo est : qui natus est et infans et deus est ; IMerito caeli 
locuti sunt: angeli gratulati : pastores laetati : magi mutati r 
reges turbati : paruuli gloriosa passione coronati . et ideo. 

DOMINICA .II. POST NATALE DOMINI. 

Vere dignum usque aeternae deus. Qui peccato primi paren- 
tis hominem^ a salutis finibus exulantem pietatis indulgentia ad 
ueniam uitamque reuocasti : mittendo nobis unigenitum filium 
tuumdominum et saluatorem nostrum .per quem maiestatem. 

IN UIGILIA TEOPHANIAE. 

Vere dignum usque aeternae deus. Et te laudare mirabilem 
deum in omnibus operibus tuis quibus sacratissima regni tui 
mysteria reuelasti ; banc etenim festiuitatem dominie? appari- 
tionis index stella praecessit : Quae natum in terra caeli deum 
magis stupentibus nuntiaret ; ut manifestandus mundo deus: et 
caelesti denuntiaretur indicio : et temporaliter procreatus . 
signorum temporalium /ministerio panderetur . et ideo. [fo. 169 

IN DIE. 

Vere dignum usque aeterne deus. Quia notam fecisti populis 
misericordiam tuam : et salutare tuum cunctis gentibus declarasti 
hodiernum eligens diem : in qua ad- adorandam ueri regis 
infantiam excitatos de remotis partibus magos clarior ceteris 
sideribus Stella perduceret ; et caeli ac terr? dominum corporaliter 
natum . radio su? lucis ostenderet . et ideo. 

DOMINICA .1. POST TEOPIIANIAM. 

Vere dignum usque aeterne deus. Quia cum unigenitus tuus 
in substantia nostrae mortalitatis apparuit : in nouarn nos 
inmortalitalis suae lucem reparauit . et ideo. 

XVIIII. KALENDAS FEBRUARIAS NATALE SANCTI FELICIS 

IN PINCIS. 

\'cr<i dignum usque aeterne deus. Et confessionem sancti 
fclicis memorabilem non tacere ; qui nee hereticis prauitatibus 
nee saeculi blandimentis a sui status rectitudine potuit inmutari : 
sed inter utraque discrimina ueritatis adsertor : firmitatem tuae 
fidei non reliquit . per christum dominum nostrum. 



^ hominem hominum videttir priiis script urn /itisse. 
- ad sup. tin. add.^fars. man. prima. 

GREG. 



258 PRAEFATIONES CODICIS 0. 



DOMINICA .II. POST TEOPHANIAM. 

Vere dignum iisqite aeterne deus. Semperque uirtutes et 
laudes tuas labiis exultationis effari : qui nobis ad releuandos 
istius uitae labores r^ diuersa donorum tuorum solatia et munerum 
salutarium gaudia contulisti : mittendo nobis iesum christum 
filium tuum dominum nostrum . per quern maiestatem. 

/XVII. KALENDAS FEBRUARIAS NATALE SANCTI MARCELLI. 

[fo. i6gv 

Vere dignum usque aetern? deus. Qui glorificaris in tuorum 
confessione sanctorum : et non solum excellentioribus praemiis 
martyrum tuorum merita gloriosa prosequeris : sed etiam sacro 
ministerio conpetentibus seruitiis exequentes . gaudium domini 
sui tribuis benignus intrare . per christum. 

XIII. KALEXDAS FEBRUARIAS . NATALE SANCTI SEBASTIANI 

MARTYRIS. 

Vere dignum usqtie aeternae deus. Quoniam martyris beati 
sebastiani pro confessione nominis tui uenerabilis sanguis effusus :^ 
simul et tua mirabilia manifestat quo perficis in infirmitate uirtu- 
tem :' et nostrisstudiis dat profectum. etinfirmis apud te praestat 
auxilium . per christum. 

XII. KALENDAS FEBRUARIAS NATALE SANCTAE AGNETIS. 

Vere dignum usque aetern? deus. Et diem beat? agnetis 
martyrio consecratam solemniter recensere : quae terren? gene- 
rositatis oblectamenta dispiciens : caelestem meruit dignitatem ., 
Societatis human? uota contempnens :' ?terni regis est sociata 
consortio :! et pretiosam mortem sexus fragilitate calcata : pro 
christi confessione suscipiens . simul est facta conformis . et 
sempiternitatis eius et glori? . per quem. 

XL KALENDAS FEBRUARIAS NATALE SANCTI UINCENTII. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Pro 
cuius nomine gloriosus leuita uincentius et miles /inuictus [fo. 170 
rabidi hostis insania interritus adiit . modestus sustinuit . securus 
inrisit :! sciens paratus esse ut resisteret i' nesciens elatus esse 
quod uinceret ., In utroque domini ac magistri sui uestigia 
sequens \' qui et humilitatis custodiend? et de hostibus trium- 
phandi suis . sequenda cxempla monstrauit . per quem.^ 

' Ilanc praefationem habct R, in nalale unius martyris (v. p. 239, sup.). 



IN PURIFICATIONE S. MARIAE. 259 

DOMINICA .III. POST TEOPHANIAM. 

Vere dignum aetern? deus. Et te in omni tempore conlaudare et 
benedicere : quia in te uiuimus . et mouemur , et sumus ; et nullum 
tempus nullumque momentum est r quod a beneficiis pietatis tu^ 
uacuum transigamus., uariis etenim solemnitatum causis : salu- 
tarium nobis operum tuorum . et munerum memoria praesentis 
uit? tempora exornat ; Unde et nos uel innouante l?<(ti>tia prae- 
teriti gaudii: uel permanentis boni tempus agnoscentes . indefessas 
maiestati tuc grates exsoluimus .per christum. 

VIII. KALENDAS FEBRUARIAS NATAEE SANCTI PROIECTI. 

Vere dignum aeternae deus. Et tuam misericordiam deprecarir' 
ut mentibus nostris beati martyris tui proiecti repetita solemni- 
tate : spiritalis laetiti? tribuas iugiter suauitatem : Concedasque 
nobis ut uenerando passionis eius triumphum : obtentu illius et 
peccatorum remissionem : et sanctorum mereamur adipisci con 
sortium . per christum. 

/EODEM DIE CONUERSIO SANCTI PAULI. [fo. I'JOV 

Vere dignum aeternae deus. Et maiestatem tuam suppliciter 
exorare : ut ecclesiam tuam beati pauli apostoli tui praedicatione 
edoctam : nulla sinas fallacia uiolari ; et sicut nihil in uera 
religione manere dinoscitur quod non eius condierit disciplina :^ 
ita ad peragenda ea quae docuit eius obtentu fidelibus tribuatur 
efficacia ; Sentiatque credentium multitudo eum pro se apud te 
intercessoremr quem habere cognouit magistrum atque doctorem . 
per christum. 

DOMINICA .IIII. POST TEOPHANIAM. 

Vere dignum aeternae deus. Qui genus humanum praeuari- 
catione sua in ipsius originis radice dampnatum : per florem 
uirginalis uteri reddere dignatus es absolutum [ut hominem quem 
unigenitum creaueras :' per filium tuum deum]^ et hominem 
recreares ; ut diabolus qui adam in fragile carne deuicerat con- 
seruata iustitia a deo carne ui<n)>ceretur assumpta . per quem. 

nil. NONAS FEBRUARIAS. IN PURIFICATIONE SANCTAE MARI^..~ 

Vere dignum aeternae deus. Quia per incarnati uerbi 
mysterium :' noua mentis nostrae oculis lux tuae claritatis infulsit,^ 
ut dum uisibiliter deum cognoscimus: per hunc inuisibilium 
amore rapiamur . per christum. 

' Quae hie uncinis includuntur addita sunt in martjine, nianu paullo recentiori. 
- Eandem praefationem habet R (p. 233 sup.). 
■' infulsit effulsit R : et O seciindis airis. 

S 2 



26o PRAEFATIONES CODICIS O. 



NONIS FEBRUARIIS.NATALE SANCTAE AGATH^. 

Verc dignum per christum dominum nostrum. Pro cuius 
nomine poenarum mortisque contemptum in utroque /sexu 
fidelium cunctis aetatibus contulisti :^ ut inter felicium [fo. 171 
martyrum palmas:' agathen quoque beatissimam uirginem . 
uictrici pacLentia coronares ; quae nee minis territa : nee sup- 
pliciis superata de diaboli seuitia triumphauit . quia in tuae 
deitatis confessione permansit ; et ideo. 

DOMINICA .V. POST TEOPHANIAM. 

Vere dignum aeternae deus, Et tibi banc immolationis hostiam 
offerre qu^ est salutifera:^ et ineffabile diuin^ gratis sacramentum ., 
Quae offertur a plurimis . et unum corpus christi sancti spiritus 
infusione perficitur ; Singuli accipiunt christum dominum : et in 
singulis portionibus totus est., nee per singulos minuitur : sed 
integrum se praebet in singulis ; propterea ipsi qui sumimus 
communionem huius sancti panis et calicis :' unum corpus christi 
efficimur ; Per ipsius itaque maiestatem te supplices exoramus . 
ut nos ab omnibus emundes contagiis uetustatis :' et in nouitate 
uitae perseuerare concedas . per quem maiestatem. 

DOMINICA .VI. POST TEOPHANIAM. 

Vere dignum aeternae deus. Ad cuius inmensam pertinet 
gloriam : ut non solum mortalibus tua pietate succurreres ;' sed 
de ipsa etiam mortalitate nostra nobis remedium prouideres : et 
perditos quosque unde perierant inde saluares , per christum. 

VIII. KALENDAS MARTIAS . CATHEDRA SANCTI PETRI. 

/Vere dignum aeterne deus. Et te laudare mirabilem [fo. 1717^ 
deum in Sanctis tuis . in quibus glorificatus es uehementer ; per 
quos unigeniti tui sacrum corpus exornas: et in quibus ecclesi^ 
tuae fundamenta constituisti ;^ quam in patriarchis fundasti : in 
prophetis praeparasti : in apostolis condidisti :' ex quibus beatum 
petrum apostolorum principem ob confessionem unigeniti filii 
tui . per OS eiusdem uerbi tui confirmatum : in fundamento 
domus tu^ mutato nomine caelestium claustrorum praesulem 
custodemque fecisti : diuino ei iure concesso : ut qu^ statuisset 
in terris . seruarentur in caelis ; in cuius ueneratione hodierna die 
maiestati tuae haec festa persoluimus : et gratiarum ac laudis 
hostiam immolamus .per quem. 

^ constituisti ti sup. Uii. add. 



FERIA JV. AV CAPITE I EI UNI I. 261 



III. IDUS MARTIAS. NATALE SANCTI GREGORII PAPlg. 

Vere dignum aeterne deus. Quia sic tribuis ecclesiam tuam 
sancti gregorii pontificis tui commemoratione gaudere i ut earn 
illius et festiuitate laetifices :' et exemplo pi(^ conuersationis 
exerceas :^ et uerbo praedicationis erudias :' grataque tibi suppli- 
catione tuearis . per christum. 

IX SEPTUAGESIMA. 

Vere dignum aetern^ deus. Quia per ea quae conspiciuntur 
instruimur.quibus modis ad inuisibilia tendere debeamus ; denique 
commonemur anni ducente successu de praeteritis ad futura :^ de 
uetustate in nouitatem uit^ transire ; ut terrenis sustentationibus 
expediti: c^lestis doni /capiamus desiderabilius ubertatem ; [fo. 172 
et per eum cybum qui beneficiis prorogatur^ alternis : peruenia- 
mus ad uictum sine fine mansurum . iesum christum dominum 
nostrum . per quern maiestatem. 

IN XEXAGESIMO.2 

Vere dignum aeterne deus. Qui rationabilem creaturam ne 
temporalibus dedita bonis ad praemia sempiterna non-^ tendat . 
ea dispensatione dignaris erudire: ut nee castigatione deficiat :' 
nee prosperitatibus insolcscat ; sed hoc potius fiat eius gloriosa 
(leuotio . quod nulHs aduersitatibus obruta superetur . per 
christum. 

IN QUINQUAGESIMA.* 

Vere dignum aeterng deus. Et maiestatem tuam cernua 
'leuotione exorare.ut modulum terrene fragilitatis aspiciens :^ 
non in ira tuo pro nostra prauitate nos arguas . sed inmensa 
dementia tua'' purifices . erudias . consoleris ; Qui cum sine te 
nihil possumus facere quod tibi sit placitum ^, tua nobis gratia 
sola praestabit ut salubri conuersatione uiuamus . per christum. 



k 



FERIA .IIII. IN CAPITE lEIUNII.^ 

Vere dignum aeterng deus. Qui corporali ieiunio uitia com- 
primis: mentem eleuas:' uirtutem largiris et praemia . per 
christum.. 



' prorogatur ita cod. iit vidctnr prima inantt : praeiogatur legeudiim voluit 
corrector. 

- Xexag^esimo leg. Sexagesima. 

•■ non add. Slip. liii. 

■* Hanc praefationem habet R (p. 233 sup.). 

'' tua oni. R : oni. el O sec. ciiris. 



1 



262 PRAEFATIONES CODICIS O. 



IN QUADRAGESLMA. 



Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui con- 
tinuatis quadraginta diebus et noctibus hoc ieiunium non esuriens 
dedicauit : Postea enim esuriit : non tarn cybum hominum . quam 
salutem ; Nee esca^ secularium aepulas concupiuit "i sed ani- 
marum /desiderauit potius sanctitatem :^ Cybus namque [fo. 172^^ 
eius est redemptio populorum. Cybus eius est ^ totus bon^ 
uoluntatis afifectus ; qui nos docuit operari non solum cybum qui 
terrenis dapibus apparatur : sed etiam eum qui diuinarum 
scripturarum lectione percipitur . per quern. 

FERIA .II. 

Vere dignum aetern^ deus. Qui das aescam omni carni :^ et 
nos non solum carnalibus . sed etiam spiritalibus aescis reficis i ut 
non in solo pane uiuamus : sed in omni uerbo tuo uitalem 
habe^a^mus alimoniam., Nee tantum aepulando : set etiam 
ieiunando pascamur ; nam ut dapibus et poculis corpora : sic 
ieiuniis et uirtutlbus anim^ saginantur ; Magnam in hoc munere 
salubritatem mentis ac corporis contulisti ; quia ieiunium nobis 
uenerabile dedicasti : ut ad paradysum de quo non abstinendo 
cecidimus:' ieiunando solemnius redeamus . per christum. 



FERIA .III. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. In quo ieiu- 
nantium fides additur: spes prouehitur : caritas roboratur. Ipse 
est enim panis uiuus et uerus ; qui substantia aeternitatis et 
aesca uirtutis est. Uerbum enim tuum per quod facta sunt 
omnia : non solum humanarum mentium : sed ipse panis est 
angelorum :' Hunc panem ministrare nobis non desinis :' et ut 
eum indcsinenter esuriamus hortaris ; /cuius carne dum [fo. 173 
pascimur roboramur :^ et sanguine dum potamur abluimur . per 
quern. 

FERIA .IIII. 

Vere dignum aetern^ deus. Qui in alimentum corporis 
humani frugum copiam producere iussisti : et in alimentum 
animarum ieiunii nobis medicinam indidisti ; te itaque supplices 
inuocamus : ut tibi sit acceptabile ieiunium nostrum : et nos a 
cybis ieiunantes a peccatis absoluas. per cliristum. 

^ esca fors. leg. escaruni. 



HEBD. II. QUADRAGESIMAE, 26 



J 



FERIA .V. 

Vere dignum aeterne deus. Quia competenter atque salubriter 
religiosa sunt nobis instituta ieiunia : ut corporeae iocunditatis 
immoderatas coerceamus inlecebras ; et terren^ delectationis 
insolentia refrenata : purior atque tranquillior appetitus:' ad 
caelestia contemplanda mysteria fidelium reddatur animarum . 
per christum. 

FERIA .VI. 

Vere dignum tisque aeterne deus. Qui ieiunii obseruatione et 
elemosinarum gratissima largitione : nos docuisti nostrorum 
consequi remedia peccatorum., Unde tuam imploramus clemen- 
tiam : ut his obseruationibus . et ceteris bonorum operum exhibi- 
tionibus muniti : ea operemur quibus ad aeterna gaudia 
consequenda : et spes nobis suppetat et facultas . per christum. 

IN SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus. Inluminator et redemptor 
animarum nostrarum ; Qui nos per primum /adam absti- [fo. ijyc 
nentiae lege uiolata paradyso eiectos : fortioris ieiunii rem.edio 
ad antiquae patri^ beatitudinem per gratiam reuocasti., Xosque 
pia institutione docuisti : quibus obseruationibus a peccatis 
omnibus Hberemur. per christum. 

DOMINICA .1.^ IN QUADRAGESIMA. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam suppliciter 
exorare : ut mentibus nostris medicinalis obseruantiae munus 
infundas., Et qui neglegentibus etiam subsidium ferre non 
desinis : beneficia praebeas potiora deuotis . per christum.- 

FERIA .II. 

Vere dignum aeterne deus. Et pietatem tuam supplici deuo- 
tione deposcere : ut ieiunii nostri oblatione placatus : et pecca- 
torum nobis concedas ueniam . et nos a noxiis liberes insidiis . 
per christum dominum. 

FERIA .III. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ob animarum medellam 
ieiunii deuotionc castigari corpora praecepisti., Concede quae- 

^ Dominica i. Ita in codice : vide auteni pp. 264, 266, 268, in/. 
- Hanc praef. ponit R primam inter praefationes "qviocumque die in quadra- 
gesima,'' p. 234 sup. 



264 PRAEFATIONES CODICIS O. 

sumus ut corda nostra ita pietatis tuae ualeant exercere man- 
data :^ ut ad tuam mereamur te oppitulante peruenire promissa , 
per christum.^ 

FERIA JUL 

Vere dignum per christum dominum nostrum . per quem 
humani generis reconciliationem : mirabili dispensatione 
operatus es., Presta quaesumus ut sancto purificati ieiunio : et 
tibi toto corde simus subiecti :^ /et inter mundan^ [fo. 174 
prauitatis insidias te miserante perseueremus inlesi . per quem 
maiestatem.- 

FERIA .V. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam cum celebratione ieiunii 
pietatem deuotis mentibus obsecrare :^ ut qui peccatis ingruen- 
tibus malorum pondere premimur '! et a peccatis omnibus 
liberemur r"^ et libera tibi mente famulemur . per christum.^ 

FERIA .VI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui delinquentes perire non 
pateris :^ sed ut ad te conuertantur et uiuant hortaris ; poscimus 
itaque pietatem tuam ut a peccatis nostris tu^ seueritatis suspen- 
das uindictam r^ et nobis optatam misericorditer tribuas ueniam ; 
Nee iniquitatum nostrarum moles te-"' prouocet ad ultionem : sed 
ieiunii obseruatio et morum emendatio :' te flectat ad peccatorum 
nostrorum remissionem . per christum.^ 

SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam iugiter exorare 
clementiam ;■ ut mentes nostras quas conspicis terrenis affectibus 
praegrauari '1 medicinalibus tribuas ieiuniis exhonerari : et per 
afflictionem corporum "l proueniat nobis robur animarum . per 
christum.'^ 

DOMINICA .111.^ IN QUADRAGESIMA. 

Vere dignum aeterne deus. Et te suppliciter exorare . ut cum 
abstinentia corporali :^ mens quoque nostra sensus declinet 
inlicitos ; Et quae terrena delectatione carnalibus aepulis 
abnegamus :^ /human^ uoluntatis prauis intentionibus [fo. ij^v 

^ Hanc praef. ponit R secundam inter praef. supradictas, p. 234 sup. 

- Hanc praef. ponit R tertiam in praedicta serie. 

•' liberemur / add. sup. lin. 

^ Hanc praef. ponit R quartam in praedicta serie. 

^ moles te sic O (/r. man.) R : molestia te O [sec. ciiris.) 

^' Hanc praef. ponit R. quintam in praedicta serie. 

' Hanc praef. ponit R sextam in praedicta serie (p. 235). 

^ Dominica iii. Ita codex man. prima, sed postca crasiim est " i " ante " in.'' 



HEBD. III. QUADRAGESIMAE. 265 

amputemus., quatinus ad sancta sanctorum fidcliter salubriterque 
capienda :^ competenti ieiunio ualeamus aptari ; Tanto nobis 
certi propensius iugiter adfutura : quanto fuerimus eorum insti- 
tutionibus gratiores . per christum dominum nostrum. 

FERIA .II. 

Vere dignum aeterne deus. Et clementiam tuam cum omni sup- 
plicatione precari . ut per banc ieiuniorum obseruationem . crescat 
nostrae deuotionis affectus : [et nostras actiones religiosus exornet 
effectus ;]^ Quatinus te auxiliante et ab human is semper retraha- 
mus~ excessibus : et monitis inh^rere ualeamus te largiente 
celestibus . per christum. 

FERIA .III. 

Vere dignum aeterne deus. Qui peccantium non uis animas 
perire sed culpas : et peccantes non semper continuo iudicas : sed 
ad paenitentiam prouocatos expectas., Auerte quaesumus a 
nobis quam meremur iram : et quam optamus super nos effunde 
clementiam tuam : ut sacro purificati ieiunio . electorum tuorum 
adscisci mereamur collegio . per christum. 

FERIA .IIII. 

Vere dignum aeterne deus. Tuamque misericordiam suppli- 
citer exorare : ut ieiuniorum nostrorum sacrosancta mysteria tue 
sint pietati semper accepta., Concedasque ut quorum corpora 
abstinentiaeobseruatione macerantur: mentes quoque uirtutibus. 
et caelestibus institutis exornentur . per christum. 

/FERIA .V. [fo. 175 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam inmensam clementiam sup- 
plici uoto deposcere : ut nos famulos tuos et ieiunii maceratione 
castigatos . ac ceteris bonorum operum exhibitionibus eruditos : 
in mandatis tuis facias perseuerare sinceros : et ad paschalia 
festa peruenire inlaesos ; Sicque praesentibus subsidiis console- 
mur : quatinus ad ^terna gaudia pertingere mereamur . per 
christum. 

FERIA .VI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui ad insin- 
uandum humilitatis suae mysterium fatigatus resedit ad puteum :' 
qui a muliere samaritana aquae sibi petiit porrigi potum * qui in 

' (^uae hie uncinis includuntur supra lineam addita sunt. 

- retrahamus ita cod. pr. man. ; sec. citris retrahamur indicatur. 



266 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

ea creauerat fidei donum ; Et ita eius sitire dignatus est fidem r^ 
ut dum ab ea aquam peteret i in ea ignem diuini amoris accend- 
eret ; Imploramus itaque tuam inmensam clementiam :^ ut con- 
tempnentes tenebrosam profunditatem uitiorum i et relinquentes 
noxiarum hydriam cupiditatum "i et te qui fons uit? et origo 
bonitatis es . semper sitiamus : et ieiuniorum nostrorum obser- 
uatione tibi placeamus . per quern. 

SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ieiunii quadragesimalis ob- 
seruationem in moyse et helia dedicasti r^ et in unigenito filio tuo 
legis et prophetarum nostroque^ omnium domino /exornasti ; 
Tuam igitur inmensambonitatem supplices exposcimus:^ [fo. \J^v 
ut quod ille iugi ieiuniorum compleuit continuatione r^ nos adim- 
plere ualeamus illius adiuti largissima miseratione., et adimplentes 
ea quae praecepit -! dona percipere mereamur qu^ promisit . per 
quem. 

DOMINICA IIII.2 IN QUADRAGESIMA. 
Statio ad Jiierusalem. 

Vere dignum aeterne deus. Et te creatorem omnium de 
praeteritis fructibus glorificare r^ et de uenturis suppliciter 
exorare., ut cum de perceptis non iuuenimur ingrati :^ de perci- 
piendis non iudicemur indigni., sed exhibita toties solemni 
deuotione ieiunia'^:^ cum subsidiis corporalibus:^ profectum quoque 
capiamus animarum . per christum dominum nostrum. 

FERIA .II. 

Vere dignum usque aeternae deus "! Et tuam suppliciter 
misericordiam implorare :' ut exercitatio ueneranda ieiunii salu- 
taris : nos a peccatorum nostrorum maculis purgatos reddat : 
et ad supernorum ciuium sociaetatem perducat i Ut hie deuo- 
torum actuum sumamus augmentum i et illic aeternae beatitu- 
dinis percipiamus emolumentum . per christum. 



FERIA .III. 

Vere dignum usque aeternae deus. Per mediatorem dei et 
hominum iesum christum dominum nostrum:' /qui [fo. 176 
mediante die festo ascendit in templum docere : qui de caelo 
descendit mundum ab ignorantiae tenebris Hberare., Cuius 
descensus genus humanum doctrina salutari instruit X mors a per- 

^ nostroque nostrorumque sec. cm-is. 

'^ Dominica iiii. Cod. Dom. iii {ctivi rasura, iit videtw^ ante " in "). 

'^ ieiuniaybr^. leg. ieiunii. 



I 



HEBD. IV. QUADRAGESIMAE. 267 

petua morte redemit : ascensio ad c^lestia regna perducit. Per 
quern te summe pater poscimus i ut eius institutione edocti i 
salutaris parsimoniae deuotione purificati i ad tua perueniamus 
promissa securi . per quern. 

FERIA .IIII. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Qui 
inluminatione suae fidei tenebras expulit mundi :^ et genus 
humanum quod prim? matris uterus profuderat caecum :' Incar- 
nationis suae mysterio reddidit inluminatum ; fecitque filios adop- 
tionis : qui tenebantur uinculis iust? dampnationis. Per ipsum 
te petimus ut tales in eius inueniamur iustissima examinatione : 
quales facti sumus in lauacri salutaris felicissima regeneratione., 
Ut eius incarnationis medicamine imbuti :' sacrosancti lauacri 
ablutione loti "1 parsimoni? deuotione ornati : ad aeterna gaudia 
perueniamus inlaesi . per quem. 

FERIA .V. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius bonitas hominem condidit :' 
iustitia^ dampnauit : misericordia redemit. Te humiliter 
exoramus . ut sicut per inlicitos appetitus a beata regione 
decidimus :^ /sic ad aeternam patriam per abstinentiam [fo. ij&o 
redeamus., Sicque moderetur tua miseratione nostra fragilitas : 
ut et transitoriis subsidiis nostra sustentetur mortalitas : et per 
bonorum operum incrementa i beata adquiratur inmortalitas . 
per christum. 

FERIA .VI. 

Vere dignum tisqiie per christum dominum nostrum. Qui est 
dies aeternus . lux indeficiens :' claritas sempiterna., Qui sic 
sequaces suos in luce praecepit ambulare : ut noctis aetern? 
ualeant caliginem euadere :^ et ad lucis patriam feliciter per- 
uenire., Qui per humilitatem assumptae humanitatis lazarum 
fleuit : per diuinitatis potentiam' uitae reddidit : genusque 
humanum quadrifida peccatorum mole obrutum . ad uitam reducit. 
Per quem petimus ieiunii obseruatione a peccatorum nostrorum 
nexibus solui i aeterng uitQ felicitati reddi : et sanctorum 
coetibus connumerari ; per quem maiestatem. 

IN SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus . misericordiae dator et totius 
bonitatis auctor :' qui ieiuniis orationibus et elemosinis peccatorum 

^ iustitia cod. pr. man. iniustitia. - potentiam <w/. potTententiam. 



268 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

remedia et uirtutum omnium tribuis incrementa., Te humili 
deuotione precamur :! ut qui ad haec agenda saluberrimam 
dedisti doctrinam :. ad complendum indefessam tribuis^ effica- 
ciam r /ut oboedienter tua exequentes praecepta : feliciter [fo. 177 
tua capiamus promissa . per christum dominum nostrum.- 

DOMINICA .V. IN QUADRAGESIMA. 

Vere dignum aeterne deus : maiestatem tuam propensius 
implorantes : ut quanto magis dies salutifere festiuitatis accedit:^ 
tanto deuotius ad eius digne caelebrandum proficiamus pa^chale 
mysterium . per christum.^ 

FERIA .II. 

Vere dignum aeterne deus. Te suppliciter exorantes : ut sic 
nostra sanctificentur ieiunia : quo cunctorum nobis peccatorum 
proueniat indulgentia ; Ouatinus adpropinquante unigeniti filii 
tui passione : bonorum operum tibi placere ualeamus exhi- 
bitione . per quem maiestatem. 

FERIA .III. 

Vere dignum aeterne deus. Et te deuotis mentibus supplicare^ :' 
ut nos interius exteriusque restaures : et parsimonia salutari 
a peccatorum sordibus purges ; Et quos inlecebrosis delectationi- 
bus non uis impediri : spiritalium uirtutum facias uigore muniri., 
Et sic in rebus transitoriis foueas : ut perpetuis inh^rere concedas . 
per christum dominum nostrum. 

FERIA .1111. 

Vere dignum aeterne deus. Et te supplici deuotione exorare :' 
ut per ieiunia quae sacris institutis exequimur : a cunctis 
reatibus emundari mereamur ; Tuamque percipere ualeamus 
propitiationem : /qui praeparamur ad celebrandum [fo. 177^^ 
unigeniti filii tui passionem . per quem maiestatem. 

FERIA .V. 

Vere dignum aeterne deus. Qui sic nos tribuis solempne tibi 
deferre ieiunium : ut indulgentiae tuae speremus nos percipere 
subsidium., Sic nos instituis ad caelebranda paschalia festa : ut 
per haec adquiramus gaudia sempiterna . per christum dominum 
nostrum. 

^ tribuis leg. tribuas. 

- Hanc praef. habet R inter praef. " quocumque die infra quadragesimam," (p. 
235 sup.). 

'-' Hanc praef. habet R primam inter praef. " de passione domini," (p. 235 sup.). 
"* supplicare i id vidctiir^ non friiiia nianii scripttun est verbnin. 



J 



I 



IN HEBDOMADA SANCTA. 269 

FERIA .Vr. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius nos misericordia praeuenit 
ut bene agamus:^ subsequitur ne frustra agamus ; Accendit 
intentionem : qua ad bona opera peragenda inardescamus., 
Tribuit efficaciam :' qua haec ad perfectum perducere ualeamus. 
Tuam ergo clementiam indefessis uocibus obsecramus : ut nos 
ieiunii uictimis a peccati mundatos i ad c^lebrandam unigeniti 
filii tui domini nostri passionem facias esse deuotos . per quern 
maiestatem. 

SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius nos fides excitat :' spes 
erigit r caritas iungit ; Cuius miseratio gratuita purificat : quos 
conscienti? reatus accusat., Te igitur cum interno rugitu 
deprecamur:^ ut carnalis alimoniae refrenatione castigati r^ ad 
caelebrandum paschale misterium inueniamur idonei . per 
christum. 

DOMINICA .VI. IN PALMIS. 

Statio ad sanctum iohannein ad lateraiios. 

''Vere dignum iisqtie per christum dominum nostrum, [fo. 178 
Per quem nobis indulgentia largitur: et pax per omne saeculum 
praedicatur. Traditur cunctis credentibus disciplina: utsanctifi- 
catos nos possit dies uenturus excipere . per quem maiestatem. 

FERIA .II. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Cuius 
nos humanitas colHgit . humilitas erigit : traditio absoluit . poena 
redemit^ ", crux saluificat:^ sanguis emaculat :^ caro saginat ; per 
quem te summe pater cum ieiuniorum obsequiis obsecramus :' 
ut ad eius caelebrandam passionem . purificatis mentibus 
accedamus . per.- 

FERIA .III. 

Vere dignum 7isque per christum dominum nostrum. Cuius 
salutifere passionis et gloriosae resurrectionis dies adpropinquare 
noscuntur t in quibus et antiqui hostis superbia triumphatur :^ et 
nostrae redemptionis mysterium caelebratur. Unde poscimus 
tuam inmensam clementiam :' ut sicut in eo solo consistit totius 
nostrae saluationis summa:^ ita per eum tibi sit ieiuniorum et 
actuum nostrorum semper uictima grata . per quem.- 

^ redemit redimit. K : et O per correctiotieui. 

- Hanc praef. habet R, inter praef. " de passione domini," (p. 235 sup.). 



270 PRAEFATIONES COD I CIS 0. 



FERIA .nil. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Qui 
innocens pro impiis uoluit pati 'J et pro sceleratis indebite 
condempnari., /Cuius mors delicta nostra detersit r^ et [fo. iy2>v 
resurrectio iustificationem nobis exhibuit.,^ Per quern tuam 
pietatem supplices exoramus : ut sic nos hodie a peccatis 
emacules ; ut eras uenerabilis caenae dapibus saties ; Hodie 
acceptes confessionem nostrorum peccaminum r^ et eras tribuas 
spiritalium incrementa donorum ; Hodie ieiuniorum nostrorum 
uota suscipias '.' et eras nos ad sacratissimg caen^ conuiuium 
introducas . per quem maiestatem. 

FERIA .V. IN CENA DOMINI. 

Vere dignum aeterne deus. Et clementiam tuam suppliciter^ 
obsecrare i ut spiritalis lauacri baptismo renouandis creaturam 
chrismatis in sacramentum perfect^ salutis uit^que confirmes : ut 
sanctificatione unctionis infusa "J corruptione prim^ natiuitatis 
absorta :' sanctum uniuscuiusque templum acceptabilis uit^ 
innocens odor redolescat ; Ut secundum constitutionis tu^ 
sacramentum x' regio et sacerdotali prophetico honore perfusi x' 
uestimento incorrupti muneris induantur. per christum. 

ITEM ALIA. 

Vere dignum usque per christum dominum nostrum. Quem 
in hac nocte inter sacras aepulas increpantem mens sibi conscia 
traditoris ferre non potuit :^ sed apostolorum reHcto consortio :! 
sanguinis pretium a iudaeis accepit ":' ut uitam perderet quam 
distraxit., /Cenauit hodie proditor mortem suam : et [fo. 179 
cruentis manibus panem de manu saluatoris exiturus accepit, 
Ut saginatum cybo maior poena constringeret : quem nee 
sacra[ti]'^ cybi conlatio ab scelere reuocaret ; Patitur itaque 
dominus[noster]' iesus christus fiHus tuus cum hoste nouissimum 
participare conuiuium : a quo se nouerat continuo esse traden- 
dum., ut exemplum innocentiae mundo rehnqueret:' et passio- 
nem suam pro saeculi redemptione suppleret., Pascit igitur 
mitis deus inmitem iudam :' et sustinet prius crudelem 
conuiuam., Qui merito laqueo suo periturus erat \' quia de 
magistri sanguine cogitarat., O deum per omnia pacientem : 
O magnum inter suas aepulas mitem., Cybum eius iudas in ore 

^ rrimam partem huius praef. (usque '* exhibuit ") habet R inter praef. " de 
passione domini," (p. 236 sup.). 

- " exorare " hie scriptum et erasum fuisse videtur. 

•' Quae uncinis includuntur supra lineam addita sunt, fors. prima manu. 



IN FES TO PASCHAE. 271 

ferebat^ : et quibus eum traderet persecutores aduocabat., sed 
filius tuus dominus noster . tanquam pia hostia : et immolari se 
tibi pro nobis pacienter promisit : et peccatum quod inundus 
commiserat relaxauit . per quem. 

IN SABBATO. 

Vera dignum aeterne deus. Te quidem omni tempore sed in 
hac potissimum nocte gloriosius conlaudare et praedicare per 
christum dominum nostrum ; Qui inferorum claustra dis- 
rumpens : uictoriae suae clara uexilla suscepit : /et [fo. 179:' 
triumphato diabolo : uictor a mortuis resurrexit. O noctem quae 
finem tenebris ponit : et aeternae lucis uiam pandit. O noctem 
quae uidere meruit . et uinci diabolum : et resurgere christum ; 
O noctem in qua tartara spoliantur: sancti ab inferis liberantur: 
caelestis patri^ aditus aperiturr in qua in baptismate delictorum 
turba perimitur : filii lucis oriuntur : Quos exemplo dominicae 
matris sine corruptione sancta mater ecclesia concipit : sine 
dolore parit : et cum gaudio ad meliora prouehit . et ideo. 

DOMINICA IN PASCHA.^ 

Vere dignum aeterne deus. Te quidem omni tempore sed in 
hoc praecipue die laudare benedicere . et praedicare : quod pascha 
nostrum immolatus est christus ; per quem [ad]'^ aeternam 
uitam filii lucis oriuntur: fidelibus regni caelestis atria resera[n]- 
tur-'; et beati lege commercii : diuinis humana mutantur ; 
Quia nostrorum omnium mors cruce christi perempta est : et in 
resurrectione eius o[m]nium^ uita resurrexit ; Quem in suscep- 
tione mortalitatis deum maiestatis agnoscimus : et in diuini- 
tatis gloria^ deum et hominem confitemur ; Qui mortem nostram 
moriendo destruxit : et uitam resurgendo restituit . et ideo. 

/feria .11. [fo. 180 

Vere dignum aeterne deus. Et te suppliciter exorare : ut 
fidelibus tuis dignanter impendas : quo et paschalia capiant 
sacramenta : et desideranter expectent uentura ; Ut in m\-steriis 
quibus renati sunt permanentes : ad nouam uitam his operantibus 
perducantur . per christum. 

FERIA .III. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui oblatione 
sui corporis remotis sacrificiorum carnalium obseruationibus : 

^ Hie scripta et erasa sunt verba •* et quibus in ore ferebat." 

- Eandem praef. habet R, (p. 236 sup.). 

■"' Quae uncinis includuntur addita sunt supra lineam, fors. manu prima. 

"• gloria gloriam ]iian. priniUy sed m trasiini est. 



272 PRAEFATIONES CODICIS O. 

seipsum tibi sacram hostiam agnumque inmaculatum summus 
sacerdos pro salute nostra immolauit . per quern maiestatem.^ 

FERIA .IV. 

Vere dignum aeterne deus. Et pietatem tuam indefessis 
precibus implorare r ut qui paschalis festiuitatis solemnia colimus :' 
in tua semper sanctificatione uiuamus., Quo per temporalis festi 
obseruationem : peruenire mereamur ad aeternorum gaudiorum 
continuationem . per christum. 

FERIA .V. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui nos per 
paschale mysterium edocuit uetustatem uit^ [de]relinquere- : 
et in nouitate spiritus ambulare ; a quo perpetu? mortis superatur 
acerbitas : et ^tern^ uit^ fidelibus tribuitur integritas . per 
quem. 

FERIA .VI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui secundum 
promissionis suae incommutabilem ueritatem caelestis pontifex 
factus in aeternum : solus omnium /sacerdotum peccati [fo. i8oz/ 
remissione non eguit 'J sed potius peccatum mundi . idem uerus 
agnus abstersit . per quem maiestatem."' 

IN SABBATO. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Per quem 
supplices exposcimus r' ut cuius muneris pignus accepimus : 
manifesta dona comprehendere ualeamus ; Et quae nobis fideliter 
speranda^ paschale contulit sacramentum : per resurrectionis 
eius adtingere mereamur ineffabile mysterium . per quem maies- 
tatem. 

IN DOMINICA OCTAUIS PASCII^. 

Vere dignum aeterne deus. Et te suppliciter obsecrare : ne 
nos ad ilium sinas redire actum : cui iure dominatur inimicus ; 
sed in hac potius facias absolutione persistere :' per quem'' 
diabolus extitit filio tuo uincente captiuus . et ideo.'^ 



^ Conf. praefationem primam " aliis diebus de resunectione " in cod. R, (p. 236 
sup.). 

- Syllaba uncinis inclusa supra lineam addita est. 

•' Hanc praef. habet R " aliis diebus de resurrectione,'" (p. 236 sup.). 

"* "dona" hie scriptum et erasum est. 

■' quem leg. quam. 



NAT. SS. TIBURTH, VALERIAN/ ET MAXIM/. 273 

IN PASCHA ANNOTINA. 

Vere dignum aeterne deus. Et redemptionis nostrae festa 
recolere r quibus humana substantia uinculis praeuaricationis 
exuta x' spem resurrectionis per renouatam originis dignitatem 
assumpsit .et ideo. 

VIII. KALENDAS APRILES . ADNUNTIATIO SANCTlg MARIAE. 

Vere dignum aeterne deus. Qui per beat? mari? uirginis 
partum ecclesiae tuae tribuisti caelebrare mysterium 'J et in- 
enarrabile sacramentuni ; In qua manet intacta castitas :' 
pudor integer:^ firma constantia., Quae laetatur quod [fo. 181 
uirgo concepit r" quod caeli dominum castis portauit uisceribus 'J 
quod uirgo edidit partum., O admirandam diuin? dispensationis 
operationem r^ quae uirum non cognouit et mater est ; et post 
filium uirgo est., Duobus enim gauisa est muneribus: miratur 
quod uirgo peperit :' laetatur quod redemptorem mundi edidit 
iesum christum dominum nostrum . per quem maiestatem, 

DOMINICA .1. POST OCTAUAS PASCHAE. 

Vere dignum aeterne deus. Et inmensam bonitatis tuae 
pietatem humiliter exorare "J ut ignorantiam nostrae mortalitatis 
attendens r^ ex tua^ inspiratione nos facias postulare quod rectum 
est r^ et tua dementia tribuas impetrare quod poscimus . per 
christum." 

IDIBUS APRILIBUS NATALE SANCTlg EUFEMIAE. 

Vere dignum aeterne deus. Et in hac solemnitate tibi laudis 
hostias immolare f qua beat? eufemiae martyris*^ tuae passionem 
uenerando recolimus : et tui nominis gloriam debitis praeconiis 
magnificamus . per christum. 

XVIII. KALENDAS MAIAS . NATALE SANCTORUM TYBURTII. 
UALERIANI . ET MAXIMI. 

Vere dignum aeterne deus. Et te in sanctorum martyrum 
tuorum festiuitate laudare 'J qui semper es mirabilis in tuorum 
commemoratione sanctorum., et magn? fidei largiris affectum 'J 
et tolerantiam /tribuis passionum.et antiqui hostis facis [fo. i^iv 
superare^ machinamentum., quo egregii martyres tui ad capiendam 
supernorum beatitudinem praemiorum r^ nullis impediantur 
retinaculis blandimentorum . et ideo. 



^ ex tua et tua R. 

- Ilanc praef. habet R inter praefationes dominicales, (p. 242 sup.). 

^ martyris martyrg 5^^. ctiris. .^"^"^^xZ ME DM 



GREG. 




274 PRAEFATIONES CODICI S 0. 



DOMINICA .II. POST OCTAUAS PASCHAE. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui de 
uirgine nasci dignatus . per passionem et mortem a perpetua 
morte nos liberauit r^ et resurrectione sua . aeternam nobis uitam 
contulit . per quern. 

VIII.^ KALENDAS MAIAS . NATALE SANCTI GEORGII. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Pro cuius 
nominis ueneranda confessio^ beatus martyr georgius diuersa 
supplicia sustinuit r^ et ea deuincens :^ coronam perpetuitatis 
promeruit . per quem. 

VII.^ KALENDAS MAIAS IN LETANIA MAIORE. 

Vere dignum aeterne deus. Et te auctorem et sanctificatorem 
ieiunii conlaudare : per quod nos liberas a nostrorum debitis 
peccatorum., Ergo suscipe ieiunantium preces :^ atque ut nos a 
malis omnibus propitiatus cripias . iniquitates nostras quibus 
merito affligimur placatus absolue . per christum. 

FERIA .III. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam suppliciter 
exorare "! ut non nostrae militiae^ sed indulgentiae tuae prae- 
ueniat semper affectus., /qui nos a noxiis uoluptatibus [fo. 182 
indesinenter expediat r et a mundanis cladibus dignanter eripiat . 
per christum. 

FERIA .1111. 

Vere dignum aeterne deus. Ut quia tui est operis si quod 
tibi placitum est aut cogitamus aut agamus i tu nobis semper 
et intelligendi quae recta sunt :^ et exequendi tribuas facultatem . 
per christum. 

DOMINICA .III. POST OCTAUAS PASCH^. 

Vere dignum aeterne deus. Et tui misericordiam muneris 
postulare . ut tempora quibus post resurrectionem suam dominus 
noster iesus christus cum discipuHs ccrporaliter habitauit i sic 
ipso opitulante pia deuotione tractemus r^ quatinus in his 
omnium uitiorum sordibus careamus.per quem maiestatem. 



^ viii. leg. viiii. 

^ confessio leg. confessione. 

■' vii. Cod. viiii. pr. man. , sed per rasttram corr. 

* militiae lep-. videtur maliliae. 



IN ASCENSA DOMINI. 275 

KALENDIS MAIIS . NATALE APOSTOLORUM . 
PHILIPPI . ET lACOBI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ecclesiam tuam in apostolica 
soliditate firmasti : de quorum consortio sunt beatus philippus . 
et iacobusr quorum passionis hodie festa ueneramur poscentes r^ 
ut sicut eorum doctrinis instituimurr ita exemplis muniamur.et 
precibus adiuuemur. per christum. 

V. NONAS MAIAS INUENTIO SANCT]g CRUCIS. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui per 
passionem /crucis mundum redemit :'' ei antique arboris [fo. \%2v 
amarissimum gustum crucis medicamine indulcauit : ]\Iortem- 
que quae per lignum uetitum uenerat : per ligni tropheum 
deuicit, ut mirabili suae pictatis dispensatione :' qui per ligni 
gustum a florigera sede discesseramus :' per crucis lignum ad 
paradisi gaudia redeamus . per quem maiestatem. 

DOMINICA .1111. POST OCTAUAS PASCPI^. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam indefessis 
precibus exorare :^ ut mentes nostras bonis operibus semper 
informes., quia sic erimus praeclari muneris prompta^ sinceritate 
cultores:^ si ad meliora iugiter transeuntes paschale mysterium 
studeamus habere perpetuum . per christum.- 

IIII. IDUS MAIAS . NATALE SANCTORUM NEREI . ET 
ACHILLEI . ET PANCRATII. 

Vere dignum aeterne deus. Quoniam a te conscientiam^ fides . 
a te^ uirtutem sumit infirmitas : et quicquid in persecutionibus 
s^uum est . quicquid in morte terribile : nominis tui facis con- 
fessione superari., Unde benedicimus te domine in operibus tuis 'i 
teque in sanctorum tuorum . nerei et achillei et pancratii pro- 
uectione laudamus . per christum.^ 

IN ASCENSA DOMINI. 

Vere dignum aeterne deus. Et in hac praecipue die/ quo*'' [fo. 183 
iesus christus filius tuus dominus noster diuini consummate 
fine mysterii dispositionis antiquae munus expleuit : Ut scilicet 

^ prompta supra rasuram, ut videtur non prima manu. 

- Ilanc praef. habet R " aliis diebus de resurrectione," (p. 237 sup.). 

•' conscientiam fors. leg. constantiam, tit in R. 

■* te sup. lin. add. 

^ Hanc praef. habet R ** in nat. plurimorum martjTum," (p. 240 sup.). 

^ quo leg. qua. 

T 2 



276 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

et diabolum caelestis operis inimicum :^ per hominem quern 
subiugauerat elideret :' et humanam reduceret ad superna dona 
substantiam ; et ideo. 

DOxMINICA .1. POST ASCENSA DOMINI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui generl 
humano nascendo subuenit r^ cum per mortem passionis mundum 
deuicit :^ per gloriam resurrectionis uitae aetern^ aditum pate- 
fecit i et per suam ascensionem ad caelos nobis spem ascenden- 
di donauit ; per quem. 

IN SABBATO PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Qui sacramentum paschale con- 
summans -! quibus per unigeniti tui consortium filios adoptionis 
esse tribuisti *! per spiritum sanctum largiris dona gratiarum i et 
suis coheredibus redemptoris . iam nunc supern^ pignus heredi- 
tatis inpendis., ut tanto se certius ad eum confidant esse 
uenturos :^ quanto se sciunt ab eo redemptos . et sancti spiritus 
infusione ditatos ; et ideo. 

FERIA .II. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui promissum 
spiritum paraclitum super discipulos misit :^ qui principio 
nascentis ecclesiae cunctis gentibus inbuendis :^ et deitatis scien- 
tiam inderet:^ et lingua/rum diuersitatem in unius fidei [fo. 183Z/ 
confessione sociaret ; Per quem maiestatem tuam supplices 
exoramus . ut cuius caelebramus aduentum '^ eius multimod? 
gratiae capiamus effectum . per quem maiestatem tuam. 

FERIA .III. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui spiritus 
sancti infusione repleuit corda fideHum i qui sui^ admirabili 
operatione et sui amoris in eis ignem accenderet "! et per 
diuersitatem linguarum gentes in unitate fidei solidaret ; Cuius 
dono petimus et inlecebrosas a nobis excludi uoluptates i et 
spiritales in nobis extrui plantarique uirtutes ; per quem maies- 
tatem. 

FERIA .1111. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Per quem 
discipulis spiritus sanctus in terra datur . ob dilectionem proximi : 
et de caelo mittitur propter dilectionem tui., cuius infusio^ peti- 

^ sui leg. sua. ^ infusio infusione sec. curis. 



NAT. SS. MARCELLINI ET PETRI. 277 

mus ":! ut in nobis peccatorum sordes exurat ; tui amoris ignem 
nutriat . et nos ad amorem fraternitatis accendat . per quern. 

FERIA .V. 

Vere dignum per christum dominum nostrum . per quern 
pietatem tuam suppliciter petimus . ut spiritus sanctus corda 
nostra clementer expurget . et sui luminis inradiatione per- 
lustret., ut in eo qui gratiarum largitor est recta sapiamus . et 
de eius consolatione in perpetuum gaudeamus. per quern. 

FERIA .VI. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam supplici- 
ter /exorare . ut spiritus paraclytus ad nos ueniat r^ [fo. 184 
et nos inhabitando templum suae maiestatis efficiat., Quod cum 
unigenito [filio tuo]^ dementi respectu semper digneris inuisere i 
et tuae inhabitationis fulgore in perpetuum perlustrare . per 
quem. 

IN SABBATO. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam omnipotentiam deuotis 
precibus implorare r' ut nos spiritus tui lumen infundat ; cuius 
nos sapientia creat . pietas [re]creat^ . et prouidentia gubernat ; 
Qui cum a tua substantia nullo modo sit diuersus . sed tibi et 
unigenito tuo consubstantialis et coeternus : diuersitate tamen 
donorum [replet]^ tuorum corda fidelium . et ideo. 

DOMINICA OCTAUIS PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Qui cum unigenito filio tuo et 
sancto spiritu unus es deus . unus es dominus : non in unius 
singularitate person^ : sed in unius trinitate substantiae-., quod 
enim de tua gloria reuelante te credimus : hoc de filio tuo : hoc 
de spiritu sancto sine differentiae discretione sentimus., ut in 
confessione uer^ sempitern^que deitatis r et in personis pro- 
prietas:^ et in essentia unitas :^ et in maiestate adoretur aequali- 
tas :! quem laudant angeli.^ 

IIII. NONAS lUNIAS . NATALE SANCTORUM MARCELLINI ET 

PETRI. 

Vere dignum aeterne deus . Apud quem semper est praeclara 
/uita sanctorum quorum nos mors pretiosa laetificat et [fo. 1842; 

^ Quae hie uncinis includuntur addita sunt supra lineam. 

'^ trinitate substantiae irinilatis substantia sec. ciiris. 

^ Hanc praef. habet R inter praef. dominicales, pt 242 sup.). 



278 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

tuetur ; quapropter martyrum tuorum marcellini et petri gloriosa 
recensentes natalitia . laudes tibi referimus :^ et magnificentiam 
tuam supplices exoramus:^ ut quorum sumus martiria uenerantes :' 
beatitudinis mereamur esse consortes :^ per christum.^ 

DOMINICA .II. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ecclesiae tu^ filios sicut non 
cessas erudire r^ ita non desinis adiuuare : Ut et scientiam te 
miserante recte faciendi :^ et possibilitatem capiant exequendi . 
per christum. 

DOMINICA .III. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius hoc mirificum opus ad- 
salutare mysterium fuit r^ ut perditi dudum atque prostrati de 
diabolo et mortis aculeo . ad hanc gloriam uocaremur r^ quam^ 
nunc genus electum sacerdotiumque regale. populus adquisitionis . 
et gens sancta uocaremur ; Agentes igitur indefessas gratias "J 
sanctamque munificentiam tuam praedicantes . maiestati tu^ haec 
sacra deferimus •:! quae nobis ipse salutis nostrae auctor christus 
instituit . per christum.* 

MENSIS .IIII. FERIA .IIII. 

Vere dignum aeterne deus. Qui apud^ illos laetitiae dies quos 
in honore domini a mortuis resurgentis . et in caelos ascendentis 
exegimus x' postque perceptum sancti spiritus donum necessaria 
nobis /ieiunia sancta prouisa sunt \' ut pura conuersatione [fo. 185 
uiuentibus . qui^ diuinitus sunt ecclesiae conlata permaneant . 
per christum. 

DOMINICA .IIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus . Quoniam ilia festa remaneant . 
quibus nostrae mortalitati procuratur inmortale commercium . ac 
temporal] uitae subrogatur aeternitas :! et de peccati poena . 
peccata mundantur ; miserisque'^ modis conficitur . de perditione 
saluatio ; ut status conditionis human^ . qui per felicitatis insol- 
entiam uenit ad tristitiam ; humilis et modestus ad aeterna 
gaudia redeat per merorem . per christum. 



^ Hanc praefationem habet R "in nat. plurimorum martyrum," (p. 241 sup.). 

^ ad ac R. 

•' quam qua O : quia R. 

^ Hanc praef. habet R inter praef. dominicales, (p. 243 sup.). 

■'"' Qui apud fors. leg. Quia post. 

'' qui leg. quae. 

■^ tmsi&vis^}x& fors. leg, mirisque. 



NAT. SS. lOANNIS ET FAULT. 279 

XIII. KALENDAS lULIAS . NATALE SANCTORUM 
GERUASII ET PROTASII. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Pro cuius 
nominis confessione beati martyres geruasius et protasius passi in 
caelesti regione aeternis perfruuntur gaudiis i et pro eorum 
solemni recordatione ecclesia religiosis exultat officiis . per 
quern. 

DOMINICA .V. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et omnipotentiam tuam iugiter 
implorare f ut nobis et praesentis uitae subsidium :' et aeternae 
tribuas praemium sempiternum ; Quo sic mutabilia bona capi- 
amus r^ ut per haec ad incommutabiliadonaperuenire ualeamus ; 
Sic temporalis laetitiae tempora transeant :' ut eis gaudia sempi- 
terna /succedant. per christum. [fo. 185Z/ 

IN UIGILIA SANCTI lOHANNIS BAPTISTAE. 

Vere dignum aeterne deus. Exhibentes solemne ieiunium r' quo 
beati iohannis baptist(^ natalitia praeuenimus ; Cuius genitor dum 
eum dubitat nasciturum : sermonis amisit officium., et eo nas- 
cente :^ et sermonis usum et prophetic suscepit donum., cuius- 
que genetrix senio confecta i sterilitate mutata "! in eius conceptu 
non solum sterilitatem amisit :' fecunditatem adquisiuit :^ sed 
etiam spiritum sanctum quo matrem domini et saluatoris agnos- 
ceret accepit . per christum. 

IN DIE AD MISSA.^ 

Vere dignum aeterne deus. Et in die festiuitatis hodiernae 
qua beatus iohannes exhortus est tuam magnificentiam conlau- 
dare i qui uocem matris domini nondum editus sensit r^ et adhuc 
clausus utero r^ aduentum salutis human? prophetica exultatione 
significauit ; Qui genitricis sterilitatem conceptus abstulit : et 
patris linguam natus absoluit ; Solusque omnium prophetarum 
redemptorem mundi quem praenuntiauit ostendit :^ et ut sacr? 
purificationis effectum aquarum natura conciperet r^ sanctifi- 
candis iordanis fluentis ipsum baptismo baptismatis lauit auc- 
torem ; et ideo. 

/v. KALENDAS lULIAS NATALE SANCTORUM lOHANNIS 

ET PAULL [fo. 186 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Pro cuius 
amore gloriosi martyres iohannes et paulus martyrium non sunt 

^ Eandem praef. habet R, (p. 237 sup.). 



28o PRAEFATIONES CODICIS 0. I 

cunctati subire :' quos in nascendi lege iuncxit germanitas :^ in 
gremio matris ecclesiae fidei unitas : in passionis acerbitate A 
ferenda unius amoris societas., per qiiem nos petimus eorum " 
precibus adiuuari :' quorum festa noscimur uenerari ; per 
quern. 

DOMINICA .VI. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Maiestatem tuam suppliciter de- 
precantes :^ ut opem tuam petentibus dignanter impendas "l et 
desiderantibus benignus tribuas profuturam . per christum. 

IN NATALE SANCTI PETRI. 

Vere dignum aeterne deus. Apud quem cum beatorum apos- 
tolorum continuata festiuitas triumphique caelestis perpetua [etp 
aeterna sit caelebritas : nobis tamen eorum festa annuis recur- 
sibus tribuis frequentare., ut et illorum passioni sit ueneratio ex 
nostra deuotione r et nobis auxilium proueniat de eorum sanc- 
tissima intercessione . per christum. 

DOMINICA .VII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Uerum aeter- 
numque pontificem : et solum sine peccati macula sacerdotem ; 
cuius sanguine [omnium]^ fidelium /corda mundantur r' [fo. i%6v 
cuius institutione placationis tibi hostias non solum pro delictis 
populi . sed etiam pro nostris offensionibus immolamus ; Tuam 
poscentes clementiam . ut omne peccatum quod carnis fragilitate 
contraximus r^ ipso summo pro nobis antistite interueniente solu- 
atur ; per quem. 

VI . IDUS lULIAS NATALE VII. FRATRUM. 

Vere dignum aeterne deus. Donari nobis suppliciter exorantes . 
ut sicut sancti tui mundum in tua uirtute uicerunt: Ita nobis a 
mundanis erroribus postulent expediri . per christum. 

DOMINICA .VIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tibi uouere contriti sacrificium 
cordis r^ tibi libare humilitati- uictimam pectoris ; a quo omne 
bonum sumimus r^ omnem iocunditatem haurimus ; precamur 
itaque ut tibi conscientia nostra^ famulatur: et ut in te de die in 
diem meliorata proficiat . tuae gratiae intemerata subdatur ; 

^ Quae hie uneinis ineluduntur supra lineam addita sunt. 

^ humilitati humiliati habet Muratorhis : con/, anion Benedictioiiem Doni. v. in 
qitadragesi)iia, p. 306 i)if. 

^ conscientia nostra conscientig nostrae pr. man. 



NAT. SS. ABDON ET SENNES. 281 

Nostris nos domine quaesumus euacua malis r^ tuisque reple per 
omnia bonis : ut percepta gratia quam nostra non exigunt merita "l 
a cunctis aduersitatibus liberati : in bonis omnibus confirmati . 
supernis ciuibus mereamur coniungi . per christum. 

V. IDUS lULIAS NATALE SANCTI BENEDICTI. 

Vere dignum aeterne deus. Et gloriam tuam profusis precibus 
/exorare . ut qui beati benedicti confessoris tui ueneramur [fo. 187 
festa : te opitulante eius sanctitatis imitari ualeamus exem- 
pla ; et cuius meritis nequaquam possumus coequari . eius 
precibus mereamur adiuuari . per christum. 

DOMINICA .villi. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam misericordiam totis 
nisibus exorare . ne pro nostra nos iniquitate condemnes r sed 
pro tua pietate in uia recta semper disponas., Nee sicut mere- 
mur delinquentibus irascaris. sed fragilitati nostrae inuicta boni- 
tate subuenias . per christum.^ 

DOMINICA .X. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam misericordiam exorare ^ 
ut te annuente ualeamus quae mala sunt declinare . et quae bona 
sunt explere consequenter., Et quia nos fecisti ad tua sacra- 
menta pertinere . tu clementer in nobis eorum munus operare . 
per christum. 

VIII. KALENDAS AGUSTAS . NATALE SANCTI lACOBI 

APOSTOLI. 

Vere dignum aeterne deus. Quia licet nobis semper salutem 
operetur dining- caelebratio sacramenti :' propensius tamen nobis 
confidimus profuturam : si beati apostoli tui iacobi intercessioni- 
bus adiuuemur . per christum. 

III. CALENDAS AGUSTAS NATALE SANCTORUM ABDON ET 

SENNES. 

Vere dignum aeterne deus. Et te laudare mirabilem deum in 
Sanctis suis^ . quos ante constitutionem mundi in aeternam tibi 
gloriam praeparasti "I ut per eos /huic mundo ueritatis [fo. 187Z/ 
tuae lumen ostenderes, quos ita spiritu ueritatis armasti : ut 
formidinem mortis per infirmitatem carnis euincerent., De quorum 
collegio sunt martyres tui abdon et sennes r^ qui in ecclesiae^ tuae 

^ Hanc praef. habet R inter praef. dominicales, (p. 243 sup,). 

2 diuine le^. diuini. ^ suis leg. tuis. 

* in ecclesiae Cod. nee ecclesiae /r. ynan. ; sec. curis in ec ecclesiae. 



282 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

prato sicut ros^ et lilia floruerunt "J quos unigeniti tui sanguis in 
praelio confessionis roseo colore perfudit., et ob praemium passi- 
onis :' niueo liliorum splendore uestiuit. per christum.^ 

DOMINICA .XI. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tibi debitam seruitutis^ per 
ministerii huius impletionem persoluere : quia non solum pec- 
cantibus ueniam tribuis . sed etiam praemia petentibus impertiris ; 
et quod perpeti malis operibus promeremur : magnifica pietate 
depellis :' ut nos ad tuae reuerenti^ cultum et terrore cogas et 
amore perducis^ . per christum."^ 

KALENDIS AGUSTIS . NATALE MACHABEORUM. 

Vere dignum aeterne deus. Quia licet in omnium sanctorum 
tuorum tu sis domine protectione mirabilis ":' in his tamen 
spetiale tuum munus agnoscimus . quos fratres sorte nascendi 
magnifica praestitisti passione germanos ; ut simul esset et 
ueneranda gloria genitricis . et florentissima proles ecclesiae . et 
ideo.^ 

NONIS AGUSTIS . NATALE SANCTI SIXTI. 

Vere dignum aeterne deus. Et in die festiuitatis hodiern^ qua 
beatus sixtus pariter sacerdos /et martyr deuotum tibi [fo. i88 
sanguinem exultanter effudit r^ qui ad eandem gloriam promer- 
endam doctrine suae filios incitauit :^ et quos erudiebat hortatu . 
praeueniebat exemplo . per christum. 

DOMINICA .XII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Cuius primum 
tuae pietatis indicium est i si tibi facias toto corde subiectos ; et 
spiritum in nobis tant^ deuotionis infundas . ut propitius largiaris 
consequenter auxilium . per christum. 

V. IDUS AGUSTAS UIGILIA SANCTI LAURENTII. 

Vere dignum aeterne deus. Et deuotis mentibus natale beati 
martyris tui laurentii praeuenire . qui leuita simul martyrque 
uenerandus :^ et proprio claruit gloriosus officio r'^ et memoranda 
passionis refulsit martyrio. per christum. 

^ per christum Cod. per quern /r. man. 

^ debitam seruitutis debitam seruitutem R. 

■" perducis jierducas R. 

^ Hanc praef. habet R inter praef. dominicales, (p. 243 sup.). 

^ et ideo secimdis ciiris siibstitutuvi est per christum. 



% 



ASSUMPTIO S. MARIAE. 283 



IX DIE AD MISS AM. 

Vere dignum aeterne deus. Et in die solemnitatis hodiern^ qua 
beatus laurentius hostia sancta uiua tibi placens oblatus est: qui 
igne accensus tui amoris : constanter ignem sustinuit passionis., 
et per inmanitatem tormentorum peruenit ad societatem ciuium 
supernorum . per christum. 

III. IDUS AGUSTAS NATALE SAXCTI TIBURTII. 

Vere dignum aeterne deus. Qui dum beati tyburtii martyris 
merita gloriosa ueneramur : auxilium nobis tuae propitiationis 
adfore depre/camur : quoniam credimus nos per eorum [fo. \'6Zv 
intercessionem qui tibi placuere . peccatorum nostrorum ueniam 
impetrare . per christum. 

IDIBUS AGUSTIS NATALE SAXCTI YPPOLITI. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam clementiam uocibus sup- 
plicibus implorare . ut beati yppoliti intercessio peccatorum 
nostrorum obtineat ueniam : qui per tormenta passionis aeter- 
nam peruenit ad ueniam^ . per christum. 

DOMINICA .XIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Qui nos castigando sanas :' et 
refouendo benignus erudis : dum magisuis saluos esse correctos . 
quam perire deiectos . per christum. 

XVIIII. KALENDAS SEPTEMBRES NATALE SANCTI EUSEBIL 

Vere dignum aeterne deus. Et clementiam tuam pronis 
mentibus implorare . ut per beati eusebii confessoris inter- 
cessionem salutiferam in nostris mentibus firmes deuotionem i 
concedasque ut sicut te solum credimus auctorem .et ueneramur 
saluatorem :^ sic in perpetuum eius interuentu habeamus 
adiutorem . per christum. 

XVIII. KALEXDAS SEPTEMBRES ASSUMPTIO SAXCTAE 

MARIAE. 

Vere dignum aeterne deus. Et te in ueneratione sacrarum 
uirginum exultantibus animis laudare benedicere . et praedicare ; 
Inter quas intemerata dei genitrix uirgo maria . cuius assump- 
tionis diem caelebramus gloriosa- effulsit : quae et unigenitum 

^ ueniam fors leg. gloriam. 

- gloriosa ttt videhn- gloriose script, fiiit pr. iiiati. 



284 PRAEFATIONES COD I CIS O. 

tuum sancti spiritus obumbratione concepit :' et uirginitatis gloria 
permanente huic mundo /lumen aeternum effudit . per [fo. 189 
christum.^ 

XVI KALENDAS SEPTEMBRES OCTAUAE SANCTI LAURENTII. 

Vere dignum aeterne deus. Beati laurentii natalitia repetentes . 
cui fidem confessionemque ignis passionis ingestus non abstulit :! 
Sed eum ut magis luceret accendit., quoniam sicut aurum flam- 
mis non uritur sed probatur :' sic beatus martyr non consumitur 
tormentorum incendiis r^ sed optatur- celestibus ornamentis . per 
christum.^ 

ITEM ALIA EIUSDEM FESTIUITATIS INLATIO. 

Vere dignum aeterne deus. Quoniam tanto iocunda sunt 
domine beati laurentii martyris crebrius repetita solemnia*:^ 
quanto nobis eius sine cessatione praedicanda sunt merita . per 
christum. 

DOMINICA .XIIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Quia tu in nostra semper faciens 
infirmitate uirtutem :^ ecclesiam tuam inter aduersa crescere 
tribuisti., ut cum putaretur oppressa ^ tunc potius praeualeret 
exaltata ; dum simul et experientiam fidei declarat afflictio :' et 
uictoriosissima semper perseuerat te adiuuante deuotio . per 
christum.^ 

Villi. KALENDAS SEPTEMBRES . NATALE SANCTI BARTHOLOMEI 

APOSTOLL 

Vere dignum aeterne deus. Qui ecclesiam tuam sempiterna 
pietate non deseris:^ sed per apostolos tuos /iugiter [fo. i^gv 
erudis :! et sine fine custodis . per christum. 

VL KALENDAS SEPTEMBRES . NATALE SANCTI RUFI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui^ supplicationibus nostris 
misericordiam tuam confidimus adfuturam r quam beati 
rufi poscimus interuentu nobis et confessione praestari . per 
christum. 



^ per christum ita cod. prima vianii : sec. curis iesum christum dominum 
nostrum . per (juem. 

^ optatur aptatur R. 

^ Ilanc praef. habet R in natali Sancti Laurentii, (p. 237 sup.). 

^ solemnia solemnitas /r. vian.^ per rastiras co7-r. 

^ Hanc praef. habet R "in nat. unius martyris," (p. 240 sup.). 

^ qui fors. leg. quoniam. 



NAT ALE S. PRISCAE. 285 

V. KALENDAS SEPTEMBRES . NATALE SANCTI HERMETIS. 

Vere dignum aeterne deus. Quoniam fiducialiter laudis^ tibi 
immolamus hostias : quas sancti hermetis martyris tui precibus 
tibi esse petimus acceptas . per christum. 

EODEM DIE NATALE SANCTI AGUSTINI.^ 

Vere dignum aeterne deus. Qui beatum agustinum 
confessorem tuum et scientiae documentis replesti : et uirtutum 
ornamentis ditasti ; quern ita multimodo genere pietatis inbuisti i 
ut ipse tibi et ara et sacrificium .et sacerdos esset.et templum . 
per christum. 

DOMINICA .XV. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Qui nos de donis bonorum 
temporalium ad perceptionem prouehis aeternorum r' et haec 
tribuis et ilia largiris., Et ut^ mansuris iam incipiamus inseri : et 
praetereuntibus non teneri ; Tuum est enim quod uiuimus "i 
quia licet peccati uulnera^ natura nostra sit uitiata : Tui tamen 
est opens r ut terreni generati ad caelestia renascamur . per 
christum. 

IIII. KALENDAS SEPTEMBRES PASSIO SANCTI lOHANNIS 

BAPTIST^. 

/Vere dignum aeterne deus. Qui praecursorem filii [fo. 190 
tui tanto munere ditasti r ut pro ueritatis praeconio capite 
plecteretur ; Et qui christum aqua baptizauerat :^ ab ipso in 
spiritu baptizatus "l pro eodem proprio sanguine tingeretur ; 
Praeco quippe ueritatis qu^ christus est :' herodem a fraternis 
thalamis prohibendo carceris obscuritate detruditur : ubi solius 
diuinitatis tuae lumine frueretur ; Deinde capitalem sententiam 
subit "i et ad inferna dominum praecursurus descendit ; Et quern 
in mundo digito demonstrauit r' ad inferos pretiosa morte prae- 
cessit . et ideo. 

KALENDIS SEPTEMBRIBUS NATALE SANCTAE PRISCAE. 

Vere dignum aeterne deus. Qui sic tribuis ecclesiam tuam 
sanctorum commemoratione proficere : ut eam semper illorum 
et festiuitate laetifices: etexemplo pi? conuersationis exerceas i 
grataque tibi supplicatione tuearis . per christum.'' 

^ laudis corr. ex laudes,yi7»-x. prima matiu. 

- Eandem praef. habet R, (p. 238 sup.). 

2 Et ut fors. leg. Ut et. 

■* uulnera leg. uulnere. 

^ Hanc praef. habet R ** in natale unius martyris," (p. 239 sup.). 



286 PRAEFATIONES CODICIS 0. 



DOMINICA .XVI. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Ouia^ aeterni- 
tate sacerdotii sui omnes tibi seruientes sanctificat sacerdotes :^ 
Quoniam mortali carne circumdati r^ ita cotidianis peccatorum 
remissionibus indigemus "J ut non solum pro populo . sed etiam 
pro nobis eiusdem te pontificis sanguis exoret . per quem. 

VI. IDUS SEPTEMBRES IN NATIUITATE SANCT^ MARIAE. 

Vere dignum per christum dominum nostrum.- Nos tibi in 
omnium /sanctorum tuorum prouectugratias agere domine [fo.iQO^' 
sanctae pater omnipotens aeterne deus :^ et praecipue pro meritis 
beatae dei genitricis et perpetuae uirginis mariae gratia plen^ :! 
tuam omnipotentiam laudare et benedicere et praedicare^ . per 
quem. 

V. IDUS SEPTEMBRES NATALE SANCTI GEORGIL* 

Vere dignum aeterne deus . Teque in sanctorum tuorum con- 
fessionibus laudare . in cuius facti sunt uirtute uictores ; Quando 
enim humana fragilitas , uel passionem aequanimiter ferre suffi- 
ceret ;' uel hostis erigi^ nequitias*^ uinceret :^ nisi tuae firmitatis 
subsidium ministrares ^ et seua furentis inimici potenter arma 
contereres . per christum. 

DOMINICA .XVII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et te incessanter precari . ut qui 
te auctore subsistimus . te dispensante dirigamur ; non nostris 
sensibus relinquamur. sed ad tuae reducti semper tramitem 
ueritatis haec studeamus exercere quod^ praecipis ":! ut possimus 
dona percipere quae promittis . per christum. 

XVIII. KALENDAS OCTOBRES IN EXALTATIONE SANCTAE 

CRUCIS. 

Eadem inlatio dicenda quae et in inuentione sanctae cruets. 



^ QmSifors. leg. Qui. 

2 per christum dominum nostrum prima manu scriptuviy sed erasum. 

^ praedicare per christum stip. /in. add. manus recentior. 

■* Georgii legendtini videttir Gorgonii. 

^ erigi Icgendtim videttir aerii, ut apiid Mttratorium. 

** nequitias '* ti" sup. lin. add. 

"' quod leg. quae. 



IN lEIUNIO MENSIS SEPTTMT. 287 

EODEM DIE XATALE SANXTORU.M CORNELII ET CYPRIAN I.^ 

Vere dignum aeterne deus. Tuamque in sanctorum tuorum 
cornelii simul et cypriani festiuitate praedicare uirtutem : quos 
diuersis terrarum partibus greges sacros diuino pane pascentes X 
una fide /eademque die pari nominis tui confessione [fo. 191 
coronasti . per christum. 

ITEM ALIA SPECIALIS IN FESTIUITATE SAXCTI CYPRIANI.^ 

Vere dignum aeterne deus. Beati cypriani natalitia recen- 
sentes . ut qui in conspectu tuo clarus extitit dignitate sacerdotii 
et palma martyrii : et in praesenti saeculo sua nos intercessione 
foueat . et ad misericordiam sempiternam pius interuentor per- 
ducat . per christum. 

DOMINICA .XVni. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Ouia cum laude nostra non eg^eas r^ 
grata tibi tamen esse- tuorum deuotio famulorum., Xec te 
augent nostra praeconia r^ sed nobis proficiunt ad salutem ; 
Quoniam sicut fontem uite praeterire causa moriendi est r^ sic 
eodem iugiter redundare effectus'^ est sine fine uiuendi . et ideo."* 

XI. KALENDAS OCTOBRES NATALE SANCTI MATHEI 

EUANGELISTAE. 

Vere dis[num aeterne deus. Oui ecclesiam tuam in tuis 
fidelibus ubique pollentem :' apostolicis facis constare doctrinis ; 
praesta quaesumus ut per quos initium diuinae cognitionis 
accepit : per eos usque in finem saeculi capiat regni caelestis 
augmentum . per christum. 

MENSIS .YII. FERIA . IIII. 

Vere dignum aeterne deus. Qui nos ideo collectis terre fruc- 
tibus per abstinentiam tibi gratias agere uoluisti : ut ex ipso 
deuotionis genere nosceremus :' non haec ad exuberantiam 
corporalem : sed ad fragilitatis sustentationem nos percepisse ; 
ut quod ex his parcius sumeremus : egentium proficeret [fo. \g\v 
alimentis., Et ut salutaris castigatio mortalitatis insolentiam 
mitigaret :' et pietas largitoris nos tuae benignitati commendatos 
efficeret ; Sicque donis uteremur transitoriis . ut disceremus 
inhiare perpetuis . per christum. 

* Eandem praef. habet R, (p. 238 sup.). 

2 esse est R. 

^ effectus affect us R. 

■* Hanc praef. habet R inter praef. dominicales, (p. 244 sijp. ). 



288 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

FERIA .VI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui iusto pioque moderamine . 
et pro peccatis flagella inrogas . et post flagella ueniam propi- 
tiatus condonas., Et peccatorum uitam potius uolens quam 
mortem :' non eos ad interitum condemnas :^ sed ut corrigantur 
miseratus expectas . per christum. 

SABBATO IN .XII. LECTIONES. 

Vere dignum aeterne deus. Et tibi sanctificare ieiunia . quod 
nos ob aedificationem animarum et castigationem corporum 
seruare docuisti :^ quia restrictis corporibus^ animae saginantur ^, 
in quo homo noster affligitur exterior r^ dilatatur interior ; 
memento quaesumus domine ieiuniorum nostrorum r^ et miseri- 
cordiarum tuarum .quas peccatoribus pie semper ieiunantibus con- 
tulisti ; et praesta ut non solum a cybis "1 sed a peccatis omnibus 
abstinentes :^ deuotionis tibi ieiunio placeamus . per christum. 

DOMINICA .XVIIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui uicit 
diabolum et mundum r^ hominemque paradyso restituit i et uitae 
ianuas credentibus patefecit . per quem. 

/v. KALENDAS OCTOBRES NATALE SANCTORUM COSME [fo. 1 92 

ET DAMIANI. 

Vere dignum aeterne deus. Et clementiam tuam suppliciter 
exorare r^ ut cum exultantibus Sanctis in caelestis regni cubilibus 
gaudia nostra subiungas ; et quos uirtutis imitatione non possumus 
sequi :! debit? uenerationis contingamus affectu . per christum.^ 

III. KALENDAS OCTOBRES . IN FESTIUITATE SANCTI ANGELI 

MICHAHELIS. 

Vere dignum aeterne deus. Sancti michaheHs archangeli 
merita praedicantes., quamuis enim nobis sit^ omnis angelica 
ueneranda sublimitas :^ quae in maiestatis tuae consistit 
conspectu 'I ilia tamen est propensius honoranda i quae in 
eius ordinis dignitate caelestis militiae meruit principatum . per 
christum. 

DOMINICA .XX. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tuam maiestatem humiliter 
implorare :^ ut iesus christus filius tuus dominus noster sua nos 

^ corporibus corporalibus cod. prima man. ; sed per rastirain coi-r. 
2 Hanc praef. habet R " in natale plurimorum maityrum," (p. 241 sup.). 
^ sit ill marg. add. 



DOM. XXIIL POST PENTECOSTEN. 289 

gratia protegat et conseruet ; et quia sine ipso nihil recte ualemus 
facere : ipsius munere capiamus : ut tibi semper placere possimus . 
per quern. 

DOMINICA .XXI. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et te suppliciter exorare . ut sic 
nos bonis tuis instruas sempiternis :' et^ temporalibus quoque 
consolari digneris ; sic praesentis- refouere '1 ut ad gaudia nos 
mansura perducas . per christum. 

DOMINICA .XXII. POST PENTECOSTEN. 

/Vere dignum aeterne deus. Qui propterea iure punis [fo. 19227 
errantes et clementer refoues castigatos :' ut nos a malis operibus 
abstrahas r et ad bona facienda conuertas ; quia non uis inuenire 
quod damnes :^ sed esse potius quod corones., qui cum pro 
nostris mentis iugiter mereamur affligi r' tu tamen indicium ad 
correctionem temperas :' non per^pe^tuam exerces ad poenam ; 
luste enim corrigis : et clementer ignoscis ; In utroque uerax . 
in utroque misericors : qui nos ea lege disponis:^ et^ cohercendo 
in aeternum perire non sinas :^ et parcendo spatium tribuas 
corrigendi., Qui ideo malis praesentibus nos flagellas : ut ad 
bona futura perducas ; Ideo bonis temporalibus consolaris r^ ut 
de sempiternis facias certiores r^ quo te et in prosperis et in 
aduersis pia semper confessione laudemus . per christum. 

V.'*^ KALENDAS NOUEMBRES NATALE SANCTI LUC? EUANGE- 

LISTAE.^ 

Vere dignum aeterne deus. Et te in sanctorum tuorum meritis 
gloriosis conlaudare benedicere et praedicare i qui eos dimicantes 
contra antiqui serpentis machinamenta "! et proprii corporis 
blandimenta "^. inexpugnabili uirtute rex gloriae roborasti ; Ex 
quibus beatus lucas euuangelista tuus assumpto scuto fidei et 
galea salutis . et gladio spiritus sancti i etuiriliter contra uitiorum 
hostes pugnauit r^ et euuange/lic^ nobis dulcedinisfluenta [fo. 193 
manauit., Unde petimus domine inmensam pietatem tuam : ut 
qui eum tot meritorum donasti praerogatiuis : nos eius informes 
exemplis . et adiuues meritis . per christum. 

DOMINICA .XXIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et nos clementiam tuam suppli- 
citer exorare ^, ut filius tuus iesus christus dominus noster . qui se 

' et ut sec. curis. 

- praesentis leg. praesentibus. 

"^ V. leg. XV. 

•* Eandem praef. (usque " fluenta manauit") habet R, (p. 238 sup.)- 

GREG. U 



290 PKAEFATIONES CODICIS 0. 

usque in finem saeculi suis promisit fidelibus adfuturum : et prae- 
sentiae corporalis mysteriis non deserat quos redemit :^ et 
maiestatis suae beneficiis non relinquat . per quem.^ 

VI. KALENDAS NOUEMBRES . UIGILIA APOSTOLORUM SYMONIS 

ET lUDAE. 

Vere dignum aeterne deus. Quia tu es mirabilis in omnibus 
Sanctis tuis ", quos et nominis tui confessione praeclaros et 
suscepta pro te fecisti passione gloriosos., Unde sicut illi 
ieiunando orandoque certauerunt ut hanc possent obtinere 
uictoriam r^ Ita nos eorum exemplis informemur . ut ad caele- 
branda praesentia- festa idonei inueniamur "! et ad aeterna 
percipienda eorum interuentu digni iudicemur . per christum. 

ITEM IN DIE. 

Vere dignum aeterne deus. Te in tuorum apostolorum glori- 
ficantes honore r^ qui et illis tribuisti beatitudinem sempiternam :^ 
et infirmitati nostrae talia praestitisti suffraoia : per quam^ 
tua possimus adipisci subsidia "i et peruenire ad praemia 
repro/missa . per christum.^ [fo. 193^ 

DOMINICA .XXIIII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Maiestatem tuam suppliciter 
deprecantes r^ ut expulsis azimis uetustatis :^ illius agni cybo satie- 
mur et poculo r^ qui et nostram imaginem reparauit '1 et suam nobis 
gratiam repromisit . iesus christus dominus noster . per quem.^ 

DOMINICA .XXV. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Per quem sanctum 
et benedictum nomen maiestatis tuae ubique ueneratur : adora- 
tur . praedicatur et colitur., qui est origo salutis . uia uirtutis :^ et 
tuae propitiatio maiestatis . per quem. 

V. IDUS NOUEMBRES NATALE SANCTORUM .IIIL CORONA- 

TORUM. 
Vere dignum aeterne deus. Caelebrantes sanctorum natalitia 
coronatorum., quia dum tui nominis . per eos gloriam frequen- 
tamus r^ in nostrae fidei augmento succrescimus . per christum. 

III. IDUS NOUEMBRES NATALE SANCTI MARTINI CONFESSORIS. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius munere beatus martinus 
confessor pariter et sacerdos :^ et bonorum operum incrementis 

^ Hanc praef. habet R die Dom. post Ascensionem, (p. 237 sup.). 

^ praesentia uentura add. pr. man. , sed eras. 

^ quam que R. 

■* Hanc praef. habet R "in natale plurimorum apostolorum," (p. 239 sup.). 

^ Hanc praef. habet R inter praef. " aliis diel)us de resurrectione," (p. 237 sup.). 



NAT ALE S. CLEMENTIS. 291 

excreuit r' et uariis uirtutum donis exuberauit *! et miraculis 
coruscauit., Qui quod uerbis edocuit :^ operum exhibitione 
compleuit., et documento simul et exemplo : subditis ad caelestia 
regna pergendi ducatum praebuit; Unde tuam clementiam peti- 
mus :^ ut eius qui tibi placuit /exemplis ad bene agendum [fo. 194 
informemurr^ mentis muniamur:^ intercessionibus adiuuemur:^ 
qualiter ad caeleste regnum illo interueniente te opitulante 
peruenire mereamur . per christum. 

DOMINICA .XXVI. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Et tibi debitas laudes pio honore 
deferre i et mirabilium tuorum inenarrabilia praeconia deuot^ 
mentis ueneratione caelebrare., teque ineffabilem atque inuisi- 
bilem deum :^ laudare benedicere adorare . per christum. 

DOMINICA .XXVII. POST PENTECOSTEN. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius operis quod conditi sumus i 
muneris . quod uiuimus : pietatis . quod tua erga nos dona cog- 
noscimus ; Ouamuis enim natura nostra peccati uitiata sit 
uulnere i a terrenis tamen ad caelestia prouehitur :^ tuo inenarra- 
bili munere . per christum. 

XI. KALENDAS DECEMBRES . UIGILIA SANCT^ CECILIAE. 

Vere dignum aeterne deus . Et te beatae caeciliae natahtia 
praeueniendo laudare . praedicare et benedicere :' quam tanto 
munere sublimasti : ut ei conferres et uirginitatis coronam : et 
martyrii palmam., Sicque uirtute fidei et decore pudicitiae 
polleret r' ut caelestia regna uirgo pariter et martyr intraret . per 
christum. 

IN DIE. 

Vere dignum aeterne deus. Qui in infirmitate uirtutem per- 
ficis:^ et humani generis inimicum . /non solum per [fo. 194^ 
uiros :^ sed etiam per feminas uincis ; Cuius munere beata 
caecilia et in uirginitatis proposito et in confessione fidei 
roboraturr ut nee aetatis lubrico ab intentione mutetur : nee 
blandimentis carnalibus demulceaturr nee sexus fragilitate 
deterreatur: nee tormentorum inmanitate uincatur ; sed seruando 
corporis ac mentis integritatem i cum uirginitatis et martyrii 
palma :^ aeternam mereatur adipisci beatitudinem . per christuna, 

vim. KALENDAS DECEMBRES NATALE SANCTI CLEMENTIS. 

Vere dignum aeterne deus. Et in hac die quam beati 
dementis passio consecrauit : et nobis uenerabilem exhibuit., 

U 2 



292 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

quia apostolica praedicatione inbutus ^ doctrinis caelestibus 
educatus : successionis dignitate conspicuus :' et martyr insignis . 
et sacerdos refulsit egregius . per christum. 

VIII. KALENDAS DECEMBRES NATALE SANCTI CRISOGONI. 

Vere digniim aeterne deus. Qui nos assiduis martyrum 
passionibus consolaris :' et eorum sanguinem triumphalem :' quern 
pro confessione nominis tui infidelibus praebuere fundendum :' 
ad tuorum facis auxilium transire fidelium . per christum. 

DOMINICA .V. ANTE NATALE DOMINI. 

Vere dignum per christum dominum. Cuius primi aduentus 
mysterium ita nos facias dignis laudibus et officiis caelebrare : 
praesentemque uitam /inculpabilem ducere . ut secundum [fo. 195 
ualeamus interriti expectare . per quem maiestatem. 

III. KALENDAS DECEMBRES NATALE SANCTI SATURNINI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Cuius gratia 
beatum saturninum in sacerdotium^ elegit : doctrina ad praedi- 
candum erudiit x' potentia ad perseuerandum confirmauit : ut per 
sacerdotalem infulam : perueniret ad martyrii palmam ; Docens- 
que subditos praedicando i instruens uiuendi exemplo : con- 
firmans patiendo :' ut^ ad te coronandus perueniret '.' qui 
persecutorum minas intrepidus superasset ; Cuius interuentus 
nos quaesumus a nostris mundet delictis : qui tibi placuit tot 
donorum praerogatiuis . per quem. 

EODEM DIE UIGILIA SANCTI ANDREE APOSTOLL 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam suppliciter 
exorare i ut qui beati andreae apostoli tui festum solemnibus 
ieiuniis et deuotis praeuenimus officiis :^ illius apud misericor- 
diam^ tuam et adiuuemur meritis et instruamur exemplis . per 
christum.* 

IN DIE. 

Vere dignum aeterne deus. Quoniam adest nobis dies 
magnifici uotiua mysterii :^ qua uenerandus andreas apostohis 
germanum se gloriosi apostoli tui petri tam praedicatione christi 
tui :' quam conuersatione monstrauit ; Ut id quod libera 
praedicauerat uoce x' nee pendens taceret in cruce ; Auctoremque 

^ sacerdotium prima mami scriptum ftdsse vidciitr sacerdotem. 

^ ut supr. lin. add. 

•^ misericordiam maiestatem R {et O sec. curis). 

^ Hanc praef. habel R "in uigilia unius apostoli," (p. 239 sup. )• 



IN ADVENTU DOMINI. 293 

uitae perennis tam in hac uita sequi :^ quam in mortis 
/genere meruit imitari., Ut cuius praecepto terrena in [fo. 195^ 
semetipso crucifixerat desideria :' eius exemplo ipse patibulo 
figeretur ; Utrique igitur germani piscatores : ambo cruce eleuan- 
tur ad caelum r' ut quos in huius uitae cursu gratia tua tot 
uinculis pietatis obstrinxerat "1 hos inmarcescibilis in regno 
caelorum necteret et corona ; Et quibus erat una causa certaminis :^ 
una retributio esset et praemii . per christum. 

DOMINICA .nil. ANTE NATALE DOMINI. 

Vere dignum aeterne deus. Cui proprium est ac singulare 
quod bonus es i et nulla umquam a te es commutatione diuersus., 
propitiare quaesumus supplicationibus nostris :! et ecclesiae tuae 
misericordiam tuam quam deprecatur ostende. Manifestans 
plebi tuae unigeniti tui et incarnationis mysterium :' et aduentus 
mirabile^ sacramentum., Ut in uniuersitate nationum constet esse 
perfectum r^ quod uatum oraculis fuit ante promissum., 
percipiantque dignitatem adoptionis i quos exornat confessio 
ueritatis . per quem.~ 

IN ADUENTU DOMINI COTIDIANIS DIEBUS. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam humiliter 
exposcere i ut ita nos unigeniti tui in praesenti saeculo inlustret 
respectus r^ qualiter nos culpis omnibus emendatos inueniat 
secundus eius aduentus . per quem.*^ 

Alia. 

/Vere dignum aeterne deus. Et inmensam pietatem [fo. 196 
tuam indefessis precibus exorare :^ ut unigenitus tuus semper 
maneat in cordibus nostris "l qui nasci dignatus est de utero 
uirginis matris r^ [faciatque idoneos"^] ad c^lebranda natalis sui 
festa . et ad percipienda gaudia sempiterna . per quem. 

Alia. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Qui ab 
antiquis patribus expectatus :' ab angelo nuntiatus : a uirginitate 
conceptus r^ in fine saeculorum hominibus est praesentatus ; Qui 
adpropinquante natiuitatis suae festo i ita quaesumus sit nobis 
placatus . qualiter tecum . et cum spiritu tuo ad nos ueniat 
nobiscum perpetim permansurus . per quem. 

' mirabile et admirabile /r. man. sed tX ad crasa fiiisse videnttir : admirabile R. 
- Hanc praef. habet R primam " in aduentum domini," (p. 244 sup.). 
•' Hanc. praef. habet R secundam " in aduentum domini," (p. 244 sup.). 
■• faciatque idoneos Post matris duo va-ba (. . . . idoneos) addiia sunt sitp. /in. 
ct postmodum craia : in marg. additur nianii recent iori fiatque idoneos. 



294 PR A E FAT/ONES CODICIS 0. 



DOMINICA .III. ANTE NATALE DOMINI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui tuo inenarrabili munere 
praestitisti : ut natura humana ad similitudinem tui condita 
dissimilis per peccatum et mortem effecta :^ nequaquam in 
aeterna dampnatione periret ; sed unde peccatum mortem 
contraxerat '■I inde uitam tua pietas inmensa repararet., Et 
antique uirginis facinus : noua et intemerata uirgo maria piaret ; 
Quae ab angelo salutata r^ ab spiritu sancto obumbrata : ilium 
gignere meruit "1 qui cuncta nasci suo nutu concessit ; Quae 
mirabatur et corporis integritatem : et conceptus faecunditatem 
gaudebatque suum paritura /parentem :' iesum [fo. 196c' 
christum. 

DOMINICA .II. ANTE NATALE DOMINI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Cuius incarna- 
tione salus facta est mundi :^ et passione redemptio procurata 
est hominis procreati ; ipse nos quaesumus ad ^ternum perducat 
praemium i qui redemit de tenebris infernorum ; lustificetque 
in adventu secundo r qui nos redemit in primo., Quatenus illius 
nos a malis omnibus defendat sublimitas : cuius nos ad uitam 
erexit humilitas . per quem. 

MENSIS .X. FERIA .IIII.^ 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Quem pro 
salute hominum nasciturum gabrihel archangelus nuntiauit : 
uirgo maria spiritus sancti cooperatione concepit ; ut quod 
angelica nuntiauit sublimitas : uirginea crederet puritas : 
ineffabilis perficeret deitas ; illius itaque optamus te opitulante 
cernere faciem sine confusione "■! cuius incarnationis gaudemus 
solemnitate ; quatenus purificati ieiuniis :' cunctis purgati a 
uitiis : natalis eius interesse mereamur solemnibus festis . per 
quem. 

FERIA .VI. 

Vere dignum aeterne deus. Qui sanctificator et institutor es 
abstinentiae :^ cuius nullus finis . nullusque est numerus., Effunde 
super nos quaesumus in diebus ieiuniorum nostrorum spiritum 
gratiae salutaris r^ et ab omnibus nos perturbationibus saeculi 
huius tua defensione conserua., ut qui unigenifi tui caelebramus 
aduentum i continuum eius sentiamus auxilium . per quem. 

^ Eandem (paucis variatis) praefationem habet R, (p. 244 sup.). 






IN NATALE MARTYRIS. 295 

/SABBATO IN XII . LECTIONES. [fo. I97 

Vere dignum aeterne deus. Qui non solum peccata dimittis : 
sed ipsos etiam iustificas peccatores., Et reis non tantum poenas 
relaxas :' sed dona largiris et praemia. Cuius nos pietatem 
supplices exoramus : ut qui ieiuniis et uotis solemnibus natiui- 
tatem unigeniti tui praeuenimus : illius dono et praesentis uitae 
perturbationibus careamus : et aeterna munera capiamus . per 
quern. 

DOMINICA .1. ANTE NATALE DOMINI. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Ouem 
iohannes precessit nascendo : et in desertis heremi praedicando : 
et in fluentis iordanicis baptizando ; et ad inferna descendendo., 
cuius uenerand? natiuitatis proxime uentura sollemnitas ita nos 
quaesumus tibi placitos reddat : ut cum fructu bonorum operum 
ad regna caelestia introducat., Ut parando in cordibus nostris 
uiam domino : fructusque dignos p^nitenti^ faciendo : per 
praedicationem iohannis obtemperemur monitis nostri saluatoris ; 
sicque perueniamus per filium sterilis ad filium uirginis : per 
iohannem hominem magnum . ad eundem dominum nostrum 
hominem deum., qui sicut uenit ad nos redimendum occultus : ita 
iustificet cum ad iudicandum uenerit manifestus . per quem. 

XII. KALENDAS lANUARIAS NATALE SANCTI TOME. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ecclesiam tuam in aposto- 
/licis tribuisti consistere fundamentis ; de quorum collegio [fo. 1971^ 
beati thom? apostoli tui solemnia caelebrantes : tua domine 
praeconia non tacemus . et ideo.^ 

IN UIGILIA UNIUS MARTVRIS. 

Vere dignum aeterne deus . gloriosi illhis martyris pia 
certamina uenerando praeuenire : cuius honorabilis annua 
recursione solemnitas : et perpetua semper et noua est., quia et 
in conspectu tu^ maiestatis permanet mors tuorum pretiosa 
iustorum : et restaurantur incrementa iustiti? : cum felicitatis 
aetern? recoluntur exordia . per christum. 

IN NATALE UNIUS MARTVRIS. 

Vere dignum aeterne deus. Et in praesenti festiuitate sancti 
martyris tui HHhs tibi confitendo laudis hostias immolare,. 
tuamque inmensam pietatem implorare: Ut sicut illi dedisti 

^ Hanc praef. habet R *' in natale unius apostoli/' (p. 239 sup.). 



296 PRAEFATIONES CODICIS 0. 

celestis palmam triumphi :' sic eo suffragante nobis emundatio- 
nem ac ueniam concedas peccati., Ut in te exultemus in 
misericordia : in quo ille laetatur in gloria . per christum. 

A/i'a. 
Vere dignum aeterne deus. Et te in omnium martyrum 
tuorum triumphis laudare., Ouoniam tuis donis atque muneribus 
beati martyris tui z/k'us passionem hodierna solemnitate uenera- 
mur i qui pro confessione iesu christi filii tui domini nostri 
diuersa supplicia /sustinuit :^ et eadem uincens coronam [fo. 198 
perpetuitatis promeruit . per christum. 

IN NATALE PLURTMORUM MARTYRUM. 

Vere dignum aeterne deus. Qui sanctorum martyrum tuorum 
pia certamina ad copiosam perducis uictoriam :^ atque perpetuum 
eis largiris triumphum :' ut ecclesiae tuae semper sint in exem- 
plum., Praesta nobis quaesumus ut per eorum intercessionem 
quorum festa celebramus : pietatis tu^ munera capiamus . per 
christum. 

IN NATALE UNIUS CONFESSORIS.^ 

Vere dignum aeterne deus. Et in hac die quam transitu sacro 
beati confessoris tui z//z7is consecrasti quaesumus ergo clementiam 
tuam :f ut des nobis illam sequi doctrinam r^ quam ille et uerbo 
docuit :' et opere compleuit., Ouatinus nos adiuuari apud miseri- 
cordiam tuam : et exemplis eius sentiamus et meritis . per 
christum. 

A/ia. 
Vere dignum aeterne deus. Et te in sanctorum tuorum uirtute 
laudare :' quibus pro meritis suis beatitudinis praemia contulisti., 
quoniam semper in manu tua sunt . et non tanget illos tormentum 
mortis :' quos te custodiente beatitudinis sinus intercludit., Ubi 
perpetua semper exultatione laetantur :'' ubi etiam beatus 
summus confessor tuus z//e sociatus exultat., Petimus ergo ut 
memor sit miseriarum nostrarum :' et de tua misericordia nobis 
impetret beatitudinis suae /consortium- . per christum. [fo. 1981^ 

IN NATALE PLURIMORUM CONFESSORUM. 

Vere dignum aeterne deus. Et maiestatem tuam supplici 
deuotione exorare : ut beatorum confessorum tuorum illorunz 
quorum hodie festa caelebramus obtentu :' mereamur tuum 
obtinere auxilium . per christum. 

^ Praefationes tres quas exhibet O, " in natale unius confessoris " et "in natale 
plurimorum confessorum " habet eiiam R sub titulo " in natale confessorum," (p 241 
sup.). - Petimus .... consortium oiu. R. 



IN MISS A VOTIVA PRO KEGE. 297 

IN NATALE UNIUS UIRGINIS. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Quern beata 
uirgo pariter et martyr ilia et diligendo timuit :^ et timendo 
dilexit., Illique coniuncta est moriendo i cui se consecrauerat 
caste uiuendo., Et pro eo temporalem studuit sustinere 
poenam r^ ut ab eo perciperet gloriam scmpiternam., Quae dum 
duplicem uult sumere palmam in sacri certaminis agone : et de 
corporis integritate et de fidei puritate r laboriosius duxit longa 
antiqui hostis sustinere temptamenta : quam uitam praesentem 
cito amittere per tormenta., Quoniam cum in martyrio pro- 
ponantur ea quae^ terreant f' in carnis uero delectamentis . ea quae 
mulceant :^ molestius sustinetur hostis occultus r quam superetur 
infestus ; Cum ergo in utroque tui sit muneris quod uicit- : quia 
nihil ualet humana fragilitas nisi tua banc adiuuet pietas : pro 
nobis quaesumus tuam pietatem exoret : quae a te accepit ut 
uinceret, /et^ quae unigeniti tui introire meruit thala- [fo. 199 
mum r^ intercessione sua inter mundi huius aduersa nobis praestet 
auxiHum . per quern maiestatem. 

IN NATALE UIRGINUM. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Pro cuius 
caritatis ardore ista et omnes sanctae uirgines a beata maria 
exempkim uirginitatis accipientes pracsentis saecuH uoluptates 
ac deHtias contempserunt., Quoniam tuo dono actum est :^ ut 
postquam uirgo de uirgine prodiit : sexus fragihs esset fortis., et 
in quo fuit peccandi faciHtas :^ [esset uincendi felicitas* ;] antiqu- 
usque hostis qui per antiquam uirginem genus humanum se uicisse 
gloriabatur :^ per sanctas nunc uirgines sequaces potius mariae 
quam aeuae uincatur ; Et in eo maior ei confusio crescat : quod 
de eo etiam sexus fragihs iam triumphat ; Quapropter inmensam 
pietatem tuam humihter exposcimus ;^ ut per earum interces- 
sionem quae et sexum uicerunt et saecukim :^ tibique placuerunt 
et uirginitatis decore r^ et passionis suae uigore:^ nos mereamuret 
inuisibilem hostem superare:^ et unigenito tuo domino nostro 
adherere per quem.-^ 

IN MISSA UOTIUA PRO REGE. 

Vere dignum aeterne deus. Qui es fons inmarcescibihs kicis . et 
origo perpetu? bonitatis . rcgnum^ consecrator . honorcm" om- 
nium adtributor /dignitatumque largitor . cuius ineffabilem [fo. 1 99^' 

^ ea quae priniis ciiris scripttimfiiisse vidditr eamque. 

- quod uicit priniis curis script tun fiiisse vidctur quod ducit. 

■* et priniis curis ut. 

■• esset .... felicitas supra lineam additnni. 

^ Conf. praef. " de pluribus uirginibus " in R, (p. 242 sup.). 

^ regnum Ui;. regum. " honorem leg. honorum. 



298 PRAEFATIONES COD /CIS O. . 

clementiam uotis omnibus exoramus . ut famulum tuum z/ht7;i . 
quern regalis dignitatis fastigio uoluisti sublimari . sapientia ceter- 
arumque uirtutum ornamentis facias decorari . et quia quod^ tui 
est muneris quod regnat tuae sit pietatis quod feliciter agat . 
quatenus in fundamento spei . fidei . caritatisque fundatus . pecca- 
torum labe abstersus . de uisibilibus et inuisibilibus hostibus 
triumphator effectus subiecti populi augmento prosperitate . et 
securitate . exhilaratus . cum eis mutua dilectione connexus et 
transitorii regni gubernacula inculpabiliter teneat . et ad aeterna^ 
infinita gaudia te miserante perueniat . per christum. 

PRAEFATIO PRO REGE TEMPORE SYNODI DICENDA. 

Vere dignum aeterne deus. Qui es fons uitae origo luminis . 
et auctor totius bonitatis. Et maiestatem tuam totis nisibus 
implorare . ut famulo tuo //// . cui concessisti regendi populi curam . 
tribuas id secundum uoluntatem tuam exequendi efficatiam . et 
quibus tuo dono imperat eis tua opitulatione fultus salubriter 
prosit . ut pariter ab omnibus uit^ periculis exuti . et uirtutum 
spiritalium ornamentis induti . spei /fidei . caritatisque [fo. 200 
gemmis ornati . et mundi cursus pacifico eis tuo ordine dirigatur . 
et in Sanctis operibus te auxiliante perseuerent . beatorumque 
spirituum coheredes effici mereantur . per christum. 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus. Tuamque immensam clemen- 
tiam deuotis mentibus et inmensis precibus implorare . ut qui 
diuersitate gentium unius sacre fidei . confessione paraclyti 
spiritus dono uoluisti congregare congregatam cleri ac populi 
multitudinem . una cum praelato principe iubeas conseruare idque 
in hoc conuentu te opitulante deliberent . quod nequaquam a tua 
uoluntate discordet., Quatenus tuis monitis parentes . aduersi- 
tatibus omnibus carentes . bonis omnibus exuberantes . et in prae- 
senti saeculo pacis tranquillitate fruantur . et aeternorum ciuium 
consortio'" adipisci mereantur . per christum. 

IN MISSA UOTIUA. 

Vere dignum aeterne deus. Cuius omnipotentia deprecanda 
est . misericordia exoranda :^ pietas amplectenda : cuius maies- 
tatem humili prece deposcimus :^ ut famulo tuo z/h' . intercedente 
sancto tuo z7/o . remissionem peccatorum tribuas : eique* uiam in 
uoluntate tua dirigas : eumque a cunctis maliseripias ; quatenus 

^ quod oviittendiun videtiir. 
^ aeternaybrj-. leg. aeterni. 
•' consortio leg. consortium. 
* eique eiusque R. 



PRO ITER AGENT/BUS. 299 

a cunctis aduersitatibus liberatus /intus^ bonis con- [fol. 2C0Z' 
firmatus : et ad bonorum desideriorum uota perueniat . et quae 
iuste postulat te largiente percipiat . per christum.^ 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus. Et pietatem tuam supplici 
deuotione exposcere . ut haec oblatio quam tibi pro famulo tuo 
tllo offerimus . sit in oculis tuis semper accepta., et^ sicut sanctos 
tuos fides recta prouexit ad coronam : ita eum deuotio perducat 
ad ueniam : qualiter hac oblatione^ placatus . a cunctis eum 
emundes sordibus delictorum . et dites fructu operum bonorum . 
per christum. 

Alia. 

Vere dignum aeterne deus. Implorantes tu^ maiestatis miseri- 
cordiam . ut famulo tuo illi ueniam suorum largiri digneris 
peccatorum., ut ab omnibus inimici uinculis liberatus : tuis toto 
corde inhereat mandatis : et te solum semper [tota uirtute 
diligat . et ad tu? quandoque beatitudinis uisionem perjuenire^' 
mereatur . per christum. 

IN MISSA PRO FAMILIARIBUS. 

Vere dignum aeterne deus. Clementiam tuam pronis mentibus 
obsecrantes : ut famulos tuos quos sanctae dilectionis nobis 
familiaritate coniunxisti'' : tibi facias toto corde subiectos: ut tu? 
caritatis spiritu repleti : a terrenis mundentur cupiditatibus : et 
caelesti beatitudine te donante digni efficiantur . per christum.' 

PRO ITER AGENTIBUS. 

Vere dignum aeterne deus. A quo deuiare mori . coram /quo 
ambulare uiuere est . qui fideles tuos in tua uia deducis . et [fo. 201 
miseratione gratissima inducis . qui abraham . isaac . et iacob . in 
praesentis uiae et uitae curriculo. custos. dux , et comes, esse 
uoluisti . et famulo tuo tobi angelum praeuium praestitisti . cuius 
inmensam clementiam humiliimis precibus iniploramus . ut iter 
famuli tui illiiis cum suis in prosperitate dirigere . eumque inter 
uiae et uitae huius uarietates digneris custodire . quatenus ange- 
lorum tuorum praesidio fultus . intercessione quoque sanctorum 
munitus . a cunctis aduersitatibus tua miseratione defensus . 

^ intus in tuis R. 

- Hanc praef. habet R " in missa uotiua " primam, (p. 246 sup.). 

•' et ut sec. ciiris. 

■* hac oblatione //'////a manii script, haec oblatio. 

'' (Juae uncinis includuntur, primis curis omissa, inter lineas addita sunt. 

*' coniunxisti iunxisti R. 

" Hanc praef. habet R "in missa uotiua " secundam, (p. 246 sup.). 



300 PRAEFATIONES CODICIS O. 

profectionis et reuersionis suae felicitate potius^ et compos 
reddatur iustorum uotorum et de suorum laetetur remissione 
peccatorum . per christum. 

IN TEMPORE BELLI. 

Vere dignum aeterne deus. Te toto corde prostrati suppliciter 
exorantes ut et~ praeteritorum nobis concedas ueniam delictorum . 
et ab omni mortalitatis incursu "■! continua nos miseratione 
protegas ; quia tunc defensionem tuam non diffidimus adfuturamr^ 
cum a nobis ea quibus te offendimus dignanter expuleris . per 
christum.'"^ 

Alia, 

Vere dignum aeterne deus. Qui subiectas tibi glorificas 
potestates . suscipe quesumus preces nostras et uires adde 
principibus nostris . ut qui se dextera tua expetunt protegi 
nulla /possint aduersitas superari^ . fidelem quoque [fo. 20iz; 
populum potenti^ tuae muniat inuicta defensio . ut pio semper 
tibi deuotus affectu . et ab infestis liberemur'' inmicis . et in tua 
iugiter gratia perseueret . per christum.^ 

A lia. 

Vere dignum aeterne deus. Sub cuius potestatis arbitrio 
omnium regnorum continetur potestas . te humiliter deprecamur 
ut principibus nostris propitius adesse digneris . ut qui tua 
expetunt se protectione defendi . omnibus sint hostibus fortiores . 
per christum. 

IN MISSA PRO QUACUMQUE TRIBULATIONE. 

Vere dignum aeterne deus. Qui fragilitatem nostram non 
solum misericorditer donis temporalibus consolaris . ut nos ad 
aeterna prouehas:^ sed etiam ipsis aduersitatibus saeculi benignus 
erudis :^ ut ad caelestia regna perducas . per christum.'^ 

PRO PESTE ANIMALIUM. 

Vere dignum aeterne deus. Qui ideo malis praesentibus nos 
flagellas r^ ut ad bona futura perducas., ideo bonis temporalibus 

^ potius leg. videttir potitus tit apud Mtiratoriiiiii. 

^ et szt/>r. lin. add. fors. pr. 9nan. 

"' Hanc praef. habet R "in letaniis pro quacumque tribulatione " primani, (p. 
245 sup.). 

•* possint aduersitas superari ?Va cod. pr. man. : possit sec. ciin's : leg. vid. 
possint aduersitatc superari tit in A'. 

•'' liberemur liberetur R. 

'' Hanc praef. habet R unicam " tempore belli," (p. 246 sup.). 

' Hanc praef. habet R " in letaniis pro quacumque tribulatione" secundam, (p. 
245 sup.). 



PRO DEFUNCTIS. 301 

consolaris : ut sempiternis^ efficias certiores . quo tc et in pros- 
peris et in aduersis pia semper confessione laudemus . per 
■christum.- 



PRO INFIRMIS 



3 



Vere dignum aeterne deus. Qui famulos tuos ideo corporaliter 
uerberas . ut mente proficiant., protenter^ ostendens quod sit pie- 
tatis tuae /praeclara saluatio : dum praestas ut operetur [fo. 202 
nobis etiam ipsa infirmitas salutem-^ . per christum. 

UNIUS DEFUNCTI. 

Vere dignum aeterne deus. Quoniam quamuis humano generi 
mortis inlata conditio pectora nostra contristet : tamen clemen- 
tiae tuae dono spe futurae inmortalitatis erigimur., ac memores 
salutis aetern^ r non timemus lucis huius sustinere iacturam : 
quoniam benefitio gratis tuae fidelibus uita non tollitur . sed 
mutatur., atque anim^ corporeo ergastulo liberatae : horrent 
mortalia : dum inmortalia consequantur ; Unde quaesumus ut 
famulus tuus ilk . beatorum tabernaculis constitutus : euasisse se 
carnales glorietur angustias :^ diemque iudicii cum fidutia uoto 
glorificationis expectet . per christum. 

Alia, 

Vere dignum per christum dominum nostrum. In cuius 
aduentu cum geminam iusseris resistere plebem . iubeas famulum 
tuum illuDi a numero discernere malorum quem tribuas euadere 
flammas poen^ aetern? et iuste potius adipisci praemia uitae 
induique iubeas deuicta morte uigorem semper inextinctam 
habere luminis auram dignare perpetuam praeclaro in corpore 
uitam . nox ubi nulla suas defendit atra tenebras . securus de 
salute placidis laetetur in horis semper uicturus semperque in 
luce futurus . per quem. 

IN DIE DEPOSITIONIS DEFUNCTI /.III. ET .VII. [fo. 202z^ 
' ET .XXX. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Per quem 
salus mundi . per quem uita hominum^ . per quem resurrectio 
mortuorum. Per ipsum te domine suppliciter deprecamur . ut 
anim^ famuli tui illius . cuius diem ilium caelebramus indulgen- 

^ sempiternis de praem. R. 

- Hanc praef. habet R "in letaniis pro quacumque tribulatione " tertiam, (p. 245 
sup.). 

'^ Eandem praef. habet R. 
protenter potenter R. 



4 



■^ salutem medicinam R. 
^ hominum omnium R. 



302 BENEDICT/ONES CODICIS 0. 

tiam largiri digneris perpetuam . atque contagiis mortalitatis 
exutam . in aeterna saluationis parte restituas . per quem.^ 

PLURIMORUM DEFUNCT0RUM.2 

Vere dignum aeterne deus. Qui es redemptor animarum 
sanctarum . quamuis enim mortis humano generi inlata conditio 
pectora humana mentesque contristet^ tamen dementi^ tu? done 
spe future inmortalitatis erigimur . et memores salutis nostrae 
non timemus lucis huius subire dispendium : quia misericordiae 
tuae munere fidelibus uita mutatur non tollitur . et in timoris tui 
obseruatione domicilium perpetuae felicitatis adquiritur ; Tibi 
igitur clementissime pater preces supplices fundimus . et maies- 
tatem tuam deuotis mentibus exoramus . ut anim^ famulorum 
famularumque tuarum . quorum diem commemorationis caele- 
bramus . mortis uinculis absolutae . transitum mereantur ad 
uitam . et in ouium tibi placitarum benedictionem aeternum ad 
regnum^ . per christum. 

Alia. 

Vere dignum per christum dominum nostrum. Cuius sacram 
passionem pro inmortalibus et benequiescentibus/anima- [fo. 203 
bus sine dubio caelebramus pro his praecipue quibus secund^ 
natiuitatis gratiam praestitisti quo exemplo iesu christi domini 
nostri coeperunt esse de resurrectione securi. Quippe qui fecisti 
quae non erant . potes reparare quae fuerant. Et resurrectionis 
future nobis documenta non solum propheticam et apostoHcam 
doctrinam . sed eiusdem unigeniti tui redemptoris nostri resur- 
rectionem dedisti . ut quod per prophetas est nuntiatum . per 
apostolos traditum . ipsius resurrectionis exemplo sit firmatum . 
per quem. 

EXPLICIUNT PRAEFATIONES. 

BENEDICTIO IN UIGILIA NATALIS DOMINI. 

Omnipotens deus qui incarnatione unigeniti sui mundi tenebras 
effugauit . et eius gloriosa natiuitate hanc sacratissimam 
noctem inradiauit . effuget a uobis tenebras uitiorum . et inradiet 
corda uestra luce uirtutum. Amen. Quique eius sacratissim^ 
natiuitatis gaudium pastoribus ab angelo uoluit nuntiari . ipse 

^ Ilanc praefationem habet R "pro uno defuncto," (p. 246 sup.). 

- Confer praef. priorem " unius defuncti," p. 301 ; et praef. "pro pluribus 
defunctis" in cod. R, (p. 247 sup.). 

^ contristet cod. hie habet contristent ; scd vo)i, ut videtury pr. ntaiu 

■• et in . . . . ad regnum et in ouium tibi placitarum benediclione aeternum 
numerentur ad regnum R. 



NAT. S. lOANiVIS EVANGELISTAE. 303 

super uos gratissimurn benedictionis suae hymbrem infundat . 
atque ipso pastore uos ad aeternorum gaudiorum pascua aeterna 
perducat. Amen. Et qui per eius incarnationem terrena caelesti- 
bus sotiauit. intern^ pacis et bone uoluntatis uos nectare repleat . 
et caelestis militiae consortes efficiat. Amen. /Quod [fo. 2031/ 
ipse praestare dignetur cuius regnum et imperium sine fine 
permanet . in saecula saeculorum. Amen. Benedictio dei patris . 
et filii . et spiritus sancti et pax domini sit semper uobiscum. 

BENEDICTIO IN DIE NATALIS DOMINI. 

Benedicat uos omnipotens deus uestramque ad superna^ excitet 
intentionem . qui banc sacratissimam diem natiuitate filii sui fecit 
esse scllemnem. Amen. Et qui eum qui panis est angelorum in 
praesepi ecclesiae cybum fecit esse fidelium animalium . ipse 
uos et in praesenti saeculo degustare faciat aeternorum dulce- 
(linem gaudiorum . et in futuro perducat ad sacietatem- aeterno- 
rum praemiorum. Amen. Ouique eius infantiam uilibus uoluit 
indui pannis . ipse uos caelestium uestimentorum induat 
ornamentis. Amen. Benedictio dei. 

IN NATALE SANCTI STEPHANI.^ 

Deus qui beatum stephanum protomartyrem coronauit . et 
confessione fidei et agone martyrii mentes uestras circumdet et 
in praesenti saeculo corona iustitiae . et in futuro perducat^ uos 
ad coronam gloriae. Amen. Illius obtentu tribuat nobis dei et 
proximi caritate semper exuberare qui banc studuit etiam inter 
lapidantium impetus obtinere. Amen. Quo eius et exemplo 
roborati . et intercessione muniti ab eo quem ille a dextris 
dei /uidit stantem mereamini benedici. Amen. Quod [fo. 204 
ipse praestare dignetur qui cum patre et spiritu sancto uiuit et 
gloriatur deus . per omnia saecula saeculorum. Amen, bene- 
dictio. 

IN NATALE SANCTI lOHANNIS EUANGELISTAE.^ 

Omnipotens deus dignetur uobis per intercessionem beati 
iohannis apostoli et euuangelistae benedicere .qui per eum 
archana uerbi sui uoluit ecclesiae reuelare. Amen. Concedat 
uobis ut quod ille spiritus sancti munere afflatus uestris auribus 
infudit . eiusdem spiritus dono capere mente ualeatis. Amen. 
Quo eius documento de diuinitate nostri redemptoris edocti . et 

^ Cod. superna. 

- sacietatem leg. satietatem, rr/ societatem. 

^ Eandem benedictionem habet R, (p. 247 sup.). 

^ perducat I'is script, in cod. 

^ Eandem benedictionem habet R, (p. 248 sup.). 



304 BENEDICT/ONES CO DIG IS 0. 

amando quod tradidit . et praedicando quod docuit . et exequendo 
quod iussit . ad dona peruenire mereamini quae^ idem dominus 
noster iesus christus repromisit. Amen. Quod ipse praestare 
dignetur qui cum patre et spiritu sancto uiuit et gloriatur deus 
per omnia saecula saeculorum. Amen. Benedictio dei. 

IN NATALE INNOCENTUM. 

Omnipotens deus . pro cuius unigeniti ueneranda infantia 
infantum innocentum cateruas herodis funesti peremit seuitia . 
suae uobis benedictionis tribuat dona gratissima. Amen. Et 
qui eis concessit . ut unicum deum filium eius dominum nostrum 
non loquendo sed moriendo profiterentur . concedat uobis ut 
fidem /ueram quam lingua uestra fatetur etiam mores [fo. 204?^ 
probi et uita inculpabilis fateatur. Amen. Quique eos primi- 
tiuum fructum sanctae suae suscepit ecclesi^ . cum fructu bono- 
rum operum uos faciat peruenire ad gaudia aetern^ patri?. 
Amen, quod ipse praestare. Benedictio dei. 

BENEDICTIO IN OCTAUAS DOMINI. 

Omnipotens deus . cuius unigenitus hodierna die ne legem 
solueret quam adimplere uenerat . corporalem suscepit circum- 
cisionem . spiritali circumcisione mentes uestras ab omnibus 
uitiorum incentiuis expurget . et suam in uos infundat bene- 
dictionem. Amen. Et qui legem per moysen dedit . ut per 
mediatorem nostrum benedictionem daret . ut exuat^ uos mortifi- 
cationem uitiorum . et faciat perseuerare in nouitate uirtutum. 
Amen. Quo sic in senarii numeri perfectione in hoc saeculo 
uiuatis . et in septenario inter beatorum spirituum agmina 
requiescatis . quatenus in octauo resurrectione renouati . iubelei 
remissione ditati . ad gaudia sine fine mansura . perueniatis . 
amen. Quod ipse praestare . qui cum patre. 

IN TEOPHANIA. 

Deus lumen uerum qui unigenitum suum hodierna die stella 
duce gentibus uoluit reuelare sua uos dignetur benedictione ditare. 
Amen. Quo exemplo magorum mystica domino iesu christo 
munera offerentes . spreto /antiquo hoste . spretisque [fo. 205 
contagiis uitiorum . ad aeternam patriam redire ualeatis per 
uiam uirtutum. Amen. Detque uobis ueram mentium inno- 
centiam qui super unigenitum suum spiritum sanctum demon- 
strari uoluit per columbam . eaque"^ uirtute mentes uestrae 



^ quae Cod. qua. 

^ ut exuat leg. vid. et exuat. 

■' eaque Cod. eaque. 



DOM. II IN QUADRAGESIMA. 305 

exerceantur ad intellegenda diuin^ legis archana qua in chana 
galileae lympha est in uinum conuersa. Amen. Quod ipse . 
cuius. 



BENEDICTIO IN PURIFICATIONE SANCTlg MARIlp. 

Omnipotens deus . qui unigenitum suum hodierna die in 
assumpta carne in templo uoluit praesentari . benedictionis suae 
uos munere fultos bonis operibus faciat exornari. Amen. Et 
qui eum ut legem adimpleret . ministrum uoluit effici legis . 
mentes uestras instruat legis su? spiritalibus documentis. Amen. 
Quo ei et pro turturibus castitatis seu caritatis munera offerre 
ualeatis . et pro pullis columbarum spiritus sancti donis exu- 
beretis. Amen. Quod ipse praestare dignetur. cuius regnum. 

BENEDICTIO IN INITIO QUADRAGESIM^. 

Benedicat uobis omnipotens deus . qui quadragenarium 
numerum in moysi et heliae . necnon et mediatoris nostri 
ieiunio consecrauit . concedatque uobis ita transigere praesentis 
uitae dispensationem . ut accepto a patrefamilias remunera- 
tionis denario . perueniatis ad peccatorum omnium remis- 
sionem et ad gloriosam cum Sanctis /omnibus [fo. 205^» 
resurrectionem. Amen. Detque uobis spiritalium uirtutum 
inuictricia arma . quibus exemplo domini deuincere ualeatis 
antiqui hostis sagacissima temptamenta. Amen. Quo non in 
solo pane sed in omni uerbo quod de ore eius procedit.spiritalem 
sumentes alimoniam per ieiuniorum obseruationem.et ceterorum 
bonorum operum exhibitionem percipere mereamini inmarces- 
cibilem gloriae coronam. Amen. Quod ipse praestare dignetur . 
cuius. 

DOMINICA .11.^ IN QUADRAGESIMA. 

Omnipotens deus . ieiuniorum ceterarumque uirtutum dedi- 
cator atque amator.sua uos benedictione sanctificet. Amen. 
Accendat in uobis pig deuotionis effectum- et praebeat suppli- 
cantibus suum benignus auditum. Amen. Quatenus mentes 
uestrae sinceris purgatae"^ ieiuniis bonorum omnium exuberent 
incrementis. Amen. Quod ipse praestare. cuius.* 

^ Dominica .ii. ita cod., ut videtur, pr. man. : nunc per rasiirain Dominica .i. 
Similis rasura facta est in titulis scquentibus. 
- effectum affectum R. 
■■ purgatae cod. purgata. 
■* Hanc benedictionem habet R secundam " in quadragesima," (p. 248 sup.). 

GREG. X 



3o6 BENEDICT/ONES CODICIS 0. 

DOMINICA .III. IN QUADRAGESIMA. 

Omnipotens deus . ieiuniorum nostrorum^ uictimas clementer 
accipiat . et sua uos benedictione dignosefficiat. Amen. Mentes 
uestras ita parsimoniae bono contra uitia muniat . preceptorum 
suorum doctrinis erudiat . caritatis dono repleat.ut uos in omni- 
bus sibi placere concedat. Amen. Quatenus praesentis quad- 
ragesime diebus deuotissime caelebratis . ad paschalia f^sta puri- 
ficatis cordibus accedere ualeatis. Amen . /quod ipse [fo. 206 
praestare.^ 

DOMINICA .1111. IN QUADRAGESIMA. 

Deus qui uos ad praesentium quadragesimalium dierum 
medietatem dignatus est perducere . ipse uos sua miseratione 
dignetur benedicere. Amen. Abstinentiam uestram praeteritam 
acceptet . futuram ita sibi placitam reddat . ut sicut ab inlicitis 
cybis . ita uos etiam a uitiis omnibus abstinere concedat. Amen. 
Quod^ de praeteritis et de futuris spiritalium carismatum frugibus 
ei grates persoluentes . ad sanctum pascha peruenire possitis.'* 
Amen. Quod ipse praestare. 

DOMINICA .V. IN QUADRAGESIMA. 

Accendat in uobis dominus uim sui amoris . et per ieiuniorum 
obseruantiam infundat in uobis donum^ suae benedictionis . 
Amen. Sic ei parsimoni^ uictimas offeratis . ut contriti ei 
cordis . et humilitati^ sacrificio piaceatis. Amen. Quatenus 
oratio uestra ieiunii et elemosin^ alis subiecta" . ita ad aures 
uestri conditoris ascendat . ut uos aeternae beatitudinis heredes . 
et supernorum ciuium consortes efficiat. Amen. Quod ipse.^ 

BENEDICTIO IN RAMIS PALMARUM. 

Benedicat uobis omnipotens deus . cui et ieiuniorum macera- 
tione . et praesentium dierum obseruatione placare^ studetis. 
Amen. Concedatque uobis ut sicut ei cum ramis palmarum 
ceterarumue frondium praesentare^^ studuistis ita cum palma 
uictori^ /et fructu bonorum operum ei post obitum [fo. 20&0 
apparere ualeatis. Amen. Quique unigeniti filii eius passionem 



^ nostrorum moru O : uTorum R. 

^ lianc benedictionem habet R tertiam *'in quadragesima," (p. 249 sup.). 

" Quod leg. Quo. 

^ possitis seqnitiir rasiira : fors. scriptttiii fitit indemnes. 

^' per .... donum infundat miseiicorditer abundantiam R. 

'"• humilitati sic etiam R. "' subiecta subuecta R. 

*^ I lane benedictionem habet R quartam "in (juadragesima," (p. 249 suj).). 

" placare leg. placere. ^^ praesentare kg. praesentari. 



IN SABBA TO SANCTO. 307 

puro corde creditis . mente deuota uenerari studetis . ad resur- 
rectionis praemia ipsius fulti munimine ueniatis. Amen. Quod 
ipse praestare dignetur . cuius. 

ITEM ALIA BENEDICTIO DE PASSIONE DOMINI.^ 

Omnipotens deus . qui unigeniti sui passionem tribuit uobis 
humilitatis exemplum . concedat uobis per eandem humilitatem 
percipere suae benedictionis ineffabile donum. x\men . ipsius 
resurrectionis percipiamus- consortia . cuius patienti^ uenera- 
mini documenta. Amen. Quo ab eo sempitern^ uit? munus 
percipiatis . per cuius temporalem mortem . aeterna' uos euadere 
creditis. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IN CENA DOMINI.^ 

Benedicat uos deus qui per unigeniti filii sui passionem uetus 
pascha in nouum uoluit conuerti . concedatque uobis ut expurgato 
ueteris fermenti contagio . noua in uobis perseueret consparsio. 
Amen. Et qui ad caelebrandam redemptoris nostri caenam 
mente deuota conuenistis aeternorum^ dapium uobiscum aepulas 
reportetis. /\men. Ipsius quoque opitulante dementia mun- 
demini a sordibus peccatorum . qui ad insinuandum humili- 
tatis exemplum pedes uoluit lauare discipulorum. Amen. 
/Quod ipse . qui cum patre. [fo. 207 

BENEDICTIO IN SABBATO SANCTO.^ 

Deus qui de ecclesiae suae intemerato utero nouos populos pro- 
ducens . eam uirginitate manente noua sem^per^ prole fecundat. 
fidei . spei . et caritatis uos munere repleat . et suae in uos bene- 
dictionis dona infundat. Amen. Et qui banc sacratissimam 
noctem redemptoris nostri resurrectione uoluit inlustrare . mentes 
uestras peccatorum tenebris mundatas . uirtutum copiis faciat 
coruscare. Amen. Quo eorum qui modo renati sunt innocen- 
tiam imitare certetis . et uascula mentium uestrarum exemplo 
praesentium luminum inlustretis . ut cum bonorum operum 
lampadibus ad huius sponsi thalamum cuius resurrectionem 
caelebratis . cum prudentibus uirginibus intrare possitis. Amen. 
Quod ipse praestare. 



^ Eandem benedictionem habet R, (p. 250 sup,). 

- percipiamus percipiatis R. 

•' aeterna aeternam R. 

^ aeternorum aeternarum R. 

X 2 



3o8 BENEDICT/ONES CODICIS 0. 

BENEDICTIO IX DIE SANCTUM PASCHAE.^ 

Benedicat uos omnipotens deus . hodierna interueniente 
paschali solemnitate et omnr miseratus dignetur defendere 
prauitate. Amen. Et qui ad aeternam ultam in unigeniti sui 
resurrectione uos reparat . in ipsius aduentu inmortalitatis uos 
gaudiis uestiat. Amen. Et qui expletis ieiuniorum sine 
passionis dominicae diebus paschalis festi gaudia celebratis ad ea 
festa quae non sunt annua sed continua ipso opitulante exultan- 
tibus animis ueniatis. Amen. /Quod ipse praestare. [fo. 2071- 

BENEDICTIO IN OCTAUAS PASCHAE. 

Deus cuius unigenitus hodierna die discipulis suis ianuis 
clausis dignatus est apparere . suae uos benedictionis dono locu- 
pletare et caelestis uobis regni ianuas dignetur aperire. Amen. 
Et qui ab eorum pectoribus atactu"' sui corporis uulnus 
amputauit dubietatis . concedat ut per fidem qua eum resurrexisse 
creditis . omnium delictorum maculis careatis. Amen. Et qui 
eum cum thoma deum et dominum creditis et cernuis uocibus 
inuocatis ab eo et in hoc saeculo a maHs omnibus tueri et in 
futuro sanctorum coetibus adscisci ualeatis. Amen. Quod 
ipse. 

BENEDICTIO DE RESURRECTIONE.^ 

Benedicat uos omnipotens deus . qui uos gratuita miseratione 
creauit . et in resurrectione unigeniti sui spem uobis resurgendi 
concessit. Amen. Resurget^ uos de uitiorum sepulchris qui 
eum resuscitauit a mortuis. Amen. Ut cum eo sine fine 
feliciter uiuatis . quem resurrexisse a mortuis ueraciter creditis. 
Amen. Quod ipse praestare. 

ITEM ALIA BENEDICTIO. 

Deus qui per resurrectionem unigeniti sui uobis contulit . et 
bonum redemptionis . et decus adoptionis suae uobis conferat 
praemia benedictionis. Amen. Et quo redimente percepisti<^s> 
donum. perpetu^ Hbertatis . eo largiente consortes effici- 
/amini aetern^ hereditatis. Amen. Et cui consurrexistis [fo. 208 
in baptismate crede<^n>do . adiungi mereamini in caelesti regione 
bene uiuendo. Amen. Quod ipse praestare. 



^ Eandem benedictionem habet R, (p. 250 sup.). 

- et omni et ab omni R. 

"' atactu i/a codex : atlactu Miiratorius. 

"* Resurget Resuscitet R. 



Il^ DIE PENTECOSTES. 309 



BENEDICTIO DE lEIUNIO. 

Omnipotens deus deuotionem nostram^ dignanter intendat . et 
suae uobis benedictionis dona concedat, Amen. Indulgeat 
uobis mala omnia quae gessistis . et tribuat ueniam.quam ab 
eo deposcitis. Amen. Sicque ieiunii uestri et precum uota 
suscipiat . ut a uobis aduersa omnia quae peccatorum retributione 
mereamini auertat.et donum in uos spfritus paraclyti infundat. 
Amen. Quod ipse praestare. 



I 



BENEDICTIO IN DIE ASCENSIONIS DOMINI. 

Benedicat uos omnipotens deus .cuius unigenitus hodierna die 
caelorum alta penetrauit . et uobis ubi ille est ascendendi aditum 
patefecit. Amen. Concedat propitius ut sicut post resurrec- 
tionem suam discipulis uisus est manifestus . ita uobis in iudici- 
um ueniens uideatur placatus. Amen. Et qui eum consedere 
patri in sua maiestate creditis uobiscum manere usque in finem 
saeculi . secundum suam promissionem sentiatis. Amen. Quod 
ipse praestare. 

IN UIGILIA PENTECOSTEN. 

Benedicat uobis omnipotens deus . ob cuius paraclyti spiritus 
aduentum mentes uestras ieiunii obseruantia praeparatis . et 
praesentem diem solempnibus laudibus honoratis. Amen. 
Instar modo rena/torum infantium . talem innocentiam [fo. 2081/ 
habeatis . ut templum sancti spiritus . ipso tribuente . esse possitis. 
Amen. Atque idem spiritus sanctus . ita uos hodie sua 
habitatione dignos efficiat : ut eras se uestris mentibus uobiscum 
perpetim habitaturus infundat . et peracto praesentis uitae curri- 
culo . uos ad caelestia regna perducat. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IN DIE. 

Deus qui hodierna die discipulorum mentes spiritus paraclyti 
infusione dignatus est inlustrare . faciat uos benedictione sua 
repleri . et eiusdem spiritus donis exuberare. Amen. Ille ignis 
qui super discipulos apparuit peccatorum uestrorum sordes 
expurget . et sui luminis infusione corda uestra perlustret. xAmen. 
Ouique dignatus est diuersitatem linguarum in unius fidei 
confessione adunare . in eadem uos faciat fide'^ perseuerare . et per 
hanc ab spe ad"^ speciem peruenire. Amen. Quod ipse. 



^ nostram fos. leg. uestram. 
- fide Coii. fidei. 
^ ad Cod. ab. 



3IO BENEDICT/ONES CODICIS O. 

IN NATALE SANCTI lOHANNLS BABTISTAE.^ 

Benedicat uobis omnipotens deus . beati iohannis baptistae 
intercessione cuius hodie natalitia caelebratis . concedatque ut 
cuius solemnia colitis . patrocinia sentiatis. Amen. Illius obten- 
tu ab omnibus aduersis tueamini . et bonis omnibus perfruamini 
qui aduentum redemptoris mundi necdum natus cognouit . matris 
sterelitatem nascendo abstulit . patris linguam natus absoluit. 
Amen. Quatenus ipsius agni quem ille digito ostendit. 
/cuius immolatione estis redempti . ita uirtutum lanis [fo. 209 
uestiri . et innocentiam ualeatis imitari . ut ei in aeterna- patri^ 
felicitate possitis adiungi. Amen. Quod ipse. 

BENEUICTIO IN FESTIUITATE SANCTAE CRUCIS. 

Benedicat uobis omnipotens deus . qui per unigeniti sui 
domini nostri iesu christi passione<^m^ et crucis patibulum genus 
redemit humanum. Amen. Concedatque uobis ut cum 
omnibus Sanctis quae sit eiusdem crucis . longitudo . latitude . 
sublimitas . et protundum . mente deuota comprehendere possitis. 
Amen. Quatenus uosmetipsos abnegando . crucemquegestando . 
ita in praesentis uitae studio" redemptorem nostrum possitis 
sequi . ut ei inter choros angelorum post obitum mereamini 
adscisci. Amen. Quod ipse. 

IN NATALE APOSTOLORUM PETRI ET PAULI.^ 

Benedicat uobis omnipotens deus . qui uos beati petri salu- 
berrima confessione in ecclesiastice fidei fundauit soliditate. 
Amen. Et quos beati pauli sanctissima instruxit praedicatione 
sua tueatur gratissima defensione. Amen. Quatenus petrus 
claue . paulus sermone . utrique'' intercessione ad illam uos certent 
patriam introducere . ad quam illi alter cruce . alter gladio 
hodierna die peruenere. Amen. Quod ipse praestare. 

BENEDICTIO IN FESTIUITATE SANCTE MARIl^.^ 

Deus qui per beat? mari? uirginis partum genus humanum 
dignatus est redimere . sua uos /dignetur benedictione [fo. 2Qgv 
locupletare. Amen. Eiusque semper et ubique patrocinia 
sentiatis . ex cuius intemerato utero auctorem uitae suscipere 
meruistis. Amen. Et qui ad eius caelebrandam festiuitatem 

^ Eandem benedictionem habet R, (p. 251 sup.). 

2 aeterna aeteme R. 

•'' studio /(^ry. leg. stadio, 7it in hen. prima " /// adnoilii domini'''' {v. p. 31 1). 

"* Eandem ben. ha])et R, (p. 252 sup.). 

•'' utrique uterque R. 



IN XA TALE UN/ US A FOS TOLL 311 

hodierna die deuotis mentibus conuenistis spiritalium gaudiorum 
et aeternorum praemiorum uobiscum munera reportetis. Amen. 
Quod Ipse. 

IN FESTIUITATE SANXTI lOHANNIS DE MARTIRIO. 

Deus qui uos beati iohannis baptistae concedit . solemnia 
frequentare : tribuat uobis et eadem deuotis mentibus caelebrare . 
et su? benedictionis dono^ percipere. Amen. Et qui pro legis 
eius praeconio carceralibus est retrusus in tenebrisr^ intercessione 
sua a tenebrosorum operum uos liberet incentiuis. Amen. Et 
qui pro ueritate quae deus est caput non est cunctatus amittere 
suo interuentu ad caput nostrum quod christus est uos faciat 
peruenire. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IN ADUENTU DOMINI.^ 

Omnipotens deus cuius unigeniti aduentum.et praeteritum 
creditis et futurum expectatis . eiusdem aduentus uos inlustratione 
santificet . et sua benedictione locupletet. Amen. In praesentis 
uitae stadio uos ab omni aduersitate defendat . et se uobis in 
iudicio placabilem ostendat. Amen. Quo a cunctis peccatorum 
/contagiis liberati . illius tremendi examinis diem [fo. 210 
expectetis interriti. Amen. Quod ip.se. 

Alia. 

Omnipotens deus uos placito uultu respiciat . et in uos suae 
benedictionis donum infundat. Amen. Et qui hos dies incarna- 
tione unigeniti sui fecit solemnes . a cunctis praesentis . et futur? 
uitae aduersitatibus uos redder^ indemnes. Amen. Ut qui de 
aduentu redemptoris nostri secundum carnem deuota mente 
laetamini . in secundo cum in maiestate uenerit praemiis aeternae 
uitae ditemini. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IN NATALE UNIUS APOSTOLI." 

Deus qui uos in apostolicis tribuit consistere fundamentis. 
benedicere uobis dignetur beati apostoli sui il/iiis intercedentibus 
meritis. Amen. Defendatque uos a cunctis aduersis apostolicis 
praesidiis . qui uos eorum uoluit ornari et munerari exemplis et 
documentis."* Amen. Quo per eorum intercessionem perueniatis 
ad aetern^ patrig hereditatem . per quorum doctrinam tenetis 
fidei integritatem. Amen. Quod ipse , cuius. 

^ dono fo?'s. le^^. dona. 

- Eandem benedictionem habet R, (p. 253 sup.). •' reddet leg. reddat. 

^ ornari .... documentis et ornari exemplis et instrui documentis R. 



312 BENEDICTIONES CODICIS O. 

BENEDICTIO IN NATALE UNIUS MARTYRIS.^ 

Beati martyris sui illius intercessione uos dominus benedicat . 
et ab omni malo defendat. Amen. Extendat in uos dexteram 
suae propiciationis qui eum suscepit per supplicia passionis. 
Amen. Quo eius in caelo mereamini habere consortium . 
/cuius deuotis mentibus in terra caelebratis triumphum. [fo. 2ioz^ 
Amen. 

IN NATALE PLURIMORUM MARTVRUM.^ 

Benedicat nobis dominus beatorum martyrum suorum illonun 
suffragiis . et liberet ab aduersitatibus cunctis. Amen. Com- 
mendet uos eorum intercessio gloriosa quorum in conspectu eius 
est mors pretiosa. Amen. Et sicut illi per diuersa genera 
tormentorum caelestis regni sunt sortiti^ hereditatem . ita uos 
eorum mereamini consortium per bonorum operum exhibitionem . 
Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IN NATALE UNIUS CONFESSORIS. 

Omnipotens dominus det nobis copiam benedictionis . qui 
beatum ilhnn sibi adsciuit uirtute confessionis. Amen. Et qui 
ilium fecit coruscare miraculis.uos exornet bonorum operum in- 
crementis. Amen. Quo eius exemplis eruditi . et intercessione 
muniti . cuius depositionis diem caelebratis . illi possitis in caelesti 
regione adiungi. Amen. Quod. 

IN NATALE PLURIMORUM CONFESSORUM. 

Sanctorum confessorum suorum illis^ meritis uos dominus faciat 
benedici . et contra aduersa omnia eorum intercessione muniri. 
Amen. Eorum uos efficiat suffragio felices . quorum festiuitatis 
diem caelebratis ouantes. Amen. Quo eorum imitantes 
exempla . ad caelestia peruenire possitis promissa. Amen. Quod 
ipse. 

IN NATALE UNIUS UIRGINIS.^ 

/Benedicat nobis dominus qui beat? uirgini ////concessit [fo. 21 1 
et decorem uirginitatis . et gloriam passionis. Amen. Et cuius 
opitulatione ilia meruit et sexus fragilitatem . et persequentium 
rabiem deuincere . uos possitis et uestrorum corporum inlecebras 
et antiqui hostis machinamenta superare.^ Amen. Quo sicut 

^ Eandem benedictionem habet R, (p. 253 sup.). 
^ sortiti consecuti R. 
^ illis leg. illorum. 



.^^ 



<^^ MEDU^^.^^P^^^''^ ^'"^- superara. 




QUOTIDIANIS DIE BUS. 313 

ilia sexu fragili uirili^ nisa est certamen adire . et post certamen 
de hostibus triumphare- . ita uos in hac mortalitate uiuentes 
ualeatis et antiquum hostem deuincere . et ad caelestia regna 
peruenire. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO IX NATALE UIRGIXUM. 

Om.nipotens dominus intercedentibus Sanctis uirginibussuis uos 
dignetur benedicere . qui de antiquo hoste non solum per uiros 
sed etiam per feminas uoluit triumphare. Amen. Et qui illis 
uoluit centesimi fructus donum decore uirginitatis . et agone 
martyrii conferre uos dignetur et uitiorum squaloribus expurgare . 
et uirtutum lampadibus exornare. Amen. Ouatenus uirtutum 
oleo ita pectorum uestrorum lampades possint repleri . ut cum eis 
caelestis sponsi thalamum ualeatis ingredi. Amen. Quod 
ipse. 

BENEDICTIO COTIDIANIS DIEBUS. 

Benedicat uobis dominus et custodiat uos. Amen. Inluminet 

faciem suam super uos et misereatur uestri. Amen. Conuertat 

uultum suum ad uos et donet uobis pacem. Amen. [fo. 21 ic' 
Quod ipse.'' 

ALIA. 
Omnipotens deus sua uos dementia benedicat . et sensum in 
uobis sapienti? saiutaris infundat. Amen. Catholicae fidei uos 
documentis enutriat . et in Sanctis operibus perseuerabiles reddat. 
Amen. Gressus uestros ab errore conuertat . et uiam uobis 
caritatis et pacis ostendat. Amen. Quod ipse.^ 

ALIA. 

Inclinet dominus aurem suam ad preces uestrae humilitatis . et 
det uobis gratiam suae benedictionis et praemium sempitern? 
salutis. Amen. Semper et ubique dominum propitium habeatis . 
et in eius laudibus exultetis. Amen. Omnium peccatorum 
uestrorum uincula soluat . et ad gloriam sempiternam peruenire 
uos faciat. Amen. Quod ipse. 

ALIA. 
Multiplicet in uobis dominus copiam suae benedictionis . et 
confirmet uos in spe regni caelestis. Amen. Actus uestros 
corrigat . uitam emendet . mores componat.et uos ad caelestis 
paradysi hereditatem pcrducat. Amen. Talique intentione 
repleri ualeatis . qua ei in perpetuum placeatis. Amen. Quod.^ 

• uirili uirile R. - triumphare meruit triumphare R. 

•' Consimilem benedictionem habet R initio totius seriei, (p. 247 sup.). 
"* Hanc benedictionem habet R, "quotidianis diebus," (p. 254 sup.). 



314 BENEDICT/ONES CODICIS O. 



ALIA. 

Deuotionem uestram dominus dignanter intendat . et suae 
nobis benedictionis dona concedat. Amen. Talique uos in prae- 
senti saeculo subsidio muniat.ut paradysi uos in futuro habita- 
tores efficiat. Amen. Sicque corda uestra sanctificando benedicat . 
et benedicendo sanctificet . ut uobiscum . /immo in uobis [fo. 212 
eum iugiter habitare delectet. Amen. Quod ipse.^ 

ALIA. 

Det uobis dominus munus suae benedictionis . et repleat uos 
spiritu ueritatis et pacis. Amen. Ouatenus sic per uiam salutis 
deuota mente curratis . ut subripientium delictorum laqueos 
salubriter euadatis. Amen. Sicque efficiamini in eius supplicatione 
deuoti . et in mutua dilectione sinceri . ut ad caeleste regnum 
peruenire possitis securi. Amen. Quod ipse. 

ALIA. 

Concedat uobis omnipotens deus munus suae benedictionis . 
qui uestrae est conscius infirmitatis. Amen. Et qui uobis tribuit 
supplicandi affectum . tribuat consolationis auxilium.- Amen. 
Ut ab eo et praesentis et futurae uitae subsidium capiatis . cuius 
uos bonitate creatos esse creditis. Amen. Quod ipse. 



ALIA. 

Omnipotens deus caelesti uos protectione circumdet et suae 
benedictionis dono locupletet. Amen. Concedatque uobis ut qui 
in sola spe gratiae caelestis innitimini . caelesti etiam protectione 
muniamini. Amen. Quatenus et in praesenti saeculo mortalis 
uitae solatia capiatis. et sempiterna gaudia comprehendere uale- 
atis. Amen. Quod. 

ALIA. 

Omnipotens deus dexter^ suae perpetuo uos circumdet auxilio. 
et benedictionum suarum repleat dono. Amen. Ab omni uos 
prauitate defendat./et donis caelestibus exuberare con- [fo. 2121^ 
cedat. Amen. Quo corpore mundati ac mente . talem ei exhi- 
beatis seruitutem . per quam suam consequi ualeatis propicia- 
tionem. Amen. Quod ipse. 

^ llanc benedictionem habet R, quotidianis diebus, (p. 254 sui^. ). 
- auxilium affectum priiis script, et eras. 



SUPER REGEM IN TEMPORE SYNOD/. 315 

ALIA. 

Purificet omnipotens deus uestrorum cordium archana et bene- 
dictionis suae uobis tribuat incrementa. Amen. Ab omnibus 
uitae praesentis periculis exuamini . et uirtutum spiritalium orna- 
mentis induamini. Amen. Quo ilHus adiutorio fulti sic ei serui- 
atis in terris . ut ei coniungi ualeatis in c^lis. Amen. Quod 
ipse. 

ALIA. 

Omnipotens deus uniuersa a uobis aduersa excludat . et suae 
super uos benedictionis dona propitiatus infundat. Amen. Corda 
uestra efficiat sacris intenta doctrinis quo possint repleri benefi- 
ciis sempiternis. Amen. Quatinus exequenda intelligentes. et 
intellecta^ exequentes. et inter aduersa mundi inueniamini in- 
demnes . et beatorum spirituum efficiamini coheredes. Amen. 
Quod ipse. 

ALIA. 

Omnipotens deus dies uestros in sua pace disponat.et suae 
uobis benedictionis dona concedat. Amen. Ab omnibus uos 
perturbationibus liberet.et mentes uestras in su^ uobis pacis 
tranquillitate consolidet. Amen. Quatenus spei.fidei.et cari- 
tatis gemmis ornati r' et praesentem uitam transigatis inlaesi . et 
ad aeternam perueniatis securi. Amen. Quod ipse. 

BENEDICTIO SUPER REGEM IN TEMPORE SYNODL 

/Benedicat tibi dominus custodiensque te sicut uoluit [fo. 213 
te super populum suum constituere regem . ita et in praesenti 
saeculo felicem et aetern^ felicitatis tribuat esse consortem. Amen. 
Clerum ac populum quem sua uoluit opitulatione tua sanctione 
congregari :' sua dispensatione et tua administratione per diu- 
turna tempora faciat feliciter gubernari. Amen. Quatenus 
diuinis monitis parentes : aduersitatibus omnibus carentes : bonis 
omnibus exuberantes r! tuo ministerio fideli amore obsequentes i 
et in praesenti saeculo pacis tranquillitate fruantur . et tecum 
aeternorum ciuium consortio potiri mereantur. Amen. Quod 
ipse praestare dignetur. 

EXPLICIUNT BENEDICTIONES. AMEN. 



intellecta Cod. intellecto. 



APPENDIX. 



MISSAE ADDITAE IX MARGIXIBUS COD. O. 

<CONVERSIO SANCTI PAULI.y [fo. 22 

Deus q(ui uniuersum mundum beati pauli apostoli praedi- 
catione docuisti) da nobis quaesumus ut qui eius odie conuer- 
sionem co(limus per eius ad te) exempla gradiamur. per. 

Super oblata. 

Apostoli tui pauli precibus domine plebis tue dona uiuific(a) ut 
que tibi g(ra)ta sunt ins(ti)tuta gracio(ra) fiant patro(cini)o sup- 
plicanti(s . per.) 

Post coinniunio. 

Saciasti nos domine salutari misterio quaesumus ut pro nobis 
eius non desinit ^leg. desit)> oracio cuius donasti patrocinio 
gubern(ari . per.) 

<CATHEDRA SANCTI PETRI.) [fo. 29 

Deus qui b(eato apostolo petro conlatis clauibus regni) cae- 
lestis animas ligandi atque sol(uendi pon)tificium tradidisti con- 
cede ut intercessionis eius auxilio a peccatorum nostrorum nexi- 
bus liberemur . per. 

Ecclesie tue quaesumus domine preces et (hos)tias beati pe(tri) 
apostoli comme(n)det oracio (ut) quod pro i(lli)us gloriam cele- 
bramus n(o)bis prosit (ad) ueniam . per. 

Laetificet nos domine quaesumus munus oblatum . ut sicut in 
apostolo tuo petro te mirabilem predicamus . sic per ilium tuae 
sumamus indu(l)gencie largitatem . per. 

<NATALE SANCTORUM STEPHANI, GAMALIELIS, NICHODEMI 

ET ABIB0N.>2 
Deus qui es sanctorum tu(orum) splendor mirabilis : qui [fo. 69 
hodierna die beatorum martyrum tuorum steph(ani) gamalielis 
nichodem(i at)que abibon inuentionem gl(oriosam) reuelasti:^ 
da nobis in aeter(na) leticia de eorum societa(te) gaudere . per. 

^ Missae in Conversione S. Pauli et in Cathedra S. Petri manu rudi et inperita 
(ut videtur, saec. ix. ex. vel saec. x. in.) scriptae sunt, (^uae uncinis ( ) 

includuntur abscisa supplentur. 

- Ilaec missa saec. x. ex. aut xi. in. scripta videtur. (^uae uncinis ( ) 

includuntur abscisa supplentur. 



320 MISSAE ADDITAE TN COD. 0. 

Super oblata, 

Mu(nera) tibi domine nostre deuocio(nis) offerimus quae et 
pro tuorum ti(bi) grata sint honore iust(orum) et nobis salutaria 
te m(ise)rante reddantur . per. 

Post coniimtnio. 

Sumpsimus domine sanctorum tuorum (ste)phani gamalielis 
nicho(de)mi atque abibon solempnia (cele)brantes sacramenta 
caelestia (praesta) quaesumus ut quod temporaliter gerimus 
(aeter)nis gaudiis consequamur . per. 

X. K. <SEPT. NATALE SS. TIMOTHEI ET APOLLONARIS.> 

Deus qui nos annua beatorum martirum tuorum [ff. J2v, 73 
timothei et apollonaris sollemnitate letificas eorum quaesumus 
continua intercessione super nos misericordiam tuam multiplica 
ut quorum patrociniis gratulamur suffragiis eciam perpetue 
salutis ausilium nobis at esse- senciamus . per. 

Super oblata. 

Munera domine quaesumus pro tuorum cum memoracione*^ 
sanctorum "! timothei et apollonaris sollemnitate oblata propicius 
suscipe et pia eorum intercessione salutem nobis perpetuam 
prouenire concede . per. 

Ad complenduni. 

Beatorum martirum tuorum timothei et apollonaris domine 
intercessione placatus :' concede quaesumus ut sacramenti tui 
ueneranda perceptio fiat omnium peccatorum (remissio . per.)* 

Maiestatem tuam <^domine^ supliciter implo(ram)us'' . ut nos 
beatorum marti(rum) tuorum timothei et apol(lon)aris patrocin- 
antibus (mer)itis , ab hostium incursio(ne) defendas : ut 
quorum uene(ramur) gloriosa soUempnia . eorum (no)bis tribuas 
adesse suffra(gia.) per ; 

' Haec missa bis scripta est: primo (manu saec. x.) longis lineis in marginibus 
infeiioribus duarum paginaruni, ubi ultima pars quartae orationis abscisa est : deinde, 
manu saec. xi. ex. vel xii., in margine fol. 727', ubi abscisa sunt initia linearum. 
Antiquiorem textum hie sequimur. 

- ausilium .... at esse leg. auxilium .... adesse. 

■'' cum memoracione leg. conimemoracione. 

^ fiat .... per. /// Icxtu recentiori Icgitur (lat peccatorum nostrorum 
omnium remissio . per. 

•'' imploramus Jlic deficit textns aiitiqitivr. 



MISSAE ADDITAE IN COD. 0. 321 

SIMONIS ET lUDE.^ [fo. 79 

Deus qui nos per beatos apostolos tuos ad cognicionem tui 
nominis uenire tribuisti : da nobis eorum gloriam sempiternam 
et proficiendo celebrare et celebrando proficere . per. 

Super oblata. 

Gloriam domine sanctorum apostolorum tuorum perpetuam 
r(e)colentes quaesumus ut eandem sa(cris) misteriis expia(ti) 
dignius- celeb(re)mus per. 

Perceptis domine sacramentis supplices te rogamus ut inter- 
cedentibus beatis apostolis tuis ' que pro illorum ueneranda 
gerimus passione nobis proficiant ad medellam . per ; 

Exaudi nos deus salutaris noster et apostolorum tuo<(rum)> nos 
tuere presidiis quorum donasti (fideles esse doctrinis . per.).'^ 



^ Haec missa eadem, ut videtur, manu scripta est qua additae sunt missae in 
ff. 22 et 29. 

'■^ dignius ita primittis scripttun : sed per rasiirani in dignis imitatiun est 
verbwn. 

^ Quae uncinis ( ) includuntur nunc desunt, margine absciso. 



GREG. 



II. 

In codice Ottoboniario 313, post finem Martyrologii Bedae 
Presbyteri, fol. 6 verso extant quae sequuntur. 

(i) Gloria in excelsis : hoc eiusdem fere aetatis est cum 
Libro Sacramentorum. Cum forma hodie usitata non omnino 
concordat. 

(ii) Missa in Natale Sanctae Genovefae manu saec. ix. 
exeuntis aut x. ineuntis descripta. 

(iii) Credo : alia manu saec. ix. exeuntis scripta : desideratur 
ultima pars, a bibliopega abscisa. 

(i)- 

Gloria in excelsis deo . et in terra pax hominibus bone 
uoluntatis. 

Laudamus te. Benedicimus te. Adoramus te. 

Glorificamus te . Hymnum dicimus^ tibi . gratias agimus . 
propter gloriam tuam magnam. 

Domine deus rex caelestis. 

Deus pater omnipotens . Domine fili unigenite . lesu christe 
altissime. 

Domine deus . Agnus dei . Filius patris. 

Qui suscepisti peccata mundi . suscipe depraecationem 
nostram. 

Qui sedes ad dexteram patris . miserere nobis. 

Quoniam tu solus sanctus . Tu solus dominus . Tu solus 
altissimus. 

lesu christe . in gloria dei patris. Amen. 

(ii). 

Beate genouefe natalitia ueneranda domine quesumus 
ecclesia tua deuota suscipiat . Et fiat magne glorificationis 
amore deuotior . et tante fidei proficiat exemplo . per. 

^ Hie seqiiitur rastira : tit videtur dicimus bis scriptuvi fuerat. 



323 



Super oblata, 

Offerimus domine preces et munera in honore sanctae 
genouefe gaudentes . praesta quaesumus ut et conuenienter haec 
agere . et remedium sempiternum ualeamus adquirere . per. 

Vere dignum usque eterne deus. Beate genouefe natalitia 
recolentes . uere enim huius honorandus est dies . que sic terrena 
generatione processit ut ad diuinitatis consortium perueniret . 
per christum. 

Post conimunionem. 

Adiuuent nos quesumus domine . et haec misteria sancta que 
sumsimus . et beate genouefe intercessio ueneranda . per. 

(iii). 

Credo in unum deum patrem omnipotentem factorem celi et 
terre . uisibilium omnium . et inuisibilium . et in unum dominum . 
iesum christum . fiHum dei unigenitum et ex patre natum . ante 
omniasecula.deum.dedeo.lumen.de lumine.deum uerum de 
deo uero . genitum non factum . consubstancialem patris r^ per 
quem omnia facta sunt . qui propter nos . homines . et propter 
nostram salutem . descendit de celis . et incarnatus est^ de spiritu 
sancto ex maria uirgine . et homo factus est . crucifixus exciam 
pro nobis . sup poncio pilato passus . et sepultus est . et resurrexit . 
tercia die:^ secundum scripturas . et ascendit in celum r^ sedet ad 
dexteram patris . et iterum uenturus est . cum gloria . iudicare 
uiuos . et mortuos . cuius regni r' non erit finis . et in spiritum 
sanctum dominum et uiuificantem qui ex patre filioque procedit. 
qui cum patre . et filio simul 

1 Cod, &. 



Y 2 



J 



INDICES. 

I. Index of Liturgical Forms. 

U. Index of the Marginal Cues in Cod. Ottob. 

313- 
III. Index of Subjects. 



I. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



In this index the Prefaces are grouped together under the heading Vere dignutn^ 
being indicated by the first distinctive words. 

\Miere words (or their symbols) are printed in italic type, there is some variation 
in respect of their order, or of their presence or absence, in the forms for which 
references are given under that heading. 

The abbreviations employed are, it is hoped, all such as to be easily understood. 



A cunctis iniquitatibus, 134. 

A domo tua qs. dne. spiritales, 204. 

Ab omni 

nos qs. dne. vetustate, 62. 

reatu nos dne., 202. 

Ab omnibus 

nos defende qs. dne., 179 {see note), 

nos qs. dne. peccatis, 123. 
Abrenuntias Satanae, 54, 162. 
Absolve 

dne. animam famuli tui, 143 (cf. 
210). 

qs. dne. nostrorum vincula, 29 {see 
note), 135. 

qs, dne. tuorum delicta, 103. 

Accendat in vobis dnus. vim sui amoris, 

249 (cf. 306). 
Accepta sit 

in conspectu tuo dne. nostra devotio, 

20, 71, 90, 93. 
tibi dne. sacratae plebis oblatio, 98 
(cf. 106, 114). 
Accepta tibi sint 

dne. qs. nostra ieiunia, 114(1^^ note). 
dne. qs. nostri dona ieiunii, 104. 
Accepta tibi sit 

dne. qs. hodiernae, 9. 

dne. sacrae plebis oblatio, 106 (cf. 

98). 
dne. sacratae plebis oblatio, 98 {see 
note)^ 114. 



Accipe qs. dne. munera dignanter oblata 

et b. Anastasiae, 10. 

et b. Laurentii, 94. 
Accipe qs. dne. munus oblatum, 80. 
Accipe 

sal sapientiae, 160. 

vestem candidam, 163 {note). 
Actiones nostras qs. dne. etaspirando, 32. 
Ad te nos dne. clamantes, 204. 
Adesto domine 

ds. noster ut per haec, 167. 

famulis tuis et perpetuam, 34. 

fidelibus tuis et quibus, 131. 

martyrum deprecatione, 107. 

populis tuis in tua, 129. 

populo tuo ut b. Nicomedis, loi. 

precihus nostris et die noctuque, 

133- 
precibus populi tui adesto, 95. 
qs. populo tuo et quem, 79. 
Adesto domine supplicationibus nostris 
et banc domum, 220. 
et banc famuli tui, 192. 
et hunc famulum, 183. 
et intercessione b. Laurentii, 93. 
et me qui etiam, 205. 
et sperantes, 70. 
et viam, 196. 

nee sit ab hoc famulo, 205. 
quas in sanctorum, loi, 
ut qui ex iniquitate, no. 
ut sicut humani, 74 {see note). 



328 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Adesto dne. supplicibus et spem, 128. 

Adesto nobis 

dne. ds. noster et quos, 42 {see note). 
misericors ds. et tua circa, 134. 
mis. ds. et tuae pietatis, 177. 
qs. dne. et preces, 177. 

Adesto qs. dne. familiae tuae, 65. 
Adesto qs. dne. supplicationibus nostris 

et in tua, 28, 1 31. 

ut esse, 31. 

ut qui, 21. 

Adesto qs. omps. deus honorum dator, 8. 
Adesto supplicationibus nostris omps. ds. 

et quibus fiduciam, 33, 44 (cf. 126). 

et quod humilitatis, 5. 

Adesto supplicationibus nostris ut sicut, 

44. 
Adiuva nos deus salutaris noster, 47. 
Adiuvent nos qs. dne. et haec mysteria, 

323. 
Adiuvet ecclesiam tuam, 112. 
Adsit 

dne. qs. propitiatio, 129. 

nobis dne. qs. virtus, 79. 
Aeternam ac iustissimam, 54, cf. 161. 
Afflictionem familiae tuae, 123. 
Agnoscat in vobis dominus, 254. 
Agnus dei, 5. 
Animabus qs. dne. famulorum... 

...misericordiam, 217. 

...oratio, 216. 
Annue misericors deus 

ut hostias, 44. 

ut qui divina, 76. 
Annue nobis dne. 

ut anima, 143, cf. 210. 

ut animae, 24, cf. 86, 142. 
Annue qs. dne. precibus, 186. 
Apostoli tui Pauli precibus, 319. 
Apprehendent septem, 55, 76, 156 {note), 

158 {note). 
Apprehenderunt septem, 55 {note), 156, 

158. 
Ascendant ad te dne. preces nostrae, 29, 

135- 
Attende caelum, 156, 158. 
Audi Israel, 76, 155, 158. 
Audi maledicte Satanas, 161 {note). 
Averte 

dne. qs. a fidelibus, 201. 

qs. dne. iram tuam, 125. 

Aufer a nobis 

dne. spiritum superbiae, 120. 

qs. dne. iniquitates, 117. 

qs. nostras dne. pravitates, 135. 



Auge in nobis dne. qs. fidem, 227 {see 
note). 

Augeatur in nobis dne. qs. tuae virtutis, 

164. 
Aurem tuam qs. dne. precibus, 114. 
Aures tuae pietatis qs. dne. precibus, 126. 
Auribus percipe qs. dne. verba, 227 {see 

note). 
Auxiliare domine 

populo tuo ut sacrae, 130. 
quaerentibus misericordiam, 124, cf. 

201 {note). 
Auxilientur nobis dne. sumpta mysteria, 

13, cf. 23, 182. 
Auxilium tuum nobis dne. qs. placatus, 

98. 



Baptizo te in nomine, 137, cf. 163, 
Beatae 

Agathae martyris, 23. 

Genovefae natalitia, 322. 
Beati 

archangeli tui Michaelis, 106. 

Evangelistae loannis, 14. 

loannis Baptistae, 84. 

loannis evangelistae, 14. 

martyris sui ill. intercessione, 253, 
cf. 312. 

Pancratii martyris, 73. 

Petri principis apostolorum, 222. 

Proti nos dne. et Hyacinthi, 100. 

Tiburtii nos dne. foveant, 95. 
Beatorum martyrum tuorum, 320. 
Benedic domine 

creaturam istam panis, 222. 

creaturam istam ut sit, 222. 

dona tua quae de tua, 222. 

et hos fructus novos, 92, cf. 221. 

hoc famulorum tuorum dormitorium, 
223. 

hos fructus novos, 221, cf. 92. 

Benedic omnipotens ds. banc creaturam 

salis, 53, cf. 159. 
Benedicantur nobis dne. tua dona, 222. 
Benedicat tibi dominus 

custodiensque te, 315. 

et custodiat te, 247, cf. 313. 
Benedicat vobis dominus 

beatorum martyrum, 253, cf. 312. 

et custodiat vos, 313, cf. 247. 

qui beatae virgini ///., 253, ci. 312. 

Benedicat vobis omnipotens deus 
cui et ieiuniorum, 306. 
ob cuius paracliti, 309. 
qui per unigeniti, 310. 
qui quadragenarium, 305. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



529 



Benedicat vos 

ds. qui per unigeniti, 250, cf. 307. 
dnus. et custodial vos, 248. 

Benedicat vos omnipotens deus. 

beati loannis Bapt. intercessione, 

251, cf. 310. 
cuius unigenitus hodierna, 309. 
hodierna interveniente paschali, 250, 

cf. 308. 
qui vos b. Petri, 252, cf. 310. 
qui vos gratuita, 250, cf. 308. 
vestramque ad superna, 303. 

Benedicere digneris dne. hoc scriptorium, 
224. 

Benedictio tua dne. larga descendat, 107. 

Benedictionem 

dne. nobis conferat, 166 {see note), 
tuam dne. populus fidelis, 130. 



Caelestem nobis praebeant haec mysteria, 
176. 

Caelesti lumine qs. dne. semper, 69. 
Caelestibus 

dne. pasti deliciis, 166. 

refecti sacramentis, 107. 

Caelestia dona capientibus, 41. 
Caelestis doni benedictione, 27, 44. 
Cantemus domino, 155, 158. 
Celeri nobis qs. dne. pietate, 134. 
Clamantes ad te ds. dignanter, 135. 
Clamantium ad te qs. dne. preces, 124, 

cf. 200 [note). 
Communicantes et diem... 

...quo b. Mariae intemerata, 12. 

...quo dnus. nosterl.C. pro nobis, 48. 

...quo dnus. noster unigenitus filius, 

74. 
...quo unigenitus tuus in tua, 17. 
...Pentecosten, 77, 78. 
...resurrectionis, 59,61. 

Communicantes et noctem... 
...qua b, Mariae, 10. 
...resurrectionis, 58. 

Communicantes et memoriam, 2. 
Comprime dne. qs. noxios semper, 179. 
Concedat vobis omps. ds. munus, 314. 
Concede misericors deus fragilitati, 96. 
Concede nobis dne. 

deus nosier ut haec hostia, 43 {see 
note), cf. 174. 

qs. praesidia, 26 {see note). 

qs. veniam, 135 {see note). 

qs. ut haec hostia, 174, cf. 43. 

qs. ut sacramenta, 177. 



Concede nobis 

haec qs. dne. frequentare, 172. 
qs. dne. veniam, 135 {see note). 
omps. ds. ut sakitare, 12, 18. 

Concede 

omps. ds. his salutaribus, 188. 
qs. dne. populo tuo veniam, 132. 
qs. dne. semper nos per haec, 65. 
qs. dne. ut oculis, 46, cf. 104, 164. 

Concede qs. omps. ds. 

ad eorum nos gaudia, 73. 
et famulum tuum, 140. 

Concede qs. omps. ds. ut 
ad meliorem, 18. 
festa paschalia, 61. 
huius sacrificii, 38, cf. 165. 
intercessio, 182. 
magnae festivitatis, 117. 
nos unigeniti tui nova, ii. 
oculis tuae maiestatis, 104, cf.46,164. 
paschalis, 62. 

Concede qs. omps. ds. ut qui 
beati loannis Baplistae, 84. 
ex merito, 39. 

hodierna die unigenitum, 74. 
festa paschalia agimus, 55. 
festa paschalia venerando, 65. 
paschalis, 62. 
peccatorum, 61. 
protectionis, y], 45. 
resurrectionis, 60. 
solemnitatem, 76. 
sub peccati, 115 {s:e note). 

Concede qs. omps. ds. 

ut veterem, 67. 

ut viam, 131. 
Conscientias nostras qs. dne., 116. 
Consecramus et sanctificamus, 1S5. 
Consecrarc et sanctificare digneris, 185. | 
Conserva 

dne. qs. tuorum corda fidelium, 131. 

populum tuum ds. et tuo, 166. 

Conserva qs. dne. 

familiam tuam et benedictionum, 

130. 
populum tuum et ab omnibus, 122, 

cf 200 {note). 
populum tuum et quem, 129. 

Conservent nos qs. dne. munera. 179. 
Converte nos ds. salutaris noster, 29. 
Cordibus nostris 

dne. benignus infunde ut peccata, 45. 

qs. dne. ben. inf. ut sicut ab escis, 36. 
Corporis sacri et pretiosi sanguinis, 90, 

d. 91, 109, 119, 120, 181. 
Corpus domini nostri, 163. 
Credis in deum patrem, 162. 



330 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Credo in unum, 323. 

Cunctas dne. semper a nobis, 133. 

Cunctis nos dne. qs. reatibus, 36, 45 {see 

note). 
Custodi dne. qs. ecclesiam tuam, 173. 



Da 

domine famulo tuo ///. sperata, 138. 
famulis et famulabus tuis qs. dne., 

.^93; 
misericors ds. ut haec nos salutaris, 
109, cf. 177. 

Da nobis dne. qs. 

perseverantem, 127, cf. 42 {note), 43. 
pluviam salutarem, 140, cf. 203. 
unigeniti filii tui recensita, 9. 
ut et mundi cursus, 132, cf. 169. 

Da nobis dne. 

ut anima famuli et sacerdotis, 142. 
ut sicut publicani, 138. 

Da nobis 

misericors ds. ut sancta tua, 39. 
omps. ds. ut b. Hippolyti, 95. 

Da nobis qs. dne. 

de tribulatione, 123. 

ds. noster b. apostoli tui Andreae, 

112. 
ds. nr. ut qui nativitatem, 10, cf. 163. 
digne celebrare mysterium, 18. 
imitari quod colimus, 13. 
per gratiam Spiritus sancti, 76, cf. 

157. 
perseverantem, 42 [note), 43, cf. 127. 

Da nobis qs. omps. ds. 
et aeternae, 28. 

vitiorum nostrorum flammas, 94. 
ut ieiunando, 104. 
ut sicut adoranda, 9. 

Da populo tuo qs. dne. spiritum veritatis, 

131. 
Da qs. dne. 

ds. nr. ut sicut b. Laurentii, 94. 

ds. nr. ut sicut tuorum, 108, cf. 180. 

fidelibus populis, 106. 

nostris effectum ieiuniis, 35. 

populis christianis et quae, 30. 

Da qs. dne. populo tuo 
diabolica vitare, 175. 
inviolabilem, 13. 

salutem mentis et corporis, 35, 43, 
128. 

Da qs. eeclesiae tuae misericors ds., 80. 
Da qs. omps. ds. intra sanctae ecclesiae, 
85. 



Da qs. omps. ds. ut 

b. mills confessoris, l8l. 
b. Silvestri, 15. 
ecclesia tua, 64. 
mysteriorum, 178. 
quae divina sunt, 43. 
qui b. Anastasiae, 10. 
qui b. Priscae, 19. 
qui b. Urbani, 75. 
qui b. martyrum, 72. 
qui in tot adversis, 46. 
qui infirmitatis, 42, 131. 
qui nova incarnati, 10. 
sacro nos, 34. 

Da salutem dne. qs. populo tuo, 129. 
Debitum humani corporis, 212. 
Delicta 

fragilitatis nostrae, 203. 

nostra dne, quibus adversa, 134. 
Depelle qs. dne. conscriptum, 67. 
Deprecamur 

dne. clementiam pietatis, 221. 

misericordiam tuam, 184. 
Deprecationem nostram qs. 

dne. benignus exaudi, 39, 81, 169. 

omps. ds. benignus exaudi, 125. 
Descendat 

dne. a sedibus, 248. 

in banc plenitudinem, 57. 

qs. dne. ds. nr. Spiritus sanctus, 117. 
Det vobis dominus munus, 314. 
Deum indultorem criminum, 150 [note). 
Devotionem 

populi tui dne. qs. benignus, 30 [bis). 

vestram dnus. dignanter intendat, 
254, cf. 314. 

Devotionis nostrae tibi qs. dne. hostia, 

114. 
Deus a quo 

bona cuncta, 167. 

et ludas, 48. 

sancta desideria, 200. 

speratur humani corporis, 215. 

Deus Abraham ds. Isaac ds. lacob 

ds. qui tribus, 161 {note). 

ds. qui Moysi, 160. 
Deus 

aeterne ante cuius, 225. 

angelorum ds. archangelorum, 229, 

apud quem mortuorum spiritus, 211. 

auctor omnium iustorum honorum, 
188. 

auctor pacis et amator, 200. 

bonarum virtutum dator, 183. 

caeli ds. terrae, 160 {note). 

caeli terraeque dominator, 133. 

castorum corporum benignus, 184. 

celsitudo humilium, 156. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



331 



Deus 

conditor et defensor, 230. 
conditor mundi, 200 {note). 
cui omnia vivunt, 209. 
cui proprium est, 123, cf. 197. 

Deus cuius 

antiqua miracula, 54, cf. 155. 

ardore caritatis, 95 {see 7iote). 

bonitas ut non habuit, 151 {note). 

caritatis ardore, 95. 

dextera b. Petrum, 89, 

filius in alta caelorum, 75. 

filius pro salute generis, 46 {note). 

hodierna die praeconium, 15. 

miseratione animae, 217 {see note). 

nutibus vitae nostrae momenta, 207. 

providentia in sui, 171. 

regnum regnum est omnium, 198. 

spiritu creatura omnis, 139. 

unigenitus hodierna die, 308. 

unigenitus in substantia, 17. 

Deus 

et reparator innocentiae, 67. 

fidelium lumen animarum, 218. 

fidelium pater summe, 155. 

fons bonitatis et pietatis, 190. 

gloriatio fidelium, 158. 

honorum omnium, 5. 

humani generis benignissime, 206. 

hum. gen. conditor et redemptor, 68. 

humilium visitator, 196. 

illuminator omnium, 17. 

immortale praesidium, 161. 

in cuius miseratione, 217 {see note). 

in quo vivimus, 203. 

in te sperantium fortitude adesto, 

168. 
in te sp. fort, conserva, 200 {note). 
incommutabilis virtus, 76, cf. 155. 
infinitae misericordiae, 196. 
infirmitatis humanae, 208. 
innocentiae restitutor, 34, 127. 
invictae virtutis auctor, 220. 
lumen verum, 304. 
maiestatis immensae, 251. 
misericors ds. clemens, 208, 
mundi conditor auctor luminis, 153. 
omps. in cuius honore, 184. 
omps. pater domini nostri, 57, 137, 

cf. 163. 
patrum nostrorum, 160. 
per quern nobis et redemptio, 64. 

Deus qui ad 

aeternam vilam, 66, 68. 
animarum medelam, 81. 
caeleste regnum, 213. 
praedicandum aeterni regis, 187. 
salutem humani generis, 137, cf. 
219. 



Deus qui 

animae famuli tui Gregorii, 24. 

an. fam. tui Leonis, 86. 

apostolo Petro collatis clavibus, 88, 

cf. 319. 
beatae virginis utero, 24. 
beato apostolo Petro, 319, cf. 88. 
beatum Gregorium, 24. 
b. Ilermen, 98. 
b. Leonem, 86. 
b. Petrum apostolum, 91. 
b. Sebastianum, 20. 
b. Stephanum, 247, cf. 303. 
caritatis dona, 193. 

Deus qui conspicis 

familiam tuam omni, 62. 

omni nos virtute, 32, 126. 

quia ex nostra pravitate, 115. 
Deus qui conspicis quia ex nulla 

nostra actione, 25. 

nostra virtute, 92, cf. 108. 
Deus qui consp. quia nos undique 

mala nostra contristant, 85. 

m. n. perturbant, 72. 
Deus qui conteris bella, 198. 
Deus qui credentes in te 

fonte baptismatis, 66. 

populos gratiae tuae, 67. 

populos nullis sinis, 200. 

Deus qui 

culpa oflTenderis, 27, cf. 124. 
culpas delinquentium, 70. 
culpas nostras, 70. 
de ecclesiae suae, 250, cf 307. 
de vivis et electis, 186. 
diem discernis a nocte, 133. 
digne tibi servientium, 120. 
diligentibus te bona, 170, 
diligentibus te misericordiam, 195. 
diversitatem gentium, 63. 
diversitatem omnium, 156. 
divitias misericordiae, 154. 

Deus qui ecclesiam tuam 

annua quadragesimae, 28 {see note). 

apostoli tui Petri fide, 87. 

novo semper foetu, 61. 

semper gentium vocatione, 55, cf. 

155. 
sponsam vocare, 186. 

Deus qui 

errantibus ut in viam, 166. 

es sanctorum tuorum splendor, 112, 

cf. 319. 
et iustis praemia, 40. 
ex omni coaptatione, iiS. 
facturae tuae pio semper, 207. 
famulantibus tibi, 223. 
famulo tuo Ezechiae; 138, cf. 206. 
fidelium mentes unius, 167. 



132 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Deus qui hanc sacratissimam noctem 
gloria dominicae resurrectionis, 58. 
veri luminis, 9. 

Deus qui hodierna die 

corda fidelium, 78. 

discipulorum mentes, 309. 

per unigenitum tuum, 59. 

verbum tuum, 25. 

unigenitum tuum gentibus, 17. 
Deus qui 

hodiernam diem apostolorum, 87. 

humanae substantiae, 13. 

humanarum animarum, 211. 

humani generis ita es conditor, 159 
{note). 

humano generi et salutis, 207. 

illuminas omnem hominem, 200 
{note). 

illuminas noctem, 228. 

in Abrahae famuli tui, 75, cf. 157. 

in deserti regione, 39. 

in filii tui humilitate, 166. 

in omnibus ecclesiae tuae filiis, 156. 

ineffabilibus mundum, 41. 

inter caetera potentiae, 23, cf. 99, 
182. 

invisibili potentia, 55, 

invisibiliter omnia contines, 118. 

iuste irasceris, 122. 

iustificas impiura, 191. 

iustis supplicationibus, 212. 

laboribus hominum, 141, cf. 201. 

legalium differentiam, 171. 

licet sis magnus... concede, 119. 

licet sis magnus... da nobis, 15. 

mirabiliter creasti, 54, cf. 154. 

miro ordine angelorum, 105. 

m.iro ordine universa, 188. 

misericordiae tuae praetendis, 200 
{note). 

multiplicas ecclesiam tuam, 65. 

multitudinem gentium, 88, 

nobis ad celebrandum, 64. 

nobis per prophetarum ora, 75, cf. 
158. 

nobis per singulos annos, 185. 

non mortem sed penitentiam, 141. 

Deus qui nos ad 

celebrandam festivitatem, 76. 
celebrandum paschale, 55, cf. 156. 

Deus qui nos annua 

apostolorum tuorum, 71, cf. 180. 

b. Agathae, 23. 

b. Agnae, 21. 

b. Caeciliae, 109. 

b. Ciriaci, 93. 

b. Clementis, 109. 

b. loannis Baptistae, 85. 

beatorum Marcellini et Petri, 82. 



Deus qui nos annua 

beatorum martyrum Timothei, etc., 

320. 
sanctorum Protasii et Gervasii, '^'^ 
{see note). 

Deus qui nos 

beati Caesarii, 107 {see note). 

b. Eusebii, 96. 

b. Georgii, 69. 

b. loannis Bapt., 85. 

b. martyris tui Caesurii, 107. 

b. Nicomedis, 82. 

b. Saturnini, no. 

b. Stephani, 91. 

b. Theodori, 108. 

concedis sanctorum martyrum, 93, 

cf. 180. 
conspicis ex nostra, 106. 
conspicis in tot, 123. 
exsultantibus animis, 66. 
fecisti hodierna die paschalia, 68. 
in tantis periculis, 31, cf. 165. 
per beatos apostolos, 321. 
per huius sacrificii, 167, 175. 
per paschalia festa, 63. 
redemptionis, 8. 
resurrectionis, 62. 
sanctorum, 89, cf. 181. 
unigeniti tui clementer, 14. 

Deus qui 

omnes in Christo, 66. 

omnipotentiam tuam, 172. 

omnium rerum, 204. 

peccantium animas, 124. 

per b. Mariae virginis partum, 12, cf. 

252, 310. 
per OS b. apostoli tui loannis, 14. 
per resurrectionem, 308. 
populis tuis indulgentia, 119. 
populum tuum de hostis, 61. 
potestate virtutis tuae, 121. 
praesentem diem futurae, 251. 
primis temporibus, 158. 
pro nobis filium tuum, 47. 
pro salute mundi sacrificium, 66. 
providentia tua caelestia, 199. 
renatis aqua, 68, 
renuntiantibus saeculo, 195. 
Sacramento festivitatis, 76. 
sacrandorum tibi auctor, 1 18. 
salutis aeternae, 16, c^. 163. 
Sanctis tuis Abdon et Sennen, 91. 
scis genus humanum. 188. 
solemnitate paschali, 60. 
sperantibus in te, 42, 
supplicum tuorum vota, 194, 
tartara fregisti resurgens, 251. 
te praecipis a peccatoribus, 189. 
tenebras ignorantiac, 227. 
iranstulisti patres, 196. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



333 



Deus qui 

tribus pueris, 32, 81, 104, 116. 
vestimentum salutare, 183. 
vigilantes in laudibus, 226. 
virginalem aulam, 96. 
virtute sancti spiritus tui, 50. 
unigeniti tui dni. nostri, loi. 
universum mundum, 319. 
vos ad praesentium, 306. 
vos beati loannis Baptistae, 31 1, 
vos in apostolicis, 253, cf. 31 1. 

Deus refugium 

nostrum et virtus, 176. 
pauperum spas humilium, 125. 

Deus regnorum omnium 
et christiani, 186. 
regumque, 198. 

Deus 

servientium tibi fortitude, 199. 
temptavit Abraham, 75 {note). 
totius conditor creaturae, 65. 
virtutum cuius est totum, 170. 
vitae dator et humanorum, 211. 

Dies nostros qs. dne. placatus, 127. 
Dignare dne. ds. noster calicem, 185. 
Dirigat corda nostra dne. qs., 175. 
Divina libantes mysteria, 194. 
Divini muneris largitate, 98, cf. 99. 
Divini satiate muneris largitate, 45. 
Dixit quoque dnus., 156. 
Domum tuam qs. dne. clementer, 117. 
Domine deus noster qui 

in his potius, 44. 

ofTensione nostra, 205. 

Domine deus 

qui in mysterio aquarum, 140 {see 

note), cf. 204. 
virtutum qui collapsa, 159. 

Domine sancte pater omps. aeterne deus 
honorum auctor, 6. 
osanna in excelsis, 230. 
qui benedictionis, 201. 
qui caelum, 221. 
qui fragilitatem, 207. 

Domine sancte pater omps. sempiterne 

ds., 229. 
Dominus 

lesus Christus qui sacratissimo, 252. 

pars hereditatis, 183. 



Ecclesiae tuae 

dne. preces placatus, 202 {see note), 

cf. 127. 
dne. voces placatus, 127 (cf. 202). 
qs.dne. dona propitius, 17. 
qs. dne. preces et hostias, 319. 



Ecclesiam tuam dne. 

benignus illustra, 14. 
miseratio continuata 174. 

Effeta quod est adaperire, 162. 
Emitte 

dne. spiritum sanctum, 49. 

qs. dne. lucem tuam, 226. 

Ergo maledicte diabole, 160. 
Erudi qs. dne. plebem tuam, 22. 
Est hereditas credentibus, 55. 
Esto 

dne. propitius plebi tuae etquam, 30. 

t/ne. qs. prop. pi. tuae ut quae, 45 
{see note). 

nobis propitius ds. ut tua, 134. 
Et 

adprehendent septem, 55 {note), 76 
{7iote). 

ego te baptizo, 163. 

ego te linio, 162 {note). 

idcirco huic famulo, 143. 

scripsit moyses, 75. 

Exaudi domine 

famulos tuos vespertina, 238. 
gemitum populi tui ne plus, 125. 

Exaudi dne. populum tuum 
cum sancti apostoli, 112. 
tota tibi mente, 123. 

Exaudi dne. preces nostras 

et iter famuli tui ill. propitius, 195. 

et sanctorum, 102. 

et super banc famulum tuam, 139. 

et super hunc famulum, 7. 

et tibi confitentium, 205. 

et ut digna, 22. 

ut redemptionis, 63. 

Exaudi dne. qs. preces nostras et inter- 

veniente, 106. 
Exaudi nos ds. salutaris noster 

et apostolorum, 88, cf. 321. 

et dies, 132. 

et intercedente b. martyre, 141. 

ut sicut de b. Luciae, 1 13. 

Exaudi nos dne. 

sancte pater omps. semp. ds. et 
mittere, 220. 

ds. noster et ecclesiam, 136. 

ds. noster et super hunc, 6 {note). 

ut iter famuli tui ill. inter vitae, 140. 
Exaudi nos 

miserator et misericors ds. 178. 

misericors ds, et mentibus, 31, 133. 
Exaudi nos omps. et mis. ds. 

et continentiae, 36. 

ut quod nostro, 120. 
Exaudi nos qs. dne. ds.. noster et super 
hunc, 6 {see note). 



334 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Exaudi qs. dne. 

gemitum populi supplicantis, 122. 

supplicum preces et confitentium, 
122, cf. 197. 
Excita dne. 

corda nostra ad praeparandas, 113. 

in ecclesia tua spiritum, 94. 

potentiam tuam et veni et magna, 
116. 

pot. tuam et veni et quod, 116 

qs. pot. tuam et veni ut ab, 113. 

qs. tuorum corda fidelium, 128 {note). 

qs. tuorum fidelium voluntates, 128, 
cf. 177. 

tuorum corda fidelium, 128. 

Excita qs. dne. potentiam tuam et veni ut 

hi, 115. 
Exorcizo te creatura aquae 

in nomine dei patris, 137, cf. 219. 

in nomine dni. nostri, 136. 

Exorcizo te creatura salis 

in nomine dei patris, 159 {note). 
per deum vivum, 219. 

Exorcizo te immunde spiritus 
in nomine patris, 161 {note). 
per patrem, 161 {note). 

Exsultet iam angelica turba, 151. 
Exsurgentes de cubilibus, 226. 



Fac me quaeso omps. ds. ita iustitia, 189. 

Fac nos 

dne. ds. noster tuis obedire, 136. 
dne. qs. accepto pignore, 35. 
dne. qs. mala nostra toto, 134. 
qs. dne. ds. noster in tua devotione, 

131- 
qs. dne. his muneribus, 26. 

Fac 

om.ps. ds. ut qui paschalibus, 68. 
qs. dne. banc cum servo tuo, 210. 
Facta est super me, 156. 
Factum est aictem in vigilia, 54, cf. 155, 

158. 
Familiae tuae dne. qs. esto protector, 128 

{see note). 
Familiam tuam dne. 

dextera tua, 130, cf. 68. 
propitius intuere, 88. 
Familiam tuam qs. dne. 

caelesti protectione, 131. 

continua pietate custodi ut a cunctis, 

176. 
cont. piet. cust. ut quae in sola, 35, 

cf. 165. 
dextera tua, 68, cf. 130. 
propitiatus illustra, 32 {note). 



Famulas tuas dne. tuae custodiae, 139. 
Famulis tuis dne. caelestis gratiae, 100. 
Famulorum tuorum dne. delictis, 97. 
Famulum tuum qs. dne. tua semper, 192. 
Fiat dne. qs. per gratiam tuam, 42. 
Fideles tui ds. perpetua (? per tua) fir- 

mentur, 25. 
Fideles tuos dne. qs. corpore, 127. 
Fidelium ds. omnium conditor, 216. 
Festina qs. dne. ne tardaveris^ 14 {see 

note). 



Gaudeat dne. 

plebs fidelis, 68. 

qs. plebs tua beneficiis, 127. 

qs. populus tuus semper, 130. 
Gloria in excelsis, 322. 
Gloriam dne. sanctorum apostolorum, 

321. 
Grata sit tibi dne. haec oblalio, 193. 
Gratia tua nos qs. dne. non derelinquat, 

34. 
Gratiae tuae qs. dne. supplicibus, 126. 
Gratiam tuam dne. mentibus, 25. 
Gratias agimus inenarrabili, 227. 
Gratias tibi agimtts 

dne. custoditi, 228 {see note). 

dne. sancte pater, 226. 
Gratias tibi referimus dne. sacro, 175. 
Guberna dne. qs. plebem tuam, 132. 



Haec domine 

oratio salutaris, 187. 

salutaris sacrificii, 189. 
Haec est 

generatio rectorum, 183. 

hereditas, 155. 
Haec hereditas servorum, 55 {note). 
Haec hostia 

dne. placationis et laudis, 33, cf. 109. 

dne. qs. emundet [vinndet, 35], 6, 
26, 35, 40, 75, 103, 165. 

qs. dne. quam in sanctorum, 91 {see 
note), cf. 19, 69, 82. 
Haec 

in nobis sacrificia, 34. 

munera dne. qs. et vincula, 42, cf. 
70. 

munera qs. dne. quae oculis, 175. 

nobis praecepta servantibus, 57. 

nos communio dne., 6, 16, 33, 82, 
169, cf. 83, 92. 

nos oblatio ds. mundet, 166. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



335 



Haec 

nos qs. dne. participatio, 41. 
sacra nos dne. potenti, 113. 
sacrificia nos omps. ds. potenti, 47. 

Hanc igitur oblationem 

famuli tui ill. quam tibi ministerio, 

187. 
famulorum famulanimque, 193. 
famulorum tuor. quam tibi offerunt, 

121, 
dne. quam tibi offerimus pro anima, 

215. 
dne. q. t. o. pro peccatis, 197. 



t. o. dne. pro anima, 214. 
t. o. dne. pro tuorum requie, 217. 
t. o, pro commemoratione, 142. 
t. o. pro famulo tuo ill., 191. 
t offert famula tua, 215. 
t. pro commemoratione, 216. 
t. pro requie animae, 213. 
t. pro requie animarum, 21 6. 
servitutis nostrae q. t. o. in die 
solemnitatis, 120. 

Hanc igitur obi. serv. nostrae 

sed et cunctae familiae tuae qs. dne., 

2. 
sed... tuae quam tibi offerimus ob 

diem, 48. 
sed et...tuae quam tibi offerimus 

pro famulo, 6. 
sed et...tuae q. t. offerimus pro his 

quoque, 59 (/^zV), 61, 62 ((Jz.y), 63, 

64,65,77,78. 

Has tibi dne. offerimus oblationes, 200 

{note). 
Hie accipiet beneuictionem, 182 {note). 
His 

nobis dne. mysteriis conferatur, 166. 
qs. dne. placatus intende muneribus, 

217. 
sacrificiis dne. concede placatus, 35. 
sacrificiis qs. omps. ds. purgata, 142. 

Hostia haec qs. dne. quam in sanctorum, 

19, 69, 82, 91 {note). 
Hostias dne. 

famulorum tuorum placatus, 194. 

quas nomini tuo sacrandas, 87. 

quas tibi offerimus propitius respice, 

33- 
q. t. o. prop, suscipe, 21, cf. 94. 
tuae plebis intende, 99. 

Hostias 

nostras dne. tibi dicatas. 168. 

qs. dne. placatus assume, 64. 

qs. dne. propitius intende, 173. 

qs. dne. quas tibi pro animabus, 

216. 
qs. dne. suscipe placatus, 178. 



Hostias tibi dne. 

beatae Sabinae, 99. 

b. Caesarii mariyris, 107. 

b. Fabiani, 20. 

b. Felicis, 19. 

b. martyrum, 72. 

deferimus immolandas, 43. 

humili placatione, 216. 

laudis exsolvo, 119. 

laudis offerimus, 106. 

placationis offerimus, 30, c^. 165, 
197. 

sanctorum martyrum, 86. 
Hostium nostrorum qs. dne. elide, 199. 
Huius dne. 

perceptio sacramenti peccatorum, 

qs. virtute mysterii et a propriis, 

191, 193. 
qs. V. m. et a nostris, 199. 

Huius mihi dne. sacramenti perceptio, 

190. 
Huius nos dne. 

perceptio sacramenti inundet, 38, 40. 

sacramenti semper novitas, 11. 

leiunia nostra qs. dne. benigno, 38. 
lesu Christi dni. nostri corpore, loi. 
Illo nos igne qs. dne. spiritus, 81. 
Illumina dne. qs. 

in te corda credentium, 132. 

populum tuum et splendore, 18. 

tenebras nostras, 132. 
Immortalitatis alimoniam consecuti, 176. 
Imploramus dne. clementiam tuam, 114. 
Immensam clementiam tuam, 219. 
In mentibus nostris dne. verae fidei, 25. 
In tuorum dne. pretiosa morte, 37. 
In principio 

fecit deus, 54. 

creavit, 54 («^/^), 154, 157. 
In tuo conspectu dne. qs. talia, 179. 
In memoria aeterna, 210. 
Inchoata ieiunia qs. dne. benigno, 27. 
Inclina dne. aurem tuam ad preces, 142, 

cf. 210, 
Inclinantes se dne. maiestati, 27. 
Inclinet aurem suam ad preces, 313. 
Indignos nos. qs. dne. famulos, 115. 

Indulgentiam nobis dne. b. Agatha, 23, 
cf. 182. 

Ineffabilem misericordiam tuam, 201. 
Infirmitatem nostram 

respice omps. ds. et quia, 20, 90. 

qs. dne. propitius respice et mala, 

lOI. 



33^ 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Iniquitates nostras ne respicias, 136. 
Intende 

dne. qs. supplices tuos et pariter, 

136. 
qs. dne. preces nostras et qui, 125, 
cf. 201 {note). 

Inveniant qs. dne. animae, 216. 
Ipse tibi qs. dne. sancte pater, 48. 
Istis et omnibus, 142. 



Laetetur ecclesia tua ds. b. Agapiti, 97. 
Laetificet nos dne. qs. munus, 319. 
Largire 

nobis dne. qs. semper, 171. 

qs. dne. famulis tuis fidei, 12. 

qs. dne. fidelibus tuis indulgentiam, 
66, 127, 176. 

sensibus nostris omps. ds., 48. 
Lava me dne. ab iniquitate, 55 {note). 
Laudis tuae dne. hostias, 96. 
Libera 

dne. qs. a peccatis, 128. 

nos qs. dne. ab omnibus, 2. 



Magna est dne. apud clementiam, 96. 
Magnificet te dne. sanctorum, 37. 
Maiestatem tuam dne. supplices d^pre- 
camur 

ut huic famulo tuo, 208. 

ut sicut nos iugiter, 99. 

Maiestatem tuam dne. suppliciter 
deprecamur ut haec, 175. 
exoramus ut sicut ecclesiae, ill. 
imploramus ut nos, 320. 

Matutina supplicantium vota, 226 {see 

note). 
Medelam tuam deprecor, 136. 
Memento 

dne. famulorum, 2. 

etiam dne. famulorum, 3 {note), 142. 

mei quaeso dne. 4 {note). 

Memor esto qs. dne. fragilitatis, 126. 
Mensae caelestis participes, 97. 
Mentem familiae tuae qs. dne., 70. 
Mentes nostras et corpora possideat, 174. 
Mentes nostras qs. dne. 

lumine tuae claritatis, 30. 

lumine tuae visitationis, 117. 

paraclitus qui a te, 79. 

spiritus sanctus divinis, 79. 

Mentibus nostris ^s. dne. spiritum, 80 
{see note). 



Miserere 

dne. populo tuo et continuis, 40, cf. 

124. 
iam qs. dne. populo tuo, 124, cf. 40. 
qs. dne. ds. famulis tuis, 194 {see 

note). 

Misericordiae tuae remediis, 103. 
Moveat pietatem tuam qs. dne., 125. 
Multiplica 

dne. benedictionem tuam, 185. 

dne. in hac area, 141. 

dne. super nos misericordiam, 224. 

qs. dne. fidem populi, 64. 

Multiplicet in vobis dominus, 254, cf. 

313- 
Munda nos dne. sacrificii praesentis, 174. 
Munera dne. oblata sanctifica 

et intercedente, 69, cf. 82, 84, 109. 

nosque a peccatorum, 29. 

ut tui unigeniti, 81, cf. 169. 

Munera dne. 

quae pro apostolorum, 71, cf. 180. 
qs. oblata sanctifica et corda, ']'], ']%. 
qs. obi. sanctifica ut et nobis, 187. 
qs. pro tuorum commemoratione, 

. 320- 
tibi dicata sanctifica et interc, 83, 

cf. 110,73,92. 
Munera 

nos dne. qs. oblata purificent, 41. 

nostra qs. dne. nativitatis, 10. 

qs. dne. tibi dicata sanctifica, 73, cf. 

92,83, no. 
tibi dne. nostrae devotionis, 93, cf. 

181, 320. 
tua nos ds. a delectationibus, 165. 

Muneribus nostris qs. dne. precibusque, 

16,21,25,72, 108, 115, 163, 180 
Munus 

populi tui dne. qs. apostolica, 86. 

quod tibi dne. nostrae servitutis, 36. 
Mysteria 

nos dne. sancta purificent, 170. 

sancta nos dne. et spiritalibus, 178. 

Mystica nobis dne. prosit oblatio, 106. 



Nabucodonosor, 157. 
Ne despicias omps. ds. populum, 125. 
Ne tradas bestiis, 2 1 o. 
Nee te latet Satanas, 54, cf. 162. 
Nobis quoque peccatoribus, 3. 
Non intres in iudicio, 209, see also 210. 
Nostra tibi qs. dne. sint accepta, 43. 
Nostris dne. qs. propitiare temporibus, 
127. 



J 



I 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



337 



Oblata dne. munera 

nova unigeniti tui, II. 
sanctirica nosque, 164. 
Oblatio 

dne. tuis aspectibus, 203. 
nos dne. tuo nomini dicanda, 168. 
Oblationibus qs. dne. placare susceptis, 

42, cf. 170. 
Oblatis 

dne. placare muneribus et opportu- 

num, 203. 
qs. dne. plac. mun. et a cunctis, 29, 
cf. 24, no, 83, 182. 

Oblatum tibi dne. saciificium, 26,39, 91, 

164. 
Obsecramus misericordiam tuam, 211. 
Oculi nostri ad te dne. semper, 135. 
Offerimus 

dne. preces et munera in honore, 323. 

dne. laudes et munera pro concessis, 

tibi dne. munera quae dedisti, 179. 
tibi dne. preces et munera quae ut 
tuo, 89. 
Omnipotens aeterne ds. tuae gratiae, 189. 
Omnipotens deus 

caelesti vos protectione, 314. 
Christiani nominis inimicos, 199, cf. 

140, 198. 
cuius unigeniti adventum, 252, cf. 

311- 
cuius unigenitus hodierna, 304. 
devotionem nostram (? vestram) 

dignanter, 309. 
dexterae suae perpetuo, 314. 
dies vestros in sua pacis, 315. 
dignetur vobis per intercessionem, 

248, cf. 303. 
ieiunii caeterarumque, 249, cf. 305. 
ieiuniorum vestrorum victimas, 249, 

cf. 306. 
misericordiam tuam in nobis, 125. 
pro cuius unigeniti veneranda, 304. 
qui incarnatione unigeniti, 302. 
qui unigeniti sui passione, 249, cf. 

307-. 
qui unigenitum suum hodierna, 305. 
Roniani nominis inimicos, 140, 198, 

cf, 199. 
sua vos dementia, 254, cf. 313. 
universaa vobis adversa, 315. 
vos placito vultu, 311. 

Omnipotens dominus 

det vobis copiam, 312. 
intercedentibus Sanctis virginibus, 
313- 
Omnipotens et misericors ds. 

a bellorum nos, 140, cf. 197. 
de cuius munere, 173. 
GREG. 



Omnipotens et misericors ds. 
in cuius humana, 214. 
qs. immensam pietatem, 224. 
Omps. et mis. ds. qui 

beatum loannem, 85. 
benedixisti horrea, 225. 
es doctor, 224. 

famulos tuos \\\ hac domo, 223. 
necessitatem, 225. 
sacerdotum ministeriu, 223. 
ubique praesens es 224. 
Omps. et mis. ds. universa nobis adver- 

santia, 175. 
Omps. mitissime deus respice, 200[note). 
Omnipotens sempiterne deus 
a cuius facie caeli, 229. 
adesto magnae pietatis, 55. 
altare nomini tuo, 118. 
apud quem nihil obscurum, 226. 
caelestium terrestriumque, 188. 
cui nunquam sine spe, 213. 
cuius iudicio universa, 51. 
cuius sapientia homineni, 225. 
cuius spiritu totum, 51. 
da cordibus nostris illam, 85. 
da nobis fidei, spei, 173. 
da nobis ita dominicae, 47. 
. deduc nos, 67. 
dirige actus nostros, 16, 164. 
fac nos tibi semper, 168. 
fidelium splendor animarum, 18. 
hoc baptisterium, 185. 
in cuius manu, 52. 
indeficiens lumen, 157. 
infirmitatem nostram, 165. 
insere te officiis, 221. 
maiestatem tuam supplices, 22. 
miserere famulo tuo, 192. 
misericordiam tuam ostende, 105. 
moestorum consolatio, 52. 
multiplica in honorem, 155. 
nostrorum temporum vitaeque, 195. 
parce metuentibus, 221. 
pater dni. nostri I. C. respicere, 159 
{note). 

Omnipotens sempiterne deus qui 
abundantia, 172. 
caelestia simul, 131, 164. 
ecclesiam tuam in aposiolicis, 88. 
eccl. tuam nova, 52. 
etiam ludaicam, 53. 
facis mirabilia magna, 194. 
famulum tuum ///. regni, 187« 
gloriam tuam omnibus, 51. 
huius diei venerandam, 15. 
humanam naturam, 67. 
humano generi ad imitandum, 46. 
hunc diem per incarnationem, 12. 
in filii tui dni. nostri nativitate, 13. 
in omnium operum tuorum, 156. 



338 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Omnipotens sempiterne deus qui 
infirma mundi eligis, 21, cf. 102. 
non mortem peccatorum, 53 {see 

note). 
nos et castigando, 205. 
paschale sacramentvim in reconcilia- 

tionis, 64. 
pasch. sacr. quinquaginta, 76. 
per continentiam, 104. 
per unicum, 158. 
primitias martyrum, 13. 
regenerare dignatus es, 57. 
salvas omnes...aperi 140, cf. 203. 
salvas omnes...respice, 52. 
superbis resistis, 201. 

Omnipotens sempiterne deus 

respice propitius ad devotionem, 55» 

cf. 157. 
respice propitius super hunc famulum, 

138. 
respicere dignare super hunc fam., 

53»cf. 159- 
salus aeterna credentium, 207. 
spes unica mundi, 157. 
vespere et mane, 228. 
universa nobis ad versa, 129. 

Oremus dilectissimi deum patrem omni- 
potentem 

ut cunctis mundum purget, 52. 

ut super hunc... ad presbyterii, 6. 

ut super hunc... in sacrum ordinem 
7- 
Oremus dilectissimi nobis pro ecclesia, 51- 
Oremus et pro 

beatissimo papa, 51. 

catechumenis, 52. 

Christianissimo imperatore, 51. 

haereticis, 52. 

omnibus episcopis, 51. 

paganis, 53. 

perfidis ludaeis, 52. 

Oremus fratres carissimi pro spiritu, 21 1. 
Oriatur dne. nascentibus tenebris, 227. 



Parce dne. 

parce populo tuo ut dignis, 27, 125. 

qs. parce populo tuo et nullis, 70. 
Pateant aures misericordiae tuae, 41, 171. 
Pater noster, 4. 
Pax domini, 5, 122. 
Peccata nostra dne. qs. memor, 135. 
Per 

haec ueniat qs. dne. sacramenta, 36. 

huius dne. operationem mysterii,3i, 
46, 91, cf. 164. 

hoc qs. dne. sacrificium, 200 {note). 

quern haec omnia, 4. 



Percepta nobis dne. praebeant, 27. 
Perceptis dne. sacramentis 

beatis apostolis intervenientibus, 89. 
supplices te rogamus ut intercedenti- 

bus, 321. 
suppliciter exoramus ut intercedente, 
III, 180. 

Percipiat dne. qs. populus tuus, 132. 
Perfice 

in nobis qs. dne. gratiam, 23. 

qs. dne. benignus in nobis observan- 
tiae, 33 {see note). 

Perficiant in nobis qs. dne. tua sacramenta, 

105 {see note). 
Perpetua qs. dne. pace custodi, 177. 
Pio recordationis affectu, 209. 
Placare qs. dne. humilitatis, 113. 
Plebs tua dne. capiat sacrae, 204. 
Populitui ds. institutoret rector, 41. 
Populum tuum 

dne. propitius respice et quos, 33. 

dne. qs. prop, respice atque ab eo, 

qs. omps. ds. ab ira tua, 141. 

Porrige 

dexteram tuam qs. dne. plebi, 130. 

nobis ds. dexteram, 136. 
Post pisteugis (= Pos pisteueis), 54. 
Praebeant nobis dne. divinum, 47, 81. 
Praeceptis salutaribus moniti, 4. 
Praesenti sacrificio nomini tuo, 34. 
Praesentibus sacrificiis dne. ieiunia, 32. 
Praesta dne. 

fidelibus tuis ut ieiuniorum, 26. 

precibus nostris cum exsultatione, 
102. 
Praesta dne. qs. ut 

anima famuli tui ill. cuius, 215. 

anima fam. tui ill. episcopi, 143 
{note). 

per haec sancta quae sumpsimus, 
203. 

terrenis afifectibus, 201. 

Praesta nobis aeterne salvator, 197- 
Praesta nobis dne. qs. 

auxilium gratiae, 34. 

intercedente b. Theodoro, 108. 

interc. Sanctis tuis, 93, cf. 181. 

Praesta nobis 

misericors ds. ut digne, 45. 
omps. ds. ut vivificationis, 166. 
omps. et mis. ds. ut in resurrectione, 

67. 
qs. dne. ut salutaribus, 37. 
qs. omps. et mis. ds. ut quae visibili- 

bus, 74. 



I 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



339 



Praesta 

omps. ds. huic famulo tuo ill. cuius, 

183. 
populo tuo dne. qs. consolationis, 
123. 
Praesta qs. dne. ds. noster ut 
cuius nobis festivitate, 92. 
quae solemni, 17 {note)., 68. 
quorum festivitate, 109. 
sicut in tuo conspectu, 102. 
Praesta qs. dne. 

familiae supplicanti, 103. 
huic famulo tuo dignum, 206. 
sicnos ab epulis, 104, cf. 81. 
ut mentium reproborum,202. 
Praesta qs. 

misericors ds. ut tibi placita, 134. 
omps. ds. sic nos ab epulis, 81, cf. 
104. 
Praesta qs. omps. ds. ut 
ad te toto, 70. 
animam, 213. 
beatae Felicitatis, no. 
claritatis, 77. 
de perceptis, 16, 181. 
dignilas, 44. 
familia tua per viam, ^t^. 
fam. tua quae se, 32. 
filii tui Ventura, 115. 
huic famulo tuo, 139. 
huius paschalis, 63. 
inter innumeros, 130. 
intercedenteb. Vitale, 71. 
liberis tibi mentibus, 133. 
natushodie, 12. 
nullis nos, 86. 

observationes sacras, 39, 103. 
per haec paschalia,62. 
quae solemni, 17. 
Praesta qs. omps. ds. ut qui 
beati ill. martyris, 180. 
b. Mennae, 108. 
b. Pancratii, 73. 
b. Valentini, 24. 
gloriosos, 90, 107. 
in afflictione, 70. 
in tua protectione, 38. 
iram, 124. 

nostris excessibus, 47. 
offensa, 125. 
paschalia festa, 65. 
resurrectionis, 60. 
Praesta qs. omps. ds. ut qui sanctorum 
Marci et Marcelliani, 83. 
tuorum Alexandri, etc., 72. 
tuorum Cosmae et Dam.iani, 105. 
tuorum Tiburtii, etc., 69. 
Praesta qs. omps. ds. ut 
qui se affligendo, 38. 
quos ieitinia votiia, 40, 4I. 



Praesta qs. omps. ds. ut 

redemptionis, 114. 

salvatoris, 18. 

salutaribus, 81. 

semper rationabilia, 130, cf. 202. 
Praesta qs. omps. et misericors ds. ut 

quae ore, 36. 

spiritus sanctus, 80. 
Praetende 

dne. famulis et famulabus, 193. 

dne. fidelibus tuis dexterani, 127, 

nobis dne. misericordiam, 71, 132, 
Praeveniat 

hunc famulum tuura, 205. 

no-s qs. dne. gratia, 204. 

nos qs. dne. misericordia, 134. 
Preces nostras qs. dne. clementer exaudi 

atque a peccatorum, 26. 

et contra, 29. 

et hunc electum, i^^{uote). 
Preces populi tui qs. dne. clem, exaudi ut 

beati Marcelli, 19. 

qui de adventu, 1 17. 

qui in sola spe, 131. 

qui iuste, 25 {see note), 1 16, cf. 31. 
Precibus nostris qs. dne. aurem, 123. 
Pretiosa in conspectu, 210. 
Pro 

animabus famulorum, 217. 

nostrae servitutis augmento, 103. 

sanctorum Proti et Hyacinthi, 100. 
Proficiat dne. qs. 

plebstibi dicata, 45 {see note), 128. 

haec oblatio, 192. 
Prope esto dne. omnibus, 117. 
Propitiare dne. 

animae famuli tui, 214. 

iniquitatibus nostris, 126. 

populo tuo propitiare, 173, 

precibus et hostiis, 199. 

Propitiare dne. supplicationibus nostris 
et animarum nostrarum, t,2>^ 126. 
et has oblationes famulorum, 170. 
et has obi. quas pro incolomitate, 218. 
et has obi. quas tibi, 196. 
et has populi tui oblationes, 170. 
et inclinato, 5. 
et institutis, 121. 
pro anima et spiritu, 215. 
pro anima famuli tui, 214. 

Propitiare dne. vespertinis, 228. 
Propitiare qs. dne. 

animabus famulorum, 215. 

animae famuli tui, 213 {see note). 

supplicationibus, lyj {note). 
Propitius 

dne. qs. haec dona- sanctifica, 79. 

esto dne. supplicationibus, 177. 

Z 2 



340 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Protector in te sperantium ds. 
salva populum, 129. 
sine quo, 169. 
Protector noster aspice ds., 31. 
Protege 

dne. famulos tuos subsidiis pacis, 

199. 
dne. populum tuum et apostolorum, 

88, 89. 
nos dne. qs. tuis mysteriis servientes, 
202. 
Protegat dne. qs. 

populum tuum, 105. 
tua dexiera populum, 128. 
Purifica 

dne. qs. mentes nostras, 174. 

nos misericors ds. ut ecclesiae, 41, 

48. 
qs. dne. familiam tuam, 46 [note). 
qs. dne. tuorum corda, 124, 129. 
Purificent 

nos dne. sacramenta quae sumpsi- 

mus, 102. 
nos dne. qs. sacr. quae sumps, et 

famulum, 192. 
semper et muniant, 174. 
Purificet nos 

dne. qs. muneris praesentis, 79, 201. 
qs. dne. et divini, 218. 
indulgentia tua deus, 134. 
Purificet omps. ds. vestrorum cordium, 
315- 



Quaesumus dne. ds. noster 

diei molestias, 133, 228. 

ut quos divina, 202, cf. loi, 103. 

ut sacrosancta, 22, cf. 66, 116. 
Quaesumus dne. 

salutaribus repleti mysteriis, 19, 20, 
cf. 71, loi, 180. 

ut illius salutaris, 90 {note). 
Quaesumus omps. ds. 

afflicti populi lacrimas, 124. 

clementiam tuam ut inundantiam, 
141, cf. 204. 

familiam, 42. 

instituta, 122. 

ne nos tua, 129. 

vota humilium respice, 31, 35. 
Quaesumus omps. ds. ut 

beatus Andreas, in. 

b, ill. apostolus, 179. 

de perceptis, 104. 

et reatum, 106. 

famulus tuus, 187. 

hoc in loco, 1 19. 

illius salutaris, 90, 105, 165. 



Quaesumus omps. ds. ut 

inter eius, 2^^. 

nos geminata, 85. 

plebs tua toto tibi, 178, 
Quaesumus omps. ds. ut qui 

caelestia alimenta, 26, cf. 21, 73, 
107. 

nostris fatigamur, 123. 

quos divina tribuis, loi, 103, cf. 202. 

quos divinis reparare, 172. 
Quam oblationem, 2. 
Qui pridie, 3. 
Quis vocaris, 162. 
Quod ore sump^imus, 44, 179. 
Quos caelesti 

dne. alimento, 87, 88. 

dne. dono, 170. 

recreas munere, 195. 

Quos 

refecisti dne. caelesti, 202. 
tantis dne. largiris, 165. 
Quotidian! dne. qs. munere, 179. 



Redemptionis nostrae munere, 65. 
Redemptor noster aspice, 133. 
Refecti 

cibo potuque caelesti, 14, 21, 96. 

dne. pane caelesti, 72. 

participatione muneris, 20, 71, 72, 

.75,93- 
vitalibus alimentis, 50. 

Refice nos dne. donis tuis, 222. 

Rege nostras dne. propitius, 178. 

Repleti 

cibo spiritalis alimoniae, 113. 

dne. benedictione caelesti, 98. 

dne. muneribus sacris da qs., 168. 

dne, mun. sacr. qs. ut interced. , 99. 

sumus dne. muneribus tuis, 171. 
Requiem aeternam, 210. 
Respice dne. 

familiam tuam et praesta, 29. 

famulum tuum ill. in infirmitate, 
138, cf. 206. 

munera populi tui, 95. 

munera supplicantis ecclesiae, 169. 

propitius ad munera, 38. 

prop, super hanc famulum, 184. 

prop, plebem tuam et toto, J28. 

qs. nostram propitius, 172. 

qs. super hanc lamiliam, 48. 

Respice nos 

misericors ds. et mentibus, 12. 
mis. ds. et nomini tuo, 135. 
omps. et mis. ds. et ab omnibus, 
136. 



I 



INDEX Oh LITURGICAL FORMS. 



341 



I 



Respice 

omps. ds. de caelo, 247. 
propitius dne. ad debitam, 130. 
qs. dne. populum tuuni, 64. 



Sacrae nobis qs. dne. observationis, 40. 
Sacramenta quae sumpsimus, 40, cf. 167. 
Sacramenti tui 

dne. divina libatio, 35. 

qs. dne. participatio, 43. 
Sacramentorum tuorum dne. communio, 

95- 
Sacrandum tibi dne. munus ofterimus, 

1 1 1 , cf. 1 79. 
Sacrificia 

dne. paschalibus gaudiis, 62. 
dne. qs. propitius, 30. 
dne. tuis oblata conspectibus, 80. 
nos dne. immaculata, 168. 
nos qs. dne. propensius, 47. 

Sacrificii praesentis quaeso dne., 190. 
Sacrificiis 

dne. placatus oblatis, 201. 

praesentibus dne. ijs. intende, 27, 32, 
39,92, 105, cf. 90, 116. 

Sacrificium dne. 

observantiae paschalis, 27. 
quadragesimalis initii, 28 [note). 
quod immolainus intende, 198. 

Sacrificium nostrum tibi dne. qs. 

beati Andreae, 112. 

b. Laurentii, 94. 
Sacrificium 

quadragesimalis initii, 28. 

tibi dne. laudis offerimus, 98. 

Sacris dne. mysteriis expiati, 36. 

Sacro munere satiati sitpp/ices te dne., 

69, 82, cf. 20, 95. 
Sacrosancti corporis et sanguinis, 198. 
Salvo nos omps, ds. et lucem, 132. 
Salutaris tui dne. munere satiati, 29, 83, 

cf. 115. 
Sanctae dei genetricis Mariae, 222. 
Sancta tua nos dne. 

qs. et a peccatis, 178. 

sumpta vivificent, 169. 
Sancti 

nominis tui dne. timorem, 168. 

spiritus dne. corda nostra mundet, 

78, 79. 
tui nos (js. dne. ubique, 16, 181. 

Sanctifica qs. dne. nostra ieiunia, 43. 
Sanctificati divino mysterio, 197. 
Sanctificationem tuam nobis dne., t.x. 



Sanctificationibus tuis omps. ds. et vitia, 

32,47, 175. 
Sanctificato hoc ieiunio ds., 44. 
Sanctificet nos dne. 

qua pasti sumus, t,"]. 
qs. tui perceptio sacramenti, 102, 
III. 

Sanctificetur istius officinae locus, 225. 
Sanctorum 

confessorum suorum ill. meritis, 312. 
tuorum intercessionibus, 218 {see 

note). 
tuorum nobis dne. pia non desit, 15, 
105. 

Sanctus, sanctus, sanctus, 2. 
Satiasti 

dne. familiam tuam muneribus, 1 1 , 
19,98, 109, 114. 

nos dne. de tuis donis, 223. 

nos dne. salutari mysterio, 319. 

Satiati dne. opulenliae tuae donis, 223. 
Satisfaciat tibi dne. qs. pro anima, 214. 
Scripsit Moyses canticum, 156, 15S. 
Sensibus nostris qs. dne. lumen, 227. 
Sentiamus dne» qs. tui perceptione, 172. 
Sicut cervus, 55, 76, 158. 

Sit dne. qs. beatus loannes evangelista, 

14. 
Sit nobis dne. 

reparatio mentis et corporis, 24, 171. 
sacramenti tui certa, 37. 
Spiritum in nobis dne. tuae caritatis, 28, 

59,60,61,90. 
Subiectum tibi populum qs. dne. pro- 

pitiatio, 36 {note), 37, 124. 
Subveniat 

dne. plebi tuae dei genetricis oratio, 

97- 
nobis dne. misericordia, 36, ct. 126. 
nobis dne. qs. sacrificii praesentis, 

141 {note). 

Succurre qs. dne. populo supplicanti, 
122. 

Sumat ecclesia tua ds. b. loannis Bapt., 

85. 
Sumentes dne. 

caelestia sacramenta, 80. 

dona caelestia suppliciter, 103. 

perpetuae sacramenta salutis, 192. 

Sumpsimus dne, 

celebritatis annuae, 22, 100. 
divina mysteria, 112, 
pignus redemptionis, 95. 
sacri dona mysterii, 80, 177. 
sanctorum tuorum, 86, 182, cf. 320. 

Sumpti sacrificii dne. perpetua nos, 45. 



342 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Sumptis dne. 

caelestibus sacramentis ad redemp- 

tionis, 173. 
sacramentis ad red., 34. 
salutaribus sacramentis ad red., 39. 

Sumptis muneribus dne. qs. ut cum, 116, 

169. 
Super 

has qs. dne. hostias benedictio, 22, 

cf. 72, 73. 
populum tuum qs. dne. benedictio, 
28 {note). 

Supplicationem servorum tuorum, 99. 

Supplices 

dne. te rogamus ut his, 40 [see note). 
qs. dne pro animabus, 217. 

Supplices te rogamus omps. ds. 
iube haec perfeni, 3. 
ut intervenientibus, no. 
ut quos donis caelestibus, 94. 
ut quos tuis reficis, 26, 32, 73, 164, 
cf. 69, 82. 

Sursum corda, i, 49, 55 {note), i^i. 
Suscipe dne. 

animam servi tui, 209. 

fidelium preces cum oblationibus, 61, 
167, cf. 108. 

Suscipe dne. munera 
pro tuorum, 13. 
propitius oblata, 102. 
quae in eius, 97. 
quae pro filii, 74. 

Suscipe dne. preces 

et hostias ecclesiae, 186. 
et munera quae ut tuo, 89, 18 1, 
nostras et clamantium, 133. 
nostras et muro, 195. 
nostras pro anima, 215. 

Suscipe dne. propitius hostias quibus et 

te, 176. 
Suscipe dne. qs. 

munera dignanter oblata, 19 {no!s). 
nostris oblata servitiis, 31 {note). 
preces populi tui cum oblationibus, 
58, 59> 60. 

Suscipe munera 

dne. quae in beatae Agathae, 23, cf. 

182. 
dne. quae in eius tibi, 14. 
qs. dne. exsultantis ecclesiae, 66. 
qs. dne. quae tibi de tua, 171. 

Suscipe qs. dne. 

hostiam redemptionis, 178. 

munera dignanter oblata, 19 {see 

note). 
munera populorum, 63. 
nostris oblata servitiis, 31 {see note). 



Suscipe qs. due. 

preces famulorum, 197. 

preces populi tui, 37. 

pro sacra connubii lege, 120. 
Suscipiamus dne. misericordiam, 113. 



Tantis dne. repleti muneribus, 168. 

Te igitur, 2. 

Temeritatis quidem est, 212. 

Temptavit deus, 75, 155, 157. 

Terram tuam dne. quam videmus, 140, 
cf. 203. 

Tibi dne. 

commendamus animam, 213. 

sacrificia dicata, 172. 
Tribue 

nobis dne. caelestis mensae, 167. 

qs. omps. ds. ut illuc, 63. 

Tribulationem nostram qs. dne. propitius, 

124. 
Tu es dne. qui restitues, 183. 
Tua dne. sperantes in te, 196 {note). 
Tua nos dne. 

medicinalis operatio, 171, 176. 

protectione defende, 36. 

qs. gratia benedicat, 134. 

qs. gratia semper, 135, 174. 

sacramenta custodiant, 174. 

Veritas semper illuminet, 132, cf. 227. 
Tua 

nos misericordia deus et ab omni, 47. 

nos qs. dne. sancta purificent, 42. 

sacramenta nos ds. circumtegant, 
178. 

sancta nobis omps. ds. quae sump- 
simus, 178. 

Tueatur qs. dne. dextera tua populum, 46. 
Tuere dne. populum tuum 

et ab omnibus, 28. 

et salutaribus, 129. 
Tuere 

nos dne. qs. tua sancta sumentes, 203. 

nos superne moderator, 135. 

qs. dne. familiam tuam ut salutis, 
104. 

Tui 

dne. perceptione sacramenti et a 

nostris, 30, no. 
nobis dne. communio sacramenti, 

172. 
nos dne. sacramenti libatio sancta, 

28, 115. 

Tuorum nos dne. largitate donorum, 30. 
Tuus est dies dne. et tua est nox, 228. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



343 



Veneranda nobis dne. huius est, 97. 
Vere dignum et iustum est, i. 
Vere dignum... 

A quo deviare mori, 299. 
Ad cuius immensam, 260. 
A pud quern 

cum beatorum apostolorum, 

280. 
semper est praeclara, 241, 
cf. 277. 
Beatae Genovefae natalitia, 323. 
Beati 

apostoli tui et evang. loannis, 

256. 
Cypriani natalitia, 238, cf. 287. 
Laurentii natalitia, 237, cf. 284. 
Stephani levitae, 255. 
Celebrantes sanctorum natalitia 

coronatorum, 290. 
Clementiam tuam pronis mentibus, 

246, cf. 299. 
Cui proprium est ac singulare, 244, 

d. 293. 
Cuius 

bonitas hominem condidit, 267. 
divinae nativitatis potentiam, 

255- 
gratia b. Saturninum, 292. 
hoc mirificum opus, 243, cf. 278. 
hodie circumcisionis diem, 256. 
hodie faciem in confessione, 255. 
incarnatione salus facta est, 294. 
munere b. Martinus, 290. 
nos fides excitat, 269. 
nos humanitas, 235, cf. 269. 
nos niisericordia praevenit, 269. 
omnipotenlia deprecanda est, 

246, cf 298. 
operis quod conditi sumus, 291. 
primi adventus mysterium, 292. 
primum tuae pietatis, 282. 
sacram passionem, 302. 
salutiferae passionis, 235, cf. 

269. 
Donari nobis suppliciter exorantes 

280. 
Et clementiam tuam 

cum omni supplicatione, 265. 
pronis mentibus implorare, 283. 
Et clem, tuam suppliciter 

exorare ut cum exsultantibus, 

241, cf. 288. 
exorare ut tilius tuus, 237, cf. 

289. 
obsecrare ut spiritalis, 270. 
Et 

confessionem b. Felicis, 257. 
devotis mentibus nalale b. mart. 

tui Laurentii, 282. 
diem b. Agnetis, 258. 



Vere dignum... 
Et 

gloriam tuam profusis precibus, 

281. 
immensam bonitatis tuae, 242, 

cf. 273. 
immensam pietatem tuam inde- 
fessis, 293. 
Et in die 

festivitatis hod. qua b. loannes, 

237, cf. 279. 
fest. hod. qua b. Sixtus, 282. 
solemnitatis hod. qua b. Lau- 
rentius, 283. 
Et in hac die 

quam b. Clementis passio, 291. 
quam transitu sacro, 241, cf. 296. 
Et in hac 

praecipue die qua I.C. filius, 

275-. 
solemnitate laudis libi hostias, 
242, cf, 273. 
Et in 

praesenti festivitate, 240, cf. 295. 
pretiosis mortibus, 256. 
Et maiestatem tuam 

cernua devotione, 233, cf. 261. 
humiliter exposcere ut ita, 244, 

cf. 293. 
indefessis precibus exorare ut 

mentes, 237, cf. 275. 
supplici devotione exorare ut b. 
confessorum, 241, cf 296. 
Et mai. tuam suppliciter exorare 
ut ecclesiam, 259. 
ut mentibus, 234, cf. 263. 
ut non nostrae, 274. 
ut qui b. ill. apost., 239, cf. 292. 
ut spiritus paraclitus, 277. 
Et nos clem, tuam suppl. exorare ut 

filius, 289, cf 237. 
Et omnipotentiam tuam iugiter im- 
plorare, 279. 
Et pietatem tuam 

indefessis precibus implorare, 

272. 
supplici devotione deposcere, 

263. 
supp. dev. exposcere ut haec, 
299. 
Et redemptionis nostrae festa, 273. 
Et sursum cordibus erectis, 256. 
Et te 

auctorem et sanctificatorem, 

274. 
beatae Caeciliae, 291. 
creatorem omnium, 266. 
devotis mentibus supplicare ut 
nos, 268. 



344 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Vere dignum 
Et te in 

omni tempore conlaudare, 259, 

cf. 243. 
omnium maityrum, 296. 
sanctorum martyrum, 273. 
sanctorum tuorum meritis, 238, 

cf. 289. 
sanctorum tuorum virtute, 241, 

cf. 296. 
veneratione sanctarum virginum, 
283. 
Et te incessanter precari ut qui, 286. 
Et te laudare mirabilem deum 
in omnibus operibus, 257. 
in Sanctis tuis in quibus, 260. 
in Sanctis tuis quos ante, 281. 
Et te supplici devotione exorare ut 

per, 268. 
Et te suppliciter exorare 

ut cum abstinentia, 264. 
ut fidelibus, 271. 
ut sic nos bonis, 289. 
Et te suppl. obsecrare ne nos ad 

ilium, 236, cf. 272. 
Et tibi 

debitam servitutem, 243, cf. 

282. 
debitas laudes, 291. 
banc immolationis, 260. 
sanctificare ieiunia, 288. 
vovere contriti, 280. 
Et tuam 

clementiam vocibus supplicibus, 

283. 
cum celebratione ieiunii, 234, cf. 

264. 
immensam clementiam supplici 

vote, 265. 
iugiter exorare clementiam, 

235, cf. 264. 
maiestatem humiliter implorare, 

288. 
misericordiam deprecari ut men- 

tibus, 259. 
mis. exorare ut te annuente, 281. 
mis. totis nisibus, 243, cf. 281. 
omnipotentiam devotis precibus, 

277-. 

suppliciter exorare clementiam, 
242. 

suppliciter misericordiam im- 
plorare, 266. 

Et tui misericordiam muneris, 274. 
Exhibentes solemne ieiunium, 

. 27.9- . 
Gloriosi ///. martyris pia certamina, 

295- 
Illuminator et redemptor, 263. 

Implorantes tuae maiestatis miseri- 
cordiam, 299. 



Vere dignum 

In cuius adventu geminam, 301. 
In quo ieiunantium fides, 262. 
Maiestatem tuam 

humiliter deprecantes ut expul- 

sis, 237, cf. 290. 
propensius implorantes ut 

quanto, 235, cf. 26S. 
suppliciter deprecantes ut 

opem, 280. 
suppl. depr. ut qui rei, 243. 
Misericordiae dator, 235, cf. 267. 
Nos tibi in omnium sanctorum, 286. 
Per mediatorem dei et hominum, 

266. 
Per quem 

discipulis spiritus sanctus, 276. 
humani generis, 234, cf. 276. 
nobis indulgentia largitur, 269. 
pietatem tuam suppliciter, 277. 
salus mundi, 246, cf. 301. 
sanctum et benedictum, 290. 
supplices exposcimus vit cuius, 

272. 
supplices deprecamur ut altare, 
118. 
Pro cuius 

amore gloriosi mar tyres, 279. 
caritatis ardore, 297, cf. 242. 
nomine gloriosus, 239, cf. 258. 
nomine poenarum, 260. 
nominis confessione, 279. 
nominis veneranda conf. , 274. 
Quem 

beata virgo pariter et martyr, 

297. 
in hac nocte, 270. 
loannes praecessit nascendo, 

295. 
pro salute hominum, 244, cf. 
294. 
Qui 

ab antiquis patribus, 293. 
ad insinuandum humilitatis, 265. 
aeternitate sacerdotii, 286. 
apud [? Quia post] illos laetitiae, 

278. 
ascendens, 77, ^'i. 
beatum Augustinum, 238, cf. 

285. 
continuatis quadraginta, 262. 
'jorporali ieiunio, 233, 245, cf. 

261. 
cum unigenito filio, 242, cf. 277. 
(las escam omni carni, 262. 
de virgine nasci dignatus, 274. 
delinquentes perire non pateris, 

234, cf. 264. 
dissimulatis humanae fragilita- 

tis, 190. 
dissimulatis peccatis, 120. 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



345 



Vere dignum 
Qui 

dum b. Tiburtii, 283. 
dum libenter, 191. 
ecclesiae luae filios, 278. 
Qui ecclesiam tuam 

in apostolica soliditate, 275. 
in apostolicis tribuisti, ill, 

112, cf. 239, 295. 
in tuis fidelibus, 287. 
sempiterna pietate, 284. 
Qui es 

fons immarcescibilis lucis, 297. 
fons vitae origo luminis, 188 

{note), cf. 298. 
redemptor animarum, 302. 
Qui 

est dies aeternus, 267. 

famulos tuos idco corporaliter, 

246, cf. 301. 
foedera nuptiarum, 121. 
fragilitatem nostram, 245, cf. 

300. 
generi humano nascendo, 276. 
genus humanum praevaricatione, 

259. 
glorificaris in tuorum, 258. 
ideo malis praesentibus, 245, cf. 

ieiunii observatione, 263. 

iei. quadragesimalis observa 

tionem, 266. 
in alimentum, 262. 
in infirmitate virtuteni, 291. 
in principio, 49, 

innocens pro impiis, 236, cf. 270. 
inter felicium martyrum palmas, 

242. 
iusto pioque nioderamine, 288. 
non solum peccata, 295. 
Qui nos 

admirandis virtutis tuae, 233. 
assiduis martyrum passionibus, 

240, cf. 292. 
castigando sanas, 283. 
de donis bonorum, 285. 
ideo collectis terrae fructibus, 

287. 
per paschale mysterium, 272. 
Qui 

ob animarum medelam, 234, 

245, cf. 263. 
oblatione sui corporis, 236, cf. 

271. 
peccantium non vis, 265. 
peccato prim! parentis, 257. 
per beatae Mariae virginis par- 

tum, 273. 
per passionem crucis, 275. 
perficis in infirmitate, 238. 
post resurrectionem, 74. 



Vere dignum 
Qui 

praecursorem filii, 285. 
promissum spiritum, 276. 
propterea iure punis, 289. 
rationabilem creaturam, 261. 
sacramentum paschale consum- 

mans, 276. 
sanctificator et institutor, 245, 

cL 294. 
sanctorum martyrum, 296. 
secundum promissionis, 236, cf. 

272. 
sic nos tribuis solemni, 268. 
sic tribuis ecclesiam, 239, cf. 

285,261. 
spiritus sancti infusione, 276. 
subjectas tibi glorificas, 246, cf. 

3"0. 
supplicationibus nris. misericor- 

diam, 284. 
tuo inenarrabili munere, 294. 
vicit diabolum, 288. 
ut de hoste, 10. 
Quia 

aeternitate sacerdotii, 286. 
compeienter atque salubriter, 

263. 
cum laude nostra, 244, cf. 287. 
cum unigenitustuus, 17, cf. 257. 
ecclesiam tuam in apostolicis, 

III, 112, cf. 239, 295. 
in te vivimus, 243, cf. 259. 
licet in omnium sanctorum, 282. 
licet nobis semper salutem, 281. 
misericordiae tuae munere, 247. 
nostri salvatoris hodie lux, ii. 
notam fecisti populis, 257. 
per ea quae conspiciuntur, 261. 
per incarnati verbi mysterium, 

9, II, cf. 233, 259. 
post illos laetitiae dies, 278. 
sic tribuis ecclesiam, 261, cf. 

239, 285. 
tu es mirabilis, 290. 
tu in nostra, 240, ci. 284. 
Quoniam 

a te constantiam, 240. cf. 275. 
adest nobis dies magnifici, 292. 
fiducialiter laudis, 285. 
ilia fesla remaneant, 278. 
martyris beati Sebastiani, 258. 
quamvis humano generi, 301. 
tanto iocunda sunt, 284. 
tuo dono actum est, 242, cf. 297. 
Sancti Michaelis archangeli, 288. 
Semperque virtutes et laudes, 258. 
Sub cuius potestatis arbitrio, 300. 
Te 

dne. supplicite 
gregem " "* 



^l^P^^O^ 



L 




346 



INDEX OF LITURGICAL FORMS. 



Vere dignum 
Te 

in tuorum apostolorum, 239, cf. 

290, 
quidem omni tempore, 58, 59, 

60,63, cf. 236, 271. 
suppliciter exorare ut sic 

nostra, 268. 
toto corde prostrati, 245, cf. 
300. 
Teque in sanctorum tuorum confes- 

sionibus, 240, cf. 286. 
Tibi enim festa solemnitas, 233. 
Tuamque 

immensam clementiam, 188 

{note), cf. 298. 
in sanctorum, 238, cf. 287. 
misericordiam suppliciter 

exorare, 265. 
Varum aeternumque pontificem, 280. 
Ut quia 

in manu tua, 119. 
tui est operis, 274. 
Vere quia dignum et iustum est invisi- 

bilem, 151. 
Veritas tua quaesumus dne. luceat, 227. 
Vespertinae laudis officia, 228. 



Vide dne. infirmitates nostras, 134. 

Vincula dne. qs. humanae pravitatis, 134. 

Vinea domini, 156. 

Vinea facta est, 1 58. 

Virtutum caelestium deus, 207. 

Vivificet nos qs. dne., 173, cf. 199. 

Unde et memores, 3. 

Unigeniti tui dne. nobis succurrat, 100. 

Vota 

nostra qs. dne. pio favore, 71. 

populi tui dne. propitiatus, 102, no. 

quaesumus dne. supplicantis, 16, cf. 
164. 

Votiva dne. dona percepimus, 15. 
Vox clamantis ecclesiae, 126. 
Vox nostra te dne. semper, 133. 

Ut 

a nostris excessibus, 135. 
accepta tibi sint, 81. 
cunctis nos dne. foveas, 135. 
nos dne. tribuis solemne, 104. 
percepta nos dne. tua sancta, 100. 
sacris dne. reddaviur digni, 33, cf. 

176. 
tuam dne. misericordiam, 133. 



I 



II. 



INDEX TO THE CUES FROM THE 
ANTIPHONARY ADDED IN THE MARGINS 
OF COD. OTTOB. 



-^ T 1 



In this index : — 



Ant. = Antiphona. 

Int. = Antiphona ad Introitum. 

Ps. = Psalmus. 

Ad R. = Versus ad repetendum. 

R. = Responsorium. 

Tr. = Tractus. 

All. = Alleluia. 

Oflf. = Offertorium. 

Com. = Communio. 

V. = Versus. 



A summo caelo. R. 115. 

Ab occultis meis. R. 36 : Com. 39. 

Acceptabis sacrificium. Com. 27, 171. 

Accipite iocunditatem. Int. 79. 

Ad dnm. dum tribularer. R. 34, 41, 

168. 
Ad te dne. levavi. Off. 27, 33, 113, 171. 
Ad te levavi 

animam. Int. 113. 

oculos. Tr. 35. 
Adiutor 

in opportunitatibus. R. 25. 

meus. R. 32. 
Adiuvabit earn. R. 23. 
Adorabo. All. 22, 73, 175. 
Adorna thalamum. Ant. 22. 
Adversum me exercebantur. Com. 47. 
Amen dico vobis 



quicquid. 


Com. 176. 


quod uni. 


Com. 83. 


quod vos. 


Com. 88. 


Angelis suis. 


R. 28. 


Angelus dni. 


Off. 58, 60, 65. 


Anima nostra. 


R. 15: Off. 15,83,90, 


95, 107 


: Com. 89, 100. 



Aqua sapientiae. Int. 61. 
Ascendit deus. All. 74 : Off. 74. 
Audi filia et vide. R. 109. 
Audivit dnus. Int. 27. 
Ave 

gratia plena. Ant. 22. 

Maria. Off. 24, 114. 
Aufer a me. Com. 103. 



Beata gens. R. 40, 176. 
Beatus 

servus. Com. 15, 96, 97, 106 {bis)y 
109. 

vir. All. 24, 84, 94. 

vir qui timet. R. 24 : All. 21. 
Benedic anima mea. Off. 30, 103. 
Benedicam dnm. R. 172: Off. 32, 169. 
Benedicite 

dnm. omnes angeli. Int. 105 : K. 
105. 

gentes. Off. 40, 167. 

omnes angeli dni. dno. Com. 105. 
Benedictus 

es dne. doce me. Off. 26, 45. 

qui venit. R. lO : Off. 65. 



348 INDEX OF THE MAKGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 



Benedixisti dne. terram. V. 115: Off. 

114. 
Bonum est 

confidere. R. 41, 173 {bis). 

confiteri. R. 35 : Off. 25. 



Cantabo dno. Com. 168. 

Cantate dno. Int. 167 : Com. 167. 

Caritas del. Int. 80. 

Christus 

factus est pro nobis. R. 48. 

resurgens. Com. 62. 
Cibavit eos. Int. 79. 
Circumdederunt me. Int. 25. 
Circumibo et immolabo. Com. 170. 
Clamaverunt iusti. Int. 72, 82 : R, ^i^ 

82, 105. 
Cognovi dne. Int. 99. 
Comedite pinguia. Com. 103. 
Commovisti dne. Tr. 25. 
Confessio et pulcritudo. Int. 30, 94, 

107 : Off. 94. 
Confirma hoc deus. Off. 78. 
Confitebor 

dno. Off. 70. 

tibi dne. Off. 42. 
Confitebuntur. Off. 69, 71, 73. 
Confitemini dno. All. 58, 70, 77, 169. 
Confortamini. Off. 114. 
Confundantur. Com. 109. 
Constitues eos. R. 87, iii : Off. "^T. 
Convertere dne. R. 103, 170. 
Cum invocarem. Com. 29. 
Custodi me dne. R. 30, 171 : Off. 47. 



Da pacem dne. Int. 174. 
Data est mihi omnis. Com. 64. 

De 

fructu operum. Com. 172. 

necessitatibus meis. Int. 30 : R. 29. 

profundis. Tr. 25 : All. 176 : Off. 
176. 
Desiderium. Int. 84 : Tr. 24 : Off. 96, 

108. 
Deus 

deus meus ad te. Off. 166. 

deus meus respice. Tr. 46. 

dum egredieris. Int. 79. 

enJm formavit. Off. 10. 

exaudi orationem. R. 43. 

in adiutorium. Int. 34, 172. 

in loco sancio. Int. 171. 

in nomine tuo. Int. 39. 



Deus 

index. All, 174. 

tu convertens. Off. 113, 115. 

vita mea nuntiabit. R. 36. 
Dextera 

dei fecit virtutem. All. 176. 

domini. Off. 36, 48. 
Dicit 

Andreas. Com. ill. 

dnus. ego cogito. Int. 176. 

dnus. Petro. Int. 86. 

dnus. sermones Int. 109. 
Dicite 

deo. Ps. 166: Ad R. 167. 

pusillanimis. Com. 114. 
Dico 

autem vobis amicis. Com. 95. 

vobis gaudium. Com. 176. 
Dies sanctificatus. All. 11. 
Diffusa est gratia. Int. 102: R. 16,21, 
24: All. 21, 113: Oft. 21, 22: 
Com. 16, 113. 
Dilexisti iustitiam. Int. 113: R. 113 ; 

Com. 24, 97. 
Diligam te. All. 168. 
Dirigatur oratio mea. R. 29, 175. 
Discerne causam. R. 43. 
Dispersit dedit pauperibus. Int. 93 : 

R- 93- 
Domine 

ad adiuvandum. Off. 41. 

convertere. Off. 43, 168. 
Domine deus 

in simplicitate. Off. 73. 

meus in te. ? All. 175 : Com. 31. 

salutis meae. All. 173, ? 175 : Oft\ 
31,80, 104. 

virtutum. R. 115. 

Domine 

dnus. noster. R. 171 : Com. 32. 
exaudi orationem. Tr. 47 : Off. 47. 
fac mecum misericordiam. Oft', y]. 
in auxilium meum. Off. 34, 173. 
in tua misericordia. Int. 168. 
memorabor. Com. 41, 173. 
ne e longe. Int. 46. 
praevenisti. R. 99, 108. 
quinque talenta. Com. 19,91, loi. 
quis habitabit. Com. 36. 
refugium. Int. 29 : R. 175 : All. 

170, ? 173. 
vindica me. Off. 27. 

Dominus 

dabit benignitatem. Com. 113. 
dixit ad me. Int. 9 : All. 9. 
erigit allisos. Off. V. 166. 
firmamentum. Com. 169. 
fortitudo. Int. 170. 



I 



INDEX OF THE MARGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 349 



Dominus 

lesus postquam. Com. 48. 
in Sina. AH. 74. 
inluminatio. Int. 169 : Ps. 16S. 
regit me. Com. 42, 
. regnavit decorem. All. 10,60, 172. 
regnavit exsultet. All. 62. 
secus mare. Int. in. 
virtutum. Com. 43. 

Domus mea. Com. JT)- 
Dum 

clamarem. Int. 27, 171. 

sanctificatus fuero. Int. 40. 

venerit. Com. 167. 



Ecce 

advenit. Int. 17. 

deus adiuvat. Int. 171. 

dnus. veniet. Com. 115. 

oculi dni. Int. 73. 

quam bonum. R. 85, 176. 

sacerdos magnus. R. 15. 

virgo. Com. 114. 
Eduxit 

dnus. populum. Int. 65. 

eos dnus. in spe. Int. 64. 
Ego autem. 

dum mihi. R. 47. 

cum iustitia. Int. 34. 

in dno. Int. T)"!- 
Ego 

clamavi quoniam. 
169. 

dixi dne. R. 168. 

sum pastor bonus. 

sum vitis. Com. 71. 

vos elegi. Cum. 93, 98. 
Elegit te dnus. All. 106. 
Emitte spiritum. All. 78 : Off. 77. 
Eripe me 

de inimicis. Off. 44, 46. 

dne. R. 42. 
Erit nobis hie dies. Off. 64. 
Erubescant et 

conturbentur. Com. 30. 

revereantur. Com. 46. 
Esto mihi in deum. Int. 26 : R. 39, 170. 
Et si coram hominibus. Com. 85. 
Etenim sederun . Int. 13. 
Ex ore infantium. Int. 15. 
R. 113. 
R. 44: Off. 26, 171. 



Int. 36 : Com. 



Com. 166. 



Ex Sion species. 
Exaltabo te dne. 
Exaudi 

deus orationem. Int. 40 : Off. 36. 

dne. vocem meam. Int. 168, 169. 

nos dne. Ant. 26. 



Exaudivit. Int. 70. 

Excita dne. All. 114: R. 115. 

Exclamaverunt. Int. 71. 

Exiit sermo. R. 14 : Com. 14. 

Exspecta dnm. Int. 43. 

Exspectans expeclavi. Off. 40, 173. 

Exsulta satis. Off. 1 15. 

Exsultabunt sancti. R. 89, 91 : All. 72 

Off. 89. 
Exsultate deo. Int. 103 : All. 172. 
Exsultate iusti. Ps. 166. 
Exsultavit ut gigas. Com. 115. 
Exsurge 

dne. et intende. R. 46. 

dne. fer opem. R. 40. 

dne. non praevaleat. R. 35. 

quare obdormis. Int. 25. 

Fac mecum dne. signum. Int. 38. 
Factus est 

dnus. Int. 168 : Off. 42. 

repente. Com. 78. 
Feci iudicium. Com. 19. 
Fidelis servus. Com. 24, 75, 92. 
Filiae regum. Off. 19, 99. 
Fuit homo. R. 83. 



Gaudeamus omnes. Int. 23. 
Gaudete 

in dno. Int. 114. 

iusti. All. 85. 88 : Com. 69, 73. 
Gloria et honore. Off. 18, 21, 83, 99, 

loi, 108, III. 
Gloriabuntur. Off. 85, 89, 93, lOO, 105. 
Gloriosus deus. R. 20, 72, 83, 91, 99. 
Gressus meos. Off. 38. 
Gustate et videte. Com. 170. 



Haec dies. R. 59, 60, 61, 62, 63, 64, 65. 
Herodes iratus. All. 15. 
Hie est discipulus. All. 14. 
Hierusalem 

quae aedificatur. Off. 39. 

surge. Com. 113. 
Hoc corpus. Com. 42. 
Hodie scietis. Int. 8 : R. 8. 
Honora dnum. Com. 171. 

laela cogitatum. R. 27, ^i, 169. 
In 

deo laudabo verbum. ' Int. 3. 

deo speravit. R. 38, 171. 



350 INDEX OF THE MARGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 



In 

die sollemni. Off. 63. 

matutinis. Off. V. 166. 

medio ecclesiae. Int. 14. 

nomine dni. Int. 47. 

omnem terram. R. 86. 

salutari tuo. Com. 175. 

sole posuit. R. 115. 

splendoribus. Com. 9. 

te dne. (?). All. 168. 

te speravi. Off. 29, 172. 

virtute tua. Int. 24, 108 : Off. 13, 

24, 84, 95> 97j 98, 107, 108. 
voluntate tua. Int. 175. 

Inclina 

aurem. Com. 176. 
dne. aurem. Int. 173. 

Inlumina 

faciem tuam. Com. 25. 
oculos. Off. 35, 169. 

Inmittit angelum. Off. 30, 173. 

Inmutemur. Ant. 26. 

Inpropeiium expectavit. Off. 46. 

Intellige. Com. 29. 

Intende voci orationis. Off. 38, 168. 

Intonuit. Off. 61, 79. 

Intret 

in conspectu. Int. 20, 91, 107. 

oratio mea. Int. 31. 

Introduxit vos dnus. Int. 60. 
Introibo ad altare. Com. 25. 
Inveni David. R. 19, 75, 106, 108 : All. 

15,19,90: Off. 15,91,92. 
Invocavit me. Int. 28. 
lubilate deo 

omnis terra. Int. 166 : Ps. 167 : 

? All. 173. 
universa terra. Off. 39 : Off. V. 

167 : ? All. 173. 

lubilate dno. Tr. 26. 
ludica 

dne. nocentes. Int. 46. 

me deus. Int. 42. 

ludicant sancti gentes. Int. 89, lOO. 
luravit dnus. R. 18, 24, 109. 
lusti epulentur. Int. 95. 
lustitiae dni. Oft'. 35, 171. 
lustorum animae. R. 72, 83, 89, 93, 95, 
107 : Com. 72 {bis)^ 82, 89, 90. 

lustus 

dnus. Com. 33. 
es dne. Int. 174. 

non conturbabitur. Int. 98, no : R. 
91, 97, no. 



lustus 

ut palma. Int. 84,91,95, no: R. 
84, 98, 1 10 : Off. 14, 84, 1 10. 
luxta vestibulum. Ant. 26. 



Laetabimur. Com. 40. 

Laetabitur iustus. Int. 21, 97, 99, 100 : 

Com. 69. 
Laetamini in dno. Off. 20, 69, 82, 83, 90, 

93, 99- 
Laetare Hierusalem. Int. 39. 
Laetatussum. Int. 39 : R. 39, 174 : AIL 

113- 
Laetetur cor. Int. 41, 103. 
Laetentur caeli. Oft". 9. 
Lavabo inter innocentes. Com. 44. 
Lauda 

anima mea. Off. 80, 166, 168. 

Hierusalem. All. 63. 
Laudate 

deum omnes. All. 105. 

dnm. omnes. Tr. 31, 58, 77, 80, 
104: All. 173. 

dnm. quia. Off. 39. 

pueri. Int. 90: All. 65. 

Levabo oculos. Off. 29. 

Lex dni. inreprehensibilis. Int. 35. 

Liberasti nos. R. 176. 

Liberator meus. Int. 44. 

Letania, in place of Int. 58, 77. 

Locus iste. R. "JT,. 

Locutum est (?). Off. V. 167. 

Loquebar de testimoniis. Int. 19, 109. 

Loquetur dnus. Int. 83. 

Lutum fecit. Com. 40. 

Lux fulgebit. Int. 10. 



Magna est gloria. Com. 24, 83, 108, no. 
Manducaverunt. Com. 26. 
Me exspectaverunt. Int. 21. 
Meditabor in mandatis. Off. 29, 79, 103. 
Meditatio cordis mei. Int. 41. 
Memento 

dne. David. All. 75. 

verbi tui. Com. 44, 175. 
Mense septimo. Com. 104. 
Mihi autem nimis. Int. in: Off. 86, 88, 
III. 

Mirabilis deus. Off. 72, 91,98. 
Miserere 

mei deus. R. 26. 

mihi dne. Int. 43, 45, 173 : Off. 2)1, 
37. 



I 



INDEX OF THE MARGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 351 



Misereris omnium. Int. 26. 
Misericordia dni. Int. 166. 
Mitte manum tuam. Com. 65. 
Modicum et non videbitis. Com. 166. 
Multae tribulationes. Int. 85. 
Multitudo languentium. Com. 20. 



Narrabo omnia. Com. 33, 168. 
Ne 

avertas faciem. R. 47. 

derelinquas me. Int. 33. 

timeas Zacharias. Int. 83. 

tradideris me. Com. 45. 

Nemo te condemnavit. Com. 38. 
Nimishonorati sunt. R. ill : All. 87. 
Nobis autem gloriari. Int. 47, 48. 
Non vos relinquam. Com. 80. 
Notas mihi fecisti. Com. 37. 
Nunc scio vera. Int. 87. 



Oculi 

mei semper. Int. 35. 

omnium. R. 34, 175. 
Offerentur. Off. 16, 21, 23, {minor) 97, 

102, 109, 113. 
Omnes 

de Saba. R. 17. 

gentes. Int. 176: All. 170. 

qui in Christo. Com. 65. 
Omnia quae fecisti. Int. 44, 175. 
Oportet te fili gaudcre. Com. 35. 
Oratio mea munda. Off. 93. 
Oravideum meum. Off. 174. 
Os iusti. Int. 18, 96, 106, 108 : R. 95, 

96. 
Ostende nobis. R. 115 : All. 113. 



Pacem meam. Com. 79. 
Pacifice loquebantur. R. 45. 
Panem de caelo Com. 172. 
Panis quem ego. Com. 30, 173. 
Paratum cor meum. All. 172. 
Pascha nostrum. All. 59 : Com. 59. 
Passer invenit sibi. Com. 35. 
Pater 

cum essem. Com. 168. 

si non potest. Com. 46. 
Perfice gressus meos. Off. 25, 170. 
Petite et accipietis. Com. 70. 



Populus 

acquisitionis. Com. 63. 

Sion. Int. 113. 
Populum humilem. Off. 41, 170. 
Portas caeli. Off. 62, 79. 
Posuerunt mortalia. Com. 83, 91, 105, 

107. 
Posuisti dne. R. 21, loi, 106 : Off. 106, 
no : Com. 18, 84, 95, 98, 99, 108, 
no. 
Potum meum cum fletu. Com. 47. 
Precatus est Moyses. Off. 34, 172. 
Pretiosa in conspectu. R. 98. 
Primum quaerite. Com. 171. 
Principes persecuti sunt. Com. 99. 
Priusquam formarem. R. 84. 
Probastidne. cor meum. R. 94. 
Prope 

est dnus. R. 114. 

estodne. Int. 115. 
Propitius esto. R. 34, 169. 
Propter veritatem. R. 97. 
Protector noster. Int. 173 : R. 29, 169. 
Protexisti me deus. Int. 69, 71. 
Psallite dno. Com. 74. 
Puer natus est. Int. 11. 



Quasi modo. Int. 65. 
Qui 

biberitaquam. Com. 38. 

confidunt. Tr. 39. 

custodit veritatem. Oft. V. 166. 

habitat. Tr. 28. 

manducat. Com. 34, 173. 

me dighatus est. Com. 23. 

meditabitur. Com. 26. 

mihi ministrat. Com. 94. 

operatus est Petro. R. 88. 

posuit(?). All. 174. 

regis Israel. Tr. 115. 

sanat contritos. All. 171. 

seminant. Tr. 23. 

sedes dne. R. 114. 

timent. All. 169, 175. 

vult venire. Com. 21, 93, loi, 
107. 

Quicumque fecerit. Com. 90. 
Quinque prudentes. Com. 21. 
Quis 

Dabit ex Sion. Com. 36. 

sicut dnus. R. 103. 
Quod dice vobis. Com. 99. 
Quoniam deus magnus dnus. All. 64, 
171. 



iD 



2 INDEX OF THE MARGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 



Recordare mei. Off. 176. 
Reddam tibi. Off. V. 167. 
Redemptionem. All. 61,176. 
Redime me 

deus Israel. Com. 43. 

dne. Int. 32. 

Reges Tharsis. Off. 17. 
Reminiscere. Int. 29. 
Repleatur os meum. Int. 80. 
Repleti sumus. Off. 71, 72. 
Respice 

dne. in testamentum. Int. 172 : R. 
41, 172. 

in me. Int. 169. 

Responsum accepit. Com. 22. 
Resurrexi. Int. 59. 
Revelabitur. Com. 8. 
Rorate caeli. Int. 114. 



Sacerdotes 

dei. Int. 24, loi, 106. 

eius. Int. 90 : R. 90, 92, lOi. 

tui. Int. 15, 75,92. 
Saepe expugnaverunt. Tr. 42, 
Salvabit sibi. Ps. 167. 
Salus 

autem iustorum. Int. 83, 93, 98. 

populi. Int. 37, 175. 

Salvum fac 

populum. R. 33. 
servum. R. 30. 

Sancti tui dne. Int. 69, 72 : All. 20, 

73, 82, 89. 
Sanctificavit Moyses. Off. 174. 
Sapientiam sanctorum. Int. 89, 99, 

105. 
Scapulis suis. Off. 28 : Com. 28. 
Sciant gentes. R. 25. 
Scio cui credidi. Int. 88. 
Sederunt principes. R. 13. 
Servite dno. Com. 27. 
Si 

ambulavero. Off. 37, 175. 

ambulem in medio. R. 38. 

consurrexistis. Com. 61. 

iniquitates. Int. 176. 

Sicut 

in holocaustum. Off. 176. 
oculi servorum. Int. 29, 

Signa eos qui in me. Com. 93. 
Simile est regnum. Com. 21. 



Simon loannis. Com. 87. 

Sitientes venite. Int. 42. 

Sitivit. Off. V. 166. 

Specie tua. R. 19, 21, 99 : All. 16, 

97- 
Sperent in te omnes. Off. 43, 169. 
Spiritus 

dni. replevit. Int. 78 : All. 78. 

qui a patre. Com. 79. 

sanctus docebit. Com. 79. 

ubi vult. Com. 80. 

Statuit ei dnus. Int. 19. 
Stetit angelus. Off. 105. 
Super flumina. Off. 44, 175. 
Surrexit dnus. Com. 60. 
Suscepimus deus. Int. 22, 170 : 
22. 



Tanto tempore. Com. 71. 
Te decet (?) All. 175. 
Tecum principium. R. 9. 
Tenuisti. R. 46. 
Terra tremuit. Off. 59. 
Terribilis est locus. Int. 'jt,. 
Tibi 

dixit cor meum. Int. t^t,. 

dne. derelictus. R. 42. 
Timebunt gentes. R. 173. 
Timete dnum. Int. 93 : R. 93. 
ToUite 

hostias. R. 44 : Com. 174. 

portas. R. 114: Off. 8. 
Tribulationes cordis mei. R. 29. 
Tu 

dne. servabis nos. Com. 34. 

es deus qui facis. R. 26. 

es Petrus. Com. 86. 

mandasti. Com. 37, 175. 

puer propheta. Com. 84. 

Tui sunt caeli. Off. 11. 



Veni 

dne. et noli tardare. All. 114. 

et ostende. Int. 115. 
Venite (et videte?) Off. V. 167. 
Venite 

adoremus. Int. 104. 

benedicti. Int. 62. 

exsultemus. All. 169. 

filii audite. R. 40. 

post me. Com. iii. 
Verba mea. Int. 38. 



21, 



R. 



INDEX OF THE MARGINAL CUES IN COD. OTTOB. 313. 353 



Off. 19, 24, 75, loi, 106, 

Int. 63. 

1.41. 

Com. 



Veritas mea 
109. 

Victricem manum. 

Videns dnus. flentes. Com. 41 

Video caelos apertos. All. i 

13- 
Viderunt omnes. R. 11 : Com. 11. 
Vidimus stellam. All. 17 : Com. 17 
Vindica dne. R. 90, 100, 107. 
Vir erat in terra. Off. 175. 



Viri Galilaei. Int. 74. 

Ultimo festivitatis. Com. 77. 

Unam petii. R, 27, 174 : Com. 169. 

Universi qui te. R. 113. 

Voce mea. Com. 29. 

Vocem iocunditatis. Int. 167. 

Vovete et reddite. Com. 174. 

Vox in Rama. Com. 15. 

Vultum tuum. Int. 16, 21, 24, 97, 102. 



GREG. 



2 A 



III. 



INDEX OF SUBJECTS, 



The Prefaces for which references are given in this Index are those contained in 
the supplementary portion of MSS. Reginae t,2>7 ^^^ Ottob. 313. 



Abbat or Abbess, Benediction of, 140 ; 

Mass for, 194. 
SS. Abdon and Sennen : Mass, 91 ; 

Preface, 281. 
St. Adrian, Festival of, 99;/. 
Advent, Masses and Prayers for, 113- 
18 ; Prefaces, 244, 292-5 ; 
Benedictions, 252, 311. 
Agape, Prayers at an, 138. 
St. Agapitus : Mass, 97. 
St. Agatha : Mass, 23 ; Preface, 260. 
St. Agnes: Mass (21 Jan.), 21; (28 

Jan.), 21 ; Preface, 258. 
Alberic, Bishop of Cambrai, xxiii. 
Alcuin, xxi — :>d\n, fassivi. 
SS. Alexander, Eventius and Theodulus : 

Mass, 72. 
Alexander VIII. , Pope, xxviii, xxxvii. 
Altar, Blessing of, 184 ; Consecration 
of, 184 ; Reconciliation of, 
150«. 
St. Andrew^, Vigil of: Mass, iii ; Pre- 
face, 292: Feast of, iii ; Pre- 
face, 292. 
Annunciation of B.V.M. : Mass, 24 ; 

Preface, 273. 
Apostles, Common of: Masses, 179- 
80 ; Prefaces, 239 ; Benedic- 
tions, 253, 311. 
Ascension Day : Mass, 74 ; Preface, 

275 ; Benedictions, 251, 309. 
Ash Wednesday : Mass, . 26 ; Preface, 
233, 261 ; Prayers for Penitents, 
205. 
Assumption of B.V.M. : Vigil, Mass, 
96 : Feast, Mass, 97 ; Preface, 
283 ; Benediction, 252, 310. 
St. Augustine : Preface, 238, 285. 



Baumer, Dom Suitbert, xx;/. 

Bannister, Rev. H. M., xxx;/., xxxvii//., 

xlv. 
Baptism, 57, 159-163 ; of sick, 136. 
St. Bartholomew : Preface, 284. 
Beans, Blessing of, 221. 
Bede, Martyrology of, xxviii. 
St. Benedict : Preface, 281. 
Benedict XIV., Pope, xxxvii. 
Benedictions, Episcopal, at Mass, 247- 

54, 302-15. 
Benedictions of Persons and Things [see 
a/j-^ Ordination, Consecration) : — 

Abbat or Abbess, I40. 

Altar, 184. 

Beans, 221. 

Bread, 222. 

Bride, 121. 

Chalice, 185. 

Clerk, 139, 182. 

Crops, 221. 

Deaconess, 139. 

Font, 185. 

Grapes.. 92, 221. 

Habit of Virgins and Widows, 1S3. 

House, 220. 

Meals, 222-3. 

Nuns, 139. 

Oils and Chrism, 49-50. 

Palms, 46//. 

Paschal Candle, 151, 153. 

Paten, 185. 

Rooms in monastery, 223-6. 

Salt, 53, 159, 219. 

Things for human use, 222. 

\'essels found /// loco a>iliqiio, 221. 

Virgins, 184. 

Water, Holy, 137, 219-20. 

Water for Baptism, 55, 136. J 



Well, 221. 



i 



INDEX OF SUBJECTS, 



Bernold of Constance, xxi. 

Bianchini, Joseph, xvii. 

Eishop, Consecration of, 5 ; Mass for 

deceased, 143. 
Bishop, Edmund, xv;;., xxi//., xxiv 

xxxviii, xb;., xlv. ' 

Bread, Blessing of, 222, 

Brethren Seven; Mass, 90; Preface, 
280. ' 

Bride, Blessing of, 121. 
Burial, 209-13. 

St. Caecilia : Mass. 109 ; Prefaces, 238, 
291. "^ 

St. Caesarius : Mass, 107. 

St. Callistus : Mass, 109. 

Canon of the Mass, 2-4. 

Casaubon, Isaac, xxvii. 

Catechumen, Making of, 53-4, 159. 

Cattle-plague, Prayer in time of, 141 • 

Mass, 201 ; Preface, 300. 
Cemetery, Mass in, 217. 
Ceua Domini, 48-50 ; Reconciliation of 

Penitents, 205 ; Prefaces, 270 • 

Benediction, 250, 307. 

Chair of St. Peter: Mass, 319; Preface, 
260. ' 

Chalice, Blessing of, 185. 

Charles the Great, xxi, xxii, xxxviii. 

Chrism, Consecration of, 49. 

Christina, Queen of Sweden, xvii, xxvii 
xxviii, xxxvii. ' 

Christmas : — 

Vigil : Mass, 8 ; Preface, 255 ; Bene- 
diction, 302. 

Feast. Masses and Prayers, 9-12 • 

Benediction, 247, 303. ' 

Octave : Mass, 16 ; Preface, 2s6 • 

Benediction, 304. ' 

Sundays after, see Sundays. 

St. Chr>'sogonus : Mass, iio; Preface 

292. ' i 

Church, Dedication of, 117 ; Mass, 118 ; ' 
Anniversary, 185. 

St. Clement : Mass, 109 ; Preface, 
291. ' 

Clerk, Making of, 139, 182. I 

Commune Sanctorum: Masses, 179- 

82 ; Prefaces. 239-42, ^95-7 ; 

iJenedictions, 253, 3ii_ij, 
Confessors, Common of: Masses, 180 • 

Prefaces, 241, 296 ; Benedictions! 

312. 

Confirmation, 57. 



Consecration of Altar, 184 ; Bishop, 5 ; 

Chahce, 185; Chrism, 49; Church, 
117-1S; Font, 1S5; Paten, i8^ ; 
Pope, 143 ; Water for Baptism, 
55. 136. 

Conversion of St. Paul: Mass, 319- 
Preface, 259. ^ ^ ' 

SS. Cornelius and Cyprian : Mass, loi ; 
Prefaces, 238, 287. 

SS. Cosmas and Damianus : Mass, 10; • 
Preface, 288. ^ ' 

Crops, Blessing of, 221. 

Cross, Exaltation of the : Mass 10 1 • 
Preface, 286 (275) ; Benediction' 
?3io. ' 

Cross, Invention of the : Preface, 27; • 

Benediction, ? 310. 
Crowned Martyrs, Four : Mass, 107 ; 

Preface, 290. 

St. Cyprian: see SS. Cornelius' and 

Cyprian. 
St. Cyriacus : Mass, 93. 



Deacon, Ordination of, 7, 

Deaconess, Making of, 139. 

Dead : Burial of, 209-13 ; Masses for, 
142, 213-18 ; Prefaces, 246, 247 
301, 302. ^ ^'' 

Dedication of Church, 118; Anniversary 
of, 185 ; of Font, 185. ^ 

Delisle, Leopold, xx//., xxviii//., xxx// 
[ xxxv//. ' ' 

I Denis, Michael, xxxviii//., xliv//. 

Easter, 59 j-<;^. ; Prefaces, 236-7, 27i--> • 

Benedictions, 250, 251, 307-9 
Easter Even 54 s^jq. ; Prayers of, 54, 
154 ; Mass of, 58 : Preface, 271 • 
lienedictions, 250, 307. ' 

Easter, Sundays after, see Sundays 
Ebner, Adalbert, xx//., xxiii//., xxx 
XXXV, xxxviii. ' 

Ember Seasons, 29-32, 79-81, 103-4, 
1 14-10; Prefaces, 244-c 27X 
287-8, 294-5. ^ ' 

Energum.ens, Exorcism of, 229-32 
Epiphany: Mass, 17; Prefaces,' 2S7 • 
Benedictions 248, 304 ; Sundays 
after, see Sundays. 
St. Euphemia : Mass, 102 ; Preface, 27 ^ 
St. Eusebius : Mass, 96 ; I'reface, 2S3''* 
Exaltation of the Cross : Mass 101 • 
Preface, 2S6 (275) ;• Benediction,' 

-' A 2 



356 



INDEX OF SUBJECTS. 



St. Fabian : Mass, 20. 

Fair Weather, Mass and Prayers for, 

204, 205. 
Familiai-eSy Mass for, 193 ; Preface, 299. 
SS. Felicissimus and Agapitus : Mass, 

93- 
St. Felicitas : Mass, no. 
St. Felix in Pincis : Mass, 18 ; Preface, 

257. 
SS. Felix, Simplicius, Faustinus and 

Beatrix : Mass, 90. 
SS. Felix and Adauctus : Mass, 99. 
Font, Consecration of, on Easter Even, 

55 ; Dedication of, 185. 
Four Crowned Martyrs : Mass, 107. 

St. Genovefa : Mass, 322. 

St. George : Mass, 69 ; Preface, 274, 

• ?286. 
SS. Gervasius and Protasius : Mass, 83 ; 

Preface, 279. 
Giorgi, Domenico, xvii, xxviii, xxxvii. 
Gloria in Excelsis, i, 322. 
Good Friday, 51. 
SS. Gordianus and Epimachus : Mass, 

72. 

St. Gorgonius (?) Preface, 286. 
Grapes, Blessing of, 92, 221. 
St. Gregory : Mass, 24 ; Preface, 261. 
Grimoldus, xx, xxii. 

Hadrian I., Pope, xvii, xxi, xxxviii, 

xxxix. 
Hadrian H., Pope, xvii. 
Henschenius, G., xxix. 
Herauld, Didier, xxvii ; Isaac, ibid. 
St. Hermes : Mass, 78 ; Preface, 285. 
Hildoard, Bp. of Cambrai, xxiii. 
St. Hippolytus : Mass, 95 ; Preface, 283. 
Holy Water, 137, 219-20. 
House, Blessing of, 220. 
Hypapante. See Purification of B.V.M. 

Innocents, The Holy : Mass, 15 ; Pre- 
face, 256 ; Benediction 304. 

Invention of the Cross : Preface, 275 ; 
Benediction, ? 310. 

St. James : Preface 281. 
St. John Baptist : — 

Vigil of Nativity : Mass, Zt^ ; Preface, 
279. 



St. John Baptist : — 

Nativity : Masses and Prayers, 84-85 ; 

Prefaces, 237, 279 ; Benedictions, 

251, 310. 
Decollation : 99«. ; Preface, 285 ; 

Benediction, 311. 
St. John Evangelist : Mass, 14 ; Preface, 

256 ; Benedictions, 248, 303. 

Ante Portam Latinain^ ^Iass : 72. 
SS. John and Paul : Mass, 85 ; Preface, 

279. 

Judges, Mass against unjust, 202. 

King, Masses and Prayers for, 186-9 \ 
Prefaces, 297, i88;z., 298; Bene- 
diction, 315. 



Lambecius, P., xxxviii;^., xlivw. 
St. Laurence : — 

Vigil : Mass, 93 ; Preface, 282 ; 

Feast : Masses, 94-5 ; Prefaces, 

237, 283 ; Octave : Preface, 284. 
Legg, Dr. J. Wickham,xv. 
Legrelle, Monsignor S. , xxviii«. 
Lent, Masses in, 26 sqq. ; Prefaces, 

233-5» 262-71 ; Benedictions, 

248-9, 305-7. 
St. Leo : Mass, 86. 
Liebaert, Dr., xxx;/. 
Lightning, Prayer against, 221. 
Litania 7naior, yo. 
*' Litanies " ( = Rogation Days), Prefaces 

for, xlii-xliii, 245. 
Litany of Cod. Ott. 313, xxxi sqq. 
St. Lucia: Mass, 113. 
SS. Lucia and Geminianus : Mass, 102. 
St. Luke : Prefaces, 238, 289. 



Maccabees, The : Preface, 282. 
Manuscripts : — 

Cambrai, MS. 164, xxiii-xxv. 
Cologne, Chapter Library, MSS. 88 

and 137, xvi//., xx, xxxviiiw. 
Paris, Bibl. Nat. :— 

MS. 2292, xxxviii^., xxxix. 
MS. 120^0 {Cod. Rodi'adi), xvii, 

xxi. 
MS. 1 205 1 {Cod. S. Eligii), 
xvi, xxi. 
Rome, Vatican Library : — 

MS. Reginae 316, xl;z. , xli. 
MS. Reginae 337, xxv-xxviii, 

xvii-xlv/^i-j/w. 
MS. Ottobonianus Lat. 313, 
xxviii-xxxvii, xvii-xlv/a^jr////. 



INDEX OF SUBJECTS. 



5806, 



Manuscripts : — 

Rome, Vatican Library :— 

MS. Vaticanus Lat. 
xvii. 
St. Gallen, MS. 348, xl//. 
Vienna, MS. used by Lambecius, 

xxxviii//,, xliv;/. 
Zurich, MS. Rheinau 30, y\,i. 
SS. Marcellinus and Peter : Mass, 82 • 
Preface, 277. ' ' 

St. Marcellus: Mass, 19; Preface, 
25b. 

St. Marcus, Pope : Mass, 106. 

SS. Marcus and Marcellianus : Mass 

Marriage, Mass at, 120. 
St. Martin : Mass, 108. 
Martyrs, Common of: Masses, 181-2- 
Prefaces, 239-41, 295-6 ; Bene- 
dictions, 253, 312. 
Martyrology in Cod. Ott. 313, xxviii 
B.V.Mary:— 

Nativity : Mass, 99 ; Preface, 286. 
Annunciation: Mass, 24; Preface, 

Purification: Mass, 22; Preface, 
"^IZ^ 259 ; Benediction, 305 

Assumption : Mass of Vigil, 96 • 
Mass of Feast, 97 ; Preface, 283 • , 
Benediction, 252. 310. 

St. Mary ad Marty res. Dedication of: I 

Mass, TT,. 
Mass, Order and Canon of, 1-5. 
Masses : — 

(i) Of the Proprium: see under the 

names of various Holy Days, 

under Sundays, and under the 

names of various Saints. 

(2) Of the Commune Sanctorum • 
see under Apostles, Martyrs, etc' 

(3) A/issae Quotidianae : 177-9« 
Benedict iones Quotidianae, 2^± 
313-15. 

(4) Missae diversae : — 

In Dedicaiione Ecclesiae, 117. 
In Natali Papae, 119. ' 
In Ordinatione Presbyteri, 120. 
Ad Sponsas Benedicendas, 120. 
Super Episcopum defunctum, 
140. 

In agenda mortuorum, 142. 
Ad poscenda suffragia sanc- 
torum, 182. 

In anniversario dedicationis 

basilicae, 185, 
Missa pro regibus, 1S6. 
Missa quotidiana pro rege, 187 ; 

Preface, 297. 



357 



Masses : — 

(4) Missae diversae : — 

In tempore Synod! pro rege 
187 ; Prefaces, 188;/., 298,' 
Benediction, 315. 

Missae speciales sacerdotis, 
189-90. 

Missae votivae, 191-2 ; Pre- 
faces, 246, 298. 

Pro salute vivorum, 193. 

Pro familiaribus, 193 ; Preface, 
299. 

Pro abbate vel congregatione, 
194. 

Pro iter agentibus, 196 ; Pre- 
face, 299. 
Pro navigantibus, 196. 
Pro peccatis, 197. 
In tempore belli, 198-9 ; 

Prefaces, 246, 300. 
Pro pace, 200 {see also note). 
Pro tribulatione, 200;/., 201 ; 

Prefaces, 245, 300. 
Pro peste animalium, 201 ; 

Preface, 300. 
In contentione, 201. 
Contra iudices male agentes 
202. ' 

Contra obloquentes, 202. 
Ad pluviara postulandam, 203. 
Ad poscendam serenitatem 
204. ' 

Ad repellendam tempestatem 
204. 

Pro infirmis, 207 ; Prefaces, 

246, 300. 
Unius defuncli, 213; Prefaces, 
246, 301. 

Pro defuncto nuper baptizato, 
213. 

Pro defunctis desiderantibus 
paenitentiam et minime 
consequeniibus, 214. 

In anniversario unius defuncti 

Plurimorum defunctorum, 215- 
17 ; Prefaces, 247, 302. 

In coemeteriis, 217. 

Pro salute vivorum vel in 
agenda m.ortuorum, 218. 
St. Matthew : Preface, 287. 
Maundy Thursday, see Cena Domini. 
Meals, Prayers at, 222-3. 
Menard, Hugo, xvi, xvii, xx, xxi. 
St. Mennas : Mass, io8. 

St. Michael (Dedication) : Mass loc • 
Preface, 288. ^ ' 

Micrologus, xxi. 
Monastery, Prayers in, 195, 223-6. 



358 



INDEX OF SUBJECTS. 



Montfaucon, xxviii. 

Morning Prayers, 132-6, 226-7. 

Muratori, L, A., xvii sqq., xxviii, yX\\n. 

Names, Lists of, in Cod. Ott. 313, xxxv- 
xxxvii. 

Nativity of Our Lord, see Christmas. 

Nativity of B.V.M. : Mass, 99; Pre- 
face, 286. 

Nativity of St. John Bapt., see^i. John. 

SS. Nereus and Achilleus, 'jyi. ; Pre- 
face, 275. 

Nicholas I., Pope, xvii. 

St. Nicomedes : — (Dedication, June 1st) 
Mass, 82: (Natale, Sept, 15) 
Mass, 10 1. 

Nuns, Benediction of, 139, 184. 

Obits noted in Cod. Ott. 313, xxviii. 
Octaves, see tiiider names of various 

Festivals. 
Oils, Blessing of, 49-50. 
Omont, Henri, xxiv//., xlv. 
Or alio lies Dwersae : — 

De Natali Domini, 12. 

De Epiphania, 17. 

Orationes sollemnes, 51-3. 

Orationes Paschales, 66-9. 

De Adventu, 116-17. 

Pro Peccatis, 122-6, 

Quotidianae, 126-32. 

Matutinales, 132-3, 226-7. 

Vespertinales seu Matutinales, 133-6, 
227-8. 

Ad Baptizandum Infirmum, 136. 

Oratio aquae exorcizatae in domo, 

137. 
Ad Visitandum Infirmum, 138, 

206-7. 
Super Paenitentem, 138. 
Ad Agapen Pauperum, 138. 
Ad Capillaturam, 138. 
Ad Clericum faciendum, 139. 
Ad barbas tondendas, 139. 
Ad Diaconam faciendam, 139. 
Ad Ancillas Dei velandas, 139. 
Ad Abbatem faciendum vel Abbatis- 

sam, 140. 
In tempore belli, 140, 197. 
Pro his (jui iter agunt, 140. 
Pro pluvia postulanda, 140, 203. 
Quando multum pluit, 140, cf. 204. 
In area, 141, 224. 
Pro peste animalium, 141. 
Tempore mortalitatis, 141. 
In monaster io monachorum, 195. 
Pro fratribus in via dirigendis, 195. 



Orationes Diversae : — 

Pro redeunlibus de itinere, 195. 

In adventu fratrum supervenientium, 

196. 
Ad poscendam serenilatem, 204. 
Super paenitentem confitentem 

peccata sua, 205. 
Ad reconciliandum paenitentem, 

205-6. 
Pro reddita sanitate, 208. 
Reconciliatio paenitentis ad mortem, 

208. 
In agenda mortuorum, 209-13. 
Quando aqua spargitur in domo, 

220. 
Contra fulgura, 221. 
Ante cibum, 222. 
Super mensam, 222, 
Post cibum, 223. 
In sacrario, 223. 

Ubi vestimenta conservantur, 223. 
In refectorio, 223. 
In dormitorio, 223. 
In cellario, 224. 
In scriptorio, 224. 
In hospitali, 224. 
In domo infirmorum, 224. 
In granario, 225. 
In pistrino, 225. 
In coquina, 225. 
In lardario, 225. 
In caminata, 225. 
Super energumenos, 229-32. 

Ordination : — of Bishops, 5 ; Pope, 143 ; 
Priests, 6 ; Deacons, 7. 

Ottoboni, Peter (Pope Alexander VIII.), 
xxvii, xxxviii. 



Palm Sunday : Mass, 46 ; Preface, 269 ; 
Benediction, 306 ; Blessing of 
Palms, 46;/. 

Pamelius, J., xvi, xvii, xx. 

St. J'ancratius : Mass, 7^ ; Preface, 

275- 
Papebroch, D., xxix. 
Fascha aiinotina : Preface, 273. 
Paschal candle, Blessing of, 151, 153. 

Passion Sunday : Mass, 42 ; Preface, 
268. 

Passiontide : Prefaces, 235, 26S, 269 ; 
Benedictions, 249, 307. 

Paten, Benediction of, 185. 

St. Paul : Mass, 88 : Conversion of, 
Mass, 319 ; Preface, 259. 

Penitents, Prayers for, 138, 205, 208. 



lyDEX OF SUBJECTS. 



559 



Pentecost: Masses, 75-Sf ; Trayeis of 
Vigil, 157-9 ; Prefaces, 276-7 ; 
Benedictions 251, 309: Sundays 
alter, see Sundays. 
Pestilence, Prayers in time of, 141. 
Petau, Paul, xxviii, xxxvii. 
St. Peter :— Vigil : Mass, %6 ; Collect 
advigilias, 87. 
Feast : Mass, 87 ; Preface, 280 ; 

Benediction, 252, 310. 
Octave : Mass, 89. 
Ad vincula : Mass, 9;. 
St. Peter's Chair: Mass, 319. 
SS. Philip and James: Mass, 71; 
Preface, 275. 

Pope, Consecration of, 143 ; ^fass for 
anniversary, 119. 

Prayers for various occasions, see I 
07-atio)ies diversac. I 

Praefatiimcula of Cod. Ott. 313, xviii ' 
sqq., 145. 

Prefaces of Cod. Reg. 2>n. 233-47 ; of 



Cod. Ott. 313, 255-302. 

Priest, Ordination of, 6 ; Mass for anni- 
versary, 120 ; Mass of a priest for 
himself, 189, 190. 

St. Prisca: Mass, 19 ; Preface, 2S5. 

SS. Processus and Martinianus; Mass, 
89. 

St. Projectus : Preface, 259. 
SS. Protasius and Gervasius : Mass, ^x ; 
Preface, 279. 

SS. Protus and Hyacinthus : Mass, 100. 
Purification of B.V. Mar)^ : Mass, 22- 

Preface, 233, 259 ; Benediction' 

305. 



(Quadragesima : Mass, 28; Prefaces, 23:5, 

262 ; Benedictions, 248, 305. 
(>entin, Dom H., xxix. 

(Juinquagesima : Mass, 26 ; Preface, 2:;:! 
261. ^^' 



Reconciliation of altar or church, 1507/- 
of penitents, 138, 205-6, 208. 

St. Regulus, Festival of, 69//. 

Rain, Prayers for, 140, 203 ; in time of, 
140, 203. 

Rand, E. K., xxxvii//. 

Rocca, A., xvi. 

Rogation Days, xliii ; Preface, 274 ; 

Benediction, 309. 
St. Rufus : Preface, 284. 



Sabbat a in xii Lectionibtis, 31 So 104 
115. ' ■" 

St. Saljina : Mass, 99. 

Sacerdotis MissaSpecialis, 180, 190. 

Saints, Mass to obtain prayers of, 182. 

Salt, Blessing of, 53, 159, 219. 

St. Saturninus: Mass, no; Preface, 
292. 

St. Sebastian : Mass, 20 ; Preface, 292. 

Septuagesima : Mass, 25 ; Preface, 261. 

St. Servasius, Festival of, -jyi. 

Seven Brethren: Mass, 90; Preface 
280. ' 

Sexagesima : Mass, 25 ; Preface, 261. 
Shenk, H., x\-ii//. 

Sick, Baptism of, 136; Visitation of. 
138, 206 ; Mass for, 207 ; Pre- 
I face, 246; Prayer on recovery-, 

208. 

St. Silvester : Mass, 15. 

SS. Simon and Jude : Mass, 321 ; Pre- 
face for Vigil, 290; for Feast, 
290. 

St. Sixtus : Mass, 92 ; Preface, 2S2. 

Slanderers, ^^ass against, 202. 
, St. Stephen (Deacon) : Mass, 13 ; Pre- 
face, 233, 255 ; Benediction, 247, 
303- 

St. Stephen (Pope) : Mass, 91. 

SS. Stephen, Gamaliel, Xicodemus and 
Abibon : Mass, 319. 

Strife, Mass in time of, 201. 

Sundays : — 

After Christmas : Masses, 16, 163, 

164; Prefaces, 256-7. 
After Epiphany: Masses, 163-6; 

Prefaces, 257-60. 
In Lent: Masses, 28, 32, 35, 39, 
42, 40 ; Prefaces, 248-9 ; 305-7. 
After Easter: Masses, 65, 166-8; 

Prefaces, 272-5. 
After Ascension : Mass, 168 ; Pre- 
face, 237, 276. 
After Pentecost : Masses, 81, 16S- 

^^ ; Prefaces, 278-91. 
"Vacant," 32, 81, 105, 116. 
Prefaces for, 243-4. 

Tarin, Jean, xxvii. 
Tempest, Mass against, 204. 
'J'hcophania. Sec Epiphanw 
St. Thomas : Preface, 295. 
Threshing-floor, prayers in, 141, 224. 
St. Tiburtius : Mass, 95. 



?6o 



INDEX OF SUBJECTS. 



SS. Tiburtius, Valerianus (and Maximus) : 

Mass, 69 ; Preface, 273. 
St. Timotheus : Mass, 98. 
SS. Timotheus and Apollonaris : Mass, 

320. 
Tommasi, Blessed G. M., xvii. 
Tonsure, giving of, 182-3. 
Travellers, INIasses and Prayers for, 140, 

195, 196. 
Tribulation, Masses in time of, 200//., 

201 ; Prefaces, 245, 300. 



St. Urban : Mass, 75. 



St. Valentine : Mass, 24. 
Veiling of Nuns, 139. 
Vessels found ?>? loco aiiliquo. Blessing of, 
221. 



Vezzosi, A. F. , xvii, xxviii, xxxvii. 

Vigils, see iinder the various Festivals. 

St. Vincent: Mass, 21 ; Preface, 258. 

Virgins, Blessing of habit for, 183 ; Con- 
secration of, 184. 

Virgins, Common of: Mass, 181 ; Pre- 
faces, 242, 297 ; Benedictions, 
253, 312-13. 

Visitation of sick, 138, 206. 

St. Vitalis: Mass, 71. 

Vossius, Isaac, xxvii, xxxvii. 

Votive Masses, see Masses (4). 



War, Prayers in time of, 140, 197, 198-9; 

Prefaces, 246, 300. 
Water, Blessing of, 137, 219. 
Well, Blessing of, 221. 
Whitsuntide, see Pentecost. 
Widows, Blessing of habit for, 183. 



HARRISON AND SONS, PRINTERS IN ORDINARY TO HIS MAJESTY, ST. MARTIN S LANE. 



J 



HENRY BRADSHAW SOCIETY 

FOR EDITING RARE LITURGICAL TEXTS. 

PRESIDENT. 

The Rt. Rev. Bishop Forrest Browne, D.D., F.S.A. 

VICE-PRESIDENTS. 

The Bishop of Gloucester, D.D. 

The Bishop of Moray, D.D. 

The Bishop of Ossory, D.D. 

Rev. II. B. Swete, D.D. 

Rev. Padre Ehrle. 

Mgr. Giovanni Mercati. 

Sir Edward :\Iaunde Thompson, G C B LTD 

Sir George F. Warner, .M.A., D.Litt., F.S.A ^' 

Edmund Bishop, Esq. 

Cyril S. Cobb, Esq., M.V.O., B.C.L. 

F. Jenkinson, Esq., M.A., D.Litt. 

MEMBERS OF COUNCIL. 

Dr. J. Wickham Eegg, Chairjuan. 

\V' M ^. w-y^'^' ^^-^^' ^-S-^' ^^'^- Treasurer. 

Rev H. A. Wilson, M.A., Hon. Secretary. 

Cuthbert Atchley, Esq. 

W. J. Birkbeck, Esq., M.A., F.S A 

Rev. W. C. Bishop, M.A. 

Rev. F. E. Brightman, M.A. 

Rev. J. N. Dalton, M.A., F.S.A. 

Rev. Walter Howard Frere, D.D. 

Sir William St. John Hope, Litt.D., D.CL 

1^. Madan, Esq., M.A., P'.S.A. 

Alfred W. Pollard, Esq., M A 

Rev. F. E. Warren, B.D., F.S.^ 

Rev. R. M. Woolley, B.D. 

Rev. Christopher AVordsworth, M.A. 

HONORARY AUDITORS. 

Leland L. Duncan, Esq., M.V.O., F.S A. 
Lawrence Weaver, Esq., F.S.A. 



List of Works already issued. 

1891.^ I. MISSALE AD USUM ECCLESLE WESTMONASTERIENSIS. 
fasc. i. Edited by Dr. J. Wickham Legg, F.S.A. 8vo. 

[Dec. 1891.] 

^III. THE MARTILOGE, I 526. Edited by the Rev. F. PROCTER, 
M.A., and the Rev. E. S. Dewick, M.A., F.S.A. 8vo. 

[May, 1893.] 

1892.'* II. THE MANNER OF THE CORONATION OF KING CHARLES 
THE FIRST, 1626. Edited by the Rev. Chr. Wordsworth, 
:Nr.A. 8vo. [Dec. 1892.] 

"^IV. THE BANGOR ANTIPHONARIUM. Edited by the Rev. 

F. E. Warren, B.D., F.S.A. Part I. containing complete 
facsimile in collotype, with historical and palasographical 
introduction. 4to. [^^ug. 1893.] 

1893.* V. MISSALE AD USUM ECCLESLE WESTMONASTERIENSIS, 
fasc. ii. Edited by Dr. J. Wickham Legg, F.S.A. 8vo. 

[Aug. 1893.] 

'^VL OFFICIUM ECCLESIASTICUM ABBATUM SECUNDUM USUM 
EVESHAMENSIS MONASTERII. Edited by the Rev. 
H. A. Wilson, ^LA. 8vo. [Aug. 1893.] 

1894.^X11. TRACTS OF CLEMENT MAYDESTONE, viz. 

Defensorium Directorii and Crede Michi. Edited by the 
Rev. Chr. Wordsworth, M.A. 8vo. [Oct. 1894.] 

■^VIII. THE WINCHESTER TROPER. Edited by the Rev. W 
Howard Frere, M.A. 8vo. [Nov. 1894.] 

1895.'^ IX. "^^^^ MARTYROLOGV OF GORMAN. Edited by Whitlev 
Stokes, D.C.L., Foreign Associate of the Institute of 
France. 8vo. [J"b'j 1^95-] 

"^X. THE BANGOR AXTIPHONARIUM, Part IL containing an 
amended text with liturgical introduction, and an appendix 
containing an edition of Harleian MS. 7653. Edited by the 
Rev. F. E. Warren, B.D., F.S.A. 4tO. [Nov. 1895.] 

1896. XL THE MISSAL OF ROBERT OF JUMIEGES, inSHOP OF LONDON, 
A.D. 1044-105 1, AND archbishop OF CANTERBURY IN A.D. 

105 1. Edited from a MS. in the Public Library at Rouen, 
by the Rev. H. A. Wil.son, M.A. 8vo. [July, 1896.] 

* The books issued for 1S91, 1S92, 1893, ^894, and 1895 are out of print. 



XII. MISSALE AD USUM ECCLESLE WESTMONASTERIENSIS, 
fasc. iii. Containing an appendix giving certain Offices from 
Westminster MSS. in the Bodleian Library and the British 
Museum, together with full indices, notes, and a liturgical 
introduction. Edited by Dr. J. Wickham Legg, F.S.A. 8vo. 

[Nov. 1897.] 

1897. XIII. THE IRISH LIBER HYMNORUM. Edited from MSS. in the 

Libraries of Trinity College, and the Franciscan Convent 
at Dublin by the Rev. John H. Bernard, D.D., and 
Robert Atkinson, LL.D. Vol. L, Text and Glossary. 
XIV. Vol. IL, Notes and Translations of the Irish Prefaces and 
Hymns. 8vo. [July, 1898.] 

1898. XV. THE ROSSLYN MISSAL. An Irish manuscript in the Advo- 

cates' Library, Edinburgh. Edited by the Rev. H. J. 
Lawlor, D.D. 8vo. [April, 1899.] 

XVI. THE CORONATION BOOK OE CHARLES V. OF FRANCE. 
(British Museum, Cottonian MS. Tiberius B. viii.) With 
reproductions in collotype of the 38 miniatures which 
illustrate the ceremonies, and facsimiles of seven of them in 
gold and colours. Edited by the Rev. E. S. Dewick, M.A., 
F.S.A. 4to. [Dec. 1899.] 

1899. XVII. MISSALE ROMANUM, Milan, 1474. (The first printed 

edition of the Roman Missal.) Edited by the Rev, Robert 
LiPPE, LL.D. Vol. I. Text. 8vo. [Oct. 1899.] 

XVIII. THE PROCESSIONAL OF THE NUNS OF ST. MARY AT 
CHESTER. With English rubrics. Edited by Dr. J. Wick- 
ham Legg, F.S.A. 8vo. [Oct. 1899.] 

1900. XIX. THREE CORONATION ORDERS : (i.) The Coronation 

Order of William III. and Mary II. (2.) An Anglo- 
French version of the English Coronation Order. (3.) 
Consecration of the Anglo-Saxon King. Edited by Dr. J. 
Wickham Legg, F.S.A. 8vo. [Feb. 1901.] 

XX. CLEMENT MAYDESTONE's DIRECTORIUM SACERDOTUM. 
Edited by (the late) Rev. Canon Cooke, M.A., and the Rev. 
Christopher Wordsworth, M.A. Vol. I. 8vo. 

[Feb. 1 901.] 

1901 . XXL FACSIMILES OF IIOR.^ B.M.V., reproduced in collotype from 

English MSS. of the nth Century. Edited by the Rev. 
E. S. Dewick, M.A., F.S.A. 4to. [Jan. 1902.] 

XXII. CLEMENT MAYDESTONE's DIRECTORIUM SACERDOTUM. 
Edited by (the late) Rev. Canon Cooke, M.A., and the 
Rev. Christopher Wordsworth, M.A. Vol. II. 8vo. 

[March, 1902.] 



1902. XXIII. CUSTOMARY OF THE BENEDICTINE MONASTERIES OF 

ST. AUGUSTINE, CANTERBURY, AND ST. PETER, 

WESTMINSTER. Edited by Sir Edward Maunde 
Thompson, K.C.B., LL.D., D.C.L., V.P.S.A. Vol. I. 
Containing text of Cottonian MS. Faustina C. xii. 8vo. 

[October, 1902.] 

XXIV. THE BENEDICTIONAL OF ARCHBISHOP ROBERT. 
Edited by the Rev. H. A. Wilson, M.A. 8vo. [Jan. 1903.] 

1903. XXV. THE clerk's BOOK OF 1 549. From the unique copy 

in the British Museum. (C. 36. d. i.) Edited by Dr. 
J. WicKHAM Legg, F.S.A. 8vo. [Feb. 1904.] 

XXVI. THE HEREFORD BREVIARY. Edited by the Rev. W. 
Howard Frere, M.A., and Langton E. G. Brown, 
sub-Librarian of the Hereford Chapter Library. Vol. L 
Psalterium, Commune Sanctorum, Temporale. 8vo. 

[Feb. 1904.] 

1904. XXVII. TRACTS ON THE MASS. Edited by Dr. J. Wickham 

Legg, F.S.A. Containing : — 
Ordi7iarium Missae Sarian. From an early 14th-century Missal 

formerly in the possession of the late Mr. William Morris, 

F.S.A. (With two collotype plates.) 
Langforde's Meditatyons for Goostly Exercyse t'ji the ty??ie of the 

Masse. (Bodleian MS., Wood 17.) 
Alphabetum sen Instrudio Sacerdotum. (Bodleian, Douce 14.) 

Collated with four other editions. 
Do7ninica7i Directions for High Mass. From a 13th-century MS. 

(Brit. Mus. Add. 23,935.) With an Appendix on Low Mass 

from a Dominican Missal printed at Lubeck in 1502. 
Ordo Missae of John Burckard, Rome 1502, collated with a shorter 

recension from a Roman Missal of 1501. 
Ordinary of the earliest known Sarum Missal, written about a.d. 1264. 
And other pieces. 8vo. [November, 1904.] 

XXVIII. CUSTOMARY OF THE BENEDICTINE MONASTERIES 
OF ST. AUGUSTINE, CANTERBURY, AND ST. PETER, 
WESTMINSTER. Edited by Sir Edward Maunde 

Thompson, K.C.B., LL.D., D.C.L., V.P.S.A. Vol. H. 
Containing text of Cottonian ^IS. Otho C. xi. and of part of 
Gonville and Caius College MS. 211. 8vo. [Dec. 1904.] 

1905. XXIX, THE MARTVROLOGY OF OENGUS THE CULDEE. 

Edited with a collation of the MSS., by Whitley Stokes, 
D.C.L., Foreign Associate of the Institute of France. 8vo. 

[Nov. 1905,] 



XXX. THE MOZARABIC PSALTER. (Brit. Mus. Add. 30,851.) 
Edited by J. P. Gilson, M.A., of the Department of 
Manuscripts in the British Museum. 8vo. [Nov. 1905.] 

1906. XXXI. THE STOWE MISSAL, a manuscript belonging to the Royal 

Irish Academy. Edited by Sir G. F. Warner, D.Litt., 
F.S.xA, Keeper of the Manuscripts at the British Museum, 
8vo. Vol. I. Facsimile of the MS. [Nov. 1906.] 

XXXII. THE STOWE MISSAL. Vol. II. Printed text with Notes. 
Introduction, and six collotype reproductions of the metal 
case in which the MS. is enclosed. 8vo. [In preparation.] 

1907. XXXIII. MISSALE ROMANUM. Milan, 1474. Vol. II. Edited 

by the Rev. Robert Lippe, LL.D. Index by the 
Rev. H. A. Wilson, M.A. 8vo. [Nov. 1907.] 

XXXIV. THE ORDER OF THE COMMUNION, printed by Richard 
Grafton, 1548. A facsimile edition edited by the Rev. 
H. A. Wilson, M.A. 8vo. [April, 1908.] 

1908. XXXV. THE SECOND RECENSION OF THE QUIGNON 

BREVIARY. Edited by Dr. J. Wickham Legg. Vol. I. 
Text. 8vo. [Dec. 1908.] 

XXXVI. FACSIMILES OF THE CREEDS FROM EARLY MSS. 
Edited by the Rev. A. E. Burn, D.D., with palaeographical 
notes by the late Dr. Ludwig Traube. 4tO. [Feb. 1909.] 

1909. XXXVII. ORDINALE EXON. (Exeter Chapter MS. 3502 collated 

with Parker MS. 93.) With two appendices from Trinity 
College, Cambridge MS. B. xi. 16, and Exeter Chapter MS. 
3625. Edited by the Rev. J. N. Dalton, M.A., F.S.A., 
Canon of Windsor. Vol. I. 8vo. [Oct. 1909.] 

XXXVIII. ORDINALE EXON. Vol. II. 8vo. [Oct. 1909.] 

1 9 10. XXXIX. THE PONTIFICAL OF MAGDALEN COLLEGE, OXFORD 

(MS. 226), with an appendix of extracts from other English 
manuscripts of the twelfth century. Edited by the Rev. 
H. A. Wilson, M.A. 8vo. [Nov. 1910.] 

XL. THE HEREFORD BREVIARY. Edited by the Rev. W. 
Howard Frere, D.D., and Langton E. G. Brown, 
sub-Librarian of the Hereford Chapter Library. Vol. II. 
Sanctorale. 8vo. [March, 191 1.] 

191 I. XLI. ENGLISH ORDERS FOR CONSECRATING CHURCHES 
IN THE SEVENTEENTH CENTURY. Edited by Dr. 
J. Wickham Legg. 8vo. [May, 19 11.] 



XLII. THE SECOND RECENSION OF THE QUIGNON BREVIARY. 
Edited by Dr. J- Wickham Legg. Vol. II. Liturgical 
introduction, with notes, indices, illustrative documents, and 
a life of Quignon. 8vo. [April, 19 12.] 

191 2. XLIII. THE COLBERTINE BREVIARY. Edited by T. Gambier- 
Parry, M.A. Vol. I. 8vo. [Nov. 191 2.] 

XLTV. THE COLBERTINE BREVIARY. Vol. II. 8vo. 

[March, 19 13.] 

191 3. XLV. THE LEOFRIC COLLECTAR, an English manuscript of 

the eleventh century (Harl. MS. 2961); and an Appendix 
contammg a Litany and Prayers from Harl. MS. 863. With 
18 Plates of facsimiles. Edited by the Rev. E. S. Dewick 
M.A., F.S.A. Vol. I. Text. 4to. [May, 1914.] 

XLVI. THE HEREFORD BREVIARY. Edited by the Rev. W. 
Howard Frere, D.D., and Langton E. G. Browxn. Vol. IIL 
Hereford Collectar (in abbreviated form), extracts from the 
Hereford Ordmal, introduction and indices. 8vo. 

[Jan. 1 915.] 

1 914. XLVII. THE PSALTER AND MARTYROLOGY OF RICEMARCH. 

Edited by the Rev. H. J. Lawlor, D.D., Professor of 
Ecclesiastical History in the University of Dublin. 8vo. 
Vol. I. Text, introduction, indices. [Nov. 1914.] 

XLVIII. the psalter and MARTYROLOGY OF RICEMARCH. 
8vo. Vol. II. Plates, consisting of complete facsimile of the 
Martyrology,and selected pages from the Psalter. [Nov. 1914.] 

19 1 5. XLIX. THE GREGORIAN SACRAMENTARY. Edited by the 

^r-- ^' ^;oo ''''^''' ^^•^•' ^'°"^ ^^^SS. of the ninth century 
(Vatican AISS. Reginae 337 and Ottob. 313, and the Cambrai 
MS. of Bishop Hildoard). 8vo. [June, 1915.] 

L. CRANMEr's early projects for reform of THE 
DIVINE SERVICE. A complete edition of British Museum 
MS. Royal 7 B. iv. edited by Dr. J. Wickham Legg. 8vo. 

[June, 1915.] 
Future issues will be selected from the following : 
MISSALE GOTHICUM. (Vatican MS. Reginae z'il-) Edited by the Rev 
H. M. Bannister, M.A. 8vo. [In preparation.] 

ST. WILLIBRORd's CALENDAR. (MS. Lat. 10,837 in Bibl. Nat., Paris.) 
A facsimile edition edited with notes by Mr. Edmund Bishop. 4to. 

[In preparation.] 

ORDINALE EXON. Edited by the Rev. J. N. Dalton, M.A., F.S.A., 

Canon of Windsor. Vol. III. Liturgical introduction with notes! 

indices, and collation of the Martyrology with Exeter Chapter MS -qiS- 

8vo. * ^"^ 



qqannr 



THE LKOFRIC COLLECTAR. Edited by the Rev. E. S. Dewick, M.A., 

F.S.A. Vol. II. Introduction, notes, indices. 4to. 
A CANTERBURY BENEDICTIONAL. (Had. MS. 2892.) Edited by the 
Rev. R. M. Woollp:y, B.D. 

.^ T AAT^TTTTT^i^tiF An English MS. of the nth Century, 
''"'row in "e pX'l™" Roten.\'dited by the Rev. H. A. W.SO., 

M.A. 
MISSALE FRANCORUM, and Fragments of Galilean Liturgies. Edited 

by the Rev. H. M. Bannister, M.A. 
THF BRIGITTINE BREVIARY OF THE NUNS OF SION, with English 
rub^kt From a MS. at Magdalene College, Cambridge. Edited by 
the Rev. H. A. Wilson, M.A. 
THE MONASTIC BREVIARY OF THE CHURCH OF DURHAM. (Harl. 
MS. 4664.) 

/tine, 19T5. 



*.* Persons wish.^ to join the Sodety^.e^e.^te.e^^^^ ^^^ZC, 

the Hon. secretary, me j^^cv. -l-»^. "nFwirK 26, 

Oxford ; or with the Hon. Treasurer the Rev. E. S. Dewick, 20, 
Oxford Square, Hyde Park, London, W. 

* * The books are issued to members in return for an annual subscription 
* of one guinea, payable at the begmmng of each year. 

l3nt^^r'ir-asC^-^^^^ 

fVleet street, Temple Bar, London, E.C. All cheques should be 
crossed with the name of the Society's Bankers. 

Square, Hyde Park, London, W. 



«^ 



J(i.' 



^ 



/ 




Wilson, H.A. - The Gregorian 
Sacrament ary. 



Pont.r.cci 1.1- 



113 ST. :-^ 

TOROMTO. ONT, Cm^iJA 



5SIJ4 



7386